Luận văn thạc sĩ về khả năng tái sinh cây sâm ngọc linh tại vùng núi Ngọc Linh, Quảng Nam

Nghiên cứu khả năng tái sinh cây sâm ngọc linh nhằm bảo tồn nguồn gen quý tại vùng núi Ngọc Linh, xã Trà Linh, huyện Nam Trà My, Quảng Nam.

• Tác giả: Lê Thanh Sơn
• Người hướng dẫn: Ts. Nguyễn Văn Tập
• Trường học: Trường Đại học Lâm nghiệp
• Chuyên ngành: Lâm học
• Đề tài: Nghiên cứu khả năng tái sinh cây Sâm Ngọc Linh (Panax vietnamensis Ha et Grushv.) phục vụ công tác bảo tồn tại vùng núi Ngọc Linh thuộc xã Trà Linh, huyện Nam Trà My, tỉnh Quảng Nam
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sỹ khoa học
• Năm xuất bản: 2007
• Địa điểm: Hà Tây

Mục lục chi tiết

• 1. Chương 1: Tổng quan vấn đề nghiên cứu
• 1.1. Trên thế giới
• 1.2. Vài nét về hiện trạng các loài sâm hiện nay
• 1.3. Vấn đề nhận trạng một số loài sâm
• 2. Chương 2: Mục tiêu, đối tượng, giới hạn, nội dung và phương pháp nghiên cứu
• 2.1. Mục tiêu nghiên cứu
• 2.2. Đối tượng nghiên cứu
• 2.3. Nội dung nghiên cứu
• 2.4. Phương pháp nghiên cứu
• 2.4.1. Cách tiếp cận của đề tài
• 2.4.2. Phương pháp nghiên cứu có thể
• 3. Chương 3: Khái quát điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội khu vực nghiên cứu
• 3.1. Điều kiện tự nhiên
• 3.2. Diện tích, địa hình và đất đai
• 3.3. Khí hậu, thuỷ văn
• 3.4. Điều kiện kinh tế – xã hội
• 3.4.1. Kinh tế, văn hoá, xã hội
• 4. Chương 4: Kết quả và bàn luận
• 4.1. Vài nét về thảm thực vật rừng, nơi có Sâm ngọc linh mọc tự nhiên
• 4.2. Những đặc điểm hình thái và sinh thái cơ bản của Sâm ngọc linh
• 4.2.1. Đặc điểm hình thái
• 4.2.2. Đặc điểm sinh thái
• 4.3. Tình hình sinh trưởng, phát triển và tái sinh tự nhiên của Sâm ngọc linh
• 4.3.1. Chu trình sinh trưởng phát triển hàng năm
• 4.3.2. Sự ra hoa kết quả và tái sinh tự nhiên
• 4.4. Kết quả nghiên cứu nhân giống từ hạt
• 4.4.1. Tiêu chuẩn quả chín để lấy hạt giống
• 4.4.2. Cách xử lý hạt trước khi gieo
• 4.4.3. Làm vườn ươm và kỹ thuật gieo hạt
• 4.5. Kết quả nghiên cứu nhân giống từ một phần thân rễ (củ)
• 4.5.1. Nghiên cứu nhân giống từ đậu mầm thân rễ
• 4.5.2. Khả năng nhân giống khác
• 4.6. Chăm sóc và bảo vệ cây con ươm ươm
• 4.6.1. Chăm sóc cây con ươm ươm
• 4.7. Sự sinh trưởng, phát triển của cây mọc từ hạt và từ đậu mầm trong giai đoạn ươm ươm
• 4.8. Tiêu chuẩn cây giống đề ra trồng
• 4.8.1. Cây giống từ đậu mầm
• 4.9. Vài nét về trạng Sâm ngọc linh dời tán rừng tự nhiên
• 5. Chương 5: Kết luận và khuyến nghị
• Tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Tổng quan về nghiên cứu khả năng tái sinh cây sâm ngọc linh

Cây sâm ngọc linh (Panax vietnamensis Ha et Grushv.) là một trong những loài cây quý hiếm, có giá trị kinh tế và dược liệu cao. Nghiên cứu khả năng tái sinh của loài cây này tại vùng núi Ngọc Linh, Quảng Nam, không chỉ giúp bảo tồn nguồn gen mà còn góp phần phát triển kinh tế địa phương. Việc tìm hiểu về điều kiện sinh thái, môi trường sống và các yếu tố ảnh hưởng đến sự phát triển của cây sâm ngọc linh là rất cần thiết.

