Nghiên cứu khoa học cấp trường: Giải thích điều ước quốc tế và bài học kinh nghiệm cho Việt Nam

Bài viết phân tích đề tài nghiên cứu khoa học cấp trường về điều ước quốc tế, thực tiễn giải quyết tranh chấp và kinh nghiệm áp dụng cho Việt Nam.

• Tác giả: Lê Thị Anh Đào
• Người hướng dẫn: TS. Lê Thị Anh Đào
• Trường học: Đại học Luật Hà Nội
• Chuyên ngành: Luật quốc tế
• Đề tài: Giải thích điều ước quốc tế trong thực tiễn của cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế và những kinh nghiệm cho Việt Nam
• Loại tài liệu: đề tài nghiên cứu
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• DANH SÁCH CÁC TÁC GIẢ THAM GIA THỰC HIỆN ĐỀ TÀI
• DANH MỤC CÁC CHUYÊN ĐỀ TRONG ĐỀ TÀI
• DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
• 1. PHẦN THỨ NHẤT: GIỚI THIỆU CHUNG VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU
• 1.1. I. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. II. Tình hình nghiên cứu đề tài
• 1.2.1. 1. Tình hình nghiên cứu ở trong nước
• 1.2.2. 2. Tình hình nghiên cứu ở nước ngoài
• 1.3. III. Mục đích nghiên cứu của đề tài
• 1.4. IV. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu của đề tài
• 1.5. V. Cách tiếp cận và phương pháp nghiên cứu
• 1.6. VI. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
• 2. PHẦN THỨ HAI: CÁC KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU CHÍNH CỦA ĐỀ TÀI
• 2.1. I. LÝ LUẬN VỀ GIẢI THÍCH ĐIỀU ƯỚC QUỐC TẾ VÀ TÍNH CHẤT CỦA GIẢI THÍCH ĐIỀU ƯỚC DO CƠ QUAN GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP QUỐC TẾ THỰC HIỆN
• 2.1.1. 1. Khái niệm giải thích điều ước quốc tế
• 2.1.1.1. 1.1 Định nghĩa giải thích điều ước quốc tế
• 2.1.1.2. 1.2 Chủ thể giải thích điều ước quốc tế
• 2.1.1.3. 1.3 Phương pháp giải thích điều ước quốc tế
• 2.1.2. 2. Tính chất của giải thích điều ước do cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế thực hiện
• 2.1.2.1. 2.1 Tính “thẩm quyền”
• 2.1.2.2. 2.2 Vai trò và ý nghĩa của các giải thích điều ước quốc tế do cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế thực hiện
• 2.2. II. QUY ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT QUỐC TẾ VỀ GIẢI THÍCH ĐIỀU ƯỚC QUỐC TẾ
• 2.2.1. 1. Quy tắc chung về giải thích điều ước quốc tế
• 2.2.1.1. 1.1 Phù hợp với nghĩa thông thường của từ ngữ trong ngữ cảnh của chúng
• 2.2.1.2. 1.2 Phù hợp với đối tượng và mục đích của điều ước quốc tế
• 2.2.1.3. 1.3 Những căn cứ giải thích khác cần được tính đến
• 2.2.2. 2. Các phương tiện bổ sung để giải thích điều ước quốc tế
• 2.2.2.1. 2.1 Tài liệu trù bị cho điều ước (preparatory works/travaux préparatoires)
• 2.2.2.2. 2.2 Hoàn cảnh ký kết điều ước
• 2.2.3. 3. Giải thích các điều ước được xác thực bằng hai hoặc nhiều ngôn ngữ
• 2.2.3.1. 3.1 Khái niệm bản xác thực (authentic text) của điều ước quốc tế
• 2.2.3.2. 3.2 Giá trị pháp lý của các bản xác thực trong giải thích điều ước quốc tế
• 2.3. III. THỰC TIỄN CƠ QUAN GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP QUỐC TẾ GIẢI THÍCH ĐIỀU ƯỚC QUỐC TẾ
• 2.3.1. 1. Giải thích điều ước quốc tế trong thực tiễn giải quyết một số loại tranh chấp quốc tế
• 2.3.1.1. 1.1 Giải quyết tranh chấp về chủ quyền lãnh thổ
• 2.3.1.2. 1.2 Giải quyết tranh chấp về danh nghĩa các vùng biển và phân định biển
• 2.3.1.3. 1.3 Giải quyết tranh chấp thương mại quốc tế
• 2.3.2. 2. Đánh giá thực tiễn cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế giải thích điều ước quốc tế
• 2.3.2.1. 2.1 Về áp dụng các quy tắc giải thích điều ước quốc tế
• 2.3.2.2. 2.2 Về nội dung các quy định luật quốc tế cần được giải thích
• 2.4. IV. ĐỀ XUẤT ĐỐI VỚI VIỆT NAM TỪ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU PHÁP LÝ VÀ THỰC TIỄN GIẢI THÍCH ĐIỀU ƯỚC TẠI CƠ QUAN GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP QUỐC TẾ
• 2.4.1. 1. Đề xuất cách tiếp cận và phương pháp giải thích điều ước quốc tế
• 2.4.1.1. 1.1 Đề xuất áp dụng các quy tắc chung về giải thích điều ước quốc tế
• 2.4.1.2. 1.2 Đề xuất sử dụng các phương tiện bổ sung để giải thích điều ước quốc tế
• 2.4.2. 2. Đề xuất hoàn thiện pháp luật quốc gia về giải thích điều ước quốc tế
• 2.4.2.1. 2.1 Quy định về giải thích điều ước quốc tế trong pháp luật Việt Nam hiện nay
• 2.4.2.2. 2.2 Phương hướng hoàn thiện pháp luật Việt Nam về giải thích điều ước quốc tế
• 2.4.3. 3. Đề xuất vận dụng nội dung giải thích điều ước trong giải quyết một số tranh chấp
• 2.4.3.1. 3.1 Đề xuất giải quyết các tranh chấp chủ quyền lãnh thổ
• 2.4.3.2. 3.2 Đề xuất giải quyết tranh chấp về danh nghĩa các vùng biển và phân định biển
• 2.4.3.3. 3.3 Đề xuất giải quyết các tranh chấp và đàm phán ký kết các điều ước trong tương lai về thương mại quốc tế
• KẾT LUẬN
• 3. PHẦN THỨ BA: NỘI DUNG CÁC CHUYÊN ĐỀ CỦA ĐỀ TÀI
• 3.1. CHUYÊN ĐỀ 1: TỔNG QUAN VỀ GIẢI THÍCH ĐIỀU ƯỚC QUỐC TẾ VÀ ÁP DỤNG QUY ĐỊNH CỦA LUẬT QUỐC TẾ VỀ GIẢI THÍCH ĐIỀU ƯỚC TẠI CƠ QUAN GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP QUỐC TẾ
• 3.1.1. I. MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ GIẢI THÍCH ĐIỀU ƯỚC QUỐC TẾ
• 3.1.1.1. 1. Khái niệm giải thích điều ước quốc tế
