Nghiên cứu gây rụng trứng tạo thể vàng đồng pha để cấy phôi bò BBB thuần tại Việt Nam

Luận văn thạc sĩ phân tích vnua gây rụng trứng tạo thể vàng đồng pha để cấy phôi bò bbb thuần tại việt nam, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải pháp khả thi cho thực

• Tác giả: Trần Văn Vũ
• Người hướng dẫn: Ts. Sử Thanh Long
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Thú y
• Đề tài: Gây Rụng Trứng Tạo Thể Vàng Đồng Pha Để Cấy Phôi Bò BBB Thuần Tại Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 2. DANH MỤC BẢNG
• 3. DANH MỤC BIỂU ĐỒ
• 4. DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• 5. TRÍCH YẾU LUẬN VĂN
• 6. THESIS ABSTRACT
• 7. ĐẶT VẤN ĐỀ
• 8. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
• 9. Ý NGHĨA ĐỀ TÀI
• 10. TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 10.1. LƯỢC SỬ PHÁT TRIỂN CHĂN NUÔI BÒ THỊT TẠI VIỆT NAM
• 10.2. BÒ BBB VÀ NHỮNG ƯU ĐIỂM VƯỢT TRỘI
• 10.3. CÔNG NGHỆ CẤY TRUYỀN PHÔI BÒ
• 10.4. PHƯƠNG PHÁP GÂY ĐỒNG PHA TRÊN BÒ NHẬN PHÔI

Tóm tắt

I. Tổng quan về nghiên cứu gây rụng trứng và cấy phôi bò BBB

Nghiên cứu gây rụng trứng và cấy phôi bò BBB tại Việt Nam đang trở thành một trong những lĩnh vực quan trọng trong ngành chăn nuôi. Bò BBB (Blanc Bleu Belge) được biết đến với khả năng sinh trưởng nhanh và chất lượng thịt vượt trội. Việc áp dụng công nghệ cấy phôi giúp tăng cường năng suất và chất lượng đàn bò, đồng thời đáp ứng nhu cầu thịt bò ngày càng cao của thị trường. Nghiên cứu này không chỉ giúp cải thiện giống bò mà còn góp phần vào sự phát triển bền vững của ngành nông nghiệp Việt Nam.

1.1. Lịch sử phát triển chăn nuôi bò tại Việt Nam

Chăn nuôi bò tại Việt Nam đã có lịch sử lâu dài, bắt đầu từ những năm đầu thế kỷ 20. Các giống bò như bò Sind và bò BBB đã được nhập khẩu và lai tạo để cải thiện chất lượng đàn bò. Việc áp dụng công nghệ hiện đại trong chăn nuôi bò đã giúp nâng cao năng suất và chất lượng thịt bò, đáp ứng nhu cầu thị trường.

1.2. Vai trò của bò BBB trong ngành chăn nuôi

Bò BBB nổi bật với khả năng sinh trưởng nhanh và tỷ lệ thịt xẻ cao. Giống bò này không chỉ giúp nâng cao thu nhập cho người chăn nuôi mà còn góp phần vào việc tự chủ nguồn cung thịt bò trong nước. Việc phát triển bò BBB tại Việt Nam đang mở ra nhiều cơ hội cho ngành chăn nuôi.

II. Thách thức trong nghiên cứu gây rụng trứng và cấy phôi bò BBB

Mặc dù có nhiều tiềm năng, nhưng nghiên cứu gây rụng trứng và cấy phôi bò BBB cũng gặp phải nhiều thách thức. Một trong những vấn đề lớn nhất là tỷ lệ thành công của việc cấy phôi còn thấp do nhiều yếu tố như điều kiện chăm sóc, dinh dưỡng và kỹ thuật cấy phôi. Ngoài ra, việc thiếu hụt nguồn giống bò BBB thuần chủng cũng là một thách thức lớn trong việc duy trì và phát triển đàn bò.

2.1. Tỷ lệ thành công trong cấy phôi

Tỷ lệ thành công của cấy phôi bò BBB hiện tại vẫn chưa đạt yêu cầu mong muốn. Nhiều nghiên cứu cho thấy rằng tỷ lệ mang thai sau khi cấy phôi chỉ đạt khoảng 36,36%. Điều này đòi hỏi cần có những cải tiến trong quy trình cấy phôi và chăm sóc bò cái nhận phôi.

