2020 k61 kn hoang can duong

Khám phá thông tin chi tiết về đường K61, khu vực Hoàng Cần, năm 2020. Cập nhật mới nhất về tình hình giao thông và phát triển hạ tầng.

• Tác giả: Hoàng Cằn Dương
• Người hướng dẫn: ThS. Đồng Thị Thanh
• Trường học: Trường Đại Học Lâm Nghiệp
• Chuyên ngành: Khuyến Nông
• Đề tài: Nghiên Cứu Kiến Thức Bản Địa Trong Sản Xuất Nông Lâm Nghiệp Thích Ứng Với Biến Đổi Khí Hậu Của Cộng Đồng Người Dao Ở Xã Đường Hồng, Huyện Bắc Mê, Tỉnh Hà Giang
• Loại tài liệu: Khóa Luận Tốt Nghiệp
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng Quan Nghiên Cứu Kiến Thức Bản Địa và Biến Đổi Khí Hậu

Nghiên cứu về kiến thức bản địa (KTBĐ) trong bối cảnh biến đổi khí hậu (BĐKH) ngày càng trở nên cấp thiết. Sản xuất nông nghiệp và lâm nghiệp chịu ảnh hưởng trực tiếp từ BĐKH, đe dọa đến sinh kế của người dân, đặc biệt là ở các vùng nông thôn, miền núi. Kiến thức bản địa đóng vai trò quan trọng trong việc giúp cộng đồng thích ứng với những thay đổi này. Nghiên cứu này tập trung vào việc khám phá và đánh giá kiến thức bản địa của cộng đồng người Dao tại xã Đường Hồng, Hà Giang, một khu vực chịu nhiều tác động của BĐKH. Mục tiêu là tìm ra các giải pháp bảo tồn và phát triển kiến thức bản địa, góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất nông lâm nghiệp và cải thiện sinh kế cho người dân.

1.1. Khái niệm và đặc điểm của kiến thức bản địa

Kiến thức bản địa là hệ thống tri thức được hình thành và phát triển qua nhiều thế hệ, dựa trên kinh nghiệm sống và tương tác với môi trường tự nhiên. Nó bao gồm các thông tin, kỹ thuật, thực hành, tín ngưỡng, công cụ, vật liệu và sự hiểu biết về tài nguyên sinh học. Kiến thức bản địa mang tính địa phương, gắn liền với văn hóa và xã hội của cộng đồng. Nó được truyền lại qua truyền miệng và thực hành, thường không được ghi chép bằng văn bản. Tri thức bản địa liên tục thay đổi để thích nghi với môi trường và xã hội.

1.2. Vai trò của kiến thức bản địa trong phát triển bền vững

Kiến thức bản địa đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sinh kế, quản lý tài nguyên thiên nhiên, bảo tồn đa dạng sinh học và phát triển văn hóa truyền thống. Nó là cơ sở để đề xuất các chính sách phát triển nông thôn bền vững. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, kiến thức bản địa giúp cộng đồng thích ứng bằng cách sử dụng các giống cây trồng, vật nuôi bản địa có khả năng chống chịu tốt, áp dụng các kỹ thuật canh tác phù hợp và dự báo thời tiết dựa trên kinh nghiệm.

II. Tác Động Biến Đổi Khí Hậu Đến Sản Xuất Nông Lâm Nghiệp

Biến đổi khí hậu gây ra nhiều tác động tiêu cực đến sản xuất nông lâm nghiệp, bao gồm sự gia tăng của thiên tai, thời tiết cực đoan, lũ lụt, hạn hán và nước biển dâng. Những tác động này ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất cây trồng, vật nuôi, gây thiệt hại về kinh tế và đe dọa đến an ninh lương thực. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng biến đổi khí hậu làm thay đổi lịch mùa vụ, tăng nguy cơ sâu bệnh hại và làm suy thoái đất đai. Để giảm thiểu những tác động này, cần có các giải pháp thích ứng và giảm thiểu phù hợp, trong đó kiến thức bản địa đóng vai trò quan trọng.