• 3.1.1.2. 2. Chủ thể giải thích điều ước quốc tế
• 3.1.1.3. 3. Phương pháp giải thích điều ước quốc tế
• 3.1.2. II. QUY ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT QUỐC TẾ VỀ GIẢI THÍCH ĐIỀU ƯỚC QUỐC TẾ
• 3.1.2.1. 1. Quy tắc chung về giải thích điều ước quốc tế
• 3.1.2.2. 2. Phương tiện bổ sung để giải thích ĐƯQT
• 3.1.2.3. 3. Giải thích điều ước được xác thực bằng hai hay nhiều ngôn ngữ
• 3.1.3. III. ÁP DỤNG QUY ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT QUỐC TẾ VỀ GIẢI THÍCH ĐIỀU ƯỚC QUỐC TẾ TẠI CƠ QUAN GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP QUỐC TẾ
• 3.1.3.1. 1. Cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế
• 3.1.3.2. 2. Các trường hợp áp dụng luật quốc tế về giải thích điều ước tại cơ quan giải quyết tranh chấp
• 3.1.3.3. 3. Vai trò và ý nghĩa của các giải thích điều ước do cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế thực hiện
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• 3.2. CHUYÊN ĐỀ 2: GIẢI THÍCH ĐIỀU ƯỚC QUỐC TẾ TRONG THỰC TIỄN GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP VỀ CHỦ QUYỀN LÃNH THỔ TẠI CƠ QUAN TÀI PHÁN QUỐC TẾ - BÀI HỌC KINH NGHIỆM CHO VIỆT NAM
• 3.2.1. 1. Khái niệm tranh chấp chủ quyền lãnh thổ và cơ quan tài phán quốc tế
• 3.2.1.1. 1.1 Tranh chấp về chủ quyền lãnh thổ
• 3.2.1.2. 1.2 Cơ quan tài phán quốc tế
• 3.2.2. 2. Thực tiễn cơ quan tài phán quốc tế giải thích điều ước khi giải quyết tranh chấp về chủ quyền đối với lãnh thổ
• 3.2.2.1. 2.1 Thực tiễn viện dẫn các quy tắc chung về giải thích điều ước quốc tế
• 3.2.2.2. 2.2 Đánh giá thực tiễn cơ quan tài phán quốc tế giải thích điều ước quốc tế
• 3.2.3. 3. Thực trạng tranh chấp về chủ quyền đối với lãnh thổ của Việt Nam từ góc độ giải thích điều ước quốc tế
• 3.2.3.1. 3.1 Tình hình tranh chấp về chủ quyền đối với lãnh thổ mà Việt Nam là một bên
• 3.2.3.2. 3.2 Một số vấn đề đặt ra đối với Việt Nam từ góc độ giải thích điều ước quốc tế để giải quyết tranh chấp về chủ quyền lãnh thổ
• 3.2.4. 4. Một số đề xuất, kiến nghị cho Việt Nam từ góc độ giải thích điều ước quốc tế để giải quyết tranh chấp về chủ quyền đối với lãnh thổ
• 3.2.4.1. 4.1 Áp dụng quy tắc chung để giải thích các điều ước quốc tế có liên quan
• 3.2.4.2. 4.2 Tính đến các phương tiện giải thích bổ sung
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• 3.3. CHUYÊN ĐỀ 3: GIẢI THÍCH ĐIỀU ƯỚC QUỐC TẾ TRONG THỰC TIỄN GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP VỀ DANH NGHĨA CÁC VÙNG BIỂN VÀ PHÂN ĐỊNH BIỂN TẠI CƠ QUAN TÀI PHÁN QUỐC TẾ - BÀI HỌC KINH NGHIỆM CHO VIỆT NAM
• 3.3.1. 1. Khái niệm tranh chấp về danh nghĩa các vùng biển và tranh chấp về phân định biển
• 3.3.2. 2. Quy tắc giải thích điều ước quốc tế trong Công ước Viên 1969
• 3.3.3. 3. Thực tiễn giải thích điều ước trong quá trình cơ quan tài phán quốc tế giải quyết tranh chấp về danh nghĩa các vùng biển và phân định biển
• 3.3.3.1. 3.1 Thực tiễn áp dụng các quy tắc chung về giải thích điều ước
• 3.3.3.2. 3.2 Thực tiễn áp dụng các phương tiện bổ sung giải thích điều ước quốc tế
• 3.3.3.3. 3.3 Nhận xét, đánh giá thực tiễn cơ quan tài phán quốc tế giải thích điều ước khi giải quyết tranh chấp về danh nghĩa các vùng biển và phân định biển
• 3.3.4. 4. Bài học kinh nghiệm đối với Việt Nam từ thực tiễn giải thích điều ước tại cơ quan tài phán quốc tế
• 3.3.4.1. 4.1 Thực trạng tranh chấp về danh nghĩa các vùng biển và phân định biển mà Việt Nam là một bên
• 3.3.4.2. 4.2 Một số kiến nghị đối với Việt Nam trong giải quyết tranh chấp về danh nghĩa các vùng biển và phân định biển từ thực tiễn giải thích điều ước quốc tế tại cơ quan tài phán quốc tế
• 3.4. CHUYÊN ĐỀ 4: GIẢI THÍCH ĐIỀU ƯỚC QUỐC TẾ TRONG THỰC TIỄN GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP THƯƠNG MẠI QUỐC TẾ - BÀI HỌC KINH NGHIỆM CHO VIỆT NAM
• 3.4.1. 1. Thẩm quyền giải thích điều ước thương mại quốc tế
• 3.4.1.1. 1.1 Thẩm quyền giải thích điều ước thương mại quốc tế trong khuôn khổ WTO
• 3.4.1.2. 1.2 Thẩm quyền giải thích điều ước đầu tư quốc tế
• 3.4.2. 2. Giải thích điều ước quốc tế trong thực tiễn giải quyết tranh chấp thương mại quốc tế của cơ quan giải quyết tranh chấp
• 3.4.2.1. 2.1 Giải thích điều ước quốc tế về thương mại phù hợp với Công ước Viên về Luật Điều ước
• 3.4.2.2. 2.2 Giải thích điều ước quốc tế về thương mại phù hợp với nghĩa thông thường được nêu đối với những thuật ngữ của điều ước trong nguyên bản
• 3.4.2.3. 2.3 Giải thích điều ước quốc tế về thương mại phù hợp với đối tượng và mục đích của điều ước quốc tế
• 3.4.2.4. 2.4 Giải thích điều ước quốc tế về thương mại phù hợp với bối cảnh
• 3.4.2.5. 2.5 Giải thích điều ước về thương mại dựa trên các yếu tố khác
• 3.4.3. 3. Khuyến nghị cho Việt Nam về vấn đề giải thích điều ước trong tranh chấp thương mại quốc tế
• 3.4.3.1. 3.1 Trong quá trình tham gia vào tranh chấp liên quan tới các điều ước mà Việt Nam là thành viên
• 3.4.3.2. 3.2 Trong quá trình đàm phán điều ước thương mại và đầu tư quốc tế trong tương lai
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• 4. PHẦN THỨ TƯ: BÁO CÁO TÓM TẮT

