Các Nhân Tố Ảnh Hưởng Đến Bền Vững Lợi Nhuận Của Các Ngân Hàng Thương Mại Niêm Yết Tại Việt Nam

Tài liệu nghiên cứu Các nhân tố ảnh hưởng đến bền vững lợi nhuận của các ngân hàng thương mại niêm yết tại việt nam, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên sâu

• Tác giả: Bùi Thị Lan Phương
• Người hướng dẫn: PGS. Trần Quốc Thịnh
• Trường học: Trường Đại Học Công Nghiệp Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Kế Toán
• Đề tài: Các Nhân Tố Ảnh Hưởng Đến Bền Vững Lợi Nhuận Của Các Ngân Hàng Thương Mại Niêm Yết Tại Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Thành Phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ
• ABSTRACT
• LỜI CAM ĐOAN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC HÌNH ẢNH
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• PHẦN MỞ ĐẦU
• 0.1. Lý do chọn đề tài
• 0.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 0.3. Câu hỏi nghiên cứu
• 0.4. Phương pháp nghiên cứu
• 0.5. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 0.6. Các đóng góp của luận văn
• 0.7. Cấu trúc luận văn
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU VỀ CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN BỀN VỮNG LỢI NHUẬN
• 1.1. Tổng quan các nghiên cứu trên thế giới về bền vững lợi nhuận
• 1.2. Các nghiên cứu trong nước về bền vững lợi nhuận
• 1.3. Nhận xét tổng quan và khe hổng nghiên cứu
• 1.4. Tổng kết chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ BỀN VỮNG LỢI NHUẬN
• 2.1. Khái niệm về bền vững lợi nhuận
• 2.2. Các lý thuyết nền tảng
• 2.2.1. Lý thuyết các bên liên quan (Stakeholder theory)
• 2.3. Giả thuyết và mô hình nghiên cứu
• 2.3.1. Giả thuyết nghiên cứu
• 2.3.2. Mô hình nghiên cứu
• 2.4. Tổng kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Quy trình nghiên cứu
• 3.2. Phương pháp nghiên cứu
• 3.2.1. Các công cụ kiểm định
• 3.2.2. Các phương pháp lựa chọn công cụ kiểm định
• 3.2.3. Phân tích hiện tượng đa cộng tuyến
• 3.2.4. Kiểm định phần dư
• 3.3. Mẫu nghiên cứu
• 3.4. Đo lường các biến trong mô hình
• 3.5. Tổng kết chương 3
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ BÀN LUẬN VỀ SỰ ẢNH HƯỞNG CỦA CÁC NHÂN TỐ ĐẾN BỀN VỮNG LỢI NHUẬN CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI NIÊM YẾT TẠI VIỆT NAM
• 4.1. Kết quả nghiên cứu
• 4.1.1. Thống kê mô tả
• 4.1.2. Phân tích ma trận tương quan
• 4.1.3. Phân tích hồi quy đa biến
• 4.1.4. Kiểm định các khuyết tật của mô hình
• 4.2. Bàn luận kết quả nghiên cứu
• 4.3. Tổng kết chương 4
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ CÁC GỢI Ý CHÍNH SÁCH GÓP PHẦN NÂNG CAO SỰ BỀN VỮNG LỢI NHUẬN CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI NIÊM YẾT TẠI VIỆT NAM
• 5.1. Các gợi ý chính sách
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• LÝ LỊCH TRÍCH NGANG CỦA HỌC VIÊN

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Lợi Nhuận Bền Vững Ngân Hàng Niêm Yết 55 ký tự

Trong môi trường kinh tế cạnh tranh, lợi nhuận bền vững ngân hàng (LNBV) đóng vai trò then chốt đối với sự tồn tại và phát triển của các ngân hàng thương mại niêm yết Việt Nam. Lợi nhuận không chỉ là thước đo hiệu quả hoạt động mà còn là yếu tố thu hút đầu tư, gia tăng năng lực tài chính. Theo Sloan (1996), lợi nhuận bền vững được báo cáo trong năm có liên quan chặt chẽ đến lợi nhuận trong tương lai, là tiêu chí đánh giá chất lượng lợi nhuận. Sự cần thiết của lợi nhuận bền vững ngày càng được nhấn mạnh khi nền kinh tế thị trường Việt Nam tiếp tục tăng trưởng và hội nhập. Các nhà đầu tư và các đối tượng phân tích đặc biệt quan tâm đến LNBV. Do đó các ngân hàng có lợi nhuận cao sẽ thu hút nhiều các nhà đầu tư mới, giúp mở rộng quy mô ngân hàng và góp phần gia tăng lợi nhuận trong tương lai, tăng năng lực tài chính.

1.1. Tầm quan trọng của Lợi Nhuận Bền Vững Ngân Hàng

Các ngân hàng thương mại niêm yết tại Việt Nam cần đảm bảo duy trì tính bền vững tài chính để có thể phát triển lâu dài. Lợi nhuận cao thu hút đầu tư, gia tăng năng lực tài chính và khẳng định vị thế trên thị trường. Lợi nhuận được coi là yếu tố quyết định đến sự tồn tại và tạo vị thế trên thị trường của một doanh nghiệp. Lợi nhuận bền vững (BVLN) được báo cáo của năm nay có liên quan chặt chẽ đến lợi nhuận trong tưong lai, và là một tiêu chí đánh giá về chất lượng của lợi nhuận. Lợi nhuận bền vững là thước đo đánh giá cho sự phát triển của doanh nghiệp, tạo sức hút đối với các nhà đầu tư và là tiêu chí để khẳng định sự phát triển tăng trưởng của doanh nghiệp trong tương lai.

