Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế, tiếng Anh được sử dụng rộng rãi trên toàn cầu và tại Việt Nam trong nhiều lĩnh vực như thương mại, du lịch, giao lưu văn hóa và giáo dục. Dù tiếng Anh được giảng dạy như một ngoại ngữ quan trọng ở nhiều cấp học, thực tế đào tạo cho thấy người học thường tập trung nhiều vào kỹ năng đọc và viết, dành phần lớn thời gian ôn luyện ngữ pháp để phục vụ các bài kiểm tra định kỳ mà ít chú trọng đến kỹ năng nói. Ở bậc trung học phổ thông, thời lượng luyện tập hội thoại trên lớp còn hạn chế, dẫn đến việc học sinh gặp trở ngại khi bước vào môi trường đại học. Sinh viên năm nhất chuyên ngành tiếng Anh thường cảm thấy lúng túng, thiếu tự tin khi giao tiếp bằng tiếng Anh do hạn chế về ngữ pháp, vốn từ vựng, cũng như các yếu tố ngữ âm như phụ âm, âm đuôi (ending sounds), nhịp điệu (rhythms), nối âm (links) và ngữ điệu (intonation).

Xuất phát từ quá trình quan sát thực tế tại Trường Đại học Quản lý và Công nghệ Hải Phòng (Hai Phong Technology and Management University - HPU), tác giả Nguyễn Phúc Tiến đã thực hiện khóa luận tốt nghiệp với đề tài: "A study on some common errors made by the first year English majors in their daily conversation in English and some suggestions at Hai Phong Technology and Management University" dưới sự hướng dẫn của ThS. Nguyễn Thị Hoa.

Mục tiêu nghiên cứu của khóa luận gồm hai nhiệm vụ cụ thể:

  1. Nhận diện và phân tích các lỗi phổ biến mà sinh viên năm nhất chuyên ngành tiếng Anh tại HPU thường mắc phải trong giao tiếp hàng ngày (bao gồm phát âm, ngữ pháp, từ vựng và ngữ điệu).
  2. Đề xuất các giải pháp và bài tập thực hành nhằm giúp sinh viên nâng cao nhận thức, khắc phục lỗi sai và cải thiện năng lực hội thoại tiếng Anh.

Để đạt được các mục tiêu trên, khóa luận giải quyết hai câu hỏi nghiên cứu:

  1. Những lỗi phổ biến nhất về phát âm, ngữ pháp, từ vựng và ngữ điệu mà sinh viên năm nhất chuyên ngành tiếng Anh tại HPU thường mắc phải khi nói tiếng Anh là gì?
  2. Những giải pháp nào có thể giúp sinh viên tránh mắc lỗi và cải thiện các khó khăn trong giao tiếp?

Đối tượng nghiên cứu của đề tài là các lỗi ngôn ngữ thường gặp trong giao tiếp tiếng Anh hàng ngày của sinh viên năm nhất, tập trung vào bốn phương diện: phát âm (phụ âm, âm đuôi), ngữ pháp, từ vựng và ngữ điệu.

Phạm vi nghiên cứu được xác định cụ thể:

  • Không gian: Lớp sinh viên năm nhất chuyên ngành Ngôn ngữ Anh (lớp khảo sát NA2301) tại Trường Đại học Quản lý và Công nghệ Hải Phòng.
  • Thời gian: Khóa luận được giao ngày 30/03/2020, hoàn thành vào ngày 30/06/2020 và nghiệm thu bảo vệ vào tháng 07/2020.
  • Giới hạn nội dung: Tác giả tập trung vào việc mô tả, định nghĩa và tổng hợp các dạng lỗi giao tiếp phổ biến nhất kèm giải pháp tương ứng, không đi sâu vào toàn bộ các khía cạnh chuyên sâu của ngôn ngữ học lý thuyết do giới hạn về thời gian và tư liệu.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận xây dựng nền tảng lý luận dựa trên các lý thuyết ngôn ngữ học và ngữ âm học tiếng Anh đã được công bố:

  • Lý thuyết giao tiếp (Theory of communication): Xuất phát từ gốc Latin communicare (chia sẻ, truyền đạt ý nghĩa), giao tiếp là hành vi truyền tải thông điệp giữa các cá nhân thông qua hệ thống dấu hiệu, biểu tượng và quy tắc ký hiệu học.
  • Lý thuyết về phát âm (Pronunciation) và lỗi phát âm (Pronunciation errors): Sử dụng định nghĩa phát âm từ Từ điển Bách khoa Học viên Cao cấp Oxford (1992) và Từ điển Oxford Advanced Learner's Dictionary (2008). Khái niệm lỗi phát âm được trích dẫn theo Jenkins (2006) thông qua tài liệu của Nguyễn (2007) và Phạm Cẩm Chi, xác định lỗi phát âm là các biến thể phát âm cản trở người nghe tiếp nhận nội dung thông điệp. Khái niệm lỗi ngôn ngữ tổng quát được tham chiếu theo định nghĩa của Dulay, Burt và Krashen (1982).
  • Hệ thống phụ âm tiếng Anh (English Consonants): Phân loại phụ âm dựa trên mô hình của Marianne, Donna và Janet (1996) cùng tài liệu của Cawley (1996), bao gồm:
    • Phân loại theo vị trí cấu âm (Place of articulation) gồm 9 loại: Bilabials (/b, p, w, m/), Labio-dentals (/f, v/), Dentals (/θ, ð/), Alveolar (/t, d, s, z, n, l/), Retroflex (/r/), Palato-alveolar (/ʃ, ʒ, tʃ, dʒ/), Palatal (/j/), Velars (/k, g, ŋ/), Glottal (/h/).
    • Phân loại theo phương thức cấu âm (Manner of articulation) gồm 6 loại: Nasals (/m, n, ŋ/), Plosives (/p, b, t, d, k, g/), Fricatives (/f, v, ʃ, ʒ, θ, ð, s, z, h/), Affricates (/tʃ, dʒ/), Lateral (/l/), Approximants (/r, w, j/).
  • Âm cuối tiếng Anh (Ending sounds/Codas): Sử dụng định nghĩa về âm cuối (Coda) theo Rachael-Anne Knight (2003) tại Đại học Surrey – Roehampton và định nghĩa lỗi âm cuối theo Mark (2008).
  • Lý thuyết ngữ pháp (Grammar) và từ vựng (Lexis): Khái niệm ngữ pháp tiếng Anh cấu thành từ âm vị học, hình thái học, cú pháp học, ngữ nghĩa học và ngữ dụng học. Khái niệm từ vựng và mối quan hệ ngữ pháp - từ vựng (lexicogrammar) được trích dẫn từ các nguồn ngôn ngữ học chuyên ngành.
  • Lý thuyết ngữ điệu (Intonation): Định nghĩa biến thiên cao độ trong phát ngôn và 4 chức năng chính (biểu đạt cảm xúc, nhấn mạnh trọng âm, thể hiện ngữ pháp, điều phối cấu trúc đàm thoại).

Phương pháp nghiên cứu được triển khai bao gồm:

  • Phương pháp điều tra bảng hỏi (Survey questionnaire): Thu thập dữ liệu định lượng qua phiếu khảo sát gồm 8 câu hỏi trắc nghiệm và nhiều lựa chọn nhằm đo lường thái độ, tần suất mắc lỗi, nhận thức và nguyên nhân khó khăn của sinh viên.
  • Phương pháp quan sát trực tiếp (Observation): Tác giả theo dõi, ghi nhận các biểu hiện và lỗi sai thực tế của sinh viên trong các buổi thực hành nói và thi nói trên lớp.
  • Phương pháp phân tích, tổng hợp tài liệu (Literature analysis): Phân loại các dạng lỗi ngữ pháp, từ vựng và ngữ âm từ các công trình nghiên cứu trước đó để làm khung đối chiếu.

Nguồn dữ liệu của nghiên cứu:

  • Dữ liệu sơ cấp: Thu thập trực tiếp từ sinh viên lớp chuyên ngữ năm nhất NA2301 tại Trường Đại học Quản lý và Công nghệ Hải Phòng thông qua phiếu khảo sát và phỏng vấn ngắn.
  • Dữ liệu thứ cấp: Các công trình nghiên cứu, từ điển chuyên ngành Oxford, tài liệu ngữ âm của Cawley, Celce-Murcia (Marianne et al.), Knight, Dulay et al.