1.1. Đặc điểm sinh học của cây sâm ngọc linh

Cây sâm ngọc linh có đặc điểm sinh học nổi bật, bao gồm hình thái, cấu trúc và các thành phần hóa học. Loài cây này thường phát triển ở độ cao từ 1.000 đến 2.000 mét, trong môi trường ẩm ướt và có độ che phủ tốt. Các nghiên cứu cho thấy, cây sâm ngọc linh có khả năng thích nghi cao với điều kiện khí hậu và đất đai tại vùng núi Ngọc Linh.

1.2. Tình hình phân bố và bảo tồn cây sâm ngọc linh

Cây sâm ngọc linh chủ yếu phân bố tại vùng núi Ngọc Linh, Quảng Nam và một số khu vực lân cận. Tuy nhiên, do khai thác quá mức và biến đổi khí hậu, loài cây này đang đứng trước nguy cơ tuyệt chủng. Các biện pháp bảo tồn và phát triển bền vững là cần thiết để duy trì nguồn gen quý giá này.

II. Vấn đề và thách thức trong nghiên cứu cây sâm ngọc linh

Mặc dù cây sâm ngọc linh có giá trị cao, nhưng việc nghiên cứu và bảo tồn loài cây này gặp nhiều thách thức. Các vấn đề như khai thác trái phép, biến đổi khí hậu và thiếu thông tin khoa học về sinh thái học của cây sâm ngọc linh đang gây khó khăn cho công tác bảo tồn.

2.1. Khai thác trái phép và tác động đến môi trường

Khai thác trái phép cây sâm ngọc linh đã dẫn đến sự suy giảm nghiêm trọng về số lượng và chất lượng của loài cây này. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến nguồn gen mà còn làm mất cân bằng sinh thái trong khu vực.

2.2. Biến đổi khí hậu và ảnh hưởng đến sự phát triển

Biến đổi khí hậu đang làm thay đổi điều kiện sinh thái, ảnh hưởng đến sự phát triển và khả năng tái sinh của cây sâm ngọc linh. Nhiệt độ tăng cao và lượng mưa không ổn định có thể làm giảm khả năng sinh trưởng của loài cây này.

III. Phương pháp nghiên cứu khả năng tái sinh cây sâm ngọc linh

Để nghiên cứu khả năng tái sinh của cây sâm ngọc linh, các phương pháp khoa học hiện đại đã được áp dụng. Các nghiên cứu này bao gồm việc khảo sát điều kiện sinh thái, phân tích mẫu đất và theo dõi sự phát triển của cây trong môi trường tự nhiên.

3.1. Khảo sát điều kiện sinh thái tại vùng núi Ngọc Linh

Khảo sát điều kiện sinh thái là bước đầu tiên trong nghiên cứu khả năng tái sinh cây sâm ngọc linh. Các yếu tố như độ pH của đất, độ ẩm và nhiệt độ môi trường được ghi nhận để đánh giá sự phù hợp cho sự phát triển của cây.

3.2. Phân tích mẫu đất và ảnh hưởng đến sự phát triển

Phân tích mẫu đất giúp xác định các thành phần dinh dưỡng cần thiết cho sự phát triển của cây sâm ngọc linh. Kết quả phân tích cho thấy, đất có độ mùn cao và giàu dinh dưỡng là điều kiện lý tưởng cho sự phát triển của loài cây này.