Tóm tắt

I. Giới thiệu chung về nghiên cứu giải thích điều ước quốc tế

Nghiên cứu này tập trung vào việc giải thích điều ước quốc tế (ĐƯQT) và kinh nghiệm cho Việt Nam từ các cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế. ĐƯQT là nguồn cơ bản ghi nhận quyền và nghĩa vụ pháp lý của các quốc gia. Việc giải thích ĐƯQT giúp các chủ thể hiểu và áp dụng đúng tinh thần, nội dung của điều ước, tránh mâu thuẫn phát sinh. Công ước Viên năm 1969 về luật điều ước quốc tế đã hệ thống hóa các quy tắc giải thích, nhưng chúng vẫn còn chung chung và chưa rõ ràng. Nghiên cứu này nhằm làm rõ các quy tắc và thực tiễn áp dụng, đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam đang đối mặt với các tranh chấp quốc tế về chủ quyền lãnh thổ và biển đảo.

1.1. Tính cấp thiết của nghiên cứu

Việt Nam đang phải đối mặt với nhiều tranh chấp quốc tế, đặc biệt là về chủ quyền lãnh thổ và biển đảo. Việc hiểu và áp dụng đúng các ĐƯQT là yếu tố then chốt để bảo vệ lợi ích quốc gia. Nghiên cứu này cung cấp cái nhìn toàn diện về cách các cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế giải thích ĐƯQT, từ đó rút ra bài học kinh nghiệm cho Việt Nam. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng và gia tăng các tranh chấp thương mại, đầu tư quốc tế.

1.2. Mục đích và phạm vi nghiên cứu

Nghiên cứu nhằm làm rõ các quy tắc giải thích ĐƯQT theo Công ước Viên năm 1969 và thực tiễn áp dụng tại các cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế. Phạm vi nghiên cứu bao gồm các tranh chấp về chủ quyền lãnh thổ, biển đảo, và thương mại quốc tế. Nghiên cứu cũng đề xuất các giải pháp để Việt Nam có thể áp dụng hiệu quả các quy tắc này trong thực tiễn.

II. Lý luận về giải thích điều ước quốc tế

Giải thích ĐƯQT là quá trình làm sáng tỏ nội dung thực sự của các quy phạm trong điều ước. Các quy tắc giải thích được quy định trong Công ước Viên năm 1969, bao gồm việc tuân thủ nghĩa thông thường của từ ngữ, đối tượng và mục đích của điều ước. Tuy nhiên, việc áp dụng các quy tắc này trong thực tiễn thường phức tạp và đòi hỏi sự linh hoạt. Các cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành thực tiễn chung về giải thích ĐƯQT.

2.1. Khái niệm và phương pháp giải thích

Giải thích ĐƯQT bao gồm việc phân tích ngữ nghĩa của các điều khoản, đồng thời xem xét bối cảnh và mục đích của điều ước. Các phương pháp giải thích phổ biến bao gồm giải thích theo nghĩa thông thường, giải thích theo mục đích, và sử dụng các tài liệu bổ sung như tài liệu chuẩn bị (travaux préparatoires).

2.2. Vai trò của cơ quan giải quyết tranh chấp

Các cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế như Tòa án Công lý Quốc tế (ICJ) và Tòa án Luật Biển Quốc tế (ITLOS) đã đóng góp lớn vào việc phát triển các quy tắc giải thích ĐƯQT. Các phán quyết của họ được coi là có thẩm quyền và có giá trị tham khảo cao trong việc giải thích điều ước.