Nội dung chính theo từng chương

Bố cục khóa luận được chia thành 2 phần chính: Phần 1 (Introduction) trình bày tổng quan nghiên cứu; Phần 2 (Development) gồm 3 chương nội dung và phần Phụ lục (Appendix: Survey Questionnaires).

Chương 1: Cơ sở lý thuyết (Chapter 1: Theoretical Background)

Chương 1 cung cấp toàn bộ định nghĩa và hệ thống phân loại lý thuyết liên quan đến các thành tố cấu thành kỹ năng giao tiếp tiếng Anh:

  • Khái niệm và tầm quan trọng của phát âm: Phát âm đúng không chỉ quyết định sự thấu hiểu nội dung hội thoại mà còn hỗ trợ quá trình ghi nhớ và tích lũy từ vựng mới trong việc thụ đắc ngôn ngữ thứ hai.
  • Mô tả chi tiết hệ thống phụ âm tiếng Anh theo 9 vị trí và 6 phương thức phát âm; định nghĩa âm cuối (Coda) và lỗi phát âm âm cuối.
  • Phân loại 10 dạng lỗi ngữ pháp thường gặp trong văn bản và lời nói kèm ví dụ minh họa:
    1. Lỗi hòa hợp chủ - vị (Subject-verb agreement).
    2. Lỗi lược bỏ chủ ngữ (Subject omission).
    3. Lỗi dùng sai tính từ hoặc trạng từ (Adjective / Adverb).
    4. Lỗi sai dạng động từ (Verb form).
    5. Lỗi sai thì động từ (Verb tense).
    6. Lỗi đại từ (Pronoun).
    7. Lỗi cấu trúc so sánh (Comparative).
    8. Lỗi chỉ từ (Demonstrative adjective).
    9. Lỗi cấu trúc song hành (Parallelism).
    10. Lỗi dùng sai giới từ (Preposition).
  • Khái niệm từ vựng (Lexis) và phân loại 3 nhóm lỗi từ vựng cơ bản:
    1. Lỗi từ đồng nghĩa (Synonym errors): Dùng thay thế các từ gần nghĩa nhưng không tương thích về sắc thái hoặc ngữ cảnh (ví dụ: beautiful, pretty, handsome, attractive).
    2. Lỗi phong cách (Stylistic errors): Sử dụng từ ngữ không phù hợp với văn phong hoặc cấu trúc liên kết ngữ cảnh.
    3. Lỗi kết hợp từ (Collocation errors): Kết hợp sai các cụm từ cố định trong tiếng Anh (ví dụ cách dùng cụm từ dirty money, love affair).
  • Khái niệm ngữ điệu và 4 vai trò chức năng: Biểu cảm thái độ (vui, buồn, dứt khoát); tạo trọng âm câu; phân định cấu trúc ngữ pháp (dấu ngắt câu, câu hỏi); điều phối kỳ vọng của người nói đối với người nghe.

Chương 2: Nghiên cứu thực trạng (Chapter 2: The Study)

Chương 2 trình bày kết quả thu thập từ bảng câu hỏi khảo sát và quan sát thực tế đối với sinh viên chuyên ngữ năm nhất (lớp NA2301) tại Trường Đại học Quản lý và Công nghệ Hải Phòng:

STT câu hỏi Nội dung khảo sát Dữ liệu và tỷ lệ phần trăm trích xuất từ văn bản
Câu 1 Các dạng lỗi thường mắc phải trong giao tiếp - Phát âm (Pronunciation): 45%
- Ngữ pháp (Grammar): 30%
- Ngữ điệu (Intonation): 15%
- Từ vựng (Vocabulary): 10%
Câu 2 Mức độ hứng thú đối với việc học phát âm - Thích (Like): 60%
- Rất thích (Like very much): 25%
- Bình thường (Normal): 13%
- Ghét (Hate): 2%
Câu 3 Tần suất mắc lỗi phát âm khi nói tiếng Anh trên lớp - Thường xuyên (Often): 46%
- Thỉnh thoảng (Sometimes): 39%
- Luôn luôn (Always): 10%
- Hiếm khi (Rarely): 4%
- Không bao giờ (Never): 1%
Câu 4 Nguyên nhân gây khó khăn khi phát âm âm cuối - Lý do 6 (Âm cuối khó phát âm): 30%
- Lý do 1 (Tiếng mẹ đẻ không có âm cuối tương ứng): 27%
- Lý do 3 (Chưa từng tham gia khóa học phát âm): 21%
- Lý do 5 (Không có thói quen phát âm âm cuối): 12%
- Lý do 2 (Chưa từng nghe về âm cuối ở THPT): 5%
- Các lý do khác: 3%
- Lý do 4 (Nghĩ rằng âm cuối không quan trọng): 2%
Câu 5 Mức độ yêu thích học ngữ pháp và từ vựng - Không thích (No): 61%
- Thích (Yes): 39%
Câu 6 Đánh giá vai trò của ngữ pháp và từ vựng trong kỹ năng nói - Rất quan trọng (Very important): 45%
- Quan trọng (Important): 25%
- Không quan trọng lắm (Not very important): 17%
- Không quan trọng (Not important): 13%
Câu 7 Mức độ chú ý đến ngữ điệu khi nói tiếng Anh - Chưa chú ý nhiều (Not very attentive): 42%
- Có chú ý (Attentive): 22%
- Không chú ý (Not attentive): 19%
- Rất chú ý (Very attentive): 17%
Câu 8 Tần suất sử dụng ngữ điệu trong các câu hỏi tiếng Anh - Thỉnh thoảng (Sometimes): 41%
- Thường xuyên (Often): 20%
- Hiếm khi (Rarely): 19%
- Không bao giờ (Never): 15%
- Luôn luôn (Always): 5%

Kết quả khảo sát phản ánh rằng phát âm (45%) và ngữ pháp (30%) là hai mảng sinh viên mắc lỗi nhiều nhất. Mặc dù 85% sinh viên có thái độ tích cực với môn phát âm (thích và rất thích), có tới 56% sinh viên thường xuyên hoặc luôn luôn mắc lỗi phát âm khi nói. Về ngữ pháp và từ vựng, 61% sinh viên không thích học nội dung này dù 70% thừa nhận tầm quan trọng của chúng đối với kỹ năng nói. Về ngữ điệu, phần lớn sinh viên chưa chú ý đúng mức (42% chưa chú ý nhiều, 19% hoàn toàn không chú ý) do chỉ tập trung chủ yếu vào từ vựng và cấu trúc ngữ pháp.

Chương 3: Một số đề xuất cải thiện giao tiếp hàng ngày cho sinh viên (Chapter 3: Some Suggestions to Improve the Student's Daily Communication)

Chương 3 đưa ra các giải pháp cụ thể nhằm khắc phục lỗi sai trên 4 nhóm vấn đề:

  1. Hướng dẫn kỹ thuật phát âm chính xác 5 âm cuối khó:
    • Âm /dʒ/: Áp phần trước của lưỡi vào phần trước của vòm miệng, giải phóng luồng hơi từ từ sau khi bỏ cản trở, làm rung dây thanh âm (phụ âm hữu thanh). Các từ ví dụ: orange, bridge, jelly, juice, jug, vegetables, jam, charge, giant.
    • Âm /θ/: Đặt đầu lưỡi ở giữa hai hàm răng, đẩy luồng hơi ra ngoài mà không dùng giọng/không rung thanh quản (phụ âm vô thanh). Các từ ví dụ: teeth, path, with, breath, bath, thumb, three, theatre, month, health, thick.
    • Âm /ʃ/: Luyện từ âm /s/, chạm đầu lưỡi vào răng trên, sau đó lùi đầu lưỡi sâu hơn về phía sau và thổi luồng hơi qua khe giữa răng và lưỡi, không rung thanh quản. Các từ ví dụ: shoes, crush, shell, finish, fish, show, shoot, wish, emotion, fashion, mission.
    • Âm /ð/: Luyện phát âm /θ/ trước, sau đó thêm độ rung của dây thanh quản (phụ âm hữu thanh). Các từ ví dụ: father, clothes, feather, brother, mother, without.
    • Âm /ʒ/: Luyện phát âm /ʃ/ trước, sau đó kết hợp làm rung dây thanh quản. Các từ ví dụ: television, garage, measure, treasure, casual, collision, pleasure.
  2. Sử dụng trò chơi và bài tập bổ trợ phát âm:
    • Trò chơi Rhyming Pairs: Tìm và ghép các cặp từ gieo vần với nhau (ví dụ: some - sum, mouse - house, lake - break, cook - book).
    • Trò chơi Homophones Matching Game: Chuẩn bị các thẻ từ đồng âm, xáo trộn và yêu cầu sinh viên ghép đúng cặp từ đồng âm để cải thiện phát âm và chính tả.
    • Trò chơi Bingo: Giáo viên chuẩn bị 30-35 từ vựng chia cho các nhóm; nhóm nào tìm đúng từ giáo viên đọc trong thời gian nhanh nhất sẽ chiến thắng.
  3. Giải pháp khắc phục lỗi ngữ pháp:
    • Nắm vững kiến thức ngữ pháp cơ bản từ đơn giản đến phức tạp, tra cứu sách ngữ pháp hoặc từ điển khi chưa chắc chắn.
    • Đọc sách, báo tiếng Anh hàng ngày, ghi chú các cấu trúc đặc biệt và đặt câu thực hành.
    • Dịch thuật để học từ mới, cấu trúc và cách diễn đạt tự nhiên.
    • Tự kiểm tra lỗi (Error checking) lại câu hoặc đoạn văn sau khi viết.
    • Thường xuyên nói chuyện bằng tiếng Anh với người khác để tăng độ tự tin và nhận biết lỗi sai.
    • Cung cấp hệ thống bài tập thực hành ngữ pháp: chia thì động từ, câu điều kiện, câu bị động, phân biệt tính từ/trạng từ và đặt câu hỏi cho phần gạch chân.
  4. Giải pháp khắc phục lỗi từ vựng:
    • Đọc tài liệu hàng ngày (tiểu luận, bài báo, tạp chí, sách kỹ thuật, sách phi hư cấu).
    • Học gốc từ (Learn Roots), tiền tố và hậu tố nguồn gốc Hy Lạp/Latin (ví dụ gốc -duc- mang nghĩa dẫn dắt/tạo ra trong produce, deduce).
    • Học từ mới mỗi ngày qua lịch từ vựng, danh sách email hoặc từ điển.
    • Tra cứu ngay các từ chưa biết khi đọc tài liệu.
    • Đa dạng hóa danh mục đọc (khoa học tự nhiên, văn học, chính trị, lịch sử, triết học).
    • Sử dụng các trò chơi cờ chữ (Word Board Games).
    • Cung cấp bài tập đoán từ qua hình ảnh, đoán từ qua phiên âm ngữ âm quốc tế (chủ đề màu sắc, đồ vật trong nhà) và gọi tên các bộ phận trên khuôn mặt.
  5. Giải pháp rèn luyện ngữ điệu:
    • Đặt câu hỏi: Dùng ngữ điệu lên giọng (rising intonation) ở cuối câu hỏi Yes/No; dùng ngữ điệu xuống giọng (falling intonation) ở cuối câu hỏi Wh-.
    • Câu trần thuật thông thường: Sử dụng ngữ điệu xuống giọng ở cuối câu.
    • Liệt kê danh sách: Lên giọng ở các mục liệt kê phía trước và xuống giọng ở mục cuối cùng.
    • Bộc lộ cảm xúc: Cảm xúc tích cực, phấn khích dùng ngữ điệu lên; sự chán nản, mỉa mai dùng ngữ điệu xuống.
    • Nhấn mạnh trọng tâm: Lên giọng ở từ ngữ cần nhấn mạnh ý nghĩa trong câu.
    • Thể hiện sự tương phản: Lên giọng và nhấn trọng âm vào hai vế/hai đối tượng đối lập.
    • Câu hỏi đuôi (Tag questions): Lên giọng ở vế câu hỏi đuôi khi cần xác nhận thông tin hoặc lấy ý kiến đối phương.
    • Cung cấp bài tập luyện tập ngữ điệu xuống cho các câu trần thuật đơn có một trọng âm.

