Chương 1. Tổng quan các nghiên cứu về mối quan hệ giữa giáo viên mầm non và trẻ mẫu giáo; Chương 2. Cơ sở lý luận về mối quan hệ giữa giáo viên mầm non và trẻ mẫu giáo; Chương 3. Tổ chức và phương pháp nghiên cứu; Chương 4.
Kết quả nghiên cứu thực tiễn mối quan hệ giữa giáo viên mầm non và trẻ mẫu giáo tại thành phố Hồ Chí Minh. 8 ươ 1 TỔNG QUAN Á NGHIÊN ỨU VỀ ỐI QUAN HỆ GIỮA GIÁO VIÊN Ầ NON VÀ TRẺ ẪU GIÁO 1. á iê ứu về ối qua ệ iữa iáo viê v si 1. Vai trò của mối quan hệ Verschueren, K.
Y (2012) cho rằng giáo viên có thể được coi là một nhân vật gắn bó đặc biệt với chức năng chăm sóc, bảo vệ và nuôi dưỡng trẻ em. Vì vậy mối quan hệ giáo viên với trẻ em là mối quan hệ ràng buộc gắn bó. Qua đó nghiên cứu đề cao sự nhạy cảm của giáo viên đối với nhu cầu của trẻ em, như một yếu tố quyết định gần gũi trung tâm của chất lượng mối quan hệ [217]., & Kiuru, N (2015) thì các đặc điểm và sự nỗ lực tích cực của trẻ có thể gợi mở lên các mô hình giảng dạy và phản ứng khác nhau giữa các giáo viên. Trong các lớp học mà trẻ đóng vai trò chủ động thì chất lượng mối quan hệ này được đẩy mạnh [159].
S (2003) đã chỉ ra rằng hành vi sai trái của học sinh sẽ dẫn đến sự kiệt sức của giáo viên. Cụ thể hành vi thiếu tôn trọng của trẻ em sẽ dẫn đến sự kiệt sức về mặt cảm xúc và thể chất của giáo viên từ đó dẫn đến việc trẻ sẽ bị sa sút trong nhân cách và thiếu động cơ để cá nhân cố gắng đạt được thành quả [102]. Khi trẻ đến trường, giáo viên đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành nên những trải nghiệm của trẻ ngoài môi trường gia đình và từ sớm có thể hỗ trợ trẻ nhỏ thích nghi với những thách thức và nhu cầu mới trong quá trình chuyển sang môi trường lớp học. Ngoài vai trò chính thức là dạy các kỹ năng học tập, giáo viên thường chịu trách nhiệm điều chỉnh mức độ hoạt động, giao tiếp và tiếp xúc với các đồng nghiệp (Howes và Hamilton, 1993; Howes, Matheson và Hamilton, 1994; Pianta, 1997) [110] [113] [171].
Giáo viên cũng cung cấp hỗ trợ hành vi và dạy các kỹ năng đối phó (Doll, 1996) [78]. Trái ngược với mối quan hệ cha mẹ và con cái, mối quan hệ giữa giáo viên và trẻ em có nhiều khả năng bị giới hạn về thời gian trong tự nhiên. Tuy nhiên, mối quan hệ giữa giáo viên và trẻ em được coi là quan trọng bởi trẻ em ở mọi lứa tuổi (Pianta, Hamre và Stuhlman, 2003) [176] và có liên quan đến chức năng học tập và xã hội sau này (Hamre và Pianta, 2001) [99]. 9 Riley, P (2009) đã nhận định để giáo viên có thể nâng cao kỹ năng nghề nghiệp thì giáo viên đó phải quan sát được những biểu hiện về tinh thần của học sinh và tương tác tốt với chúng.