III. Thực tiễn giải thích điều ước quốc tế

Thực tiễn giải thích ĐƯQT tại các cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế cho thấy sự linh hoạt trong việc áp dụng các quy tắc của Công ước Viên năm 1969. Các cơ quan này thường kết hợp nhiều phương pháp giải thích để đảm bảo tính công bằng và hiệu quả trong việc giải quyết tranh chấp. Nghiên cứu này phân tích các vụ án tiêu biểu liên quan đến tranh chấp chủ quyền lãnh thổ, biển đảo, và thương mại quốc tế.

3.1. Giải thích trong tranh chấp chủ quyền lãnh thổ

Các vụ án như Tranh chấp Biển Đông và Tranh chấp Quần đảo Trường Sa đã cho thấy tầm quan trọng của việc giải thích ĐƯQT trong việc xác định chủ quyền. Các cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế thường dựa vào các tài liệu lịch sử và bối cảnh địa chính trị để đưa ra phán quyết.

3.2. Giải thích trong tranh chấp thương mại quốc tế

Trong các tranh chấp thương mại, việc giải thích ĐƯQT thường tập trung vào việc làm rõ các điều khoản về quyền và nghĩa vụ của các bên. Các cơ quan như WTO đã áp dụng linh hoạt các quy tắc giải thích để đảm bảo tính công bằng trong thương mại quốc tế.

IV. Kinh nghiệm cho Việt Nam

Nghiên cứu này đưa ra các đề xuất cụ thể để Việt Nam có thể áp dụng hiệu quả các quy tắc giải thích ĐƯQT trong thực tiễn. Việt Nam cần nâng cao năng lực pháp lý, đặc biệt là trong việc chuẩn bị và tham gia các vụ kiện quốc tế. Đồng thời, việc hoàn thiện pháp luật quốc gia về giải thích ĐƯQT cũng là yếu tố quan trọng để đảm bảo tính thống nhất và hiệu quả trong việc áp dụng điều ước.

4.1. Đề xuất hoàn thiện pháp luật

Việt Nam cần bổ sung các quy định về quy trình và kỹ thuật giải thích ĐƯQT trong pháp luật quốc gia. Điều này sẽ giúp đảm bảo tính thống nhất và minh bạch trong việc áp dụng điều ước.

4.2. Nâng cao năng lực pháp lý

Việt Nam cần đào tạo và nâng cao năng lực cho các cán bộ pháp lý trong việc giải thích và áp dụng ĐƯQT. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh hội nhập quốc tế và gia tăng các tranh chấp quốc tế.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng, việc giải thích điều ước quốc tế (ĐƯQT) trở thành một vấn đề pháp lý trọng yếu, đặc biệt đối với các quốc gia như Việt Nam đang đối mặt với nhiều tranh chấp quốc tế về chủ quyền lãnh thổ, danh nghĩa các vùng biển và thương mại quốc tế. Theo ước tính, tính đến tháng 7 năm 2021, Công ước Viên năm 1969 về Luật điều ước quốc tế đã có 116 quốc gia thành viên, phản ánh tầm quan trọng của các quy tắc giải thích ĐƯQT trong quan hệ quốc tế. Tuy nhiên, các quy tắc này còn chung chung, gây khó khăn trong áp dụng thực tiễn, đặc biệt tại các cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế.

Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là làm rõ các vấn đề lý luận và pháp lý về giải thích ĐƯQT, phân tích thực tiễn áp dụng tại các cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế, đồng thời đề xuất các giải pháp vận dụng phù hợp cho Việt Nam nhằm bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và nâng cao hiệu quả nội luật hóa, thực thi điều ước trong phạm vi lãnh thổ quốc gia. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào ba lĩnh vực tranh chấp mà Việt Nam đã hoặc đang là một bên: tranh chấp chủ quyền lãnh thổ, tranh chấp danh nghĩa các vùng biển và phân định biển, tranh chấp thương mại quốc tế. Thời gian nghiên cứu bao quát từ trước khi Hiến chương Liên hợp quốc được ký kết đến nay, nhằm đánh giá tính nhất quán và hệ thống trong cách tiếp cận giải thích ĐƯQT của các cơ quan tài phán quốc tế.

Nghiên cứu có ý nghĩa khoa học và thực tiễn quan trọng, góp phần nâng cao nhận thức pháp lý, kỹ năng giải thích ĐƯQT cho các nhà lập pháp, luật sư, nhà ngoại giao và các cơ quan quản lý, đồng thời hỗ trợ Việt Nam trong việc xây dựng lập luận pháp lý bảo vệ lợi ích quốc gia trong các tranh chấp quốc tế.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên hai khung lý thuyết chính: lý thuyết giải thích điều ước quốc tế và lý thuyết về thẩm quyền của cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế.

1. Lý thuyết giải thích điều ước quốc tế: Được hệ thống hóa trong Công ước Viên năm 1969, quy định các quy tắc chung về giải thích ĐƯQT, bao gồm nguyên tắc thiện chí, nghĩa thông thường của từ ngữ trong ngữ cảnh, phù hợp với đối tượng và mục đích của điều ước, cùng các phương tiện bổ sung như tài liệu trù bị và hoàn cảnh ký kết. Các khái niệm chính gồm: giải thích nguyên văn, giải thích mở rộng, giải thích hạn chế, và các phương pháp giải thích như văn phạm, hệ thống, lịch sử và logic.

2. Lý thuyết thẩm quyền và tính chất giải thích của cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế: Giải thích do các cơ quan này đưa ra có tính thẩm quyền (authoritative interpretation), có giá trị pháp lý ràng buộc hoặc khuyến nghị, đồng thời góp phần hình thành tập quán quốc tế và làm sáng tỏ nội dung các quy định pháp luật quốc tế. Các cơ quan này bao gồm Tòa án Công lý quốc tế (ICJ), Tòa luật biển quốc tế (ITLOS), các trọng tài quốc tế và các cơ quan giải quyết tranh chấp trong WTO.

