Phân Tích Thực Trạng Đói Nghèo và Giải Pháp Giảm Nghèo Tại Xã Tân Lập, Huyện Tân Biên, Tỉnh Tây Ninh

Khóa luận tốt nghiệp nghiên cứu tốt nghiệp phát triển nông thôn phân tích thực trạng đói nghèo và một số giải pháp nhằm, vận dụng lý thuyết vào thực tế, đề xuất giải

• Đề tài: Phân Tích Đói Nghèo và Giải Pháp Giảm Nghèo Tại Xã Tân Lập, Huyện Tân Biên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM TẠ
• NỘI DUNG TÓM TẮT
• 1. CHƯƠNG 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Ý nghĩa của đề tài
• 1.3. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.4. Phạm vi nghiên cứu của khóa luận
• 1.5. Cấu trúc của khóa luận
• 2. CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN
• 2.1. Điều kiện tự nhiên
• 2.2. Vị trí địa lý
• 2.3. Điều kiện kinh tế
• 2.4. Cơ cấu kinh tế
• 2.5. Cơ cấu đất đai
• 2.6. Cơ sở hạ tầng
• 2.7. Tình hình sản xuất nông nghiệp
• 2.8. Tình hình dân số - lao động
• 2.9. Dân tộc — tôn giáo
• 2.10. Y tế - giáo dục
• 2.11. Phương tiện thông tin đại chúng
• 2.12. Thực trạng nghèo ở địa phương
• 3. CHƯƠNG 3: NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Tầm quan trọng của phát triển nông thôn
• 3.2. Nội dung nghiên cứu của đề tài
• 3.3. Quan điểm về đói nghèo
• 3.4. Khái niệm đói nghèo
• 3.5. Nguyên nhân đói nghèo và vòng luẩn quẩn đói nghèo
• 3.6. Chỉ tiêu và ngưỡng đánh giá đói nghèo
• 3.7. Giảm nghèo và chiến lược giảm nghèo tại Việt Nam
• 3.8. Phương pháp nghiên cứu
• 3.8.1. Phương pháp thu thập và xử lý số liệu
• 3.8.2. Phương pháp phân tích và mô tả
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Thực trạng chung của những hộ nghèo
• 4.2. Nhân khẩu và lao động
• 4.3. Trình độ học vấn của người nghèo
• 4.4. Các điều kiện sinh hoạt
• 4.5. Phân tích ảnh hưởng của điều kiện tự nhiên, điều kiện kinh tế, văn hóa — xã hội đến thực trạng nghèo
• 4.5.1. Ảnh hưởng của điều kiện tự nhiên đến thực trạng nghèo
• 4.5.2. Ảnh hưởng của điều kiện kinh tế đến thực trạng nghèo
• 4.5.3. Ảnh hưởng của văn hóa — xã hội đến thực trạng nghèo
• 4.6. Phân tích, so sánh giữa hộ nghèo với những hộ trung bình, hộ khá
• 4.6.1. Phân tích, so sánh về điều kiện sinh hoạt
• 4.6.2. Phân tích, so sánh về điều kiện sản xuất
• 4.6.3. Phân tích, so sánh về tình hình dân số
• 4.6.4. Phân tích, so sánh về trình độ học vấn
• 4.6.5. Phân tích, so sánh về tình hình thu nhập
• 4.6.6. Phân tích, so sánh về tình hình chỉ tiêu
• 4.6.7. Phân tích, so sánh về kỹ năng sản xuất của hộ nghèo
• 4.6.8. Phân tích, so sánh trình độ học vấn của chủ hộ nghèo so với hộ khá
• 4.7. Phân tích thực trạng đói nghèo và chất lượng cuộc sống của các hộ nghèo
• 4.7.1. Tình hình nghèo ở xã
• 4.7.2. Phân tích tình trạng đói nghèo và chất lượng cuộc sống của những hộ nghèo
• 4.8. Những ảnh hưởng của chương trình XĐGN đến thực trạng nghèo
• 4.8.1. Sơ nét về lịch sử hình thành chương trình XĐGN
• 4.8.2. Mục tiêu, đối tượng, và phương hướng hoạt động của chương trình
• 4.8.3. Cơ cấu tổ chức của chương trình XĐGN
• 4.8.4. Cơ cấu nguồn vốn của chương trình XĐGN
• 4.8.5. Đánh giá sơ nét về hoạt động XĐGN của xã
• 4.9. Những nguyên nhân gây đói nghèo tại địa phương
• 4.9.1. Nguyên nhân khách quan
• 4.9.2. Nguyên nhân chủ quan
• 4.10. Những kiến nghị của người nghèo
• 4.11. Một số giải pháp góp phần giảm nghèo
• 4.11.1. Giải pháp 1: Tạo nghề và giải quyết việc làm
• 4.11.2. Giải pháp 2: Giải pháp tín dụng
• 4.11.3. Giải pháp 3: Giải pháp về dân số và KHHGĐ
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
• 5.1. Đề nghị
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC HÌNH
• DANH MỤC PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Toàn Cảnh Vấn Đề Đói Nghèo tại Xã Tân Lập Tân Biên

Xã Tân Lập, một xã biên giới thuộc huyện Tân Biên, tỉnh Tây Ninh, đang đối mặt với nhiều thách thức trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội. Mặc dù có những nỗ lực nhất định, thực trạng đói nghèo xã Tân Lập vẫn là một vấn đề nhức nhối, ảnh hưởng trực tiếp đến điều kiện sống của người dân Tân Lập và kìm hãm sự phát triển chung của toàn khu vực. Theo thống kê năm 2006, tỷ lệ hộ nghèo Tân Lập chiếm đến 21,3%, một con số đáng báo động, phản ánh những khó khăn sâu sắc mà một bộ phận không nhỏ dân cư đang phải đối mặt hàng ngày. Nghiên cứu này được thực hiện dựa trên phương pháp khảo sát ngẫu nhiên 60 hộ dân trên địa bàn, kết hợp phân tích số liệu thứ cấp từ các cơ quan địa phương. Mục tiêu chính là nhận diện rõ bức tranh đói nghèo, xác định các nguyên nhân cốt lõi và từ đó đề xuất những giải pháp mang tính thực tiễn, phù hợp với tiềm năng và đặc thù của xã. Việc hiểu rõ bản chất của đói nghèo tại đây không chỉ là nhiệm vụ của chính quyền mà còn là cơ sở để xây dựng các chính sách giảm nghèo của tỉnh Tây Ninh một cách hiệu quả và bền vững.

1.1. Bối cảnh kinh tế xã hội của xã Tân Lập

Xã Tân Lập có vị trí địa lý đặc thù, giáp biên giới Campuchia, tạo ra cả cơ hội và thách thức. Cơ cấu kinh tế chủ yếu là nông nghiệp, chiếm tới 80% tổng số hộ. Tuy nhiên, điều kiện tự nhiên không mấy thuận lợi với đất đai chủ yếu là đất xám bạc màu, khí hậu khắc nghiệt phân chia hai mùa mưa nắng rõ rệt, thường gây úng ngập hoặc khô hạn. Cơ sở hạ tầng như giao thông, trường học, trạm y tế còn nhiều thiếu thốn, hạn chế khả năng tiếp cận các dịch vụ xã hội cơ bản và giao thương hàng hóa. Những yếu tố này đã góp phần định hình một nền kinh tế kém phát triển, thu nhập người dân thấp và bấp bênh, tạo nền tảng cho thực trạng đói nghèo dai dẳng.