Kết quả và đóng góp

Kết quả chính

  • Xác định tỷ lệ mắc lỗi trong giao tiếp của sinh viên năm nhất: lỗi phát âm chiếm tỷ lệ cao nhất (45%), tiếp theo là ngữ pháp (30%), ngữ điệu (15%) và từ vựng (10%).
  • Làm rõ nguyên nhân chủ yếu của lỗi âm cuối: 30% sinh viên gặp khó khăn do bản chất âm cuối khó phát âm; 27% do tiếng mẹ đẻ (tiếng Việt) không có hệ thống âm cuối tương đương; 21% do chưa từng tham gia khóa đào tạo phát âm chuyên sâu.
  • Phản ánh thực trạng tâm lý học tập: 61% sinh viên không hứng thú với việc học ngữ pháp và từ vựng, dẫn đến sự thiếu hụt nền tảng cấu trúc khi thực hành kỹ năng nói.
  • Chỉ ra thực trạng sử dụng ngữ điệu: 42% sinh viên ít chú ý và 19% hoàn toàn không chú ý đến ngữ điệu; chỉ 5% luôn luôn và 20% thường xuyên áp dụng ngữ điệu trong câu hỏi.

Giải pháp và kiến nghị

  • Xây dựng quy trình hướng dẫn khẩu hình chi tiết cho 5 phụ âm cuối có độ khó cao đối với người Việt (/dʒ/, /θ/, /ʃ/, /ð/, /ʒ/).
  • Đề xuất đưa các hình thức trò chơi ngôn ngữ (Rhyming Pairs, Homophones Matching, Bingo, Word Board Games) vào các hoạt động trên lớp và tự học để tăng tính tương tác, giảm áp lực tâm lý.
  • Đề xuất chiến lược tích lũy từ vựng qua gốc từ Latin/Hy Lạp và đa dạng hóa tài liệu đọc kết hợp bài tập chuyển ngữ, tự sửa lỗi ngữ pháp.
  • Chuẩn hóa hệ thống quy tắc ngữ điệu cho từng loại câu (câu hỏi, câu trần thuật, câu liệt kê, câu biểu cảm, câu hỏi đuôi).

Đóng góp của đề tài

Theo tự đánh giá của tác giả, khóa luận đã khảo sát thực tế và tổng hợp các lỗi giao tiếp phổ biến mà sinh viên năm nhất tại HPU thường không nhận thức được trong quá trình nói tiếng Anh. Đề tài cung cấp tài liệu tham khảo thiết thực, hệ thống hóa các dạng lỗi sai kèm bài tập và đề xuất phương pháp luyện tập cụ thể giúp sinh viên nâng cao ý thức tự chỉnh sửa, cải thiện độ chính xác và độ lưu loát trong giao tiếp hàng ngày.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận chỉ ra một số hạn chế và định hướng nghiên cứu:

  • Hạn chế: Do giới hạn về thời gian nghiên cứu (thực hiện trong khoảng thời gian từ tháng 3 đến tháng 6 năm 2020) và nền tảng kiến thức của tác giả ở bậc đại học, khóa luận chưa thể đi sâu phân tích toàn diện mọi khía cạnh âm vị học và cú pháp học chuyên sâu của từng lỗi sai. Phạm vi dữ liệu khảo sát còn giới hạn trong phạm vi một lớp sinh viên năm nhất chuyên ngữ (NA2301) tại Trường Đại học Quản lý và Công nghệ Hải Phòng.
  • Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng phạm vi điều tra đối với sinh viên các khóa khác hoặc sinh viên không chuyên ngữ; tiến hành các nghiên cứu thực nghiệm sư phạm nhằm đo lường mức độ cải thiện kỹ năng nói sau khi áp dụng các bài tập và trò chơi ngôn ngữ đã đề xuất.