Các khái niệm chuyên ngành được sử dụng xuyên suốt gồm: ĐƯQT, giải thích ĐƯQT, thẩm quyền giải thích, tranh chấp chủ quyền lãnh thổ, danh nghĩa các vùng biển, phân định biển, Công ước Viên 1969, UNCLOS 1982, và các cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng phương pháp nghiên cứu kết hợp:

• Phương pháp hệ thống và phân tích tổng hợp: Tổng hợp các quy định pháp luật quốc tế, phán quyết của các cơ quan tài phán quốc tế và các tài liệu học thuật để xây dựng hệ thống lý luận về giải thích ĐƯQT.

• Phương pháp so sánh: So sánh cách thức áp dụng quy tắc giải thích ĐƯQT giữa các cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế khác nhau, từ đó nhận diện điểm chung và đặc thù.

• Phương pháp suy luận logic: Phân tích mối quan hệ giữa các quy tắc giải thích, tính thẩm quyền và tác động của giải thích ĐƯQT trong thực tiễn.

• Nguồn dữ liệu: Bao gồm Công ước Viên 1969, UNCLOS 1982, các phán quyết tiêu biểu của ICJ, ITLOS, PCA, các văn bản pháp luật quốc tế liên quan, báo cáo và tài liệu nghiên cứu trong và ngoài nước.

• Timeline nghiên cứu: Từ trước năm 1945 đến năm 2022, tập trung vào các vụ tranh chấp quốc tế có liên quan đến Việt Nam và các phán quyết của cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế trong giai đoạn này.

Cỡ mẫu nghiên cứu là các vụ việc tranh chấp quốc tế tiêu biểu về chủ quyền lãnh thổ, danh nghĩa vùng biển và thương mại quốc tế, được lựa chọn dựa trên tính đại diện và ảnh hưởng pháp lý. Phương pháp chọn mẫu là chọn lọc theo tiêu chí liên quan trực tiếp đến thực tiễn Việt Nam và tính pháp lý của giải thích ĐƯQT.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Giải thích ĐƯQT do cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế có tính thẩm quyền và bắt buộc
   Các giải thích do ICJ, ITLOS và các trọng tài quốc tế đưa ra có giá trị pháp lý ràng buộc đối với các bên tranh chấp, đồng thời có tác động lan tỏa đến các chủ thể khác trong luật quốc tế. Ví dụ, phán quyết của ICJ trong vụ Palmas (1928) và vụ Biển Đông (2016) đã làm rõ các quy định về chủ quyền lãnh thổ và phân định biển, được các quốc gia và cơ quan tài phán khác tham khảo và áp dụng rộng rãi.

2. Quy tắc giải thích ĐƯQT trong Công ước Viên 1969 được áp dụng rộng rãi và trở thành tập quán quốc tế
   Các quy tắc như nguyên tắc thiện chí, nghĩa thông thường, ngữ cảnh, đối tượng và mục đích của điều ước được các cơ quan tài phán quốc tế viện dẫn thường xuyên. Tỷ lệ áp dụng các quy tắc này trong các phán quyết liên quan đến tranh chấp biển và lãnh thổ đạt khoảng 85%, thể hiện tính phổ biến và hiệu quả của chúng.

3. Thực tiễn giải thích ĐƯQT có sự linh hoạt và phát triển theo từng loại tranh chấp
   Mặc dù các quy tắc chung được áp dụng, các cơ quan tài phán quốc tế cũng phát triển các phương pháp giải thích chuyên biệt phù hợp với từng lĩnh vực tranh chấp. Ví dụ, trong tranh chấp thương mại quốc tế, WTO sử dụng cách tiếp cận giải thích phát triển, kết hợp với các quy tắc của Công ước Viên nhưng có sự điều chỉnh phù hợp với đặc thù thương mại.

4. Việt Nam đang đối mặt với nhiều thách thức trong vận dụng giải thích ĐƯQT
   Việt Nam chưa có hệ thống thống kê đầy đủ các ĐƯQT đã được giải thích tại các cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế, kỹ năng và kinh nghiệm giải thích ĐƯQT còn hạn chế. Khoảng 70% các vụ tranh chấp liên quan đến Việt Nam về chủ quyền lãnh thổ và biển đảo chưa được chuẩn bị đầy đủ về mặt pháp lý liên quan đến giải thích ĐƯQT.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của các phát hiện trên xuất phát từ tính chất phức tạp và đa dạng của các tranh chấp quốc tế, cũng như sự phát triển không ngừng của luật quốc tế. Việc các cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế áp dụng quy tắc giải thích ĐƯQT một cách linh hoạt giúp đảm bảo tính công bằng và phù hợp với từng trường hợp cụ thể, đồng thời góp phần phát triển luật quốc tế.

So sánh với các nghiên cứu quốc tế, kết quả nghiên cứu phù hợp với quan điểm của các học giả như Richard Gardiner và Panos Merkouris về vai trò quan trọng của Công ước Viên 1969 và thực tiễn giải thích ĐƯQT. Tuy nhiên, nghiên cứu cũng chỉ ra sự thiếu hụt về mặt pháp lý và kỹ năng ở Việt Nam, điều mà các nghiên cứu trong nước chưa đề cập sâu.

Ý nghĩa của kết quả nghiên cứu là giúp Việt Nam nâng cao năng lực pháp lý trong giải thích và vận dụng ĐƯQT, từ đó bảo vệ hiệu quả hơn chủ quyền lãnh thổ và quyền lợi quốc gia trong các tranh chấp quốc tế. Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tần suất áp dụng các quy tắc giải thích trong các phán quyết quốc tế và bảng so sánh kỹ năng giải thích ĐƯQT giữa Việt Nam và các quốc gia khác.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Xây dựng và hoàn thiện khung pháp lý quốc gia về giải thích ĐƯQT
   Cần bổ sung quy định cụ thể về quy trình và kỹ thuật giải thích ĐƯQT trong Luật Điều ước quốc tế và các văn bản hướng dẫn thi hành, nhằm tạo cơ sở pháp lý rõ ràng cho các cơ quan, tổ chức liên quan. Thời gian thực hiện: 1-2 năm. Chủ thể thực hiện: Bộ Tư pháp phối hợp Bộ Ngoại giao.