2.2. Thiếu hụt nguồn giống bò BBB thuần chủng

Việc thiếu hụt nguồn giống bò BBB thuần chủng đang gây khó khăn cho việc phát triển đàn bò. Nếu không có nguồn giống ổn định, việc duy trì và phát triển đàn bò BBB sẽ gặp nhiều khó khăn, ảnh hưởng đến năng suất và chất lượng thịt bò.

III. Phương pháp gây rụng trứng đồng pha cho bò nhận phôi

Phương pháp gây rụng trứng đồng pha là một trong những kỹ thuật quan trọng trong cấy phôi bò BBB. Kỹ thuật này giúp đồng bộ hóa chu kỳ sinh sản của bò cái nhận phôi, từ đó tăng tỷ lệ thành công của việc cấy phôi. Việc sử dụng hormone như GnRH và PGF2α đã được chứng minh là hiệu quả trong việc kích thích rụng trứng và tạo thể vàng.

3.1. Sử dụng hormone trong gây rụng trứng

Hormone GnRH và PGF2α được sử dụng phổ biến trong quy trình gây rụng trứng đồng pha. Việc tiêm hormone này giúp kích thích sự rụng trứng và tạo điều kiện thuận lợi cho việc cấy phôi. Nghiên cứu cho thấy tỷ lệ rụng trứng đạt khoảng 44-54% khi áp dụng phương pháp này.

3.2. Quy trình cấy phôi hiệu quả

Quy trình cấy phôi bao gồm nhiều bước từ việc chọn bò cái nhận phôi đến việc cấy phôi vào tử cung. Việc thực hiện đúng quy trình sẽ giúp tăng tỷ lệ thành công của cấy phôi. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc kết hợp hormone và quy trình cấy phôi có thể nâng cao hiệu quả cấy phôi.

IV. Kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng việc áp dụng phương pháp gây rụng trứng đồng pha và cấy phôi bò BBB đã mang lại những kết quả tích cực. Tỷ lệ bò có biểu hiện động dục đạt 84,21%, và tỷ lệ mang thai sau khi cấy phôi đạt 36,36%. Những kết quả này cho thấy tiềm năng lớn của công nghệ cấy phôi trong việc phát triển giống bò BBB tại Việt Nam.

4.1. Tỷ lệ mang thai sau cấy phôi

Tỷ lệ mang thai sau khi cấy phôi bò BBB đạt 36,36%, cho thấy hiệu quả của phương pháp gây rụng trứng đồng pha. Điều này mở ra cơ hội cho việc phát triển giống bò BBB tại Việt Nam, giúp nâng cao năng suất và chất lượng thịt bò.

4.2. Ứng dụng công nghệ cấy phôi trong chăn nuôi

Công nghệ cấy phôi không chỉ giúp tăng cường năng suất mà còn cải thiện chất lượng giống bò. Việc áp dụng công nghệ này trong chăn nuôi bò BBB sẽ giúp người chăn nuôi nâng cao thu nhập và đáp ứng nhu cầu thịt bò ngày càng cao của thị trường.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của nghiên cứu

Nghiên cứu gây rụng trứng và cấy phôi bò BBB tại Việt Nam đã đạt được những kết quả khả quan. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thách thức cần phải vượt qua để nâng cao tỷ lệ thành công của cấy phôi. Trong tương lai, việc tiếp tục nghiên cứu và áp dụng công nghệ mới sẽ giúp phát triển giống bò BBB, góp phần vào sự phát triển bền vững của ngành chăn nuôi tại Việt Nam.

5.1. Hướng đi mới cho ngành chăn nuôi bò

Việc phát triển giống bò BBB thông qua công nghệ cấy phôi sẽ mở ra nhiều cơ hội cho ngành chăn nuôi bò tại Việt Nam. Điều này không chỉ giúp nâng cao năng suất mà còn cải thiện chất lượng thịt bò, đáp ứng nhu cầu thị trường.