Giá trị tham khảo

Khóa luận có giá trị tham khảo đối với:

  • Sinh viên chuyên ngành Ngôn ngữ Anh hoặc Sư phạm tiếng Anh, đặc biệt là sinh viên năm thứ nhất đang gặp rào cản chuyển tiếp phương pháp học từ THPT lên đại học.
  • Giảng viên giảng dạy học phần Thực hành tiếng, Ngữ âm - Âm vị học, hoặc Kỹ năng Nói: có thể tham khảo bảng thống kê nguyên nhân lỗi và bộ trò chơi bổ trợ lớp học (Rhyming Pairs, Homophones Matching, Bingo).
  • Người học tiếng Anh nói chung: phần hướng dẫn cấu âm 5 phụ âm khó (/dʒ/, /θ/, /ʃ/, /ð/, /ʒ/), quy tắc lên/xuống giọng theo chức năng câu và phương pháp học từ vựng qua gốc từ Latin là các tài liệu trực quan, dễ áp dụng.

Câu hỏi thường gặp

1. Dạng lỗi nào chiếm tỷ lệ cao nhất trong hội thoại hàng ngày của sinh viên năm nhất tại HPU?

Theo kết quả khảo sát ở Câu hỏi 1 của khóa luận, lỗi phát âm (Pronunciation) chiếm tỷ lệ cao nhất với 45%, tiếp theo là lỗi ngữ pháp (Grammar) chiếm 30%, lỗi ngữ điệu (Intonation) chiếm 15% và lỗi từ vựng (Vocabulary) chiếm 10%.

2. Hai nguyên nhân chính khiến sinh viên gặp khó khăn với âm đuôi (ending sounds) là gì?

Dữ liệu khảo sát Câu hỏi 4 cho thấy 30% sinh viên xác nhận âm cuối tiếng Anh khó cấu âm (Lý do 6) và 27% sinh viên cho biết tiếng mẹ đẻ (tiếng Việt) không có hệ thống âm cuối tương ứng (Lý do 1). Ngoài ra, 21% sinh viên chưa từng tham gia khóa học phát âm nào trước đó.

3. Tác giả đã phân loại lỗi ngữ pháp thành bao nhiêu nhóm cụ thể trong cơ sở lý thuyết?

Tác giả phân loại lỗi ngữ pháp thành 10 nhóm: Hòa hợp chủ - vị, Lược bỏ chủ ngữ, Nhầm lẫn tính từ/trạng từ, Sai dạng động từ, Sai thì động từ, Sai đại từ, Sai cấu trúc so sánh, Sai chỉ từ, Lỗi cấu trúc song hành và Sai giới từ.

4. Tác giả hướng dẫn cách phát âm phụ âm /ʃ/ và /ʒ/ như thế nào?

Để phát âm /ʃ/, người học luyện từ âm /s/, chạm đầu lưỡi vào răng trên rồi lùi đầu lưỡi sâu hơn về phía vòm miệng và đẩy luồng hơi vô thanh qua khe hở. Để phát âm /ʒ/, người học giữ nguyên vị trí cấu âm của /ʃ/ nhưng làm rung dây thanh âm (hữu thanh).

5. Những trò chơi ngôn ngữ nào được đề xuất để cải thiện kỹ năng phát âm cho sinh viên?

Khóa luận đề xuất 3 trò chơi chính gồm: Rhyming Pairs (ghép cặp từ gieo vần), Homophones Matching Game (ghép cặp từ đồng âm) và Bingo game (nhận diện nhanh từ vựng theo phát âm của giáo viên).

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của sinh viên Nguyễn Phúc Tiến đã khảo sát thực trạng mắc lỗi trong giao tiếp tiếng Anh hàng ngày của sinh viên năm nhất ngành Ngôn ngữ Anh tại Trường Đại học Quản lý và Công nghệ Hải Phòng. Nghiên cứu chỉ ra rằng phát âm (đặc biệt là âm cuối) và ngữ pháp là hai rào cản lớn nhất ảnh hưởng đến chất lượng hội thoại của sinh viên. Trên cơ sở đó, tác giả đã hệ thống hóa các quy tắc cấu âm, ngữ điệu, phương pháp tích lũy từ vựng - ngữ pháp và đề xuất các bài tập, trò chơi ứng dụng cụ thể. Công trình là tài liệu tham khảo hữu ích cho sinh viên và giảng viên trong việc nâng cao hiệu quả giảng dạy và thực hành kỹ năng nói tiếng Anh.