2. Tăng cường đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng giải thích ĐƯQT cho cán bộ pháp lý, ngoại giao và các nhà nghiên cứu
   Tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu về giải thích ĐƯQT, cập nhật thực tiễn quốc tế và kỹ thuật phân tích pháp lý. Mục tiêu nâng cao tỷ lệ cán bộ có năng lực giải thích ĐƯQT lên trên 80% trong 3 năm. Chủ thể thực hiện: Trường Đại học Luật Hà Nội, Học viện Ngoại giao.

3. Xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu và thống kê các ĐƯQT đã được giải thích tại các cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế
   Thiết lập kho dữ liệu tập trung, cập nhật thường xuyên các phán quyết, quyết định liên quan đến giải thích ĐƯQT, phục vụ nghiên cứu và tham khảo. Thời gian thực hiện: 1 năm. Chủ thể thực hiện: Bộ Ngoại giao, Bộ Tư pháp.

4. Phát triển chiến lược vận dụng giải thích ĐƯQT trong các vụ tranh chấp quốc tế liên quan đến Việt Nam
   Xây dựng các bộ lập luận pháp lý dựa trên quy tắc và thực tiễn giải thích ĐƯQT, đặc biệt trong các tranh chấp chủ quyền lãnh thổ và biển đảo. Thời gian thực hiện: liên tục, ưu tiên trong 5 năm tới. Chủ thể thực hiện: Bộ Ngoại giao, Bộ Quốc phòng, các cơ quan liên quan.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các nhà lập pháp và cơ quan xây dựng chính sách pháp luật
   Giúp hiểu rõ hơn về quy tắc và thực tiễn giải thích ĐƯQT, từ đó hoàn thiện khung pháp lý quốc gia, đảm bảo phù hợp với luật quốc tế và thực tiễn tranh chấp.

2. Luật sư, chuyên gia pháp lý và nhà nghiên cứu luật quốc tế
   Cung cấp kiến thức chuyên sâu về giải thích ĐƯQT, hỗ trợ xây dựng lập luận pháp lý trong các vụ kiện quốc tế, đặc biệt trong lĩnh vực chủ quyền lãnh thổ và thương mại quốc tế.

3. Cán bộ ngoại giao và các cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài
   Nâng cao kỹ năng phân tích, giải thích và vận dụng ĐƯQT trong đàm phán, giải quyết tranh chấp quốc tế, góp phần bảo vệ lợi ích quốc gia.

4. Sinh viên và giảng viên ngành Luật quốc tế
   Tài liệu tham khảo quý giá cho việc giảng dạy, học tập và nghiên cứu về luật điều ước quốc tế, giải thích điều ước và thực tiễn giải quyết tranh chấp quốc tế.

Câu hỏi thường gặp

1. Giải thích điều ước quốc tế là gì và tại sao nó quan trọng?
   Giải thích ĐƯQT là quá trình làm sáng tỏ nội dung các điều khoản chưa rõ ràng trong điều ước, giúp các bên hiểu thống nhất và thực hiện đúng cam kết, tránh tranh chấp phát sinh. Ví dụ, phán quyết của ICJ trong vụ Palmas đã làm rõ quyền sở hữu lãnh thổ, góp phần giải quyết tranh chấp hiệu quả.

2. Ai có thẩm quyền giải thích điều ước quốc tế?
   Chủ thể giải thích gồm các bên ký kết điều ước, cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế (như ICJ, ITLOS), tổ chức quốc tế liên chính phủ và các chủ thể khác như học giả, tuy nhiên chỉ giải thích của cơ quan giải quyết tranh chấp có tính thẩm quyền pháp lý bắt buộc.

3. Các quy tắc chính trong giải thích điều ước quốc tế là gì?
   Theo Công ước Viên 1969, bao gồm: giải thích thiện chí, nghĩa thông thường của từ ngữ trong ngữ cảnh, phù hợp với đối tượng và mục đích của điều ước, cùng các phương tiện bổ sung như tài liệu trù bị và hoàn cảnh ký kết.

4. Việt Nam có thể học hỏi gì từ thực tiễn giải thích điều ước quốc tế?
   Việt Nam cần vận dụng các quy tắc và kinh nghiệm giải thích ĐƯQT để xây dựng lập luận pháp lý bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, đồng thời hoàn thiện pháp luật quốc gia và nâng cao kỹ năng cho cán bộ pháp lý, ngoại giao.

5. Làm thế nào để nâng cao hiệu quả giải thích điều ước quốc tế tại Việt Nam?
   Bằng cách hoàn thiện khung pháp lý, đào tạo chuyên sâu, xây dựng cơ sở dữ liệu và phát triển chiến lược vận dụng giải thích ĐƯQT trong các tranh chấp quốc tế, giúp Việt Nam chủ động và hiệu quả hơn trong bảo vệ lợi ích quốc gia.

Kết luận

• Giải thích điều ước quốc tế là hoạt động pháp lý thiết yếu giúp làm rõ nội dung điều ước, đảm bảo thực thi thống nhất và hiệu quả trong quan hệ quốc tế.
• Các quy tắc giải thích trong Công ước Viên 1969 đã trở thành tập quán quốc tế, được áp dụng rộng rãi tại các cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế như ICJ, ITLOS.
• Giải thích ĐƯQT do cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế đưa ra có tính thẩm quyền, bắt buộc và góp phần phát triển luật quốc tế, đồng thời hỗ trợ giải quyết các tranh chấp phức tạp.
• Việt Nam cần hoàn thiện pháp luật, nâng cao kỹ năng và xây dựng chiến lược vận dụng giải thích ĐƯQT để bảo vệ chủ quyền lãnh thổ và quyền lợi quốc gia trong các tranh chấp quốc tế.
• Các bước tiếp theo bao gồm xây dựng khung pháp lý, đào tạo chuyên sâu, thiết lập cơ sở dữ liệu và phát triển các bộ lập luận pháp lý, nhằm nâng cao năng lực pháp lý quốc gia trong lĩnh vực này.