1.2. Bối cảnh nghiên cứu về Lợi Nhuận Bền Vững ở Việt Nam

Nghiên cứu về các yếu tố ảnh hưởng lợi nhuận ngân hàng vẫn còn hạn chế, đặc biệt là những yếu tố đặc trưng của ngành ngân hàng Việt Nam. Dang và Vu (2021) cho rằng sự bền vững của lợi nhuận và tăng trưởng lợi nhuận là những mục tiêu kinh tế hàng đầu của các doanh nghiệp trong nền kinh tế thị trường. Các nhìn nhận và đánh giá về BVLN đóng vai trò quan trọng nhưng hiện nay chưa có nghiên cứu chỉ rõ các yếu tố ảnh hưởng đến tính bền vững tài chính của tại các ngân hàng thương mại niêm yết tại Việt Nam, đặc biệt những yếu tố liên quan đến các nhân tố đặc trưng của ngành ngân hàng.

II. Thách Thức Duy Trì Lợi Nhuận Bền Vững Ngân Hàng 58 ký tự

Ngành ngân hàng thương mại niêm yết Việt Nam phải đối mặt với nhiều thách thức trong việc duy trì lợi nhuận bền vững. Các yếu tố như biến động lãi suất, nợ xấu gia tăng, sự cạnh tranh gay gắt từ các ngân hàng trong và ngoài nước, cùng với sự phát triển của Fintech tạo áp lực lên biên lợi nhuận. Theo Landsman (2007) và Laux và Leuz (2009), kể từ khi tài chính toàn cầu khủng hoảng, các tranh luận đã tập trung vào kế toán giá trị hợp lý tài sản ảnh hưởng đến BVLN trong ngành ngân hàng. Vì thế việc hiểu rõ và quản trị hiệu quả các yếu tố ảnh hưởng lợi nhuận ngân hàng là vô cùng quan trọng. Sự biến động của môi trường kinh tế vĩ mô Việt Nam cũng ảnh hưởng đến hoạt động của ngân hàng.

2.1. Rủi ro từ Nợ xấu và Quản trị rủi ro Ngân hàng

Nợ xấu gia tăng là một trong những thách thức lớn nhất đối với lợi nhuận bền vững ngân hàng. Việc quản trị rủi ro tín dụng hiệu quả, kiểm soát chất lượng tài sản và áp dụng các biện pháp xử lý nợ xấu kịp thời là cần thiết để bảo vệ lợi nhuận. Quản trị rủi ro ngân hàng hiệu quả, kiểm soát chất lượng tài sản và áp dụng các biện pháp xử lý nợ xấu kịp thời là cần thiết để bảo vệ lợi nhuận.

2.2. Cạnh tranh và Ảnh hưởng của Công nghệ Ngân hàng Fintech

Sự cạnh tranh ngày càng gay gắt từ các ngân hàng khác và sự xuất hiện của Fintech đặt ra yêu cầu các ngân hàng phải đổi mới, nâng cao hiệu quả hoạt động và chất lượng dịch vụ. Công nghệ ngân hàng phát triển mạnh mẽ, tạo ra cả cơ hội và thách thức. Các ngân hàng cần đầu tư vào công nghệ để nâng cao trải nghiệm khách hàng, tối ưu hóa quy trình và giảm chi phí, từ đó duy trì và tăng cường năng lực cạnh tranh ngân hàng.

III. Tác Động Quy Mô Ngân Hàng Đến Lợi Nhuận Bền Vững 52 ký tự

Nghiên cứu cho thấy quy mô ngân hàng (SIZE) có tác động đáng kể đến lợi nhuận bền vững. Các ngân hàng lớn thường có lợi thế về quy mô, khả năng đa dạng hóa hoạt động và tiếp cận nguồn vốn, tạo điều kiện để duy trì tính bền vững tài chính. Tuy nhiên, việc quản lý một ngân hàng lớn cũng đòi hỏi năng lực quản trị cao và kiểm soát rủi ro chặt chẽ. Theo kết quả nghiên cứu, quy mô ngân hàng ảnh hưởng cùng chiều đến sự lợi nhuận bền vững. Do đó các ngân hàng thương mại niêm yết tại Việt Nam cần có các chính sách đúng đắn và hấp dẫn để duy trì lợi nhuận bền vững.

3.1. Lợi thế từ Quy mô và Đa dạng hóa hoạt động

Các ngân hàng có quy mô lớn có thể tận dụng lợi thế về vốn chủ sở hữu ngân hàng, mạng lưới hoạt động rộng khắp và khả năng cung cấp đa dạng sản phẩm dịch vụ. Điều này giúp ngân hàng tiếp cận được nhiều phân khúc khách hàng, giảm thiểu rủi ro tập trung và tăng cường năng lực sinh lời.