2.1. Ảnh hưởng của nhiệt độ và lượng mưa đến mùa vụ

Sự thay đổi về nhiệt độ và lượng mưa ảnh hưởng trực tiếp đến mùa vụ và năng suất cây trồng. Nhiệt độ tăng cao có thể làm giảm thời gian sinh trưởng của cây, gây ra tình trạng thiếu nước và làm tăng nguy cơ cháy rừng. Lượng mưa không đều, gây ra lũ lụt hoặc hạn hán, làm ảnh hưởng đến quá trình sinh trưởng và phát triển của cây trồng. Theo tài liệu gốc, biến đổi khí hậu đã làm thay đổi lịch mùa vụ của cộng đồng người Dao tại xã Đường Hồng.

2.2. Tác động của thiên tai và thời tiết cực đoan

Thiên tai và thời tiết cực đoan, như bão, lũ quét, sạt lở đất và hạn hán, gây ra những thiệt hại nặng nề cho sản xuất nông lâm nghiệp. Chúng phá hủy cơ sở hạ tầng, làm mất đất canh tác, gây chết cây trồng và vật nuôi. Theo thống kê, trong những năm gần đây, tần suất và cường độ của các hiện tượng thời tiết cực đoan ngày càng gia tăng, gây ra nhiều khó khăn cho người dân.

III. Kinh Nghiệm Bản Địa Ứng Phó Biến Đổi Khí Hậu Tại Đường Hồng

Cộng đồng người Dao tại xã Đường Hồng đã tích lũy được nhiều kinh nghiệm bản địa quý báu trong việc ứng phó với biến đổi khí hậu. Những kinh nghiệm này bao gồm việc sử dụng các giống cây trồng, vật nuôi bản địa có khả năng chống chịu tốt, áp dụng các kỹ thuật canh tác phù hợp với điều kiện địa phương và dự báo thời tiết dựa trên kinh nghiệm. Kinh nghiệm bản địa giúp người dân giảm thiểu rủi ro, tăng cường khả năng thích ứng và duy trì sinh kế trong bối cảnh biến đổi khí hậu.

3.1. Sử dụng giống cây trồng và vật nuôi bản địa

Việc sử dụng các giống cây trồng và vật nuôi bản địa là một trong những biện pháp quan trọng để thích ứng với biến đổi khí hậu. Các giống bản địa thường có khả năng chống chịu tốt với điều kiện thời tiết khắc nghiệt, ít bị sâu bệnh hại và không yêu cầu đầu tư thâm canh cao. Cộng đồng người Dao tại xã Đường Hồng có nhiều giống lúa, ngô, đậu tương, sắn và vật nuôi bản địa quý hiếm.

3.2. Kỹ thuật canh tác và quản lý tài nguyên truyền thống

Các kỹ thuật canh tác và quản lý tài nguyên truyền thống cũng đóng vai trò quan trọng trong việc ứng phó với biến đổi khí hậu. Các kỹ thuật này bao gồm việc luân canh cây trồng, sử dụng phân hữu cơ, bảo tồn đất và nước, và quản lý rừng bền vững. Cộng đồng người Dao tại xã Đường Hồng có nhiều kinh nghiệm trong việc áp dụng các kỹ thuật canh tác này.

3.3. Dự báo thời tiết dựa trên kinh nghiệm bản địa

Người Dao ở Đường Hồng có khả năng dự báo thời tiết dựa trên kinh nghiệm quan sát các hiện tượng tự nhiên, như sự thay đổi của gió, mây, mưa và hành vi của động vật. Kiến thức này giúp họ chủ động trong việc điều chỉnh mùa vụ, phòng tránh thiên tai và giảm thiểu thiệt hại.

IV. Đánh Giá Mô Hình Sản Xuất Nông Lâm Nghiệp Thích Ứng BĐKH

Nghiên cứu đánh giá tính thích ứng với biến đổi khí hậu của một số mô hình sản xuất nông lâm nghiệp phổ biến tại xã Đường Hồng, bao gồm mô hình Cây mỡ + Lúa nương + Vừng, mô hình Lúa nước + Cá chép + Ốc đá, mô hình cây Mận tam hoa + Sả + Gà và mô hình cây Mỡ + Sắn + Lợn. Việc đánh giá dựa trên các tiêu chí như khả năng chống chịu với thời tiết khắc nghiệt, hiệu quả kinh tế, tính bền vững về môi trường và khả năng cải thiện sinh kế cho người dân. Kết quả cho thấy các mô hình này có những ưu điểm và hạn chế riêng, cần được điều chỉnh và cải thiện để tăng cường khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.

