Bè GIÁO DĂC VÀ ĐÀO T¾O Bè QUàC PHÒNG HæC VIàN QUÂN Y Đä THä Là QUYÊN NGHIÊN CĀU MÞI LIÊN QUAN GIĀA cccDNA T¾ BÀO GAN VèI HBV DNA, HBV RNA HUY¾T T¯¡NG Þ BÞNH NHÂN VIÊM GAN B MẠN TÍNH VÀ XƠ GAN DO HBV LUÂN ÁN TIÀN S) Y HâC HÀ NæI – 2024 Bè GIÁO DĂC VÀ ĐÀO T¾O Bè QUàC PHÒNG HæC VIàN QUÂN Y CHĄ NHIàM Bè MÔN TS. LÊ VN NAM Đæ THà Là QUYÊN NGHIÊN CĀU MÞI LIÊN QUAN GIĀA cccDNA T¾ BÀO GAN VèI HBV DNA, HBV RNA HUY¾T T¯¡NG Þ BÞNH NHÂN VIÊM GAN B MẠN TÍNH VÀ XƠ GAN DO HBV Ngành: TruyÃn nhißm và các Bánh nhiát đëi Mã sá: 9720109 LU¾N ÁN TI¾N SĨ Y HæC THÄY H¯êNG DÀN 1 THÄY H¯êNG DÀN 2 PGS. HOÀNG TIÀN TUYÊN TS. Hâ HĀU THâ H°ëng dÁn khoa hãc: 1.
Hoàng TiÁn Tuyên 2. Hã Hāu Thã HÀ NæI – 2024 LêI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cću cąa tôi vëi sự h°ëng dÁn khoa hãc cąa tÃp thÅ cán bé h°ëng dÁn. Các kÁt quÁ nêu trong luÃn án là trung thực và đ°āc công bá mét phÅn trong các bài báo khoa hãc. LuÃn án ch°a từng đ°āc công bá.
NÁu có điÃu gì sai tôi xin hoàn toàn cháu trách nhiám. Tác giÁ Đç Thá Lá Quyên MĀC LĀC Lßi cam đoan Lßi cÁm ¢n Măc lăc Danh măc chā viÁt tắt Danh măc bÁng Danh măc biÅu đã Danh măc hình ĐÀT VÂN ĐÂ. 1 Ch°¢ng 1: TäNG QUAN TÀI LIàU. Tình hình nhißm HBV trên ThÁ giëi và Viát Nam.
Tình hình nhißm HBV trên ThÁ giëi. Tình hình nhißm HBV á Viát Nam. C¢ chÁ bánh sinh và dißn biÁn nhißm HBV m¿n. C¢ chÁ bánh sinh cąa bánh do HBV gây ra.
TiÁn trình tự nhiên cąa nhißm HBV m¿n tính. Viêm gan virus B m¿n tính và x¢ gan do HBV. Viêm gan virus B m¿n tính. X¢ gan do HBV.
HBV pgRNA – HBV RNA .5 Các ph°¢ng pháp đánh l°āng HBV RNA và cccDNA. Mét sá ph°¢ng pháp đánh l°āng HBV RNA trong máu ngo¿i vi cąa bánh nhân VGBMT. Mét sá ph°¢ng pháp đánh l°āng cccDNA trong tÁ bào gan. Vai trò sinh thiÁt gan và hình Ánh mô bánh hãc trong viêm gan virus.
Các nghiên cću và cccDNA và HBV DNA, HBV RNA á bánh nhân nhißm HBV m¿n trên ThÁ giëi và Viát Nam. Các nghiên cću trên ThÁ giëi. Các nghiên cću á Viát Nam.35 Ch°¢ng 2: ĐàI T¯ĀNG VÀ PH¯¡NG PHÁP NGHIÊN CĆU. Tiêu chu¿n lựa chãn.
Tiêu chu¿n lo¿i trừ. Ph°¢ng pháp nghiên cću. Thßi gian và đáa điÅm nghiên cću. Cÿ mÁu và ph°¢ng pháp chãn mÁu.