IV. Kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

Kết quả nghiên cứu cho thấy cây sâm ngọc linh có khả năng tái sinh tốt trong điều kiện tự nhiên phù hợp. Việc áp dụng các biện pháp bảo tồn và phát triển bền vững sẽ giúp duy trì nguồn gen quý giá này và phát triển kinh tế địa phương.

4.1. Kết quả tái sinh cây sâm ngọc linh trong môi trường tự nhiên

Nghiên cứu cho thấy, cây sâm ngọc linh có khả năng tái sinh tự nhiên tốt khi được trồng trong môi trường có độ ẩm và ánh sáng phù hợp. Sự phát triển của cây diễn ra mạnh mẽ trong các khu vực được bảo vệ.

4.2. Ứng dụng kết quả nghiên cứu vào thực tiễn

Kết quả nghiên cứu có thể được áp dụng vào các chương trình bảo tồn và phát triển cây sâm ngọc linh. Việc xây dựng các mô hình trồng và bảo tồn sẽ giúp nâng cao giá trị kinh tế cho người dân địa phương.

V. Kết luận và tương lai của nghiên cứu cây sâm ngọc linh

Nghiên cứu khả năng tái sinh cây sâm ngọc linh tại vùng núi Ngọc Linh, Quảng Nam đã chỉ ra tầm quan trọng của việc bảo tồn loài cây này. Tương lai của cây sâm ngọc linh phụ thuộc vào các biện pháp bảo tồn hiệu quả và sự hợp tác giữa các bên liên quan.

5.1. Tầm quan trọng của việc bảo tồn cây sâm ngọc linh

Bảo tồn cây sâm ngọc linh không chỉ giúp duy trì nguồn gen quý giá mà còn góp phần phát triển kinh tế bền vững cho cộng đồng địa phương. Việc bảo tồn này cần được thực hiện một cách đồng bộ và hiệu quả.

5.2. Hướng đi tương lai cho nghiên cứu và phát triển

Tương lai của nghiên cứu cây sâm ngọc linh cần tập trung vào việc phát triển các phương pháp bảo tồn và nhân giống hiệu quả. Sự hợp tác giữa các nhà khoa học, chính quyền và cộng đồng là rất cần thiết để đạt được mục tiêu này.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 Tæng quan vÊn ®Ò nghiªn cøu 1.1 Trªn thÕ giíi 1.) vµ s¬ bé vÒ sù ph©n bè cña c¸c loµi Chi S©m (Panax L.) thuéc hä Ngò gia b× (Araliaceae) ®­îc Carlvon LinnÐ x¸c ®Þnh tõ n¨m 1753, víi loµi chuÈn lµ Panax quinquefolium L. Loµi nµy ph¸t hiÖn thÊy ë B¾c Mü cïng víi loµi Panax trifoliatus L. Sang thÕ kû 19 vµ 20, ng­êi ta c«ng bè thªm mét sè loµi n÷a nh­: - P., 1842 ë ViÔn §«ng Nga, §«ng b¾c Trung Quèc vµ B¾c TriÒu Tiªn [27], [38], [39],[47]. japonicus Meyer, 1842 ë NhËt B¶n [38],[44].

bipinnatifidus Seem, 1868 ë Ên §é [44]. §Æc biÖt vµo nöa sau cña thÕ kû 20, sau nhiÒu lÇn thay ®æi vÒ c¸c bËc ph©n lo¹i chi Panax L. ë Trung Quèc, c¸c nhµ khoa häc ®· x¸c lËp thªm nhiÒu loµi vµ thø míi kh¸c nh­: P. zingiberensis Wu et Feng; P.

stipuleanatus Tsai et Feng vµ P. Loµi míi ®­îc c«ng bè gÇn ®©y nhÊt lµ S©m ngäc linh/ S©m viÖt nam (Panax vietnamensis Ha et Grushv. Tr¶i qua thêi gian, trong qu¸ tr×nh ®iÒu tra nghiªn cøu vÒ c¸c loµi s©m mäc tù nhiªn, ng­êi ta ®· ghi nhËn thªm ®­îc nhiÒu ®iÓm ph©n bè kh¸c cña c¸c loµi kÓ trªn. MÆt kh¸c, do lµ nh÷ng c©y thuèc cã gi¸ trÞ sö dông vµ kinh tÕ cao nªn mét sè loµi s©m ®· bÞ khai th¸c c¹n kiÖt.