Điều này mang lại sức mạnh về mặt quyền lực cho các mối quan hệ của giáo viên [185]. Năng lực xã hội của trẻ em tại gia đình và ở trường mầm non có sự tương đồng về mô hình hoạt động nhưng không giống nhau về bản chất mối quan hệ giữa đứa trẻ với cô giáo và giữa đứa trẻ với mẹ (Vu, J. E (2008) thì mối quan hệ giáo viên - trẻ em có thể hỗ trợ quan trọng cho trẻ nhỏ đặc biệt là trẻ có nguy cơ chậm phát triển. Khả năng hiểu ngôn ngữ (yếu tố dự đoán tích cực) và nhút nhát (yếu tố dự đoán tiêu cực) đều có liên quan mật thiết đến sự gần gũi trong mối quan hệ giáo viên - trẻ em.
Những trẻ sẽ thể hiện sự tức giận nhiều hơn trong lớp học nếu đứa trẻ đó có mối quan hệ với giáo viên là sự xung đột. Để điều tiết cho mối quan hệ giữa sự tức giận và xung đột giữa giáo viên và trẻ em thì giới tính và ngôn ngữ biểu hiện đều đóng vai trò quan trọng [127]. Biểu hiện của mối quan hệ Giáo viên nhận thức về mối quan hệ của họ với trẻ em thường được hình thành bởi mức độ xung đột hoặc gần gũi, đó là mức độ bất hòa hoặc ấm áp trong mối quan hệ (Ladd và Burgess, 1999; Pianta, 1994; Pianta và Steinberg, 1992) 10 [137] [170] [174]. Tương tự, nhận thức của trẻ em xoay quanh mức độ gần gũi và hỗ trợ về mặt cảm xúc, hoặc sự tiêu cực, trong mối quan hệ với giáo viên (Bracken và Crain, 1994; Ryan, Stiller và Lynch, 1994; Wentzel, 1996) [54] [196] [221].
Những nhận thức về mối quan hệ giữa giáo viên và trẻ em cũng có vẻ phù hợp với các quan sát của giáo viên và trẻ em tương tác trong lớp học (Howes và cộng sự, 1994; Pianta và cộng sự, 1997) [113] [177]. Mối quan hệ với trẻ em có nhu cầu giáo dục đặc biệt được nhận định là thách thức về mặt cảm xúc đối với giáo viên và sự xung đột có thể ảnh hưởng tiêu cực đến cả trẻ em và giáo viên. Nghiên cứu này chỉ ra rằng bước đầu tiên trong việc đối phó với những khó khăn trong mối quan hệ với những đứa trẻ sẽ bắt đầu từ việc tăng cường nhận thức và hiểu biết của giáo viên về các chủ đề và cảm xúc khi tương tác trong mối quan hệ với đứa trẻ cụ thể đó. Đối với tất cả các giáo viên, những tác động tích cực về mặt cảm xúc sẽ là sự vui vẻ khi liên kết giữa cô và trẻ là sự gần gũi.
Các tác động thường được ghi nhận khi quan sát là đối với cảm xúc và nhận thức thu thập dựa trên năng lực và mối quan hệ (năng lực, cam kết, gần gũi) sẽ nhiều hơn là từ cảm xúc cơ bản (niềm vui, tức giận, lo lắng) (Anne-Katrien K., 2021) [44] Nghiên cứu của Verschueren, K., & Koomen, H (2020) đã chỉ ra sự phụ thuộc trong mối quan hệ giáo viên - trẻ em nổi lên như một mối tương quan chặt chẽ của việc điều chỉnh hành vi của trẻ trong trường học, bao gồm kết quả học tập kém hơn, thái độ học tập tiêu cực hơn và sự tham gia kém tích cực hơn với môi trường học đường. Ngoài ra, sự xung đột có liên quan đến mức độ thích đi học của trẻ, tính tránh trường học, tính tự định hướng và sự tham gia hợp tác của trẻ trong lớp học. Cuối cùng, sự gần gũi giữa giáo viên và trẻ em có mối liên hệ tích cực với kết quả học tập của trẻ, cũng như xếp hạng của giáo viên về mức độ thích học và tự định hướng của giáo viên [216]. Các cấu trúc của sự gần gũi, xung đột và phụ thuộc, bắt nguồn từ lý thuyết gắn bó, được sử dụng rộng rãi để xác định nhận thức của giáo viên về mối quan hệ với từng trẻ em (Koomen, H.
