Đặt vấn đề Trong khoảng hơn một thập kỷ qua nông nghiệp Việt Nam nói chung và chăn nuôi nói riêng đã có những thay đổi rất đáng kể. Ngành chăn nuôi lợn đã có những thay đổi rất lớn không chỉ đáp ứng nhu cầu ngày càng cao và đa dạng của thị trường trong nước mà đã và đang vươn tới các thị trường bên ngoài. Hiện nay thịt lợn là nguồn thịt chủ yếu cho các gia đình Việt Nam với mức tiêu thụ hàng ngày tới 76% tổng lượng thịt tiêu thụ, đàn lợn đã thay đổi cả về số lượng và chất lượng. Số lượng đàn lợn tháng 12/2020 trên cả nước tiếp tục phục hồi sau dịch tả lợn Châu Phi năm 2019 với tổng số lợn tăng 12% so với cùng kỳ năm ngoái [17].
Các tiến bộ về giống vật nuôi, thức ăn, chuồng trại quy trình kỹ thuật chăm sóc nuôi dưỡng ngày càng được áp dụng rộng rãi trong chăn nuôi trang trại đặc biệt là chăn nuôi lợn và gia cầm. Vì vậy năng suất, chất lượng sản phẩm và hiệu quả chăn nuôi được cải thiện đáng kể. Phần lớn các giống gia súc, gia cầm cao sản trên thế giới được nhập vào nước ta và nuôi ở các trang trại, các chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật đạt xấp xỉ so với các nước trong khu vực và bằng 85 - 90% so với các nước tiên tiến (Trích báo cáo tại Hội nghị Tổng kết chăn nuôi trang trại tập trung giai đoạn 2001 - 2006). Một trong những yếu tố giúp tăng khả năng sản xuất của lợn nái là tăng số con sơ sinh còn sống, cai sữa lợn con sớm để tăng số lứa đẻ/nái/năm.
Để tăng sức sản xuất của lợn nái thì yếu tố về di truyền từ giống vô cùng quan trọng, song song đó chúng ta cần tạo điều kiện khí hậu phù hợp cho lợn nái và lợn con thích nghi và tăng trưởng tốt. Hiểu rõ về sinh lý và bệnh lý thường gặp của lợn nái và lợn con là rất cần thiết nhằm giúp người chăn nuôi có thể khắc phục và nâng cao hiệu quả kinh tế trong chăn nuôi. Luan van 2 Trong chăn nuôi lợn, giống là tiền đề, thức ăn là cơ bản và vệ sinh môi trường chăn nuôi, phòng và trị bệnh là bước ngoặc quan trọng. Để chọn được lợn con nuôi có khả năng sinh trưởng cao, sức đề kháng tốt, thì phải biết rõ được nguồn gốc con giống của lợn nái và giống lợn nọc đã lai tạo ra giống lợn con.
Vì vậy, việc tìm ra giống lợn nái tốt là vấn đề cần thiết để sản xuất ra đàn lợn con đảm bảo về số lượng và chất lượng. Xuất phát từ nhu cầu thực tiễn, em đã tiến hành tìm hiểu đề tài: “Thực hiện quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng và phòng - trị bệnh cho đàn lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi nuôi tại trại Bùi Huy Hạnh, xã Tái Sơn, huyện Tứ Kỳ, tỉnh Hải Dương” 1. Mục tiêu và yêu cầu của đề tài 1. Mục tiêu - Hiểu và nắm rõ được tình hình chăn nuôi lợn tại trại Bùy Huy Hạnh, xã Tái Sơn, huyện Tứ Kỳ, tỉnh Hải Dương - Hiểu và nắm rõ được quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi (lợn con theo mẹ).
- Hiểu và nắm rõ được loại thức ăn dùng cho lợn con heo mẹ, khẩu phần ăn và cách cho lợn con theo mẹ ăn qua từng giai đoạn phát triển. - Hiểu và nắm rõ được các bệnh hay xảy ra đối với lợn con theo mẹ và phương pháp phòng trị bệnh hiệu quả nhất 1. Yêu cầu của đề tài - Đánh giá được tình hình chăn nuôi tại trại Bùy Huy Hạnh, xã Tái Sơn, huyện Tứ Kỳ, tỉnh Hải Dương - Áp dụng được quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng cho đàn lợn con theo mẹ nuôi tại trại. - Xác định được tình hình nhiễm bệnh trên đàn lợn con theo mẹ và có biện pháp phòng, trị bệnh thích hợp.