3.2. Thách thức Quản trị và Kiểm soát Rủi ro ở Ngân hàng lớn

Việc quản lý một ngân hàng có quy mô lớn đòi hỏi hệ thống quản trị phức tạp và khả năng kiểm soát rủi ro chặt chẽ. Ngân hàng cần đảm bảo tuân thủ các quy định pháp luật, duy trì tỷ lệ an toàn vốn (CAR) và kiểm soát hiệu quả các loại rủi ro như rủi ro tín dụng, rủi ro thị trường và rủi ro hoạt động. Cần duy trì tỷ lệ an toàn hệ số CAR và kiểm soát hiệu quả các loại rủi ro như rủi ro tín dụng, rủi ro thị trường và rủi ro hoạt động.

IV. Giải Pháp Quản Trị Hiệu Quả Chi Phí Ngân Hàng 56 ký tự

Quản lý hiệu quả chi phí hoạt động ngân hàng là một yếu tố quan trọng để cải thiện lợi nhuận bền vững. Các ngân hàng cần tối ưu hóa quy trình, áp dụng công nghệ để giảm chi phí và nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực. Theo Dichev và Tang (2009) nhìn nhận sự biến động của lợi nhuận trong quá khứ có thể gia tăng bởi sự tồn tại của lợi nhuận hiện tại. Vì vậy, cần có các biện pháp để kiểm soát quản lý chi phí ngân hàng, tạo lợi nhuận tốt.

4.1. Tối ưu hóa Quy trình và Ứng dụng Công nghệ

Áp dụng các giải pháp công nghệ như tự động hóa quy trình, số hóa hoạt động và sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) giúp ngân hàng giảm chi phí nhân công, chi phí vận hành và nâng cao năng suất. Việc tối ưu hóa quy trình cũng giúp rút ngắn thời gian xử lý giao dịch và cải thiện trải nghiệm khách hàng.

4.2. Nâng cao Hiệu quả Sử dụng Nguồn lực tài chính

Ngân hàng cần quản lý chặt chẽ thu nhập từ lãi và thu nhập ngoài lãi, tối ưu hóa cơ cấu nguồn vốn và sử dụng vốn hiệu quả. Việc đầu tư vào các hoạt động mang lại giá trị gia tăng cao và kiểm soát chi phí vốn giúp ngân hàng cải thiện năng lực sinh lời và tăng cường tính bền vững tài chính.

V. Ứng Dụng ESG để Phát Triển Lợi Nhuận Bền Vững 59 ký tự

Việc tích hợp các yếu tố ESG (Environmental, Social, and Governance) trong ngân hàng vào hoạt động kinh doanh có thể giúp nâng cao lợi nhuận bền vững và uy tín của ngân hàng. Theo nghiên cứu, Ngân hàng cần có các hoạt động phát triển bền vững để tạo sự uy tín và phát triển. Các ngân hàng ngày càng chú trọng đến việc giảm thiểu tác động môi trường, cải thiện điều kiện làm việc cho nhân viên và thực hiện các hoạt động xã hội có ý nghĩa. Quản trị doanh nghiệp minh bạch và hiệu quả cũng là yếu tố quan trọng để thu hút đầu tư và xây dựng niềm tin với khách hàng.

5.1. Ưu tiên phát triển bền vững trong các hoạt động

Cần có các hoạt động phát triển bền vững về môi trường và xã hội để nâng cao uy tín. Bên cạnh đó, cần phát triển các sản phẩm và dịch vụ xanh, hỗ trợ các dự án thân thiện với môi trường. Điều này giúp ngân hàng khẳng định cam kết với cộng đồng và tạo dựng hình ảnh tích cực.

5.2. Cải thiện điều kiện làm việc và quản trị doanh nghiệp

Việc tạo môi trường làm việc tốt cho nhân viên, đảm bảo quyền lợi và phát triển nghề nghiệp giúp thu hút và giữ chân nhân tài. Quản trị doanh nghiệp minh bạch, tuân thủ các quy định pháp luật và đảm bảo quyền lợi của các bên liên quan cũng là yếu tố quan trọng để xây dựng niềm tin và nâng cao uy tín của ngân hàng. Quản trị doanh nghiệp minh bạch, tuân thủ các quy định pháp luật và đảm bảo quyền lợi của các bên liên quan cũng là yếu tố quan trọng để xây dựng niềm tin và nâng cao uy tín của ngân hàng.

VI. Triển Vọng và Giải Pháp Lợi Nhuận Bền Vững Ngân Hàng 56 ký tự

Để đảm bảo lợi nhuận bền vững trong tương lai, các ngân hàng thương mại niêm yết Việt Nam cần chủ động thích ứng với những thay đổi của thị trường, đầu tư vào công nghệ và nguồn nhân lực, đồng thời tăng cường quản trị rủi ro và tuân thủ các quy định pháp luật. Pimentel và Lima (2010) cho thấy việc đảm bảo tính bền vững là rất quan trọng trong tương lai. Các ngân hàng cần chủ động thay đổi và phát triển. Việc thực hiện các chiến lược dài hạn và đầu tư vào các giải pháp tính bền vững tài chính giúp ngân hàng tạo dựng nền tảng vững chắc để phát triển bền vững.