5.2. Tương lai của nghiên cứu cấy phôi bò BBB

Nghiên cứu cấy phôi bò BBB sẽ tiếp tục được mở rộng và phát triển trong tương lai. Việc áp dụng công nghệ mới và cải tiến quy trình cấy phôi sẽ giúp nâng cao tỷ lệ thành công, từ đó góp phần vào sự phát triển bền vững của ngành chăn nuôi tại Việt Nam.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Nhu cầu tiêu thụ thịt bò chất lượng cao tại Việt Nam không ngừng gia tăng trong những năm gần đây. Điển hình trong 7 tháng đầu năm 2013, Việt Nam đã phải nhập khẩu khoảng 120.000 con bò Úc, tăng hơn 50% so với cả năm 2012. Thực trạng này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải nâng cao năng suất và chất lượng đàn bò thịt nội địa. Giống bò Blanc Bleu Belge (BBB) của Bỉ là giống bò chuyên dụng hướng thịt nổi tiếng với tỷ lệ thịt xẻ đạt tới 66% ở bò trưởng thành, vượt trội hơn các giống bò thịt khác từ 15% đến 20%. Mặc dù các chương trình lai tạo tinh bò BBB trên nền bò lai Sind tại Hà Nội từ năm 2008 đã tạo ra hàng nghìn bê F1 có tốc độ tăng trọng từ 25 đến 30 kg/tháng, song việc phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn tinh đông lạnh nhập khẩu với chi phí khoảng 400.000 đồng/liều đã tạo ra rào cản kinh tế lớn khi dự án kết thúc.

Việc nhập khẩu trực tiếp bò BBB thuần trưởng thành để khai thác tinh gặp trở ngại nghiêm trọng do đặc điểm thể chất của giống bò ôn đới khó thích nghi với khí hậu nhiệt đới nóng ẩm. Do đó, cấy truyền phôi thuần chủng được xác định là con đường tối ưu để Việt Nam chủ động nguồn giống đực chất lượng cao. Nghiên cứu của tác giả Trần Văn Vũ tại Học viện Nông nghiệp Việt Nam được triển khai từ tháng 7 năm 2015 đến năm 2017 tại Xí nghiệp bò Phù Đổng thuộc Công ty Cổ phần Giống gia súc Hà Nội nhằm giải quyết bài toán cốt lõi: Ứng dụng quy trình gây rụng trứng tạo thể vàng đồng pha và định lượng hormone progesterone huyết thanh để cấy phôi bò BBB thuần vào đàn bò sữa nhận phôi. Nghiên cứu đã tạo ra bước đột phá khi đỡ đẻ và mổ đẻ thành công 3 bê BBB thuần chủng đầu tiên tại Việt Nam, đạt tỷ lệ sống sót 75% ở ca phẫu thuật và giúp tiết kiệm 19 phôi nhập khẩu đắt giá (trị giá 1.000 USD/phôi) nhờ sàng lọc sinh học chuẩn xác.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên ba trụ cột lý thuyết sinh lý sinh sản gia súc chuyên sâu:

1. Lý thuyết điều hòa thần kinh - thể dịch trục Dưới đồi - Tuyến yên - Buồng trứng: Chu kỳ sinh dục của bò kéo dài trung bình 21 ngày (dao động từ 18 đến 24 ngày), chịu sự chi phối chặt chẽ của hormone giải phóng Gonadotropin (GnRH), hormone kích thích nang trứng (FSH), hormone hoàng thể hóa (LH) và hormone steroid buồng trứng gồm Estrogen và Progesterone. Cơ chế điều hòa ngược âm tính và dương tính là cơ sở để can thiệp các chế phẩm nội tiết ngoại sinh nhằm kiểm soát thời điểm nang trứng chín và rụng.
2. Lý thuyết động lực học sóng nang trứng: Trong một chu kỳ động dục của bò xuất hiện từ 2 đến 3 đợt sóng nang, mỗi đợt huy động tới 15 nang trứng có kích thước từ 5 đến 7 mm nhưng chỉ có một nang trội phát triển đạt kích thước 12 đến 15 mm. Sự hiện diện của thể vàng tiết Progesterone nồng độ cao sẽ ức chế nhịp tiết LH, khiến các nang trội ở đợt sóng đầu bị thoái hóa.
3. Cơ chế thể vàng và sự an thai: Thể vàng hình thành sau khi rụng trứng chịu trách nhiệm phân tiết Progesterone để làm dày niêm mạc tử cung và kích thích tiết sữa tử cung. Nồng độ Progesterone huyết thanh duy trì từ 3 ng/ml trở lên ở ngày thứ 6 sau động dục là điều kiện tiên quyết kích hoạt protein miễn dịch Interferon-tau, giúp phôi 7 ngày tuổi bám rễ và làm tổ thành công.