Luan van 3 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Điều kiện cơ sở nơi thực tập 2. Điều kiện của trang trại 2. Vị trí địa lý Trang trại chăn nuôi Bùi Huy Hạnh là một đơn vị chăn nuôi gia công của công ty cổ phần chăn nuôi CP (Charoen Porkphand Việt Nam).
Trang trại được thành lập và đi vào sản xuất lợn giống theo hướng chăn nuôi công nghiệp từ năm 2017, địa điểm xây dựng trại tại xã Tái Sơn, huyện Tứ Kỳ, tỉnh Hải Dương. Tứ kỳ là một huyện thuộc tỉnh Hải Dương, nằm ở trung tâm đồng bằng Bắc Bộ. Cũng giống như các huyện khác của tỉnh Hải Dương. Tứ Kỳ nằm hoàn toàn ở giữa vùng hạ lưu của hệ thống sông Thái Bình.
Vị trí địa lý của huyện được xác định như sau: + Phía đông bắc giáp huyện Thanh Hà + Phía bắc giáp thành phố Hải Dương + Phía tây giáp huyện Gia Lộc; + Phía tây nam giáp huyện Ninh Giang. + Phía đông nam giáp huyện Vĩnh Bảo, + Phía đông giáp huyện Tiên Lãng, đều thuộc thành phố Hải Phòng. Huyện Tứ Kỳ có 23 đơn vị hành chính cấp xã, dân số năm 2018 là 152.541 người, mật độ dân số đạt 923 người/km². Tổng diện tích tự nhiên là 165,32 km².
Đặc điểm khí hậu Trang trại chăn nuôi Bùi Huy Hạnh nằm ở khu vực có khí hậu nhiệt đới gió mùa, lạnh về mùa đông, nóng ẩm về mùa hè. Lượng mưa hàng năm cao nhất là 1.700 mm, thấp nhất là 1.300 mm, trung bình là 1.500 mm, lượng mưa kéo dài từ tháng 5 đến tháng 9 hàng năm. Độ ẩm tương đối trung bình: 85 - 87%. Luan van 4 Nhiệt độ trung bình trong năm là 23,3°C, mùa nóng tập trung vào tháng 6 đến tháng 7.
Do ảnh hưởng của gió mùa đông bắc và gió mùa đông nam nên có sự chênh lệch về nhiệt độ trung bình giữa các mùa. Cơ cấu tổ chức của trang trại Trại chăn nuôi được xây dựng từ năm 2007, trại đi vào sản xuất được 10 năm, song hàng năm sản xuất của trại đều gia tăng, đời sống của công nhân được cải thiện. Trại chăn nuôi có chủ trang trại là người đam mê, giàu nghị lực và tâm huyết đối với với nghề chăn nuôi. Đặc biệt trại chăn nuôi đã tuyển dụng và đào tạo được đội ngũ công nhân thâm niên cao gắn bó với trang trại rất nhiều năm và trở thành những người có kinh nghiệm, thực tiễn và yêu nghề.
Trại có 23 người trong đó có: + 1 chủ trại + 1 quản lý + 2 kỹ sư chính của công ty (1 kỹ sư chuồng đẻ, 1 kỹ sư chuồng bầu) + 2 tổ trưởng (1 chuồng bầu, 1 chuồng đẻ) + 1 bảo vệ + 16 công nhân Mỗi tổ thực hiện công việc hàng ngày một cách nghiêm túc, đúng quy định của trại 2. Cơ sở vật chất của trang trại 2. Cơ sở vật chất: Trang trại có đầy đủ các thiết bị, máy móc để phục vụ cho công nhân và sinh viên sinh hoạt hàng ngày như: máy giặt, tắm nóng lạnh, tivi, tủ lạnh, quạt,. Trại có khu vực vui chơi, giải trí cho công nhân sau giờ làm việc: bàn chơi bi a, bóng bàn, sân chơi cầu lông, các dụng cụ tập thể dục, thể thao,.