6.1. Định hướng và Chiến lược dài hạn

Ngân hàng cần xây dựng chiến lược kinh doanh dài hạn, xác định rõ mục tiêu và tầm nhìn, đồng thời có kế hoạch hành động cụ thể để đạt được các mục tiêu đã đề ra. Chiến lược cần linh hoạt và có khả năng thích ứng với những thay đổi của thị trường.

6.2. Đầu tư vào công nghệ và nguồn nhân lực

Việc đầu tư vào công nghệ hiện đại giúp ngân hàng nâng cao hiệu quả hoạt động, cải thiện trải nghiệm khách hàng và tạo lợi thế cạnh tranh. Đồng thời, ngân hàng cần chú trọng đào tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, có kiến thức chuyên môn vững vàng và kỹ năng làm việc hiệu quả. Cần chú trọng đào tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, có kiến thức chuyên môn vững vàng và kỹ năng làm việc hiệu quả.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh kinh tế cạnh tranh ngày càng gay gắt, việc duy trì lợi nhuận bền vững (BVLN) trở thành yếu tố sống còn đối với các doanh nghiệp, đặc biệt là các ngân hàng thương mại niêm yết tại Việt Nam. Theo số liệu thu thập từ 27 ngân hàng thương mại niêm yết trong giai đoạn 2017-2021 với 135 quan sát, mức độ BVLN của các ngân hàng này còn ở mức thấp, với giá trị bình quân lợi nhuận bền vững chỉ khoảng 0,0157. Lợi nhuận bền vững không chỉ phản ánh hiệu quả hoạt động kinh doanh mà còn là thước đo chất lượng lợi nhuận, ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định đầu tư và sự phát triển bền vững của hệ thống ngân hàng.

Mục tiêu nghiên cứu tập trung vào việc xác định các nhân tố ảnh hưởng đến BVLN của các ngân hàng thương mại niêm yết tại Việt Nam, từ đó đề xuất các chính sách nhằm nâng cao tính bền vững của lợi nhuận. Phạm vi nghiên cứu bao gồm toàn bộ các ngân hàng thương mại niêm yết trên các sàn giao dịch chứng khoán Việt Nam (HOSE, HNX, UPCoM) trong giai đoạn 2017-2021. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc cung cấp cơ sở khoa học cho các nhà quản lý ngân hàng và các nhà hoạch định chính sách nhằm tối ưu hóa lợi nhuận và tăng cường sức cạnh tranh của ngành ngân hàng trong nền kinh tế thị trường.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên hai lý thuyết nền tảng chính để giải thích các nhân tố ảnh hưởng đến BVLN:

• Lý thuyết các bên liên quan (Stakeholder Theory): Được phát triển bởi Freeman (1984), lý thuyết này nhấn mạnh sự cân bằng lợi ích giữa doanh nghiệp và các bên liên quan như nhà đầu tư, khách hàng, chủ nợ và cơ quan quản lý. Trong bối cảnh ngân hàng, việc đo lường giá trị hợp lý ảnh hưởng đến BVLN và tác động đến các bên liên quan, từ đó đảm bảo sự phát triển bền vững của ngân hàng.

• Lý thuyết tín hiệu (Signaling Theory): Được hình thành bởi Spence (1973), lý thuyết này giải thích việc công bố thông tin của doanh nghiệp nhằm truyền tải tín hiệu tích cực đến các bên liên quan. Các chỉ số như lợi nhuận trước thuế, quy mô ngân hàng, vốn chủ sở hữu và khoản vay được xem là tín hiệu quan trọng phản ánh xu hướng ổn định và bền vững của lợi nhuận.

Các khái niệm chính trong nghiên cứu bao gồm: lợi nhuận bền vững (BVLN), lợi nhuận trước thuế (EBT), giá trị hợp lý (FV), quy mô ngân hàng (SIZE), tiền gửi khách hàng (DEPOSITS), vốn chủ sở hữu (EQUITY) và các khoản vay (LOANS).

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng với dữ liệu bảng thu thập từ 27 ngân hàng thương mại niêm yết tại Việt Nam trong giai đoạn 2017-2021, tổng cộng 135 quan sát. Dữ liệu được lấy từ báo cáo tài chính công khai trên website các ngân hàng và các sàn giao dịch chứng khoán.

Phân tích dữ liệu được thực hiện bằng phần mềm Eviews và Microsoft Excel, sử dụng các phương pháp hồi quy dữ liệu bảng gồm Pooled OLS, mô hình tác động cố định (FEM) và mô hình tác động ngẫu nhiên (REM). Các kiểm định bao gồm kiểm định F-test, Hausman, Breusch-Pagan, kiểm tra đa cộng tuyến (VIF) và kiểm định phần dư nhằm đảm bảo tính phù hợp và độ tin cậy của mô hình.

Mẫu nghiên cứu bao gồm toàn bộ các ngân hàng thương mại niêm yết, không sử dụng phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên do số lượng ngân hàng hạn chế. Các biến được đo lường theo tỷ lệ so với tổng tài sản hoặc logarit tổng tài sản, đảm bảo tính nhất quán và phù hợp với đặc thù ngành ngân hàng.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Ảnh hưởng của lợi nhuận trước thuế (EBT): Kết quả hồi quy FEM cho thấy EBT có ảnh hưởng tích cực và có ý nghĩa thống kê rất cao đến BVLN với hệ số 0,513 và mức ý nghĩa dưới 0,005. Điều này khẳng định lợi nhuận trước thuế là nhân tố quan trọng nhất thúc đẩy sự bền vững của lợi nhuận các ngân hàng.