§Ó ®¸p øng cho nhu cÇu nµy, mét sè loµi nh­ Nh©n S©m (P. ginseng Meyer), Tam thÊt (P. notoginseng (Burkill) Chen), Gi¶ nh©n s©m (P. pseudoginseng Wall), T©y d­¬ng s©m (P.

®· ®­îc ®­a §Ò tµi: Nghiªn cøu kh¶ n¨ng t¸i sinh c©y S©m ngäc linh (Panax vietnamensis Ha et Grushv.) phôc vô c«ng t¸c b¶o tån t¹i vïng nói Ngäc Linh thuéc x· Trµ Linh, huyÖn Nam Trµ My, tØnh Qu¶ng Nam LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] -4- LuËn v¨n th¹c sü khoa häc Lª Thanh S¬n vµo trång thªm t¹i chÝnh quèc vµ du nhËp sang nhiÒu quèc gia kh¸c. Sù ph©n bè cña c¸c loµi nµy ë c¸c quèc gia ®­îc thÓ hiÖn trong b¶ng 1-1. C¸c loµi thuéc chi Panax L. trªn thÕ giíi vµ sù ph©n bè Tµi liÖu TT C¸c loµi vµ d­íi loµi Mäc tù nhiªn Trång tham kh¶o 1 Panax ginseng C.

Meyer Trung Quèc, TriÒu Trung Quèc, TriÒu Tiªn, 13,19,27, (Nh©n S©m) Tiªn, Nga Hµn Quèc, NhËt B¶n, Mü, 38,42,44 Nga, Canada… 2 P. Canada, Mü Trung Quèc, Mü 19,33,34 (T©y d­¬ng s©m) 3 P. Canada, Mü Trung Quèc, NhËt B¶n, 19,38,42 Y. Cã thÓ ë Nª Pan NhËt B¶n, Trung Quèc, 19,27,42, 46 (Gi¶ nh©n s©m) TriÒu Tiªn, Hµn Quèc, ViÖt Nam (?) 5 P.

Meyer NhËt B¶n, Trung NhËt B¶n, Trung Quèc 19,42,42 (S©m nhËt) Quèc 6 P. Sun Trung Quèc 19,44 7 P. Trung Quèc Trung Quèc 5 M. Trung Quèc, ViÖt 11,18, 19,22 M.

bipinnatifidus Seemann Trung Quèc, Ên 19,27,42, 43 §é, Nª Pan, Mianma, ViÖt Nam 10 P. bipinnatifidus Seemann var. Trung Quèc, Ên 19,27,42, 43 angustifolius (Burkill) Wen §é, Ne Pan (S©m vò diÖp) 11 P. vietnamensis Ha et Grushv.

ViÖt Nam 1,5,8,9,12,1 (S©m ngäc linh) 5,17,18, 19,20,21, 41 §Ò tµi: Nghiªn cøu kh¶ n¨ng t¸i sinh c©y S©m ngäc linh (Panax vietnamensis Ha et Grushv.) phôc vô c«ng t¸c b¶o tån t¹i vïng nói Ngäc Linh thuéc x· Trµ Linh, huyÖn Nam Trµ My, tØnh Qu¶ng Nam LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] -5- LuËn v¨n th¹c sü khoa häc Lª Thanh S¬n NhËn xÐt: * Trong sè 12 loµi vµ d­íi loµi kÓ trªn cã 11 loµi vµ d­íi loµi lµ c©y mäc tù nhiªn vµ mét sè loµi ®· ®­îc ®­a vµo trång, chØ cã loµi Gi¶ nh©n s©m (P. pseudoginseng) hiÖn ch­a râ vÒ nguån gèc [19],[27],[42],[46]. * Nh­ vËy toµn bé chi S©m (Panax L.) trªn thÕ giíi hiÖn ®· biÕt ch¾c ch¾n cã 11 loµi vµ 1 d­íi loµi (thø – var.), Sù ph©n bè cña chi Panax L. trªn thÕ giíi cho thÊy chóng chØ xuÊt hiÖn ë B¾c b¸n cÇu, kÐo dµi tõ vïng rõng nói gi¸p bê biÓn phÝa §«ng cña B¾c mü bao gåm B¾c Hoa Kú vµ T©y – Nam Canada (cã 2 loµi P.