Cơ sở vật chất trong chuồng trại chăn nuôi được trại chú trọng đầu tư theo đúng yêu cầu của công ty CP. Luan van 5 Trại lợn có khoảng 0,5 ha đất để xây dựng nhà điều hành, nhà cho công nhân, bếp ăn, các công trình phục vụ cho công nhân và các hoạt động khác của trại. Trong chuồng đều có các cũi sắt (đối với chuồng lợn nái chửa) và chuồng sàn nằm (đối với lợn đẻ) được lắp đặt theo dãy. Có hệ thống quạt gió, dàn mát, điện sáng, núm uống nước tự động cho lợn.
Có hệ thống bóng điện sưởi ấm cho lợn con vào mùa đông. Ngoài ra, trại còn có một hệ thống phát điện công suất đủ lớn cung cấp điện cho cả trại sinh hoạt và hệ thống chuồng nuôi những khi có sự cố mất điện 2. Cơ sở hạ tầng: Trại xây dựng hai khu tách biệt: khu nhà ở và sinh hoạt của công nhân, sinh viên và khu chuồng nuôi. Khu nhà ở rộng rãi có đầy đủ nhà tắm, nhà vệ sinh tiện nghi.
Khu nhà ăn được tách riêng biệt có nhà ăn ca (buổi trưa) và nhà ăn chung (buổi tối). Khu nhà bếp rộng rãi và sạch sẽ. Trại có một nhà kho là nơi chứa thức ăn cho lợn và một kho thuốc là nơi cất giữ và bảo quản các loại thuốc, vắc xin, dụng cụ kỹ thuật để phục vụ công tác chăm sóc, điều trị cho đàn lợn của trại. Hệ thống chuồng nuôi Khu chuồng nuôi của trại được xây dựng trên một khu vực cao, dễ thoát nước và được bố trí tách biệt với khu sinh hoạt chung của công nhân, để đảm bảo đủ cho 1200 nái cơ bản gồm: + 6 chuồng lợn đẻ: có 2 dãy chuồng lợn đẻ: dãy 123 và 456.
Mỗi chuồng đẻ lại được chia làm 2 ngăn, mỗi ngăn có 2 dãy chuồng, mỗi dãy chuồng là 14 ô chuồng, tổng chuồng có 56 ô chuồng được thiết kế sàn nhựa cho lợn con và sàn bê tông cho lợn mẹ. Luan van 6 + 2 chuồng lợn bầu: Với kiểu chuồng cũi sắt, các chuồng nuôi đều được lắp đặt hệ thống điện chiếu sáng và hệ thống uống nước tự động ở mỗi ô chuồng. Chuồng lợn đực nằm trong chuồng bầu 1. + 2 chuồng cách ly: Dùng để nuôi lợn hậu bị được nhập từ các trại gia công lợn hậu bị của Công ty cổ phần chăn nuôi CP (Charoen Pokphand Việt Nam), 1 chuồng cách ly lợn con.
Hệ thống chuồng nuôi được xây dựng khép kín hoàn toàn, Phía đầu chuồng là hệ thống dàn mát, cuối chuồng là hệ thống quạt gió, có hệ thống điện chiếu sáng và bóng đèn hồng ngoại để sưởi ấm, úm lợn con, đảm bảo thoáng mát về mùa hè, ấm áp về mùa đông bằng cách điều chỉnh hệ thống quạt, giàn mát và bóng đèn sưởi ấm trong chuồng. Cuối chuồng có hệ thống thoát phân và nước thải,. Nhìn chung điều kiện cơ sở chuồng nuôi khá đầy đủ và hợp lý thuận lợi cho việc nuôi dưỡng và chăm sóc. Thuận lợi và khó khăn 2.
Thuận lợi Được Công ty Cổ phần chăn nuôi CP (Charoen Porkphand Việt Nam) cung cấp về con giống, thức ăn và thuốc uống có chất lượng tốt. Trại được xây dựng giữa cánh đồng nên cách xa khu dân cư, không làm ảnh hưởng đến người dân xung quanh và đảm bảo yêu cầu vệ sinh an toàn dịch bệnh. Đội ngũ quản lý, cán bộ kỹ thuật, công nhân của trại có năng lực, năng động, nhiệt tình và có trách nhiệm trong công việc.