2. Ảnh hưởng của quy mô ngân hàng (SIZE): Quy mô ngân hàng cũng có tác động cùng chiều và có ý nghĩa thống kê với hệ số 0,0047 và mức ý nghĩa dưới 0,005. Các ngân hàng lớn hơn có khả năng duy trì lợi nhuận bền vững tốt hơn nhờ nguồn lực tài chính và quy mô hoạt động rộng lớn.

3. Các biến còn lại (FV, EQUITY, DEPOSITS, LOANS): Các biến này không có ý nghĩa thống kê trong mô hình FEM, cho thấy tác động của giá trị hợp lý, vốn chủ sở hữu, tiền gửi khách hàng và khoản vay đến BVLN chưa rõ ràng hoặc không đáng kể trong giai đoạn nghiên cứu.

4. Mức độ giải thích mô hình: Hệ số R bình phương hiệu chỉnh đạt 91,62%, cho thấy các biến độc lập trong mô hình giải thích được phần lớn biến động của BVLN.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân EBT và SIZE có ảnh hưởng tích cực đến BVLN có thể do lợi nhuận trước thuế phản ánh hiệu quả hoạt động kinh doanh thực tế, còn quy mô ngân hàng thể hiện khả năng huy động vốn và đa dạng hóa nguồn thu. Kết quả này phù hợp với các nghiên cứu quốc tế và trong nước, đồng thời phản ánh đặc thù ngành ngân hàng Việt Nam trong giai đoạn phát triển.

Việc các biến FV, EQUITY, DEPOSITS và LOANS không có ý nghĩa thống kê có thể do sự khác biệt trong chính sách kế toán, cơ cấu vốn và chiến lược huy động vốn của từng ngân hàng. Ngoài ra, tỷ trọng đo lường giá trị hợp lý còn thấp (khoảng 63% ngân hàng áp dụng) cũng ảnh hưởng đến kết quả.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ BVLN bình quân theo năm và bảng ma trận tương quan để minh họa mối quan hệ giữa các biến. Biểu đồ cho thấy BVLN bình quân các ngân hàng duy trì ở mức thấp, với sự tăng trưởng không đáng kể qua các năm 2017-2021.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường chính sách nâng cao lợi nhuận trước thuế: Các ngân hàng cần tập trung cải thiện hiệu quả hoạt động kinh doanh, kiểm soát chi phí và tối ưu hóa nguồn thu để gia tăng lợi nhuận trước thuế, từ đó nâng cao BVLN. Thời gian thực hiện: 1-3 năm; Chủ thể: Ban lãnh đạo ngân hàng.

2. Mở rộng quy mô hoạt động: Khuyến khích các ngân hàng tăng quy mô tài sản thông qua việc mở rộng mạng lưới, đa dạng hóa sản phẩm dịch vụ và thu hút vốn đầu tư. Mục tiêu tăng SIZE nhằm cải thiện khả năng duy trì lợi nhuận bền vững. Thời gian: 2-5 năm; Chủ thể: Ban quản trị và các phòng ban chiến lược.

3. Tăng cường huy động vốn và đa dạng hóa nguồn vốn: Đề xuất các chính sách hấp dẫn để tăng nguồn vốn huy động từ khách hàng và thị trường tài chính, đồng thời sử dụng đòn bẩy tài chính hợp lý để gia tăng nguồn lực kinh tế. Thời gian: 1-3 năm; Chủ thể: Phòng tài chính và quản lý rủi ro.

4. Nâng cao chất lượng công bố thông tin và áp dụng giá trị hợp lý: Khuyến khích các ngân hàng áp dụng chuẩn mực kế toán quốc tế IFRS, tăng cường minh bạch thông tin tài chính nhằm tạo niềm tin cho nhà đầu tư và các bên liên quan, góp phần nâng cao BVLN. Thời gian: 1-2 năm; Chủ thể: Ban kiểm soát nội bộ và phòng kế toán.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Ban lãnh đạo các ngân hàng thương mại niêm yết: Giúp hiểu rõ các nhân tố ảnh hưởng đến lợi nhuận bền vững, từ đó xây dựng chiến lược phát triển phù hợp nhằm tối ưu hóa lợi nhuận.

2. Nhà đầu tư và phân tích tài chính: Cung cấp cơ sở đánh giá chất lượng lợi nhuận và tiềm năng tăng trưởng của các ngân hàng trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

3. Cơ quan quản lý và hoạch định chính sách: Hỗ trợ trong việc xây dựng các chính sách tài chính, ngân hàng nhằm thúc đẩy sự phát triển bền vững của hệ thống ngân hàng.

4. Các nhà nghiên cứu và sinh viên ngành kế toán, tài chính: Là tài liệu tham khảo quý giá về phương pháp nghiên cứu, mô hình phân tích và các yếu tố ảnh hưởng đến lợi nhuận bền vững trong lĩnh vực ngân hàng.