trifoliatus) vµ d­êng nh­ c¶ loµi P. Vïng §«ng B¾c ¸ (gåm ViÔn §«ng Nga, §«ng B¾c Trung Quèc, b¸n ®¶o TriÒu Tiªn vµ NhËt B¶n) cã 2 loµi P. japonicus Trung t©m ph©n bè cña chi Panax L. cã thÓ tõ vïng T©y – Nam cña Trung Quèc lan to¶ xuèng phÝa B¾c cña ViÖt Nam.

Thùc chÊt khu vùc nµy gåm 2 tØnh biªn giíi kÒ nhau lµ V©n Nam (Trung Quèc) vµ Lµo Cai (ViÖt Nam), ë ®©y ®ang cã tíi 7 loµi vµ d­íi loµi (thø) mäc hoµn toµn tù nhiªn, 2 loµi trång lµ P. §©y cã thÓ coi lµ trung t©m ph©n bè cña chi S©m (Panax L.) cña thÕ giíi. ë B¾c Mü hiÖn cã 3 loµi (P. Giíi h¹n cuèi cïng vÒ phÝa Nam cña chi Panax L.

lµ loµi S©m ngäc linh (Panax vietnamensis) ë MiÒn Trung cña ViÖt Nam, t¹i 14o15’ vÜ ®é B¾c. ChÝnh v× vËy S©m ngäc linh ®­îc coi lµ loµi ®Æc h÷u hÑp cña MiÒn Trung ViÖt Nam. Cã mét sè ý kiÕn cho r»ng S©m ngäc linh cßn cã ë nói Langbian – L©m §ång [7],[8],[9],[41]. Tuy nhiªn, ®Õn thêi ®iÓm hiÖn t¹i chóng t«i vÉn ch­a thu ®­îc mÉu S©m ngäc linh ë ®Þa ®iÓm nµy.

Tãm l¹i, trªn thÕ giíi S©m ngäc linh míi chØ thÊy ë MiÒn Trung cña ViÖt Nam trªn nói Ngäc Linh thuéc 2 tØnh Qu¶ng Nam vµ Kon Tum. §Ò tµi: Nghiªn cøu kh¶ n¨ng t¸i sinh c©y S©m ngäc linh (Panax vietnamensis Ha et Grushv.) phôc vô c«ng t¸c b¶o tån t¹i vïng nói Ngäc Linh thuéc x· Trµ Linh, huyÖn Nam Trµ My, tØnh Qu¶ng Nam LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] -6- LuËn v¨n th¹c sü khoa häc Lª Thanh S¬n 1.2 Vµi nÐt vÒ hiÖn tr¹ng c¸c loµi s©m hiÖn nay Nh­ trong phÇn më ®Çu ®· ®Ò cËp, tÊt c¶ c¸c loµi thuéc chi S©m (Panax L.) trªn thÕ giíi ®Òu ®­îc dïng lµm thuèc vµ cã gi¸ trÞ kinh tÕ cao. Tr¶i qua hµng chôc, thËm chÝ hµng tr¨m n¨m bÞ lïng sôc ®Ó khai th¸c sö dông, nh÷ng loµi s©m mäc tù nhiªn ®Òu r¬i vµo t×nh tr¹ng bÞ c¹n kiÖt. ThËm chÝ cã nh÷ng loµi nh­ Nh©n s©m (P.

ginseng) ®· ®­îc ®­a vµo trång tõ hµng tr¨m n¨m tr­íc kia [39]. Loµi Tam thÊt (P. notoginseng), Gi¶ nh©n s©m (P. pseudoginseng) còng ®­îc trång l©u ®êi t¹i Trung Quèc, nh­ng hiÖn còng ch­a râ xuÊt xø, còng nh­ chóng ®­îc ®­a vµo trång tõ bao giê [19],[27],[47],[44].