Các chß tiêu và néi dung nghiên cću. Các chß tiêu nghiên cću. Các néi dung nghiên cću. Ph°¢ng pháp thu thÃp sá liáu.
Kỹ thuÃt và ph°¢ng tián nghiên cću. Quy trình thu thÃp và bÁo quÁn mÁu. Ph°¢ng pháp thực hián các chß tiêu xét nghiám c¢ bÁn. Ph°¢ng pháp thực hián các chß tiêu xét nghiám sinh hãc phân tÿ.
Ph°¢ng pháp phân tích xÿ lý sá liáu. 61 Ch°¢ng 3: KÀT QUÀ NGHIÊN CĆU. ĐÁc điÅm chung cąa đái t°āng nghiên cću. Tuåi và giëi cąa bánh nhân nghiên cću.
Mét sá triáu chćng lâm sàng, cÃn lâm sàng á hai nhóm bánh nhân64 3. Nãng đé cccDNA tÁ bào gan, tÁi l°āng HBV DNA, nãng đé HBV RNA huyÁt t°¢ng á các bánh nhân nghiên cću. Nãng đé cccDNA tÁ bào gan á các nhóm bánh nhân nghiên cću. Nãng đé HBV RNA huyÁt t°¢ng á hai nhóm bánh nhân nghiên cću.
TÁi l°āng HBV DNA á hai nhóm bánh nhân nghiên cću. Mái liên quan giāa nãng đé cccDNA vëi HBV DNA và HBV RNA á hai nhóm bánh nhân nghiên cću. Mái liên quan giāa nãng đé cccDNA vëi tÁi l°āng HBV DNA á các nhóm bánh nhân. Mái liên quan giāa nãng đé cccDNA tÁ bào gan vëi HBV RNA huyÁt t°¢ng á hai nhóm bánh nhân.84 Ch°¢ng 4: BÀN LUÂN.
ĐÁc điÅm chung cąa các bánh nhân nghiên cću. ĐÁc điÅm và tuåi và giëi tính. Mét sá biÅu hián lâm sàng, cÃn lâm sàng á hai nhóm bánh nhân nghiên cću. cccDNA tÁ bào gan, HBV RNA, HBV DNA huyÁt t°¢ng á các bánh nhân nghiên cću.
Nãng đé cccDNA á các bánh nhân nghiên cću. Nãng đé HBV RNA á các bánh nhân nghiên cću. TÁi l°āng HBV DNA á các bánh nhân nghiên cću. Mái liên quan giāa cccDNA vëi HBV DNA và HBV RNA á hai nhóm bánh nhân nghiên cću.
Mái liên quan giāa cccDNA tÁ bào vëi HBV DNA huyÁt t°¢ng. Mái liên quan giāa cccDNA tÁ bào gan vëi HBV RNA huyÁt t°¢ng. Mái t°¢ng quan giāa nãng đé HBV RNA vëi tÁi l°āng HBV DNA huyÁt t°¢ng. 122 DANH MĂC CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CĆU CĄA TÁC GIÀ Đà CÔNG Bà LIÊN QUAN ĐÀN LUÂN ÁN TÀI LIàU THAM KHÀO PHĂ LĂC DANH MĀC CÁC CHĀ VI¾T TÀT TT PhÅn vi¿t tÁt PhÅn vi¿t đÅy đÿ 1.
ALT Alanine aminotransferase 2. AFP Alpha-fetoprotein 3. AST Aspartate aminotransferase 4. VGBMT Viêm gan virus B m¿n tính 5.
cccDNA Covalently closed circular Deoxyribonucleic acid 6. Cs Céng sự 7. DNA Deoxyribonucleic acid 8. Dsl DNA double-stranded linear DNA: Sāi đôi DNA tuyÁn tính 9.
ddPCR droplet digital Polymerase Chain Reaction 10. EASL European Asscociation for the Study of the Liver Hiáp héi Gan mÃt Châu Âu 11. FFPE Formalin-Fixed Paraffin-Embedded: parafin cá đánh bằng formalin 12. GAPDH Glyceraldehyde-3-phosphate dehydrogenase 13.