Câu hỏi thường gặp

1. Lợi nhuận bền vững là gì và tại sao quan trọng?
   Lợi nhuận bền vững là lợi nhuận duy trì ổn định qua các kỳ kế toán, phản ánh chất lượng và khả năng phát triển lâu dài của doanh nghiệp. Nó giúp nhà đầu tư đánh giá hiệu quả hoạt động và tiềm năng tăng trưởng.

2. Những nhân tố nào ảnh hưởng mạnh nhất đến lợi nhuận bền vững của ngân hàng?
   Lợi nhuận trước thuế và quy mô ngân hàng là hai nhân tố có ảnh hưởng tích cực và đáng kể nhất đến lợi nhuận bền vững, theo kết quả nghiên cứu.

3. Tại sao giá trị hợp lý không có ảnh hưởng rõ ràng đến lợi nhuận bền vững?
   Do tỷ lệ áp dụng giá trị hợp lý trong đo lường tài sản còn thấp và sự khác biệt trong chính sách kế toán giữa các ngân hàng, nên tác động của biến này chưa thể hiện rõ trong mô hình.

4. Phương pháp nghiên cứu nào được sử dụng trong luận văn?
   Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng với dữ liệu bảng, phân tích hồi quy đa biến qua các mô hình Pooled OLS, FEM và REM, cùng các kiểm định thống kê để đảm bảo độ tin cậy.

5. Làm thế nào các ngân hàng có thể nâng cao lợi nhuận bền vững?
   Các ngân hàng nên tập trung nâng cao hiệu quả kinh doanh, mở rộng quy mô, đa dạng hóa nguồn vốn và tăng cường minh bạch thông tin tài chính để duy trì và phát triển lợi nhuận bền vững.

Kết luận

• Lợi nhuận trước thuế (EBT) và quy mô ngân hàng (SIZE) là hai nhân tố chính ảnh hưởng tích cực và có ý nghĩa thống kê đến lợi nhuận bền vững của các ngân hàng thương mại niêm yết tại Việt Nam.
• Các biến giá trị hợp lý, vốn chủ sở hữu, tiền gửi khách hàng và khoản vay chưa có tác động rõ ràng đến lợi nhuận bền vững trong giai đoạn nghiên cứu.
• Mô hình hồi quy tác động cố định (FEM) được xác định là phù hợp nhất với dữ liệu nghiên cứu, giải thích hơn 91% biến động của lợi nhuận bền vững.
• Nghiên cứu đề xuất các chính sách nâng cao hiệu quả kinh doanh, mở rộng quy mô, đa dạng hóa nguồn vốn và tăng cường minh bạch thông tin nhằm duy trì và phát triển lợi nhuận bền vững.
• Các bước tiếp theo bao gồm triển khai các giải pháp đề xuất trong vòng 1-5 năm và tiếp tục nghiên cứu mở rộng với dữ liệu cập nhật để đánh giá hiệu quả chính sách.

Luận văn hy vọng sẽ là tài liệu tham khảo hữu ích cho các nhà quản lý ngân hàng, nhà đầu tư và các nhà hoạch định chính sách trong việc nâng cao bền vững lợi nhuận và phát triển ngành ngân hàng Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN cứu VỀ CÁC NHẤN TỐ ÁNH HƯỞNG ĐẾN BỀN VỮNG LỢI NHUẬN 1.1 Tổng quan các nghiên cứu trên thế giói về bền vững lọi nhuận Các nghiên cứu liên quan đến ngân hàng cho rằng các nhà quản lý sử dụng kế toán giá trị hợp lý để có BVLN. Giá trị hợp lý có thể làm ảnh hưởng đến tính BVLN của các ngân hàng (Yao và các cộng sự, 2015; Pimentel và các cộng sự; 2016; Paoloni và các cộng sự, 2017; Hung và các cộng sự, 2018; Yao và các cộng sự, 2017; và Makhsun và các cộng sự, 2018). Trên cơ sở một mẫu các ngân hàng quốc tế (ngoài Hoa Kỳ) từ 24 quốc gia trong giai đoạn 2009-2012. Yao và các cộng sự (2015) đã sử dụng kỹ thuật thu thập thủ công từ báo cáo hàng năm.

Các tác giả nhận thấy rằng các biến được sử dụng dòng tiền từ hoạt động kinh doanh trong tương lai và lợi nhuận trước thuế tác động thuận chiều với BVLN, trong khi Giá trị hợp lý của dòng tiền các công cụ tài chính có tác động ngược chiều. Những nghiên cứu xem xét vai trò của BVLN đối với việc định giá và các nhân tố ảnh hưởng đến việc định giá thị trường dài hạn. Tiêu biểu, Pimentel và các cộng sự (2016) nghiên cứu tại thị trường Brazil. Các tác giả đã phân tích dựa trên mẫu bao gồm 176 công ty niêm yết của Brazil từ năm 1995 đến năm 2013.