Các khái niệm chính được vận hành bao gồm: Gây động dục đồng pha (Ovsynch), Thiết bị giải phóng thuốc đặt âm đạo có kiểm soát (CIDR), Điểm thể trạng (BCS) và Cấy truyền phôi không phẫu thuật.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu thực nghiệm trên đàn bò sữa lai Holstein Friesian (tỷ lệ 75% máu HF) có khối lượng từ 450 đến 500 kg, sản lượng sữa bình quân 15 lít/ngày và tỷ lệ mỡ sữa 3,8% tại Xí nghiệp bò Phù Đổng.

• Cỡ mẫu và chọn mẫu: Tổng số 47 bò sữa được đưa vào theo dõi, trong đó 38 bò được can thiệp quy trình hormone và 9 bò động dục tự nhiên. Phương pháp chọn mẫu có chủ đích dựa trên khám lâm sàng qua trực tràng, loại trừ bò mắc bệnh truyền nhiễm, u nang buồng trứng, thể vàng tồn lưu hoặc viêm tử cung, đồng thời yêu cầu điểm thể trạng BCS đạt từ 2,75 đến 4,0 điểm. Đàn bò được bổ sung vitamin A và vitamin E liên tục trong 20 ngày trước khi tiến hành quy trình.
• Quy trình can thiệp hormone: Bò được đặt vòng CIDR kết hợp tiêm GnRH vào ngày 0; rút vòng CIDR và tiêm Prostaglandin F2 alpha (PGF2α) vào ngày thứ 7 để phá hủy thể vàng cũ; tiêm GnRH lần 2 vào ngày thứ 8 nhằm kích thích rụng trứng đồng loạt.
• Phương pháp phân tích: Vào ngày thứ 6 sau khi bò có biểu hiện động dục, tiến hành lấy máu tĩnh mạch đuôi và định lượng nồng độ Progesterone bằng phương pháp miễn dịch gắn enzyme (ELISA) tại Bệnh viện Đa khoa MEDLATEC. Lý do chọn phương pháp ELISA là nhằm loại bỏ hoàn toàn các sai số chủ quan từ kỹ thuật sờ khám buồng trứng qua trực tràng. Chỉ những bò đạt ngưỡng Progesterone từ 3 ng/ml trở lên mới được cấy phôi bò BBB thuần 7 ngày tuổi vào gốc sừng tử cung cùng phía với buồng trứng có thể vàng. Khám thai được thực hiện ở ngày thứ 53 sau cấy (tương đương thai 60 ngày tuổi). Kỹ thuật mổ đẻ đường hõm hông bên trái được áp dụng để đỡ đẻ an toàn. Số liệu được thu thập và xử lý thống kê mô tả trên phần mềm Excel.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình nghiên cứu thực nghiệm đã ghi nhận 4 phát hiện quan trọng có ý nghĩa khoa học và thực tiễn sâu sắc:

1. Hiệu quả gây động dục đồng loạt đạt mức cao: Trong tổng số 38 bò sữa được xử lý bằng phác đồ kết hợp CIDR, GnRH và PGF2α, có 32 cá thể biểu hiện động dục rõ nét, đạt tỷ lệ thành công 84,21%.
2. Sự phân hóa nồng độ Progesterone ngày thứ 6: Kết quả phân tích ELISA cho thấy chỉ có 17 trong số 32 bò gây động dục (đạt 53,13%) và 5 trong số 9 bò động dục tự nhiên (đạt 55,56%) có hàm lượng Progesterone huyết thanh đạt ngưỡng an thai từ 3 ng/ml trở lên. Tổng cộng có 22/41 bò động dục (53,66%) đủ tiêu chuẩn nhận phôi, giúp loại trừ 19 bò không đạt chuẩn, qua đó bảo toàn được 19 phôi BBB thuần có giá trị kinh tế cao.
3. Tỷ lệ đậu thai qua cấy truyền phôi: Trong 22 bò đủ điều kiện được cấy phôi ở ngày thứ 7, kết quả khám thai sau 53 ngày (thai 60 ngày tuổi) ghi nhận 8 bò mang thai ổn định, đạt tỷ lệ thụ thai 36,36%.
4. Thành công của kỹ thuật mổ đẻ đón bê thuần chủng: Tiến hành phẫu thuật mở hõm hông trái trên 4 bò mẹ mang thai hộ, kết quả đã đỡ đẻ thành công 3 bê BBB thuần chủng còn sống khỏe mạnh (tỷ lệ thành công 75%). Trọng lượng sơ sinh của 2 bê đực lần lượt là 53 kg và 52 kg, bê cái đạt 40 kg, vượt xa khối lượng sơ sinh của bê lai thông thường (28 đến 32 kg).