4.1. Mô hình Cây mỡ Lúa nương Vừng

Mô hình này kết hợp trồng cây mỡ (một loại cây lâm nghiệp), lúa nương và vừng. Cây mỡ cung cấp gỗ và các sản phẩm lâm nghiệp khác, lúa nương cung cấp lương thực và vừng cung cấp dầu ăn. Mô hình này có khả năng chống chịu tốt với hạn hán và sạt lở đất, nhưng năng suất lúa nương có thể bị ảnh hưởng bởi thời tiết thất thường.

4.2. Mô hình Lúa nước Cá chép Ốc đá

Mô hình này kết hợp trồng lúa nước với nuôi cá chép và ốc đá. Lúa nước cung cấp lương thực, cá chép và ốc đá cung cấp thực phẩm và thu nhập. Mô hình này có khả năng sử dụng hiệu quả nguồn nước và giảm thiểu ô nhiễm môi trường, nhưng dễ bị ảnh hưởng bởi lũ lụt và sâu bệnh hại.

V. Giải Pháp Phát Triển Nông Lâm Nghiệp Thích Ứng Biến Đổi Khí Hậu

Để phát triển sản xuất nông lâm nghiệp thích ứng với biến đổi khí hậu tại xã Đường Hồng, cần có các giải pháp đồng bộ và toàn diện, bao gồm việc bảo tồn và phát huy kiến thức bản địa, tăng cường năng lực cho cộng đồng, cải thiện cơ sở hạ tầng và chính sách hỗ trợ. Các giải pháp này cần được thực hiện một cách có sự tham gia của cộng đồng và phù hợp với điều kiện địa phương.

5.1. Bảo tồn và phát huy kiến thức bản địa

Cần có các biện pháp để bảo tồn và phát huy kiến thức bản địa, như ghi chép, truyền dạy và ứng dụng kiến thức bản địa vào thực tiễn sản xuất. Đồng thời, cần kết hợp kiến thức bản địa với khoa học kỹ thuật hiện đại để tạo ra các giải pháp thích ứng hiệu quả hơn.

5.2. Tăng cường năng lực cho cộng đồng

Cần tăng cường năng lực cho cộng đồng thông qua các hoạt động đào tạo, tập huấn và chuyển giao kỹ thuật. Đồng thời, cần nâng cao nhận thức của người dân về biến đổi khí hậu và các biện pháp thích ứng.

5.3. Cải thiện cơ sở hạ tầng và chính sách hỗ trợ

Cần cải thiện cơ sở hạ tầng, như hệ thống thủy lợi, giao thông và thông tin liên lạc, để tạo điều kiện thuận lợi cho sản xuất nông lâm nghiệp. Đồng thời, cần có các chính sách hỗ trợ, như tín dụng ưu đãi, bảo hiểm nông nghiệp và trợ giá sản phẩm, để giúp người dân giảm thiểu rủi ro và tăng thu nhập.

VI. Kết Luận và Kiến Nghị Về Nghiên Cứu Kiến Thức Bản Địa

Nghiên cứu về kiến thức bản địa trong sản xuất nông lâm nghiệp thích ứng với biến đổi khí hậu tại xã Đường Hồng, Hà Giang đã cung cấp những thông tin và kinh nghiệm quý báu. Kết quả nghiên cứu cho thấy kiến thức bản địa đóng vai trò quan trọng trong việc giúp cộng đồng thích ứng với những thay đổi của khí hậu. Tuy nhiên, cần có các giải pháp đồng bộ và toàn diện để bảo tồn và phát huy kiến thức bản địa, tăng cường năng lực cho cộng đồng và cải thiện cơ sở hạ tầng. Nghiên cứu này có thể được sử dụng làm cơ sở để xây dựng các chương trình và dự án phát triển nông thôn bền vững tại các vùng miền núi.

6.1. Tồn tại và hạn chế của nghiên cứu

Nghiên cứu còn một số tồn tại và hạn chế, như phạm vi nghiên cứu còn hẹp, thời gian nghiên cứu còn ngắn và phương pháp nghiên cứu còn chưa sâu. Cần có các nghiên cứu tiếp theo để mở rộng phạm vi, kéo dài thời gian và áp dụng các phương pháp nghiên cứu tiên tiến hơn.

6.2. Kiến nghị cho các nghiên cứu tiếp theo

Nghiên cứu tiếp theo nên tập trung vào việc đánh giá hiệu quả kinh tế và xã hội của các mô hình sản xuất nông lâm nghiệp thích ứng với biến đổi khí hậu. Đồng thời, cần nghiên cứu sâu hơn về vai trò của kiến thức bản địa trong việc bảo tồn đa dạng sinh học và quản lý tài nguyên thiên nhiên.