1.2. Đánh giá tỷ lệ hộ nghèo theo chuẩn nghèo đa chiều

Theo số liệu từ Phòng LĐ-TBXH của xã, tính đến năm 2006, toàn xã có 363 hộ nghèo trên tổng số 1.705 hộ, chiếm tỷ lệ 21,3%. Con số này được xác định dựa trên chuẩn nghèo về thu nhập (dưới 200.000 đồng/người/tháng cho khu vực nông thôn tại thời điểm đó). Tuy nhiên, nếu xét theo chuẩn nghèo đa chiều, tình hình còn phức tạp hơn. Các hộ nghèo không chỉ thiếu hụt về thu nhập mà còn bị hạn chế về tiếp cận giáo dục, y tế, nhà ở an toàn, nước sạch và vệ sinh. Nghiên cứu cho thấy, đa số hộ nghèo sống trong nhà tạm bợ (69,44%), không có nhà vệ sinh hợp chuẩn, và nhiều trẻ em phải bỏ học giữa chừng. Đây là biểu hiện rõ nét của cái vòng luẩn quẩn đói nghèo, nơi các chiều cạnh thiếu hụt liên tục tác động và củng cố lẫn nhau.

II. Phân Tích Các Nguyên Nhân Đói Nghèo Huyện Tân Biên

Để xây dựng được giải pháp giảm nghèo hiệu quả, việc xác định chính xác nguyên nhân đói nghèo huyện Tân Biên là yêu cầu tiên quyết. Kết quả khảo sát và phân tích tại xã Tân Lập cho thấy đói nghèo không bắt nguồn từ một lý do đơn lẻ mà là hệ quả của một tổ hợp các yếu tố khách quan và chủ quan đan xen. Các nguyên nhân này tạo thành một "cây vấn đề" phức tạp, từ điều kiện tự nhiên khắc nghiệt, cơ sở hạ tầng yếu kém cho đến những hạn chế về nguồn vốn, kỹ năng và nhận thức của chính người dân. Nghiên cứu chỉ ra ba nhóm nguyên nhân chính có tác động mạnh mẽ nhất đến đời sống các hộ nghèo tại địa phương: (1) Thiếu việc làm và đất sản xuất (chiếm 41,67%); (2) Thiếu vốn làm ăn (chiếm 33,33%); và (3) Đông con (chiếm 25%). Sự thiếu hụt các nguồn lực sản xuất cơ bản như đất đai và vốn đã đẩy người dân vào tình thế bị động, chủ yếu sống dựa vào làm thuê thời vụ với thu nhập bấp bênh. Vòng luẩn quẩn đói nghèo từ đó ngày càng siết chặt, khiến nỗ lực thoát nghèo trở nên vô cùng khó khăn.

2.1. Yếu tố khách quan Điều kiện tự nhiên và hạ tầng

Điều kiện tự nhiên là một trong những rào cản lớn. Đất đai tại xã Tân Lập chủ yếu là đất xám nghèo dinh dưỡng, năng suất cây trồng thấp. Khí hậu khắc nghiệt với mùa khô kéo dài và mùa mưa gây ngập úng đã ảnh hưởng tiêu cực đến sản xuất nông nghiệp. Bên cạnh đó, hệ thống giao thông nông thôn chưa hoàn thiện, nhiều tuyến đường đất khó đi lại vào mùa mưa, làm tăng chi phí vận chuyển và bị thương lái ép giá. Cơ sở hạ tầng xã hội như trường học, trạm y tế còn thiếu, đặc biệt tại các ấp vùng sâu, làm hạn chế khả năng nâng cao dân trí và chăm sóc sức khỏe, trực tiếp ảnh hưởng đến chất lượng nguồn nhân lực và khả năng thoát nghèo.

2.2. Yếu tố chủ quan Thiếu vốn thiếu việc làm và đông con

Đây là nhóm nguyên nhân cốt lõi được xác định qua khảo sát. Thiếu vốn sản xuất là tình trạng phổ biến, khi chỉ 27,78% hộ nghèo tiếp cận được nguồn vốn vay, và thường với số tiền nhỏ không đủ để đầu tư hiệu quả. Tình trạng thiếu việc làm đặc biệt nghiêm trọng do kinh tế địa phương chủ yếu là nông nghiệp thời vụ, trong khi các ngành nghề phi nông nghiệp chưa phát triển. Đáng chú ý, 73,33% số hộ thiếu việc làm là do không có hoặc có quá ít đất sản xuất. Cuối cùng, gánh nặng đông con (bình quân 6 người/hộ nghèo) làm gia tăng áp lực chi tiêu, khiến thu nhập bình quân đầu người vốn đã thấp lại càng trở nên eo hẹp, không thể tích lũy để tái đầu tư.

2.3. Hạn chế về trình độ học vấn và kỹ năng sản xuất

Trình độ học vấn của các chủ hộ nghèo rất thấp. Kết quả điều tra cho thấy có tới 33,33% chủ hộ mù chữ và 66,67% chỉ học hết cấp I, không có chủ hộ nào học đến cấp II. Điều này tạo ra rào cản lớn trong việc tiếp thu khoa học kỹ thuật mới, áp dụng các mô hình giảm nghèo hiệu quả hay tham gia vào các chương trình đào tạo nghề cho người nghèo. Kỹ năng sản xuất của họ chủ yếu dựa trên kinh nghiệm truyền thống, dẫn đến năng suất lao động thấp. Họ cũng có tâm lý e ngại, mặc cảm, ít tham gia các buổi tập huấn khuyến nông, làm hạn chế khả năng học hỏi và cải thiện phương thức làm ăn.

III. Phương Pháp Tín Dụng Hỗ Trợ Sản Xuất Cho Hộ Nghèo

Tín dụng và hỗ trợ sản xuất là hai trụ cột quan trọng trong mọi chiến lược giảm nghèo bền vững. Tại xã Tân Lập, nhu cầu về vốn và tư liệu sản xuất của người nghèo là rất lớn nhưng khả năng tiếp cận lại vô cùng hạn chế. Việc triển khai hiệu quả các giải pháp tài chính vi mô và các chương trình hỗ trợ sản xuất cho hộ nghèo không chỉ giúp họ có nguồn lực ban đầu để cải thiện sinh kế mà còn tạo ra động lực, khơi dậy ý chí tự vươn lên. Tuy nhiên, để các giải pháp này thực sự phát huy tác dụng, cần có sự thay đổi trong cách thức triển khai. Thay vì chỉ cấp vốn, cần kết hợp chặt chẽ với hoạt động tập huấn kỹ thuật, hướng dẫn xây dựng phương án sản xuất kinh doanh khả thi và giám sát quá trình sử dụng vốn. Chỉ khi đồng vốn được đặt đúng chỗ và sử dụng đúng mục đích, nó mới thực sự trở thành "cần câu" giúp người nghèo thoát khỏi đói nghèo một cách bền vững.