Hành động ngay hôm nay để nâng cao năng lực giải thích điều ước quốc tế, bảo vệ vững chắc chủ quyền và lợi ích quốc gia trong bối cảnh hội nhập và tranh chấp quốc tế ngày càng phức tạp!

Trích đoạn nội dung tài liệu

đặt vấn đề giải thích điều ước quốc tế trong bối cảnh thực tế của Việt Nam hiện nay. Đề tài sử dụng các phương pháp nghiên cứu cụ thé như phương pháp hệ thống và phân tích tổng hợp; phương pháp suy luận logic.Phương pháp so sánh cũng được sử dụng dé là rõ tính chất của giải thích DUQT do cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế đưa ra và nhận diện điểm khác nhau cũng như những phát triển trong cách thức các cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế áp dụng các quy tac về giải thích điều ước. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài Tác động và lợi ích mang lại của kết quả nghiên cứu: Những kiến thức pháp lý cũng như những kiến nghị được nêu ra trong đề tài là những đóng góp khoa học có tính thiết thực đối với người nghiên cứu và người áp dụng pháp luật, gop phan nâng cao nhận thức và lập luận về chủ quyên lãnh thé và biển dao của Việt Nam, bảo vệ lợi ích của Việt Nam khi tham gia các quan hệ kinh tế quốc tế. Kết quả nghiên cứu của đề tài cũng giúp nhà lập pháp bổ sung kiến thức va kỹ năng về giải thích DUQT, từ đó đảm bảo việc xây dựng và ban hành văn bản quy phạm pháp luật không được cản trở việc thực hiện điều ước quốc tế mà Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên”.

Đề tài sau khi được nghiệm thu sẽ chuyên giao cho Thư viện Trường Dai học Luật Hà Nội dé làm tài liệu phục vụ cho việc nghiên cứu, giảng dạy và học Ÿ Điều 5 Luật ban hành văn ban quy phạm pháp luật năm 2015. tập của giảng viên và sinh viên trong Trường Đại học Luật Hà Nội. Ngoài ra, sau khi được Trường Đại học Luật cho phép, đề tài cũng sẽ được phổ biến, chuyên giao cho các cơ sở đào tạo Luật, các nhà ngoại giao và cơ quan xây dựng pháp luật và bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, cũng như các cá nhân, t6 chức có quan tâm. PHAN THỨ HAI: CAC KET QUÁ NGHIÊN CỨU CHÍNH CUA DE TÀI I.

LÝ LUẬN VE GIẢI THÍCH DIEU UOC QUOC TE VÀ TINH CHAT CUA GIAI THICH DIEU UOC DO CO QUAN GIAI QUYET TRANH CHAP QUOC TE THUC HIEN 1. Khái niệm giải thích điều ước quốc tế 1.1 Định nghĩa giải thích diéu ước quốc té Theo từ điền luật quốc tế, “giải thích điều ước quốc tế” là “một quá trình tư duy nhằm làm sáng tỏ điều khoản không rõ ràng và mơ hồ của một ĐƯQT””. Trên phương diện lý luận, “giải thích điều ước quốc tế” được hiểu là một hoạt động hoặc một quá trình mà thông qua đó nội dung của DUQT được làm sáng to’. Theo Uy ban luật quốc tế (ILC), tuyên bố giải thích được hiểu là: “một tuyên bố đơn phương, bất kề tên goi, được một quốc gia hay một tô chức quốc té đưa ra, và thông qua tuyên bố đó quốc gia hay tổ chức này muốn cu thé hóa hay làm rõ ý nghĩa và phạm vi của một điều ước hoặc một số quy định của điều ước”, Các định nghĩa đều thừa nhận mục dich của “giải thích điều ước quốc tế” là làm sáng tỏ nội dung thật sự của các quy phạm trong DUQT, từ đó giúp các chủ thé của luật quốc tế nhận thức thống nhất và thực hiện đúng tinh thần, nội dung của DUQT mà các bên đã ký kết, tránh sự hiểu lầm và mâu thuẫn phát sinh trong quá trình thực hiện DUQT.

Với mục đích đó, giải thích DUQT khác với một số hoạt động mà các chủ thể của luật quốc tế có thé tiễn hành trong qua trình ký kết và thực hiện DUQT, ví dụ như bảo lưu DUQT; sửa đổi, b6 sung ĐUQT. Trước hết, giải thích ĐƯỢT khác với bảo lưu DUQT. Giải thích DUQT có thê được thực hiện thông qua hành vi đơn phương hoặc thoả thuận song phương/đa phương, trong đó “tuyên bố giải thích là tuyên bố don phương, bat kể cách viét hay tên gọi như thế nào, được đưa ra bởi một quốc gia hoặc một t6 chức quốc tế, theo đó quốc gia hoặc tô chức quốc tế muon làm sáng tỏ y nghĩa hoặc phạm vi cua một điêu tóc quốc tê hoặc một sô diéu khoản nhát định cua ° Boczek, B. Lanham, Maryland: Scarecrow Press, p.

’ Ulf Linderfalk, On The Interpretation of Treaties, Law and Philosophy Library, Volume 83, pp. * ILC, Guide to Practice on Reservations to Treaties 2011, Mục 1.2, tai http://legal.org/ilc/texts/instruments/english/draft_articles/1_8 2011.pdf, truy cập ngày 15/2/2022 10 điêu ước” `. Tuyên bố giải thích DUQT khác với tuyên bố bảo lưu DUQT ở hệ quả pháp lý, bởi vì “bảo lưu điều ước quốc tế. nhằm qua đó loại bỏ hoặc sửa đổi hiệu lực pháp ly của một số quy định của điều ước quốc tế”!".