Trích đoạn nội dung tài liệu

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LÂM NGHIỆP VIỆN QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI & PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN --------------------- KHÓA LUẬT TỐT NGHIỆP NGHIÊN CỨU KIẾN THỨC BẢN ĐỊA TRONG SẢN XUẤT NÔNG LÂM NGHIỆP THÍCH ỨNG VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU CỦA CỘNG ĐỒNG NGƯỜI DAO Ở XÃ ĐƯỜNG HỒNG, HUYỆN BẮC MÊ, TỈNH HÀ GIANG NGÀNH : KHUYẾN NÔNG MÃ SỐ : 7620102 Giảng viên hướng dẫn : ThS. Đồng Thị Thanh Họ và tên sinh : Hoàng Cằn Dương MSV : 1653080773 Khóa học : 2016 -02020 HÀ NỘI - 2020 LỜI CẢM ƠN Được sự đồng ý của Ban giám hiệu Trường Đại học Lâm nghiệp, Viện Quản lý đất đai và Phát triển nông thôn, cùng giáo viên hướng dẫn, tôi tiến hành thực hiện đề tài: “Nghiên cứu kiến thức bản địa trong sản xuất nông lâm nghiệp thích ứng với biến đổi khí hậu của cộng đồng người Dao ở xã Đường Hồng, huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang”. Là những người con của dân tộc Dao, sinh ra và lớn lên tại xã Đường Hồng, huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang; tôi nhận thức được vai trò to lớn của kho tàng kiến thức bản địa trong việc mưu sinh, phát triển sinh kế cộng đồng và quản lý nguồn tài nguyên thiên nhiên nơi đây. Vì vậy nhóm nghiên cứu rất mong muốn sẽ đánh giá và lưu giữ được nguồn tri thức quý giá này, góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất nông lâm nghiệp, cải thiện sinh kế và phát triển nông thôn bền vững.

Để hiện thực hóa ý tưởng và hoàn thành được nghiên cứu là kết quả của sự nỗ lực, cố gắng của bản thân và sự đóng góp hết sức quý báu của các Thầy giáo, Cô giáo, Ban lãnh đạo và người dân địa phương. Nhân dịp này tôi xin được bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến giáo viên hướng dẫn Ths. Đồng Thị Thanh người đã trực tiếp định hướng, giúp đỡ, khuyến khích chỉ dẫn cho tôi những kiến thức quý báu trong suốt thời gian thực hiện đề tài. Xin gửi lời cảm ơn chân thành đến các Thầy, Cô giáo trường Đại học Lâm nghiệp; toàn thể nhân dân, tập thể lãnh đạo UBND xã Đường Hồng, huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang đã tạo điều kiện thuận lợi, tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình thực hoàn thành nghiên cứu này.

Do thời gian và trình độ còn hạn chế nên nghiên cứu không tránh khỏi những thiếu sót. Tôi rất mong nhận được những ý kiến đóng góp quý báu của các thầy cô, các cơ quan chuyên môn, cùng toàn thể các bạn để đề tài nghiên cứu được hoàn chỉnh hơn. Tôi xin chân thành cảm ơn! Hà Nội, ngày 10 tháng 5 năm 2020 Sinh viên thực hiện Hoàng Cằn Dương i MỤC LỤC LỜI CẢM ƠN. i DANH MỤC BIỂU ĐỒ.

vi DANH MỤC HÌNH. viii DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU.

PHẠM VI VÀ ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU. Phạm vi nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. 2 PHẦN II: TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU.

TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU. Tổng quan về kiến thức bản địa. Tổng quan về biến đổi khí hậu. Nhận xét rút ra từ nghiên cứu tổng quan.

17 PHẦN III: NỘI DUNG,PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Nghiên cứu và phân tích số liệu thứ cấp.

Chọn điểm nghiên cứu. Phương pháp điều tra thu thập số liệu. Phương pháp xử lý thông tin, số liệu. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU.

ĐẶC ĐIỂM CƠ BẢN CỦA KHU VỰC NGHIÊN CỨU. Điều kiện tự nhiên. Điều kiện kinh tế - xã hội. Đánh giá chung về đặc điểm cơ bản của điểm nghiên cứu.