3.1. Cải thiện khả năng tiếp cận nguồn vốn vay thoát nghèo

Thực tế cho thấy, người nghèo gặp nhiều khó khăn khi tiếp cận tín dụng chính thức. Cần mở rộng hình thức cho vay tín chấp thông qua bảo lãnh của các tổ chức đoàn thể như Hội Nông dân, Hội Phụ nữ. Thủ tục vay vốn cần được đơn giản hóa, đồng thời cán bộ tín dụng phải tích cực tư vấn, hỗ trợ người nghèo xây dựng phương án sản xuất khả thi. Mức vốn vay cần được điều chỉnh linh hoạt, phù hợp với nhu cầu thực tế của từng mô hình sản xuất, tránh tình trạng cho vay số tiền quá ít không đủ để đầu tư. Việc kết hợp cho vay vốn thoát nghèo với các chương trình tiết kiệm bắt buộc cũng là một giải pháp hay để giúp họ hình thành thói quen tích lũy.

3.2. Xây dựng các mô hình giảm nghèo hiệu quả tại địa phương

Thay vì hỗ trợ dàn trải, chính quyền cần tập trung nguồn lực để xây dựng và nhân rộng các mô hình giảm nghèo hiệu quả, phù hợp với điều kiện đất đai và khí hậu của Tân Lập. Các mô hình có thể là chăn nuôi gia súc, gia cầm quy mô nhỏ, trồng các loại cây ngắn ngày có giá trị kinh tế hoặc phát triển các ngành nghề thủ công. Việc hỗ trợ không chỉ dừng lại ở vốn mà cần bao gồm cả con giống, vật tư, tập huấn kỹ thuật và quan trọng nhất là kết nối đầu ra cho sản phẩm. Sự thành công của một vài mô hình điểm sẽ tạo ra hiệu ứng lan tỏa, khích lệ các hộ khác học hỏi và làm theo.

IV. Bí Quyết Nâng Cao An Sinh Xã Hội Phát Triển Con Người

Đói nghèo không chỉ là vấn đề kinh tế mà còn là vấn đề xã hội. Do đó, các giải pháp không thể chỉ tập trung vào tăng thu nhập mà phải hướng đến việc cải thiện toàn diện chất lượng cuộc sống và phát triển nguồn nhân lực. An sinh xã hội tại Tân Biên cần được xem là nền tảng cho quá trình giảm nghèo bền vững. Việc đảm bảo người nghèo được tiếp cận đầy đủ các dịch vụ xã hội cơ bản như y tế, giáo dục sẽ giúp phá vỡ vòng luẩn quẩn đói nghèo giữa các thế hệ. Đầu tư vào con người chính là đầu tư cho tương lai. Một khi người dân có sức khỏe tốt, trình độ dân trí được nâng cao, họ sẽ có đủ năng lực và sự tự tin để tự mình thoát khỏi đói nghèo. Các chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững cần được lồng ghép hiệu quả với các chính sách phát triển xã hội tại địa phương để tạo ra tác động cộng hưởng mạnh mẽ nhất.

4.1. Giải pháp về dân số và kế hoạch hóa gia đình KHHGĐ

Nghiên cứu chỉ rõ đông con là một trong ba nguyên nhân chính gây đói nghèo tại Tân Lập. Vì vậy, công tác tuyên truyền, vận động thực hiện KHHGĐ phải được đẩy mạnh hơn nữa, đặc biệt đối với các cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ. Cần lồng ghép nội dung này vào các buổi sinh hoạt ấp, các chương trình của hội phụ nữ. Việc giảm tỷ lệ sinh sẽ giúp các gia đình giảm áp lực chi tiêu, có điều kiện chăm sóc và đầu tư cho giáo dục con cái tốt hơn, từ đó nâng cao chất lượng dân số trong dài hạn.

4.2. Tăng cường đào tạo nghề và giải quyết việc làm tại chỗ

Giải quyết việc làm là giải pháp căn cơ nhất. Chính quyền xã cần có chính sách khuyến khích, thu hút các cơ sở sản xuất, tiểu thủ công nghiệp đầu tư trên địa bàn để tạo việc làm. Đồng thời, cần mở các lớp đào tạo nghề cho người nghèo, tập trung vào những nghề thiết thực, phù hợp với nhu cầu thị trường như sửa chữa xe máy, may mặc, xây dựng cơ bản. Việc trang bị một nghề nghiệp ổn định sẽ giúp người lao động có nguồn thu nhập bền vững, thoát khỏi sự phụ thuộc vào công việc làm thuê thời vụ, bấp bênh.

V. Kết Quả So Sánh Điều Kiện Sống Giữa Hộ Nghèo Hộ Khá

Sự khác biệt trong điều kiện sống của người dân Tân Lập giữa nhóm hộ nghèo và nhóm hộ khá/trung bình là vô cùng rõ rệt, phản ánh sâu sắc tình trạng bất bình đẳng và phân hóa tại địa phương. Sự chênh lệch không chỉ thể hiện qua thu nhập bình quân đầu người mà còn ở mọi khía cạnh của đời sống, từ nhà ở, tiện nghi sinh hoạt đến tư liệu sản xuất và trình độ học vấn. Hộ nghèo gần như thiếu thốn mọi nguồn lực cần thiết để phát triển. Họ bị mắc kẹt trong một vòng luẩn quẩn của đất đai ít ỏi, vốn liếng không có, trình độ hạn chế và gánh nặng con cái. Trong khi đó, các hộ khá hơn có lợi thế về đất đai, khả năng tiếp cận vốn tốt hơn, và trình độ học vấn của chủ hộ cũng cao hơn hẳn. Việc phân tích, so sánh này cho thấy rõ những điểm nghẽn cần tháo gỡ trong công tác giảm nghèo, đó là phải tập trung giải quyết vấn đề đất sản xuất và khả năng tiếp cận tín dụng cho người nghèo.

5.1. Chênh lệch về điều kiện nhà ở và sinh hoạt cơ bản

Trong khi 71,43% hộ khá sở hữu nhà kiên cố, thì có đến 69,44% hộ nghèo phải sống trong những căn nhà tạm bợ, không đủ che mưa nắng. Về tiện nghi, 100% hộ khá sử dụng điện lưới quốc gia và có đầy đủ các vật dụng thiết yếu, trong khi 41,67% hộ nghèo không có điện. Tương tự, 100% hộ khá có giếng nước riêng, còn tỷ lệ này ở hộ nghèo chỉ là 58,3%. Sự thiếu thốn các điều kiện sinh hoạt tối thiểu này không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe mà còn tác động tiêu cực đến tinh thần và khả năng học tập của trẻ em trong các gia đình nghèo.

5.2. Khác biệt về tư liệu sản xuất và khả năng vay vốn

Đây là sự khác biệt mang tính quyết định. Hộ khá có diện tích đất canh tác bình quân cao vượt trội (13.000 m²) so với hộ nghèo (2.680 m²). Nghịch lý là tỷ lệ hộ vay vốn ở nhóm hộ khá lại cao hơn (85,71%) so với nhóm hộ nghèo (27,78%). Điều này cho thấy chương trình tín dụng ưu đãi chưa thực sự đến được với đúng đối tượng cần nhất. Hộ nghèo không chỉ thiếu đất, thiếu vốn mà phương tiện sản xuất cũng rất thô sơ, chủ yếu dựa vào sức người, dẫn đến hiệu quả kinh tế thấp.