HAI Histology Activity Index: chß sá ho¿t đéng mô bánh hãc 14. HBV Hepatitis B Virus: Virus viêm gan B 15. HBcAb Hepatitis B core antibody: kháng thÅ kháng kháng nguyên lõi cąa virus viêm gan B 16. HBeAb Hepatitis B e antibody kháng thÅ kháng kháng nguyên e cąa virus viêm gan B 17.
HBeAg Hepatitis B e antigen kháng nguyên e cąa virus viêm gan B 18. HBsAb Hepatitis B surface antibody: kháng thÅ kháng kháng nguyên bà mÁt cąa virus viêm gan B TT PhÅn vi¿t tÁt PhÅn vi¿t đÅy đÿ 19. HBsAg Hepatitis B surface antigen kháng nguyên bà mÁt cąa virus viêm gan B 20. HBcrAg Hepatitis B core related Antigen 21.
HCC Hepatocellular Carcinoma Ung th° biÅu mô tÁ bào gan 22. IC Internal control: kiÅm soát néi bé 23. LHBs Large Hepatitis B Surface Protein Protein lën bà mÁt cąa virus viêm gan B 25. MHBs Middle Hepatitis B Surface Protein Protein trung bình bà mÁt cąa virus viêm gan B 26.
NA Nucleot(s)ide Analogue 27. NTCP Na+/ taurocholate co-transporting polypeptide: Polypeptide đãng vÃn chuyÅn taurocholate phă thuéc Na + 28. NK Natural killer cells: các tÁ bào diát tự nhiên 29. NKT Natural killer T cells: tÁ bào T diát tự nhiên 30.
mRNA Messenger RNA: RNA thông tin 31. RCA Rolling Circle Amplification 32. rcDNA Relaxed circular DNA 33. RNA Ribonucleic acid 34.
RT Reverse Transcriptase: enzym sao mã ng°āc 35. SHBs Small Hepatitis B Surface Protein Protein nhß bà mÁt cąa virus viêm gan B 36. ssDNA single-stranded DNA: DNA chuçi đ¢n 37. PCR Polymerase Chain Reaction TT PhÅn vi¿t tÁt PhÅn vi¿t đÅy đÿ 38.
qPCR Quantitative PCR 39. qHBsAg Quantitative Hepatitis B surface antigen 40. Pg RNA Pregenomic Ribonucleic: RNA tiÃn gen 41. PSAD Plasmid Safe ATP-dependent DNAase DNAase phă thuéc ATP an toàn Plasmid 43.
RACE A rapid amplification of complimentary DNA (cDNA)-ends: Kỹ thuÃt khuÁch đ¿i nhanh phÁn ćng chuçi polymerase thßi gian thực (PCR) dựa trên DNA hoÁc circle DNA tự do 44. tDNA Total Deoxyribonucleic acid: DNA toàn bé DANH MĀC CÁC BÀNG BÁng Tên bÁng Trang 1. Các ph°¢ng pháp trực tiÁp đ°āc sÿ dăng trong đánh l°āng cccDNA. Giá trá bình th°ßng các xét nghiám sinh hóa.
Trình tự các mãi cąa phÁn ćng RCA nh° d°ëi đây. Trình tự primer và probe cąa phÁn ćng real-time PCR đánh l°āng HBV cccDNA. Chu trình nhiát ch¿y máy Realtime PCR. Thành phÅn phÁn ćng.
Chu trình luân nhiát tái °u cąa phÁn ćng RT-qPCR. Tuåi và giëi cąa bánh nhân nghiên cću. Mét sá triáu chćng lâm sàng th°ßng gÁp giāa hai nhóm bánh nhân. Tình tr¿ng mang kháng nguyên HBe á hai nhóm bánh nhân.