C (1994) đã nêu ra các mô hình quan hệ giữa trẻ em và giáo viên mẫu giáo được mô tả bằng sáu cụm từ sau: Phụ thuộc, Tích cực tham gia, Rối loạn chức năng, Chức năng / Trung bình, Giận dữ / Phụ thuộc và Không giải quyết. Six clusters were described: Dependent, Positively Involved, Dysfunctional, Functional / Average, Angry / Dependent, and Uninvolved. Trẻ em trong các cụm này có sự khác biệt đáng kể trong sự điều chỉnh của chúng trong các lớp học cấp một, các nhóm thiếu chức năng và Giận dữ / Phụ thuộc cho thấy nhiều vấn đề nhất [170]. Tác động của mối quan hệ đến kết quả học tập của học sinh Hướng nghiên cứu tiếp theo nhận định rằng chất lượng của mối quan hệ giáo viên - học sinh sẽ dự đoán được khả năng thích ứng thành công ở trường của trẻ.
Một đứa trẻ có mối quan hệ với giáo viên được thể hiện bởi sự ấm áp, tin cậy và mức độ xung đột thấp sẽ có được một kết quả học tập tích cực (Baker, J., & Alamos, P (2017) đã sử dụng phương pháp lấy con người làm trung tâm để xác định quỹ đạo mối quan hệ giữa giáo viên và học sinh từ mẫu giáo đến lớp sáu. Các phân tích cho thấy khía cạnh có tính ổn định cao nhất chính là sự gần gũi và khía cạnh có tính ổn định thấp nhất chính là sự xung đột. Bên cạnh đó các học sinh có xu hướng hướng ngoại sẽ thể hiện quá mức mối quan hệ với giáo viên mà không theo một quy chuẩn nào. Hơn nữa, những học sinh có mức độ phụ thuộc cao với giáo viên thì sẽ có xu hướng đạt kết quả học tập thấp hơn những học sinh theo quy chuẩn [141]., & Soenens, B (2008) đã cho rằng xung đột giữa giáo viên và trẻ em và hành vi hướng ngoại của trẻ ảnh hưởng lẫn nhau theo thời gian.
Tuy nhiên, mối quan hệ giữa xung đột giáo viên - trẻ em và hành vi bên ngoài chủ yếu được nghiên cứu theo quan điểm một chiều. Do đó, đã có một nghiên cứu nhằm kiểm tra giả thuyết về tính hai chiều và đã đưa ra kết luận rằng hành vi hung hăng của trẻ khi bắt đầu đi học mẫu 12 giáo dẫn đến sự gia tăng xung đột giữa giáo viên và trẻ em vào giai đoạn giữa năm, từ đó dẫn đến sự gia tăng hành vi hung hăng vào cuối năm học mẫu giáo [80]. Mô hình phương trình cấu trúc phân tích tổng hợp cho thấy rằng, về tổng thể, mối liên hệ giữa cả mối quan hệ tích cực và thành tích học tập cũng như mối quan hệ tiêu cực và thành tích học tập được trung gian một phần bởi sự tham gia của học sinh. Các phân tích sau đó cho thấy sự dung hòa có thể áp dụng cho cả cấp tiểu học và trung học cơ sở.
Chỉ có mối liên hệ trực tiếp giữa các mối quan hệ tích cực và thành tích học tập là mạnh mẽ hơn ở trường trung học so với ở trường tiểu học [190]. Tác động của mối quan hệ đến hành vi của học sinh Hướng nghiên cứu tiếp theo là về mối quan hệ giữa học sinh - giáo viên và các hành vi bên ngoài và bên trong của học sinh. Nghiên cứu đã xem xét các ảnh hưởng qua lại giữa chất lượng mối quan hệ giữa học sinh - giáo viên và các hành vi bên ngoài và bên trong của học sinh. Nghiên cứu kết luận rằng hành vi bên ngoài dự báo một cách tích cực xung đột theo thời gian, nhưng không phải ngược lại.
Hành vi bên ngoài cũng dự đoán tiêu cực sự gần gũi với giáo viên theo thời gian (Roorda, D.