5.3. Đối chiếu thu nhập chi tiêu và trình độ học vấn

Thu nhập bình quân đầu người/tháng của nhóm hộ khá và trung bình (305.064 đồng) cao gấp 2,5 lần so với nhóm hộ nghèo (119.070 đồng). Điều này dẫn đến cơ cấu chi tiêu hoàn toàn khác biệt. Chi tiêu của hộ nghèo chủ yếu dành cho lương thực, trong khi hộ khá có khả năng chi cho giáo dục, y tế và tích lũy. Về học vấn, không chủ hộ nghèo nào học quá cấp I, trong khi phần lớn chủ hộ khá có trình độ cấp II. Sự cách biệt về trình độ học vấn chính là nguyên nhân sâu xa dẫn đến sự khác biệt trong tư duy làm ăn và khả năng thoát nghèo.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Đói nghèo là một thách thức đối với tiến trình phát triển kinh tế - xã hội tại nhiều quốc gia. Tại Việt Nam, nông nghiệp đóng vai trò quan trọng khi chiếm hơn 70% dân số sống ở nông thôn và tạo việc làm cho khoảng 65% tổng lao động xã hội. Mặc dù công cuộc đổi mới và chiến lược xóa đói giảm nghèo (XĐGN) trên phạm vi toàn quốc đã đạt được nhiều bước tiến lớn (tỷ lệ đói nghèo giảm từ 58% năm 1993 xuống 37% năm 1998, 29% năm 2002 và 18,1% năm 2004), nhưng thực trạng đói nghèo vẫn còn phân hóa sâu sắc theo vùng miền. Khoảng 64% người nghèo tập trung tại các vùng núi phía Bắc, Bắc Trung Bộ, Tây Nguyên và Duyên hải miền Trung — nơi có điều kiện tự nhiên khắc nghiệt, hạ tầng kém phát triển và khả năng tiếp cận dịch vụ hạn chế.

Xã Tân Lập, huyện Tân Biên, tỉnh Tây Ninh là một xã biên giới vùng sâu, vùng xa thuộc diện hưởng hỗ trợ từ Chương trình 135 của Chính phủ. Tính đến năm 2006, toàn xã có 1.705 hộ dân với 7.238 nhân khẩu, trong đó tỷ lệ hộ nghèo chiếm tới 21,3% (363 hộ). Để đánh giá đúng thực trạng, nguyên nhân nghèo đói và đề xuất các giải pháp khả thi, tác giả Nguyễn Sông Thao (chuyên ngành Khuyến nông và Phát triển nông thôn, Khoa Kinh tế, Trường Đại học Nông Lâm TP. Hồ Chí Minh) đã thực hiện khóa luận tốt nghiệp: "Phân tích thực trạng đói nghèo và một số giải pháp góp phần giảm đói nghèo tại xã Tân Lập, huyện Tân Biên, tỉnh Tây Ninh".

Mục tiêu nghiên cứu của đề tài được xác định gồm 4 nội dung cụ thể:

1. Khảo sát tình hình kinh tế, văn hóa, xã hội tại địa phương.
2. Tìm hiểu đời sống của người dân tại địa phương.
3. Khảo sát và phân tích thực trạng đói nghèo trên địa bàn xã Tân Lập.
4. Dựa vào tiềm năng của địa phương để tìm ra những giải pháp nhằm giảm nghèo và chống tái nghèo.

Phạm vi nghiên cứu:

• Không gian: Toàn bộ địa bàn xã Tân Lập, huyện Tân Biên, tỉnh Tây Ninh.
• Thời gian thu thập số liệu thứ cấp: Giai đoạn 2005 – 2006.
• Thời gian thực hiện khảo sát sơ cấp: Từ ngày 09/07/2007 đến ngày 27/10/2007.
• Quy mô mẫu khảo sát: Chọn mẫu ngẫu nhiên 60 hộ gia đình trên địa bàn xã.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận thiết lập khung phân tích dựa trên sự kết hợp giữa lý luận phát triển nông thôn bền vững, các định nghĩa học thuật về nghèo đói và hệ thống chỉ tiêu chuẩn nghèo quốc gia.

Khung lý thuyết và khái niệm sử dụng

• Lý thuyết phát triển nông thôn: Tiếp cận theo 3 tiến trình cốt lõi gồm: Kinh tế hàng hóa (năng lực sản xuất, khoa học kỹ thuật), Xã hội (y tế, giáo dục, nhà ở, việc làm), và Tính nhân văn (phát triển con người, ý thức cộng đồng). Phát triển bền vững đòi hỏi cân đối giữa tăng trưởng kinh tế, công bằng xã hội và bảo vệ môi trường sinh thái.
• Khái niệm nghèo đói: Trích dẫn định nghĩa của Hội nghị ESCAP (Bangkok, 09/1993), chia tách mức độ thành đói kinh niên, đói gay gắt, nghèo tuyệt đối và nghèo tương đối.
• Vòng luẩn quẩn đói nghèo (Vicious Circle of Poverty): Phân tích sự tác động qua lại: Học vấn/Kỹ năng thấp $\rightarrow$ Thiếu cơ hội việc làm $\rightarrow$ Năng suất lao động thấp $\rightarrow$ Thu nhập thấp, thiếu vốn $\rightarrow$ Thiếu ăn, bệnh tật, nợ nần $\rightarrow$ Tiếp tục nghèo đói.
• Chuẩn nghèo quốc gia của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội (LĐ-TBXH):
  • Giai đoạn 2001 – 2005: Thành thị (150.000 đồng/người/tháng), Nông thôn đồng bằng (100.000 đồng/người/tháng), Miền núi, hải đảo (80.000 đồng/người/tháng).
  • Giai đoạn 2006 – 2010: Thành thị (260.000 đồng/người/tháng hay 3.120.000 đồng/năm), Nông thôn đồng bằng (200.000 đồng/người/tháng hay 2.400.000 đồng/năm).
• Hệ thống chỉ tiêu kinh tế nông hộ:
  • Thu nhập hộ ($TN$): $TN = DT - (CFVC + CFLDT)$ hoặc $TN = LN + LDN$ (với $DT$: Doanh thu, $CFVC$: Chi phí vật chất, $CFLDT$: Chi phí lao động thuê, $LN$: Lợi nhuận, $LDN$: Chi phí lao động nhà).
  • Lợi nhuận ($LN$): $LN = TN - LDN$.
  • Tỷ suất lợi nhuận trên chi phí: $Tỷ\ suất\ LN = \frac{LN}{TC}$.
  • Tỷ suất thu nhập trên chi phí: $Tỷ\ suất\ TN = \frac{TN}{TC}$.