Nh÷ng loµi thuéc chi Panax ®· ®­îc trång víi qui m« lín hiÖn nay ë c¸c quèc gia cã thÓ kÓ ®Õn nh­ lµ: + Nh©n s©m (P. ginseng): Trung Quèc, Hµn Quèc, TriÒu Tiªn, NhËt B¶n, Liªn Bang Nga vµ Mü. notoginseng): Trung Quèc, NhËt B¶n vµ Hµn Quèc. pseudoginseng): Trung Quèc, NhËt B¶n, TriÒu Tiªn, Hµn Quèc(?) vµ ViÖt Nam.

quinquefolius): Mü, Trung Quèc. Ngoµi ra mét sè loµi kh¸c nh­ S©m nhËt (P. còng cã trång r¶i r¸c ë NhËt B¶n vµ Trung Quèc nh­ng kh«ng nhiÒu. Mét sè loµi cßn l¹i nh­ P.

stipuleanatus (V©n Nam – Trung Quèc vµ B¾c ViÖt Nam) vµ S©m ngäc linh – P. vietnamensis (MiÒn Trung – ViÖt Nam) ®Òu ®­îc coi lµ c¸c loµi hiÕm vµ cã nguy c¬ bÞ tuyÖt chñng trong tù nhiªn. Tuy vËy, trong sè nµy hiÖn míi chØ cã 2 loµi lµ S©m vò diÖp (P. bipinnatifidus) vµ S©m ngäc linh (P.

vietnamensis) cã tªn trong Danh lôc §á cña IUCN (2003); loµi S©m vò diÖp còng cã tªn trong S¸ch §á Trung Quèc (1996) ®Ó b¶o tån. §Ò tµi: Nghiªn cøu kh¶ n¨ng t¸i sinh c©y S©m ngäc linh (Panax vietnamensis Ha et Grushv.) phôc vô c«ng t¸c b¶o tån t¹i vïng nói Ngäc Linh thuéc x· Trµ Linh, huyÖn Nam Trµ My, tØnh Qu¶ng Nam LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] -7- LuËn v¨n th¹c sü khoa häc Lª Thanh S¬n 1.3 VÊn ®Ò nh©n trång mét sè loµi s©m Theo nh÷ng tµi liÖu ®· c«ng bè hiÖn cã [19],[20],[27],[38],[39],[42],[47], hÇu nh­ c¸c loµi thuéc chi S©m (Panax L.) trªn thÕ giíi xÐt vÒ ph¹m vi ph©n bè còng rÊt h¹n chÕ. vietnamensis) míi chØ biÕt ë mét ®iÓm ph©n bè [5]. Mét vµi loµi kh¸c (P.

bipinnatifidus) cã thÓ cã tõ 2 ®iÓm ph©n bè trë lªn, nh­ng ®­îc biÕt kÝch th­íc quÇn thÓ cña chóng còng rÊt nhá. Bëi vËy khi bÞ t×m kiÕm khai th¸c, ®­¬ng nhiªn chóng sÏ bÞ suy gi¶m nghiªm träng vµ cã nguy c¬ bÞ tuyÖt chñng. V× vËy, ®Ó ®¸p øng cho nhu cÇu sö dông ngµy cµng t¨ng, kh«ng cßn con ®­êng nµo kh¸c lµ ph¶i nghiªn cøu ph¸t triÓn trång. ginseng) ®­îc biÕt tíi kho¶ng 4.