HIỆN TRẠNG SẢN XUẤT NÔNG LÂM NGHIỆP TẠI ĐIỂM NGHIÊN CỨU. Kết quả điều tra tuyến và vẽ sơ đồ lát cắt điểm nghiên cứu. Kết quả phân tích lịch mùa vụ. PHÂN TÍCH ẢNH HƯỞNG CỦA BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU VÀ HIỆN TƯỢNG THỜI TIẾT CỰC ĐOAN ĐẾN SẢN XUẤT NÔNG LÂM NGHIỆP TẠI ĐIỂM NGHIÊN CỨU.

Nhiệt độ, lượng mưa tại trạm Bắc Mê. Các hiện tượng thời tiết cực đoan và lịch sử thiên tai tại điểm nghiên cứu. TỔNG HỢP HOẠT ĐỘNG ỨNG PHÓ VỚI BĐKH TRONG SẢN XUẤT DỰA TRÊN KIẾN THỨC BẢN ĐỊA CỦA NGƯỜI DÂN TỘC DAO TẠI ĐIỂM NGHIÊN CỨU. Sử dụng các giống cây trồng, vật nuôi bản địa.

Kinh nghiệm bản địa về thời vụ gieo trồng, kỹ thuật canh tác, chăm sóc cây trồng/vật nuôi. Sử dụng kiến thức bản địa trong dự báo thời tiết. ĐÁNH GIÁ TÍNH THÍCH ỨNG BDKH CỦA CÁC MÔ HÌNH SỬ DỤNG ĐẤT. Mô hình Cây mỡ + Lúa nương + Vừng.

Mô hình Lúa nước + Cá chép + Ốc đá. Mô hình cây Mận tam hoa + Sả + Gà. Mô hình cây Mỡ + Sắn+Lợn. ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN SẢN XUẤT NÔNG LÂM NGHIỆP THÍCH ỨNG BĐKH DỰA VÀO KIẾN THỨC BẢN ĐỊA CỦA CỘNG ĐỒNG DÂN TỘC DAO.1 Kết quả phân tích SWOT tình hình sản xuất nông lâm nghiệp tại điểm nghiên cứu.

Các giải pháp phát triển sản xuất nông lâm nghiệp thích ứng BĐKH dựa vào kiến thức bản địa của cộng đồng dân tộc Dao. KẾT LUẬN, TỒN TẠI VÀ KIẾN NGHỊ. 79 iv DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 2.1: Bộ tiêu chí đánh giá mô hình thích ứng với BĐKH. Lịch mùa vụ của cộng đồngngười Dao tại xã Đường Hồng, huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang.

Hiện tượng thời tiết cực đoan và lịch sử thiên tai tại điểm nghiên cứu trong vòng 11 năm trở lại đây. Hiện tượng thời tiết cự đoan và tác động đến sản xuất nông lâm nghiệp tại điểm nghiên cứu. Bộ giống lúa bản địa của người Dao ở xã Đường Hồng.6: Bộ giống ngô bản địa của người Dao ở xã Đường Hồng .7: Bộ giống đậu tương và sắn bản địa của người Dao ở xã Đường Hồng .8: Các giống cây trồng lâm nghiệp bản địa của người Dao xã Đường Hồng. Giống vật nuôi bản địa của người Dao tại xã Đường Hồng.

Lịch điều chỉnh mùa vụ của cộng đồng người Dao tại xã Đường Hồng (lịch âm). Kỹ thuật canh tác của cộng đồng người Dao tại xã Đường Hồng huyện Bắc Mê tỉnh Hà Giang. Kiến thức bản địa trong việc dự đoán các hiện tượng thời tiết cực đoan.13: Tổng hợp điểm đánh giá thích ứng BĐKH của các mô hình sử dụng đất.14: Đánh giá mô hình thích ứng Cây mỡ + Lúa nương + Vừng .15: Đánh giá mô hình thích ứng Lúa nước + Cá chép + Ốc đá .16: Đánh giá mô hình thích ứng cây Mận tam hoa + Sả + Gà .17: Đánh giá mô hình thích ứng cây Mỡ + Sắn + Lợn). 70 v DANH MỤC BIỂU ĐỒ Biểu đồ 4.