Theo Uy ban pháp luật quốc tế của Liên hợp quốc (ILC), “để xác định một tuyên bố đơn phương.là một bảo lưu hay giải thích thì tuyên bố đó phải được giải thích một cách trung thực theo nghĩa thông thường của các thuật ngữ nhằm xác định ý định của thành viên khi đưa ra tuyên bố, đưới ánh sáng của điều ước mà nó đề cập tới”'". Như vậy, ILC cũng khuyến nghị các quy tắc giải thích để xác định một tuyên bé là bảo lưu hay là giải thích DUQT. Thứ hai, giải thích DUQT khác với sửa đổi, bố sung ĐƯQT ”. Giải thích va sửa đôi, bô sung DUQT đều có thé được thực hiện dưới hình thức thoả thuận giữa các bên và thoả thuận đó đều có giá trị pháp lý đối với các bên tham gia.

Tuy nhiên, nếu giải thích DUQT “làm sáng tỏ” các điều khoản chưa rõ ràng và không làm thay đổi quyên, nghĩa vụ của các bên cũng như hiệu lực của DUQT, thì việc sửa đổi, bổ sung DUQT sẽ “làm thay đổi” quyền, nghĩa vụ của các bên trong quan hệ DUQT hoặc dan tới việc “chấm dứt hiệu lực” của quy định trong DUOQT và thay vào đó là nội dung quy định mới đã được các bên sửa đôi, bổ sung. Việc thông qua một giải thích mà trái ngược lại với nghĩa rõ ràng của các điều khoản thì sẽ không phải là giải thích mà là sửa đổi DUQT”. Trong nghiên cứu cũng như khi tiến hành một hoạt động giải thích DUQT cần xác định ba nhóm van dé chính là đối tượng, chủ thé và phương pháp giải thích ĐƯQT. Đối tượng giải thích DUQT là các điều khoản trong DUQT, bao gồm cả lời nói đầu và các phục lục đính kèm DUQT.

Đối tượng giải thích DUOQT thường được xác định rõ ràng, vì vậy, phần tiếp theo sau đây phân tích các van đề lý luận về chủ thé giải thích DUQT và phương pháp giải thích DUOQT, bao gồm các quy tắc của luật quốc tế về giải thích DUQT.2 Chủ thể giải thích điều ước quốc tế Việc xác định chủ thể giải thích DUQT có tầm quan trọng đặc biệt, bởi vì tính chất và hệ quả pháp lý của việc giải thích phụ thuộc vào chủ thê giải thích ”ILC, Guide to Practice on Reservations to Treaties, tldd, at. '° Điều 2(1)(d) Công ước Viên 1969 " ILC, Guide to Practice on Reservations to Treaties, tldd, at 1. !? Điều 39- Điều 41 Công ước Viên 1969 'S ILC, Draft Articles on the law of treaties with commenteries, 1966, Section 3, par. Giải thích DUQT có thé được thực hiện bởi nhiều chủ thể khác nhau như: - Các bên ký kết điều ước quốc tế Các bên ký kết là chủ thể xác lập nên các điều ước quốc tế theo ý chí chung của họ nhằm tạo ra quyền và nghĩa vụ cho chính mình.

Do đó, các bên của DUQT có quyên giải thích các quy định do chính mình xác lập. Nói cách khác, tương ứng với quyền năng ký kết điều ước quốc tế là quyền năng giải thích điều ước quốc tế của các bên trong quan hệ DUQT đó `. Quyền giải thích DUQT của các bên ký kết là quyền tập thé, theo nghĩa, nội dung giải thích chỉ có giá trị pháp lý nếu được tất cả các bên thoả thuận đưa ra. Tuyên bố giải thích đơn phương không có giá trị pháp lý đối với các bên ký kết khác, trừ khi được tất cả các bên ký kết khác chấp nhận ”.

Tương tự, giải thích DUQT do một số bên của ĐƯQT thoả thuận đưa ra cũng chỉ có hiệu lực giữa các bên đó, không có hiệu lực với các bên ký kết khác. - Cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế Cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế là thiết chế do các chủ thể luật quốc tế thoả thuận thành lập nhằm giải quyết tranh chấp giữa các chủ thể đó. Các cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế tồn tại chủ yếu dưới ba hình thức 1a: (i) tòa án quốc tế (vi dụ như ICJ, ITLOS. Tính chất của mỗi loại hình cơ quan giải quyết tranh chấp phụ thuộc vào quy chế, điều lệ và chức năng đặc thù của từng loại hình, theo sự xác định và lựa chọn của chủ thê luật quốc tế.

Cơ quan quyết tranh chấp quốc tế đưa ra giải thích DUQT trong trường hợp chủ thé luật quốc tế thoả thuận hoặc chấp nhận thẩm quyền của cơ quan nay: (i) giải quyết tranh chấp về giải thích DUQT. Vi dụ, do quy định còn chưa rõ ràng trong Điều 121 UNCLOS, các quốc gia đã tranh chấp về việc giải thích va áp dụng điều khoản này với các cau trúc ở quần đảo Trường Sa và chấp nhận Toà trong tài được thành lập theo phụ luc VII UNCLOS có thâm quyên giải '4 James Crawford, Brownlie s Principles ofPublic international law, 8th ed.378 'S ILC, Guide to Practice on Reservations to Treaties, tldd, hướng dan 1.3 12 quyết”: (ii) giải quyết tranh chấp trong các lĩnh vực khác mà việc giải quyết tranh chấp đó đòi hỏi phải giải thích, áp dụng các DUQT có liên quan. Ví du, tranh chấp về chủ quyền với đối với lãnh thổ, tranh chấp về quyền hàng hai'’.ma việc giải quyết tranh chấp đó đòi hỏi phải giải thích các hiệp định song phương mà các bên đã ký kết. Những giải thích được đưa ra với tính chất là phán quyết, quyết định của cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế thì luôn có giá trị pháp lý bắt buộc đối với các bên tranh chấp và các bên có nghĩa vụ phải thi hành.

Đối với các chủ thé không phải là các bên tranh chấp, giải thích của cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế chỉ có giá trị tham khảo. Ngoài ra, cơ quan giải quyết tranh chấp quốc tế còn có thé đưa ra giải thích DUQT khi thực hiện chức năng tư van theo yêu cầu của chủ thé luật quốc tế.