Bằng phương pháp nghiên cứu định lượng thông qua mô hình hồi quy để đo lường việc định giá và các nhân tố ảnh hưởng đến việc định giá thị trường dài hạn bao gồm dự báo lợi nhuận, giá trị sổ sách của vốn chủ sở hữu, các khoản thu nhập bất thường. Nghiên cứu cho thấy rằng có mối liên hệ tương đồng giữa LNBV và định giá thị trường dài hạn. Nghiên cứu của Paoloni và các cộng sự (2017) điều tra ảnh hưởng của kế toán Giá trị hợp lý đến BVLN trong lĩnh vực ngân hàng châu Âu trong giai đoạn 2007-2016. Giá trị hợp lý được ước tính bằng cách áp dụng các mô hình định giá.

Mô hình hồi quy OLS được sử dụng để kiểm định các giả thuyết của mô hình. Nghiên cứu phát hiện khả năng dự đoán, khả năng thay đổi của lợi nhuận tác động thuận chiều với BVLN, trong khi quy mô ngân hàng và đòn bẫy tài chính không ảnh hướng đến BVLN. Để xác định cạnh tranh trực tiếp ảnh hưởng đến BVLN của ngân hàng, Hung và các cộng sự (2018) đã nghiên cứu mẫu gồm 15.546 N ngân hàng thương mại từ năm 1986 5 đến 2013 và xem xét việc cạnh tranh tác động của các nhân tố đến việc BVLN của ngân hàng. Các biến như quy mô, đa dạng về thu nhập, doanh thu, tổng nợ cho vay, tỷ lệ vốn trên tài sản quan hệ cùng chiều và ảnh hưởng đến BVLN.

Mặt khác, các biến hiệu quả quản lý và khoản lỗ cho vay, rủi ro, cạnh tranh tác động tiêu cực đối với BVLN. Ngoài ra, Yao và các cộng sự (2017) sử dụng dữ liệu thu thập từ mẫu 210 ngân hàng quốc tế của 22 quốc gia sử dụng IFRS trong giai đoạn 2009-2013 để xác định mức độ ảnh hưởng của giá trị hợp lý đến BVLN. Kết quả thu được là sử dụng các giá trị hợp lý cho các công cụ tài chính trên BCĐKT sẽ tăng cường tính BVLN. Ngoài ra, kiến thức chuyên môn trong ngành kiểm toán nâng cao độ tin cậy của các ước tính giá trị hợp lý nên dẫn đến việc duy trì BVLN.

Nghiên cứu của Makhsun và các cộng sự (2018) đo lường BVLN bằng cách sử dụng phân tích hồi quy đon giản. Mau gồm các ngân hàng đã áp dụng IFRS vào năm 2011 và 2012 sau khi đã lược bỏ mẫu vào năm 2010 và sử dụng hai năm trước IFRS là 2008 và 2009. Phưong pháp phân tích hồi quy cho thấy có BVLN sau khi áp dụng IFRS cao hơn so với khi thực hiện Chuẩn mực Ke toán Tài chính Indonesia (PSAK). Bên cạnh việc nhìn nhận BVLN của ngân hàng, một số nghiên cứu cũng được thực hiện để xem xét các nhân tố tác động của các doanh nghiệp (Richardson và các cộng sự, 2005; Galimberti và Cupertino, 2009; Frankel và Litov, 2009; Dawar, 2014).

Điển hình, Richardson và các cộng sự (2005) mở rộng nghiên cứu của Sloan (1996) để xem xét tính BVLN. Các tác giả sử dụng dữ liệu trên báo cáo tài chính hàng năm của 5 công ty tại Mỹ từ 1962-2001 để tính toán các biến trong báo cáo tài chính tương ứng với các loại tích lũy dồn tích (AWC), tài sản thuần từ hoạt động kinh doanh (ANCO), dòng tiền tạo ra từ hoạt động kinh doanh (AFIN). Kết quả cho thấy AWC và ANCO tác động tiêu cực đến tính BVLN nhưng AFIN nghịch biến với BVLN. Đánh giá lại giả thuyết rằng BVLN, Galimberti và các cộng sự (2009) đã nghiên cứu mẫu gồm 126 công ty ở Brazil trong giai đoạn từ 1995 đến 2007.

Kết quả phát hiện sự không đồng nhất về BVLN có liên quan giữa các công ty. Frankel và Litov (2009) sử dụng các phương pháp kiểm định để xem xét sự biến động của BVLN đến giá cổ phiếu. Dữ liệu thu thập từ 1984 đến năm 2004 tại Mỹ. Kết quả cho thấy quy mô doanh nghiệp tác động tiêu cực đến BVLN, việc ghi nhận các khoản lỗ kịp thời làm giảm tính 6 BVLN.

Két quả cũng chỉ ra có sự ảnh hưởng của BVLN đến giá cổ phiếu. Nghiên cứu này nhằm mục đích điều tra khả năng tồn tại của các biến kế toán, cụ thể là các khoản thu nhập bất thường, giá trị sổ sách, các khoản phải thu và dòng tiền trong một khoảng thời gian và chênh lệch ngân hàng thuần của thị trường ỏ Ân Độ bởi Dawar (2014). Nghiên cứu sử dụng mô hình Ohlson (1995). Hồi quy dữ liệu bảng được sử dụng để phân tích dữ liệu sáu năm từ 2006 đến 20111 trên các đon vị mẫu.