HiÖn t¹i Nh©n s©m ®­îc trång nhiÒu nhÊt lµ ë Trung Quèc, sau ®Õn Hµn Quèc, TriÒu Tiªn vµ NhËt B¶n; Liªn Bang Nga vµ Mü cã trång nh­ng ch­a râ vÒ qui m«. Tæng s¶n l­îng Nh©n s©m trång trªn toµn thÕ giíi mçi n¨m cã thÓ ®Õn hµng ngµn tÊn. Loµi s©m trång nhiÒu hiÖn nay (sau Nh©n s©m) lµ Tam thÊt (P. T¹i Trung Quèc, Tam thÊt ®­îc trång víi qui m« hµng ngµn hÐc ta ë ch©u V©n S¬n (tØnh V©n Nam) vµ mét sè n¬i kh¸c thuéc tØnh Qu¶ng T©y vµ Qu¶ng §«ng [19],[33],[34].

Ngoµi ra loµi c©y thuèc nµy còng ®­îc trång nhiÒu ë NhËt B¶n, Hµn Quèc vµ TriÒu Tiªn [19],[38],[44]. quinquefolius) còng ®­îc trång nhiÒu ë Mü vµ vµi n¨m tr­íc ®©y ®· ®­îc di thùc vÒ trång ë Trung Quèc [19]. Víi ®Æc ®iÓm sinh th¸i lµ c©y ­a Èm vµ ­a bãng nªn c¸c loµi s©m kÓ trªn khi ®­a vµo s¶n xuÊt lín ®Òu ®­îc trång ë v­ên cã m¸i che. MÆt kh¸c, ®Ó ph¸t triÓn trång lín Nh©n s©m, Tam thÊt, Gi¶ nh©n s©m, T©y d­¬ng s©m.

tõ l©u, ng­êi ta ®· quan t©m ®Õn viÖc chän gièng vµ nghiªn cøu vÒ kü thuËt nh©n gièng. §· cã mét sè tµi liÖu c«ng bè vÒ t¹o gièng Nh©n s©m, Tam thÊt b»ng con ®­êng nu«i cÊy m« tÕ §Ò tµi: Nghiªn cøu kh¶ n¨ng t¸i sinh c©y S©m ngäc linh (Panax vietnamensis Ha et Grushv.) phôc vô c«ng t¸c b¶o tån t¹i vïng nói Ngäc Linh thuéc x· Trµ Linh, huyÖn Nam Trµ My, tØnh Qu¶ng Nam LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] -8- LuËn v¨n th¹c sü khoa häc Lª Thanh S¬n bµo. Song qua c¸c tµi liÖu ®· ®­îc c«ng bè vÒ trång trät c©y thuèc cña Liªn X« [39], Trung Quèc [46], cho thÊy r»ng hä vÉn trång Nh©n s©m b»ng c©y gièng gieo tõ h¹t. LÊy vÝ dô nh­ viÖc trång Tam thÊt ë ch©u V©n S¬n, tØnh V©n Nam, Trung Quèc, cø mçi hÐc ta v­ên gièng mçi n¨m cã thÓ cung cÊp h¹t gièng (víi chÊt l­îng tèt) ®ñ trång kho¶ng tõ 1.

Bªn c¹nh ®ã ng­êi ta cßn cã thÓ t¸c ®éng vµo viÖc ra hoa kÕt qu¶ cña c©y mÑ mét c¸ch ®ång ®Òu. VÊn ®Ò thµnh c«ng trong viÖc trång Nh©n s©m vµ Tam thÊt cßn ë chç kü thuËt gieo ­¬m h¹t ®· ®¹t hiÖu suÊt rÊt cao (trªn 95%) [39],[46]. T­¬ng tù nh­ vËy nh÷ng loµi kh¸c nh­ P. zingiberensis… còng ®­îc hoµn thiÖn nghiªn cøu vµ ®­a vµo trång trät tõ nhiÒu n¨m tr­íc.

ThËm chÝ loµi P. notoginseng cã ph©n bè tù nhiªn ë Canada, Mü; loµi P.