Thành phần các dân tộc xã Đường Hồng, huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang. Hiện trạng sử dụng đất năm 2019 ở xã Đường Hồng, huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang. Hiện trạng sản xuất nông nghiệp năm 2019 của xã Đường Hồng. Hiện trạng sản xuất lâm nghiệp năm 2019 của xã Đường Hồng 29 Biểu đồ 4.

Tình hình chăn nuôi gia súc năm 2019 của xã Đường Hồng .6: Biểu đồ thể hiện sự biến động nhiệt độ tại Đường Hồng từ 2009 - 2019 .7: Biểu đồ thể hiện sự biến động lượng mưa tại Đường Hồng 2009 – 2019. Nhiệt độ trung bình năm trong giai đoạn 1990 – 2010 tại trạm Bắc Mê, tỉnh Hà Giang. Nhiệt độ trung bình năm trong giai đoạn 2009 – 2019 tại trạm Bắc Mê, tỉnh Hà Giang. Tổng lượng mưa trung bình năm trong giai đoạn 1990 – 2010 tại trạm Bắc Mê, tỉnh Hà Giang.

Sự thay đổi lượng mưa năm trong giai đoạn 1990 – 2010 tại 04 trạm của tỉnh Hà Giang. Tổng lượng mưa trung bình năm trong giai đoạn 2009 - 2019 tại trạm Bắc Mê, tỉnh Hà Giang. Tình hình sử dụng giống lúa nước bản địa của người Dao ở xã Đường Hồng. Tình hình sử dụng giống lúa nương bản địa của người Dao ở xã Đường Hồng.

Tình hình sử dụng giống ngô bản địa của người Dao ở xã Đường Hồng. Tình hình sử dụng giống đậu tương, sắn bản địa của người Dao ở xã Đường Hồng .17: Tình hình sử dụng giống cây lâm nghiệp bản địa của người Dao ở xã Đường Hồng. Tình hình sử dụng giống vật nuôi bản địa của người Dao ở xã Đường Hồng. 54 vii DANH MỤC HÌNH Hình 4.

Vị trí địa lý xã Đường Hồng, huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang. Sơ đồ lát cắt xã Đường Hồng, huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang. 31 viii DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT Từ viết tắt Giải nghĩa BĐKH Biến đổi khí hậu KTBĐ Kiến thức bản địa HGĐ Hộ gia đình NLKH Nông lâm kết hợp PRA Phương pháp đánh giá nông thôn có sự tham gia RVAC Rừng vườn ao chuồng SXNLN Sản xuất nông lâm nghiệp UBND Uỷ ban nhân dân GEF Qũy môi trường toàn cầu DTTS Dân tộc thiểu số UNDP Cương trình phát triển Liên hiệp quốc UNESCO Tổ chức Giáo dục,Khoa học và Văn hóa Liên Hiệp Quốc ix PHẦN I. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI Vai trò của sản xuất nông nghiệp được khẳng định không chỉ thông qua việc đảm bảo nhu cầu lương thực thực phẩm của người dân mà còn là yếu tố quan trọng trong sự phát triển kinh tế.

Điều này càng được thể hiện rõ nét đối với các khu vực vùng nông thôn, miền núi nước ta – nơi mà nguồn sinh kế chính của người dân từ hoạt động sản xuất nông lâm nghiệp. Sản xuất nông nghiệp và biến đổi khí hậu là hai vấn đề có mối tương tác lẫn nhau và đều ảnh hưởng trực tiếp tới sự phát triển sinh kế hộ gia đình. Những năm gần đây, biến đổi khí hậu (BĐKH) ngày càng gia tăng, tác động và gây nhiều tổn thương cho các lĩnh vực, vùng miền và cộng đồng dân cư trong cả nước, đặc biệt là trong lĩnh vực nông nghiệp và phát triển nông thôn. Biến đổi khí hậu làm gia tăng thiên tai, thời tiết cực đoan, lũ lụt, hạn hán và gây ra nước biển dâng - đây là những thách thức lớn trong việc phát triển nông lâm nghiệp bền vững.

Nhiều nghiên cứu về tìm kiếm giải pháp thích ứng với biến đổi khí hậu trong sản xuất nông nghiệp đã được thực hiện thời gian qua. Nhiều giải pháp đã đưa ra và được ghi nhận như các giải pháp về chính sách, kỹ thuật, hạ tầng… nhằm giảm thiểu tối đa những tác động bất lợi của khí hậu đến hoạt động sản xuất của người dân ở từng vùng miền.