Phương pháp nghiên cứu

• Thu thập dữ liệu thứ cấp: Thu thập báo cáo kinh tế - xã hội, địa chính, lao động từ UBND xã Tân Lập, Phòng LĐ-TBXH, Phòng Thống kê, Phòng Địa chính xã qua hai năm 2005 và 2006.
• Thu thập dữ liệu sơ cấp: Khảo sát trực tiếp bằng bảng câu hỏi (phiếu điều tra) trên mẫu ngẫu nhiên 60 hộ gia đình thuộc 4 ấp (Tân Tiến, Tân Hòa, Tân Đông I, Tân Đông II), kết hợp phỏng vấn sâu cán bộ địa phương, người am hiểu và quan sát thực địa.
• Phương pháp phân tích: Thống kê mô tả, phân tích cơ cấu, so sánh đối chiếu giữa nhóm hộ nghèo (36 hộ) với nhóm hộ trung bình và hộ khá, phân tích cây vấn đề nguyên nhân đói nghèo.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Mở đầu

Chương này giới thiệu tính cấp thiết của công tác xóa đói giảm nghèo trong bối cảnh nông nghiệp và nông thôn Việt Nam. Nêu bật vị trí của xã Tân Lập là xã vùng biên giới có tỷ lệ hộ nghèo cao (21,3%). Xác định 4 mục tiêu nghiên cứu, phạm vi không gian (xã Tân Lập), thời gian nghiên cứu (2005 – 2007) và bố cục tổng thể gồm 5 chương của khóa luận.

Chương 2: Tổng quan

Chương 2 phân tích toàn diện các điều kiện tự nhiên, kinh tế, cơ sở hạ tầng, dân số và xã hội của xã Tân Lập:

• Điều kiện tự nhiên: Địa hình bằng phẳng (độ dốc $< 3^\circ$, cao độ 20 – 30 m). Đất xám chiếm chủ yếu (khoảng 90%), đất đỏ tập trung ở khu vực Chàng Riệc, còn lại là đất phù sa ven suối (Suối Mây, Suối Daha); đất có tỷ lệ cát pha thịt cao, độ phì thấp. Khí hậu nhiệt đới gió mùa chia 2 mùa rõ rệt (mùa khô từ tháng 12 đến tháng 4, mùa mưa từ tháng 5 đến tháng 11; nhiệt độ trung bình 27°C, độ ẩm trung bình 84%).
• Cơ cấu đất đai và kinh tế:

Loại đất	Diện tích (ha)	Tỷ lệ cơ cấu (%)
Tổng diện tích đất tự nhiên	16.896,00	100,00
- Đất nông nghiệp	16.401,35	97,07
+ Đất sản xuất nông nghiệp (cây hàng năm & lâu năm)	7.491,35	44,34
+ Đất trồng lúa	25,00	0,15
+ Đất lâm nghiệp (Vườn Quốc gia, rừng Chàng Riệc)	8.910,00	52,73
- Đất phi nông nghiệp (đất ở, chuyên dùng, trụ sở, nghĩa trang,...)*	482,67	2,86
- Đất chưa sử dụng	11,98	0,07

• Dân số và lao động: Năm 2006 toàn xã có 7.238 người (4.091 nam, 3.147 nữ), mật độ 44 người/km², tốc độ tăng dân số 2%. Lao động trong độ tuổi có 4.400 người (lao động nữ chiếm 55,80%, lao động nam chiếm 44,20%). Dân tộc Kinh chiếm 97,78% (1.667 hộ, 7.066 khẩu); đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 2,22% (38 hộ, 172 khẩu gồm Khmer 128 khẩu, Mường 34 khẩu, Nùng 7 khẩu, Thái 3 khẩu). 80% số hộ (1.364 hộ) sống bằng nghề nông, 20% (341 hộ) hoạt động bán nông nghiệp hoặc phi nông nghiệp.
• Cơ sở hạ tầng: Giao thông có Quốc lộ 22B và đường đi Thạnh Bắc là đường nhựa, còn lại là đường đất. 83,9% số hộ (1.430 hộ) sử dụng điện lưới. Toàn xã có 1 trạm y tế, 3 trường mẫu giáo (309 học sinh), 1 trường tiểu học (34 lớp, 1.019 học sinh), 1 trường THCS (15 lớp, 570 học sinh) và chưa có trường THPT.

Chương 3: Nội dung và phương pháp nghiên cứu

Chương này hệ thống hóa các khái niệm phát triển nông thôn bền vững, định nghĩa nghèo đói theo ESCAP, phân loại nghèo tuyệt đối - nghèo tương đối, sơ đồ vòng luẩn quẩn đói nghèo, các chỉ tiêu chuẩn nghèo của Bộ LĐ-TBXH qua các giai đoạn, công thức xác định doanh thu, chi phí, lợi nhuận hộ và quy trình điều tra chọn mẫu 60 hộ thực tế.

Chương 4: Kết quả và thảo luận

Chương 4 là phần nội dung trọng tâm phân tích dữ liệu điều tra thực tế:

• Đặc điểm nhân khẩu và học vấn của hộ nghèo: Trong 60 hộ điều tra có 36 hộ nghèo với 218 nhân khẩu, quy mô bình quân hơn 6 người/hộ (cao hơn mức bình quân toàn xã là 4 người/hộ). Tỷ lệ lao động chính chỉ có 2 người/hộ, phải gánh 4 người ăn theo. Về học vấn, trong 138 người đang đi học của mẫu điều tra, bậc tiểu học chiếm 53,6%, THCS chiếm 37%, THPT chỉ chiếm 9,4%. Khoảng 90% hộ nghèo có con em bỏ học giữa chừng do hoàn cảnh kinh tế thiếu thốn.
• Điều kiện sinh hoạt và tài sản: Thu nhập bình quân của hộ nghèo đạt 119.070 đồng/người/tháng. Chi phí bữa ăn bình quân của hộ nghèo chỉ có 8.880 đồng/ngày/hộ, thành phần chủ yếu là gạo. Tài sản có giá trị thấp: 100% có xe đạp và giường, 58,33% có tủ tre/gỗ tạp, 55,56% có tivi (chủ yếu tivi trắng đen), 22,22% có xe gắn máy cũ không giấy tờ mua từ vùng biên giới.
• Hoạt động của Ban Chỉ đạo XĐGN xã: Được thành lập từ năm 1999 phối hợp cùng Hội Nông dân xã và Ngân hàng Chính sách Xã hội huyện Tân Biên. Nguồn vốn cho vay toàn đợt gần 4 tỷ đồng, tuy nhiên trong mẫu khảo sát 36 hộ nghèo chỉ có 10 hộ tiếp cận được vốn vay, mức vay từ 1,5 đến 5 triệu đồng/hộ với lãi suất ưu đãi 0,6%/tháng. Cán bộ tín dụng còn tâm lý e ngại rủi ro hoàn vốn đối với hộ nghèo, trong khi hộ nghèo thiếu phương án sản xuất khả thi.
• Nguyên nhân đói nghèo tại địa phương:
  • Nguyên nhân khách quan: Đất đai bạc màu (đất xám pha cát); 52,73% diện tích là đất rừng, diện tích canh tác cao su và mía màu mỡ tập trung ở hộ khá; thời tiết khô hạn kéo dài vào mùa nắng và ngập úng vào mùa mưa; đường giao thông nông thôn lầy lội cản trở tiêu thụ nông sản.
  • Nguyên nhân chủ quan: Thiếu việc làm trong thời gian nông nhàn (tỷ lệ thiếu việc làm hoặc việc làm bấp bênh chiếm tới 55% lao động); thiếu vốn sản xuất; đông con dẫn đến gánh nặng chi tiêu; trình độ học vấn và kỹ năng thâm canh kém; mắc các tệ nạn xã hội hoặc chi tiêu thiếu kế hoạch.