Két quả đã xác định thu nhập bất thường và giá trị sổ sách, và chênh lệch lợi nhuận thuần có tác động cùng chiều đến tính BVLN. Gần đây, một số nghiên cứu cũng quan tâm đến BVLN (Canina và Potter, 2019; Aguguom và các cộng sự, 2019; Pirveli, 2020). Theo đó, Canina và Potter (2019) kiểm tra một mẫu cho các doanh nghiệp dịch vụ trong một khoảng thời gian dài để điều tra các yếu tố quyết định cụ thể về tính bền vững và khả năng dự đoán lợi nhuận. Tính bền vững và khả năng dự đoán là dấu hiệu cho thấy BVLN.

Mau được thu thập trong 19 năm từ 1997 đến 2015 gồm 31.194 doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ. Nghiên cứu sử dụng phưong pháp phân tích thực nghiệm. Kết quả nghiên cứu cho thấy quy mô, sự đa dạng hóa doanh thu và sự đặc thù trong ngành nghề kinh doanh tác động thuận chiều với BVLN. Mặt khác, các doanh nghiệp dịch vụ có các nhân tố như tổ chức hội nghị, đòn bẩy tài chính, cường độ làm việc của nhân viên theo mùa, độ nhạy cảm của GDP lại có tác động ngược chiều đến tính BVLN và khả năng dự đoán lợi nhuận.

BVLN gắn liền với hoạt động toàn diện của các doanh nghiệp, Aguguom và các cộng sự (2019) chọn 51 công ty được niêm yết trên sỏ giao dịch chứng khoán Nigeria bằng cách sử dụng kỹ thuật lấy mẫu ngẫu nhiên phân tầng từ tất cả các lĩnh vực từ giai đoạn 2000-2016. Phưong pháp hồi quy theo dữ liệu bảng. Kết quả cho thấy, đòn bẩy tài chính thể hiện mối quan hệ tích cực, trong khi quy mô doanh nghiệp cho thấy mối quan hệ tiêu cực đến BVLN. Ngoài ra, Pirveli (2020) nghiên cứu tính bền vững và khả năng dự đoán của thu nhập trong các đon vị thuộc khu vực tư nhân Gruzia.

Mau cuối cùng bao gồm 450 tổ chức khu vực tư nhân lớn của Gruzia đã phải nộp báo báo cáo tài chính đã được kiểm toán trước năm 2018. Nghiên cứu sử dụng phưong pháp bình phưong nhỏ nhất. Kết quả cho thấy quy mô doanh nghiệp và đòn bẩy tài chính 7 có tác động tiêu cực với BVLN. Thu nhập bất thường và quản lý tài chính tác động thuận chiều với BVLN.1 Bảng tổng hợp các nghiên cứu trên Thế giới Phuong Mau Mục tiêu pháp STT 1 ác già nghiên Kết quả nghiên cứu nghiên cứu cứu Các nhân tố Phưong Các doanh Nghiên cứu cho tác động pháp hồi nghiệp tại thấy Kết quả cho đến BVLN quy OLS Mỹ thấy AWC và của các với dữ liệu (không ANCO tác động Richardson và doanh bảng bao gồm tiêu cực đến tính 1 các cộng sự nghiệp của công ty BVLN nhưng (2005) Mỹ.

dịch vụ tài AFIN nghịch chính) giai biến với BVLN. đoạn 1962- 2001, Mối quan Phưong 937 công Kết quả cho thấy giữa sự biến pháp hồi ty của Mỹ, quy mô doanh động của lợi quy OLS từ 1984 nghiệp tác động nhuận và vói dữ liệu đến 2004 tiêu cực đến các thuộc bảng BVLN, việc ghi tính lợi nhận các khoản Frankel và 2 nhuận của lỗ kịp thời làm Litov (2009) các công ty giảm tính BVLN. Mỹ Kết quả cũng chỉ ra có sự ảnh hưởng của BVLN đến giá cổ phiếu Ảnh hưởng Phưong 126 công Kết quả phát hiện của các pháp hồi ty ở Brazil sự không đồng Galimberti và thành phần quy OLS trong giai nhất về BVLN có 3 Cupertino tích lũy với dữ liệu đoạn từ liên quan giữa (2009) đối với bảng 1995 đến các công ty. 8 Phuong Mau Mục tiêu pháp STT 1 ác gia nghiên Kết quả nghiên cứu nghiên cứu cứu các công ty ở Brazil Mối quan Phương 30 cổ Kết quả cung cấp hệ giữa pháp hồi phiếu lớn bằng chứng liên BVLN và quy OLS nhất trong quan đến giá trị giá trị cổ với dữ liệu thị trường của thu nhập và phiếu ở thị bảng cổ phiếu giá trị sổ sách trường An Ấn Độ, của vốn chủ sở Độ.

trong giai hữu. Xác định 4 Dawar (2014) đoạn 2006 tính BVLN có -2011. biến động cùng chiều với thu nhập bất thường và giá trị sổ sách, và chênh lệch lợi nhuận ròng tại Ấn Độ. Nghiên cứu Phương Mâu gôm Kết quả thấy các nhân tố pháp hồi các ngân rằng các biến ảnh hưởng quy OLS hàng quốc được sử dụng đến BVLN tế (ngoài dòng tiền từ hoạt Hoa Kỳ) động kinh doanh từ 24 quốc trong tương lai Yao và các gia trong và lợi nhuận 5.