Ho¿t đé ALT, AST và nãng đé Bilirubin TP á 2 nhóm bánh nhân. ĐÁc điÅm và tiÅu cÅu á 2 nhóm bánh nhân. Mćc đé tån th°¢ng và x¢ hóa gan nhóm bánh nhân VGBMT. Mái liên quan giāa mćc đé tån th°¢ng gan vëi HBeAg á chung hai nhóm bánh nhân.
Mćc đé x¢ hóa gan theo HBeAg á chung hai nhóm bánh nhân. Mái liên quan giāa nãng đé cccDNA tÁ bào gan vëi các chß tiêu nghiên cću á nhóm VGBMT. Mái liên quan giāa nãng đé cccDNA tÁ bào gan vëi mét sá chß tiêu nghiên cću á nhóm x¢ gan. Phân tích hãi quy đa biÁn các chß tiêu nghiên cću Ánh h°áng đÁn cccDNA á nhóm VGBMT và X¢ gan.
71 BÁng Tên bÁng Trang 3. So sánh nãng đé cccDNA tÁ bào gan theo mćc đé tån th°¢ng và x¢ hóa gan á nhóm VGBMT. Nãng đé HBV RNA huyÁt t°¢ng á hai nhóm bánh nhân nghiên cću. Nãng đé HBV RNA huyÁt t°¢ng theo tình tr¿ng HBeAg á chung hai nhóm.
Mái liên quan giāa nãng đé HBV RNA huyÁt t°¢ng vëi mét sá chß tiêu nghiên cću á chung hai nhóm. Mái liên quan giāa nãng đé HBV RNA huyÁt t°¢ng vëi các chß tiêu nghiên cću á nhóm VGBMT. Phân tích hãi quy đa biÁn các chß tiêu nghiên cću Ánh h°áng đÁn HBV RNA á nhóm VGBMT và X¢ gan. Nãng đé HBV RNA theo mćc tån th°¢ng gan và mćc x¢ hóa gan á chung hai nhóm bánh nhân.
TÁi l°āng HBV DNA á hai nhóm bánh nhân nghiên cću. Mái liên quan giāa tÁi l°āng HBV DNA vëi các chß tiêu nghiên cću chung cÁ hai nhóm. Mái liên quan giāa tÁi l°āng HBV DNA vëi các chß tiêu nghiên cću á nhóm VGBMT. ĐÁc điÅm tÁi l°āng HBV DNA theo mćc tån th°¢ng gan và mćc x¢ hóa gan á nhóm VGBMT.
Giá trá cąa cccDNA, HBV DNA, HBV RNA phân theo tình tr¿ng HBeAg á nhóm VGBMT. ĐÁc điÅm nãng đé cccDNA theo tÁi l°āng HBV DNA huyÁt t°¢ng á chung hai nhóm bánh nhân. 81 BÁng Tên bÁng Trang 3. T°¢ng quan giāa cccDNA vëi HBV DNA theo mét sá chß tiêu nghiên cću á hai nhóm.
Nãng đé cccDNA vëi mćc HBV RNA á hai nhóm nghiên cću. T°¢ng quan giāa nãng đé cccDNA tÁ bào gan vëi HBV RNA huyÁt t°¢ng theo các chß tiêu nghiên cćuá hai nhóm nghiên cću. Mái liên quan giāa tÁi l°āng HBV DNA vëi nãng đé HBV RNA huyÁt t°¢ng á các bánh nhân nghiên cću. T°¢ng quan giāa tÁi l°āng HBV DNA vëi HBV RNA huyÁt t°¢ng theo các chß tiêu nghiên cću á hai nhóm.
88 DANH MĀC BIÂU Đà BiÃu đá Tên biÃu đá Trang 3. Nãng đé cccDNA tÁ bào gan á các hai nhóm bánh nhân nghiên cću. Giá trá cąa cccDNA tÁ bào gan, HBV RNA và HBV DNA huyÁt t°¢ng vëi tình tr¿ng HBeAg á nhóm VGBMT .