Nhóm giải pháp đề xuất	Nội dung triển khai cụ thể
1. Tạo nghề và giải quyết việc làm	- Phân loại lao động theo độ tuổi và trình độ văn hóa để xây dựng mô hình đào tạo nghề phù hợp. - Định hướng thế hệ trẻ vừa học văn hóa vừa học nghề tại các trung tâm giáo dục thường xuyên. - Thu hút doanh nghiệp, cơ sở tiểu thủ công nghiệp và chế biến nông sản về địa bàn nhằm tạo việc làm tại chỗ.
2. Tín dụng ưu đãi và hỗ trợ vốn	- Đẩy mạnh hình thức vay vốn tín chấp thông qua các tổ chức đoàn thể (Hội Nông dân, Hội Phụ nữ). - Cân đối lại định mức vốn vay và kéo dài chu kỳ vay phù hợp với chu kỳ cây trồng, vật nuôi. - Cán bộ tín dụng và khuyến nông trực tiếp hướng dẫn hộ nghèo lập dự án làm ăn khả thi và cách quản lý dòng vốn.
3. Dân số - Kế hoạch hóa gia đình (KHHGĐ)	- Đẩy mạnh tuyên truyền KHHGĐ tới các cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ nhằm giảm quy mô nhân khẩu/hộ. - Hỗ trợ vốn và kỹ thuật chuyển đổi sang chăn nuôi gia đình (heo, gà, bò) để tận dụng lao động phụ và nông nhàn.

Chương 5: Kết luận và đề nghị

Khái quát lại thực trạng xã Tân Lập là xã vùng sâu, biên giới có tỷ lệ nghèo cao (21,3%), cơ sở hạ tầng thiếu thốn, kinh tế thuần nông bấp bênh. Đưa ra các đề nghị cụ thể:

• Đối với Nhà nước và cấp trên: Tiếp tục đầu tư hạ tầng giao thông, trường học, trạm y tế theo Chương trình 135; hỗ trợ ngân sách cho các dự án giảm nghèo vùng biên giới.
• Đối với chính quyền xã Tân Lập: Nâng cao năng lực cho cán bộ XĐGN; thành lập hợp tác xã sản xuất; tăng cường chuyển giao khuyến nông thực tế; xóa bỏ sự e ngại, mặc cảm của người nghèo khi tiếp cận chính sách.
• Đối với người dân: Tích cực lao động, sử dụng vốn vay đúng mục đích sản xuất, tránh sa vào tệ nạn xã hội (rượu chè, cờ bạc, buôn lậu qua biên giới) và chú trọng việc học tập của con cái.

---

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã cung cấp bức tranh dữ liệu định lượng chi tiết về thực trạng kinh tế nông hộ tại xã Tân Lập giai đoạn 2005 – 2007:

• Lượng hóa được cơ cấu thu nhập và chi tiêu của hộ nghèo: Thu nhập bình quân đầu người chỉ đạt 119.070 đồng/tháng (thấp hơn nhiều so với chuẩn nghèo nông thôn 200.000 đồng/tháng của giai đoạn 2006 – 2010); chi phí ăn uống ở mức 8.880 đồng/hộ/ngày.
• Chỉ ra bất cập thực tế trong cơ chế giải ngân vốn XĐGN: Mặc dù chương trình hướng tới người nghèo, tỷ lệ tiếp cận vốn của hộ nghèo trong mẫu khảo sát chỉ đạt 27,78% (10/36 hộ), số vốn vay tối đa chỉ 5 triệu đồng, phần lớn nguồn vốn ưu đãi rơi vào nhóm hộ khá và trung bình do có phương án sản xuất và tài sản đảm bảo hơn.
• Xây dựng mô hình cây vấn đề thể hiện mối quan hệ nhân quả đa chiều giữa nguyên nhân tự nhiên, kinh tế, nhận thức xã hội với tình trạng nghèo đói và hệ lụy thất học, giảm tuổi thọ tại địa phương.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế: Quy mô mẫu khảo sát trực tiếp dừng lại ở 60 hộ gia đình; phạm vi không gian gói gọn trong một xã biên giới (xã Tân Lập), do đó một số kết luận mang tính đặc thù cao của địa bàn có diện tích đất rừng lớn và đất cát xám bạc màu.
• Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng khảo sát trên toàn bộ các xã biên giới của huyện Tân Biên; theo dõi dọc (longitudinal study) hiệu quả sử dụng vốn vay XĐGN sau chu kỳ 3 – 5 năm; đánh giá chuyên sâu tác động của các mô hình kinh tế tập thể (hợp tác xã, tổ hợp tác) đối với việc chuyển đổi cây trồng hàng năm sang cây cao su.

---

Giá trị tham khảo

• Đối tượng thụ hưởng học thuật: Tài liệu là nguồn tham khảo hữu ích cho sinh viên, học viên ngành Khuyến nông, Phát triển nông thôn, Kinh tế nông nghiệp, Xã hội học nông thôn khi thực hiện các nghiên cứu về đánh giá sinh kế hộ và phân tích nghèo đói cấp vi mô.
• Giá trị thực tiễn: Bảng câu hỏi khảo sát chi tiết (Phụ lục 1) cùng phương pháp phân tích cây vấn đề và hạch toán kinh tế hộ là biểu mẫu tham khảo tốt cho cán bộ quản lý cấp xã, ban chỉ đạo giảm nghèo cấp huyện trong công tác rà soát, lập danh sách hộ nghèo và điều phối vốn tín dụng chính sách.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Tỷ lệ hộ nghèo tại xã Tân Lập vào thời điểm nghiên cứu là bao nhiêu và căn cứ theo chuẩn nào?
Theo số liệu thống kê của Phòng LĐ-TBXH xã Tân Lập năm 2006, toàn xã có 363 hộ nghèo trên tổng số 1.705 hộ, chiếm tỷ lệ 21,3% theo chuẩn nghèo nông thôn giai đoạn 2006 – 2010 (thu nhập từ 200.000 đồng/người/tháng trở xuống).

2. Quy mô nhân khẩu và mức thu nhập bình quân của nhóm hộ nghèo trong mẫu điều tra là bao nhiêu?
Qua điều tra ngẫu nhiên 36 hộ nghèo, quy mô nhân khẩu bình quân đạt hơn 6 người/hộ (với trung bình 2 lao động chính và 4 người phụ thuộc ăn theo), thu nhập bình quân đầu người chỉ đạt 119.070 đồng/tháng.

3. Tại sao đa số hộ nghèo tại xã Tân Lập gặp khó khăn trong việc tiếp cận nguồn vốn vay của chương trình XĐGN?
Do hộ nghèo không có tài sản thế chấp, trình độ tính toán hạn chế nên không xây dựng được phương án sản xuất thuyết phục; đồng thời cán bộ phụ trách tín dụng còn tâm lý e ngại rủi ro mất vốn, dẫn đến việc trong 36 hộ nghèo khảo sát chỉ có 10 hộ tiếp cận được vốn vay ở mức từ 1,5 đến 5 triệu đồng.

4. Cơ cấu đất đai có ảnh hưởng như thế nào đến tình trạng nghèo đói tại xã Tân Lập?
Tổng diện tích tự nhiên của xã là 16.896 ha nhưng đất lâm nghiệp chiếm tới 52,73% (8.910 ha), đất lúa chỉ có 25 ha (0,15%). Diện tích đất trồng cây cao su và cây hàng năm màu mỡ phần lớn thuộc sở hữu của các hộ khá, trong khi hộ nghèo hầu như không có hoặc có rất ít đất sản xuất và đất có chất lượng xấu (đất xám pha cát bạc màu).

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Sông Thao đã phản ánh toàn diện thực trạng đời sống và sinh kế của các hộ nghèo tại xã Tân Lập, huyện Tân Biên, tỉnh Tây Ninh trong giai đoạn 2005 – 2007. Kết quả nghiên cứu khẳng định nghèo đói tại địa phương bắt nguồn từ sự tương tác phức tạp giữa điều kiện đất đai cằn cỗi, thời tiết thất thường, thiếu việc làm, đông con và hạn chế trong tiếp cận vốn tín dụng chính sách. Các nhóm giải pháp về đào tạo nghề, đổi mới cơ chế cho vay tín chấp và đẩy mạnh công tác kế hoạch hóa gia đình được đề xuất có cơ sở thực tiễn rõ ràng, đóng góp thiết thực cho công tác xóa đói giảm nghèo tại các xã biên giới khó khăn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Mé đầu Giới thiệu lý do, ý nghĩa chọn đề tài, mục tiêu nghiên cứu là gì, thời gian nghiên cứu đề tài diễn ra bao lâu và diễn ra ở đâu. Chương 2: Tổng quan Giới thiệu điều kiện tự nhiên, tình hình kinh tế, văn hóa, xã hội của địa phương. Những thuận lợi và khó khăn. Mô tả tình hình sản xuất, đời sống sinh hoạt của người dân địa phương và chương trình xóa đói giảm nghèo ở xã.

Chương 3: Nội dung và phương pháp nghiên cứu Trình bày chỉ tiết những vấn đề lý luận liên quan đến vấn đề nghiên cứu và giới thiệu một cách có hệ thống các phương pháp nghiên cứu đang sử dụng để đạt được mục tiêu nghiên cứu. Chương 4: Kết quả và thảo luận Phân tích xem điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội có ảnh hưởng như thế nào đến thực trạng đói nghèo đang diễn ra tại địa phương. Phân tích so sánh những hộ nghèo với những hộ trung bình, hộ khá xem có sự khác biệt như thé nào về van dé sản xuất, điều kiện sinh hoạt. Đi vào phân tích hộ nghéo để tìm ra nguyên nhân.

3 Kết hợp giữa tiềm năng của địa phương và nguyên nhân, dé từ đó đưa ra một số giải pháp nhằm giảm nghèo. Chương 5: Kết luận và đề nghị Nêu lên kết luận và đề nghị đối với công tác XĐGN tại xã Tân Lập. CHƯƠNG 2 TONG QUAN 2. Điều kiện tự nhiên 2.

Vị trí địa lý Xã Tân Lập có diện tích tự nhiên 16. Trong đó diện tích đất nông nghiệp là 16.705 hộ dân tính đến 2006, tương ứng với 7. Địa bàn xã nằm. dọc theo quốc lộ 22B, cách thị tran Tân Biên 8km về hướng Bắc, địa bàn xã được tiếp giáp với các xã trong huyện như: - Phía Tây giáp với xã Tân Bình.

- Phía Bắc giáp với biên giới Campuchia. - Phía Đông giáp với xã Thạnh Bắc. - Phía Nam giáp với xã Thạnh Tây. Toàn địa bản xã có 2 đường nhựa chạy qua và nói liền với các xã khác, số đường còn lại là những con đường đất hẹp nằm rãi rác ở các ấp.

Địa hình Địa hình xã Tân Lập thuộc dạng bằng phẳng, độ đốc < 3°, với độ cao trung bình từ 20 — 30 m. Thé nhưỡng Đất xám là chủ yếu chiếm khoâng 90%, còn lại là đất đỏ nằm ở khu vực Chàng Riệc, đất phù sa ven suối, tang đất dày, ty lệ đất cát pha thịt còn nhiều, độ phì nhiêu thấp nên ảnh hưởng rất nhiều đến năng suất cây trồng. Khí hậu Xã Tân Lập nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa 4m với hai mùa nắng và mưa rõ rệt, it bão lụt, lượng bức xạ cao, phân bô đêu trong năm: - Mùa nắng từ tháng 12 — tháng 4. - Mùa mưa từ thang 5 — tháng 11.Thời tiết Nhiệt độ - Nhiệt độ cao nhất trong năm: 38°C - Nhiệt độ thấp nhất trong năm: 21°C - Nhiệt độ trung bình trong năm: 27°C Lượng mưa.

Lượng mưa trung bình trong năm: 2. Độ ẩm trung bình năm là: 84%. Tốc đô gió - Trung bình là 6 m/s. - Mạnh nhất là 8 m/s.

Thuỷ văn - Nguồn nước mặt: có hệ thống sông suối phân bố tương đối đều, có các suối lớn như: Suối mây, suối Daha. - Nước ngầm: Do vị trí cầu tạo địa chất tạo cho xã có nguồn nước ngầm đồi đào, chất lượng tốt. Điều kiện kinh tế 2. Cơ cầu kinh tế Hoạt động công nghiệp chiếm tỷ trọng lớn.

Cây trồng chính là cao su, mía, mì, điều đang từng bước hình thành các vùng chuyên canh cây cao su và cây mía phía Đông Nam của xã. Trồng trọt cây chính ở đây là mía, mì, lúa. Ở đây không có hình thức nuôi trong thuỷ sản. Hoạt động nông nghiệp chiếm 80% tổng số hộ, 20% là phi nông nghiệp va thất nghiệp.

Trong cơ cấu 80% số hộ hoạt động nông nghiệp có thể phân ra như sau: Hình 2. Cơ Cấu kinh Tế 10 D Nong nghiệp B Bán nông 90 nghiệ chiệp Nguồn tin: UBND xã.1 ta nhận thấy rằng, tỷ lệ 10% bán nông nghiệp là do người dân ở đây hoạt động nông nghiệp, nhưng vao những tháng khô hạn, nông nhàn, những hộ có vốn sẽ mở những dịch vụ như sửa xe, bán cà phê, bóc vác. hoặc song song với việc làm nông nghiệp họ còn làm thêm một số nghề khác như: làm thuê, phụ hỗ. Cơ cầu dat dai Bảng 2.

Cơ Cấu Dat Đai Loại đất Diện tích (ha) Cơ cau (%) Tổng diện tích đất tự nhiên 16. Đất nông nghiệp 16.1 Đất sản xuất nông nghiệp 7. Đất trồng cây hàng năm 3.919,89 23,20 Lia 25 0,15 Cây hàng năm còn lại 3894,89 23,05 1. Đất trồng cây lâu năm 3.

Dat lam nghiép 8. Dat phi nông nghiệp 482,67 2,86 2. Đất chuyên đùng 325,22 1,93 2. Dat trụ sở, cơ quan 0,78 0,01 2.

Đất sản xuất kinh doanh phi nông nghiệp 38,7 0,23 2. Đất dùng mục đích công cộng 256,65 1,52 2. Quốc phòng an ninh 29,09 0,17 2. Đất dùng cho tôn giáo tín ngưỡng 0,17 0,001 2.

Đất dùng cho nghĩa trang 3 0,02 2. Đất sông, suối mặt nước chuyên dùng 89,03 0,53 3. Dat chwa sir dung 11,98 0,07 Nguôn tin: Địa chính xã Qua bảng cơ cấu đất đai 2.1 của xã cho thấy, xã Tân Lập có tổng diện tích đất đai tự nhiên là 16.896 ha này được phân ra nhiều khả năng sử dụng khác nhau: sử dụng cho nông nghiệp là 16.401,35 ha, chiếm 97,07%, trong đó đất dùng cho sản xuất là 7. Thực tế cho thấy khả năng sản xuất nông nghiệp của xã là không cao, với diện tích đất trồng lúa chỉ có 25 ha, chiếm 0,15% nguyên nhân do 8 khí hậu, thời tiết của xã phân bố theo mùa, lượng mưa tập trung vào mùa mưa gây tình trạng khô hạn ở mùa khô và úng nước vào mùa mưa.

Đật lâm nghiệp là 8.910 ha, chiếm 52,75%, do tài nguyên rừng còn tương đối khá gồm Vườn Quốc Gia và rừng đặc dụng Chàng Riệc. Đất phi nông nghiệp có tổng diện tích 482,67 ha, chiếm tỷ lệ 2,86% trong đó có đất chuyên dùng, đất ở, đất tôn giáo tính ngưỡng, đất nghĩa trang, đất sông chuyên dùng. Đất ở có 65,25 ha, chiếm tỷ lệ 0,39%. Đất chuyên dùng có 325,22 ha, chiếm tý lệ 1,93%.

Trong đó: Đất trụ sở, cơ quan có 0,78 ha, chiếm tỷ lệ 0,01%. Đất sản xuất kinh doanh phi nông nghiệp có 38,7 ha, chiếm tỷ lệ 0,23%. Đất dùng cho mục đích công cộng có 256,65 ha, chiếm tỷ lệ 1,52%. Đất dùng cho quốc phòng an ninh có 29,09 ha, chiếm tỷ lệ 0,17%.

Đất tôn giáo tín ngưỡng có 0,17 ha, chiếm tỷ lệ 0,001%. Đất nghĩa trang có 3 ha, chiếm tỷ lệ 0,02%. Đất sông suối, mặt nước chuyên dùng có 89,03 ha, chiếm tỷ lệ 0,53%. Đất chưa sử dụng có 11,98 ha, chiếm tỷ lệ 0,07%.

Tóm lại, toàn xã Tân Lập có tổng diện tích đất tự nhiên là 16. Trong đó: Đất nông nghiệp chiếm 97,07%. Đất phi nông nghiệp chiếm 2. Đất chưa sử dung chiếm 0,07%.

Nhìn chung, qua cơ cấu cho thấy tình hình sử dụng đất trong địa bàn xã tương đối hợp lý và triệt để, điện tích đất chưa sử dụng rất thấp. Tình Hình Biến Động Đất Nông Nghiệp trong 2 Năm 2005 - 2006 DVT: ha Loại đất Năm 2005 Năm 2006 Tổng diện tích đất tự nhiên 16.896 Đất sản xuất nông nghiệp 1.491,35 Đất lâm nghiệp §.910 Dat chuyén ding 293,22 825,22 Đất ở 65,25 65,25 TẾ: chưa sử đụng 11,98 11,98 Nguồn tin: Dia chính xã Nếu so sánh đất tự nhiên của xã Tân Lập qua hai nam 2005 và 2006 thì căn bản không có gì biến động, vẫn chiếm điện tích là 16.896 ha nhưng đất chuyên dùng tăng lên và đất sản xuất nông nghiệp giám xuống. Đất chuyên dùng tăng 32 ha và đất sản xuất nông nghiệp giảm 32 ha. Riêng ba loại đất ở, đất chưa sử dung và dat lâm nghiệp vẫn giữ nguyên như năm 2005.

Cơ Cấu Đất Xã Tân Lập 2,86% 0,07% © Đất nông nghiệp @ Dat phi nông nghiệp O pat chưa sử dung 97,07% Nguồn tin: Địa chính xã Nhìn chung, giữa hai năm 2005 và 2006 thì diện tích đất có biến động nhưng không nhiều. Ở đây tình hình đất nông nghiệp năm 2006 có giảm hơn năm 2005 là do người dân hoạt động kinh tế không có khả thi, nguồn thu nhập từ nông nghiệp còn thấp nên họ chuyển sang hoạt động phi nông nghiệp. Ngoài ra, hiện nay giá mủ cao su đang có 10 .—— chiều hướng tăng mạnh nên các hộ khá đã chuyển đổi co cấu cây trồng theo hướng có lợi ích kinh tế cao, các diện tích đất trồng cây hàng năm dần dan được thay đổi bằng cây cao su. Đất lâm nghiệp chủ yếu là đất do nhà nước quản lý.

Cơ sớ hạ tầng a) Giao thông Địa bàn xã nằm ở phía Bắc của huyện Tân Biên, không thuận lợi lắm về mặt giao thông, tuy xã có đường quốc lộ 22B chạy qua xã và nối với biên giới Campuchia nhưng chỉ là đường nhựa hẹp với 2 làn xe và chỉ đổ bê tông nhựa một phần phía Nam quãng đường. Một con đường nhựa còn lại nối địa bàn xã với xã mới Thạnh Bắc và chạy đài qua huyện Tân Châu, phan còn lại là đường đất đỏ và đất cát pha thịt nên mùa mưa rất khó đi lại. Nói chung, mạng lưới giao thông nông thôn tương đối hoàn chỉnh theo chương trình 135. b) Điện Hiện nay, toàn xã có 83,9% số hộ sử dung điện lưới quốc gia.

Ty lệ hộ dân sử dụng điện ở xã như sau: Bảng 2. Tình Hình Sử Dụng Điện Ở Xã Tổng số hộ toàn xã (hộ) Tổng số hộ sử dụng điện (hộ) Tỷ lệ (%) 1.430 83,9 Nguồn tin: UBND xã Qua bảng 2.3 ta thấy toàn xã có 1.705 hộ, trong đó hộ có sử dụng điện chiếm 1.430 hộ tương đương với 83,9 %. Điều này cho thấy rằng tình hình sử dụng điện của người dân trong xã khá cao. Phần 16,1% còn lại là do dân cư sống trong những vùng biệt lập như vùng sâu.

vùng kinh tế mới. Điều kiện đường dây còn nhiều khó khăn do phải đi qua rừng và vùng chuyên canh cao su. c) Tram xa Toàn xã có một trung tâm y tÊ năm ngay trung tam xã. 1] `đ) Trường học Trong năm 2006, các trường học đã được nâng cấp lại phục vụ cho việc dạy và học.

Số trường học của xã Tân Lập phân bồ theo bảng sau: Bảng 2. Phân Bo Trường Học ở Xã DVT: Trường Tên ấp Trường cấp II Trường cấp I Trường mẫu giáo Tân Tiến 0 0 1 Tân Hoà 0 0 1 Tân Đông I 0 0 0 Tân Đông II 1 1 1 Tổng số Ị if 3 Nguồn tin: KQDT-TTTH Theo số liệu thể hiện ở bang 2.