Thảo luận kết quả

Tỷ lệ động dục 84,21% chứng minh phác đồ CIDR kết hợp GnRH và PGF2α đã kiểm soát hiệu quả chu kỳ rụng trứng. Việc bổ sung progesterone ngoại sinh qua vòng đặt âm đạo 7 ngày giúp ngăn chặn hiện tượng rụng trứng sớm và phục hồi hoạt động buồng trứng. Tuy nhiên, việc chỉ có 53,66% bò động dục đạt mức Progesterone từ 3 ng/ml trở lên phản ánh hiện tượng suy giảm chức năng thể vàng do stress nhiệt và khẩu phần ăn chưa cân đối tại trang trại.

Tỷ lệ thụ thai 36,36% ở nghiên cứu này thấp hơn một số công bố quốc tế như nghiên cứu của Van Soom và cộng sự (42,2%), El-Zarkouny và cộng sự (45,1%) hay Kawate và cộng sự (57,9%). Nguyên nhân chính xuất phát từ điều kiện nhiệt độ cao và độ ẩm lớn trong mùa hè nhiệt đới tại Việt Nam. Stress nhiệt làm giảm lưu lượng máu đến tử cung, tăng thân nhiệt bò mẹ gây tổn thương tế bào phôi và ức chế nồng độ LH bài tiết. Ngoài ra, hàm lượng urea nitrogen trong máu tăng do dư thừa đạm thô hoặc thiếu hụt vitamin A, E trước đó cũng làm thay đổi độ pH của môi trường nội mạc tử cung.

Các phát hiện thực nghiệm trên có thể được trực quan hóa hiệu quả thông qua sơ đồ phễu sàng lọc cá thể (từ 47 bò ban đầu xuống 41 bò động dục, 22 bò đạt chuẩn Progesterone và 8 ca thụ thai) kết hợp biểu đồ cột so sánh tỷ lệ thụ thai theo các ngưỡng Progesterone khác nhau. Bên cạnh đó, bảng tổng hợp đối sánh khối lượng sơ sinh giữa các giống bò khẳng định ưu thế vượt trội của bê BBB thuần (40 đến 53 kg) so với bê F1 BBB x Sind (28 đến 30 kg) và bò Vàng (14 đến 16 kg).

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm hoàn thiện công nghệ cấy truyền phôi và nhân rộng mô hình sản xuất bò BBB thuần tại Việt Nam, luận văn đưa ra 4 nhóm khuyến nghị hành động cụ thể:

1. Chuẩn hóa quy trình dinh dưỡng tiền cấy phôi: Bắt buộc bổ sung beta-carotene, vitamin A và vitamin E vào khẩu phần ăn của bò nhận phôi liên tục từ 20 đến 30 ngày trước khi gây đồng pha. Cân đối tỷ lệ thức ăn tinh và thức ăn thô xanh ủ chua để kiểm soát chỉ số thể trạng BCS ổn định ở mức 3,0 đến 3,5 điểm, hướng tới mục tiêu nâng tỷ lệ bò đạt hàm lượng Progesterone từ 3 ng/ml trở lên đạt trên 70%.
   • Chủ thể thực hiện: Bộ phận Kỹ thuật Dinh dưỡng tại các trang trại và doanh nghiệp giống.
   • Thời gian: Triển khai liên tục trước mỗi đợt chọn bò cấy phôi từ quý 1 hàng năm.
2. Quy chuẩn hóa bước xét nghiệm Progesterone huyết thanh bằng ELISA: Ban hành quy trình thao tác chuẩn (SOP) bắt buộc lấy mẫu máu tĩnh mạch đuôi ở ngày thứ 6 sau động dục để xét nghiệm ELISA định lượng Progesterone trước khi quyết định rã đông phôi cấy. Giải pháp này giúp loại bỏ 100% rủi ro lãng phí phôi cấy trên những cá thể có thể vàng kém phát triển.
   • Chủ thể thực hiện: Bác sĩ thú y và chuyên viên công nghệ sinh học sinh sản.
   • Thời gian: Áp dụng cố định vào ngày thứ 6 của mọi chu kỳ cấy truyền phôi.
3. Đầu tư nâng cấp hệ thống kiểm soát tiểu khí hậu chuồng nuôi: Lắp đặt hệ thống giàn mát áp lực âm, quạt thông gió công nghiệp và vòi phun sương tự động trong khu vực nuôi bò nhận phôi nhằm duy trì nhiệt độ chuồng nuôi dưới 28 độ C trong mùa hè. Biện pháp này nhằm triệt tiêu tác hại của stress nhiệt, đặt mục tiêu gia tăng tỷ lệ có chửa sau 60 ngày từ 36,36% lên trên 50%.
   • Chủ thể thực hiện: Ban giám đốc các xí nghiệp, trang trại chăn nuôi gia súc lớn.
   • Thời gian: Hoàn thành nâng cấp hạ tầng trong vòng 6 tháng.
4. Xây dựng chuỗi khai thác tinh bò BBB thuần và công nghệ hút trứng OPU: Nuôi dưỡng và huấn luyện 2 cá thể bò đực BBB thuần sinh ra tại Phù Đổng đạt độ tuổi 18 tháng để đưa vào khai thác tinh với tần suất 2 lần/tuần (mỗi lần sản xuất từ 400 đến 800 liều tinh). Đồng thời, ứng dụng kỹ thuật chọc hút noãn bào qua siêu âm (OPU) trên cá thể bò cái BBB thuần để thu nhận từ 10 đến 20 trứng/chu kỳ phục vụ sản xuất phôi in-vitro trong nước.
   • Chủ thể thực hiện: Công ty Cổ phần Giống gia súc Hà Nội phối hợp với Học viện Nông nghiệp Việt Nam.
   • Thời gian: Giai đoạn 2018 đến 2022.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang giá trị học thuật và ứng dụng thực tiễn cao, đặc biệt hữu ích cho 4 nhóm đối tượng sau:

1. Bác sĩ thú y và kỹ thuật viên thụ tinh nhân tạo: Tiếp cận chi tiết phác đồ can thiệp nội tiết đồng pha CIDR kết hợp GnRH và PGF2α, kỹ thuật cấy phôi sâu vào sừng tử cung không qua phẫu thuật và quy trình phẫu thuật mổ đẻ đường hõm hông trái đảm bảo an toàn tuyệt đối cho mẹ và con.
2. Chủ trang trại và nhà quản lý doanh nghiệp giống gia súc: Nắm bắt phương pháp tối ưu hóa chi phí đầu tư thông qua việc áp dụng ngưỡng Progesterone ELISA để sàng lọc bò nhận phôi, tránh hao hụt nguồn phôi nhập ngoại đắt đỏ (1.000 USD/phôi), từ đó xây dựng mô hình liên kết sản xuất tinh bò thịt cao sản.
3. Giảng viên, nghiên cứu sinh và học viên cao học chuyên ngành Thú y - Chăn nuôi: Khai thác nguồn tài liệu tham khảo chuẩn mực về sinh lý sinh sản bò nhiệt đới, cơ chế tương tác hormone thể vàng, tác động của stress nhiệt và kỹ thuật thao tác phôi học trong điều kiện thực địa tại Việt Nam.
4. Cán bộ quản lý nông nghiệp và khuyến nông các địa phương: Tham khảo cơ sở khoa học và dữ liệu kinh tế - kỹ thuật để xây dựng các đề án cải tạo đàn bò thịt địa phương, thay thế dần nguồn tinh nhập khẩu bằng nguồn tinh BBB thuần sản xuất nội địa.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao cần định lượng Progesterone huyết thanh ở ngày thứ 6 sau động dục thay vì chỉ khám buồng trứng qua trực tràng?

Khám qua trực tràng chỉ đánh giá được hình thái kích thước mà không phản ánh chính xác hoạt tính tiết hormone của thể vàng, dễ nhầm lẫn với nang nước hoặc thể vàng tồn lưu. Thực tế nghiên cứu cho thấy chỉ có 53,66% bò động dục đạt hàm lượng Progesterone từ 3 ng/ml trở lên. Việc định lượng bằng ELISA giúp xác định chính xác môi trường an thai, tiết kiệm được 19 phôi quý giá.

Tại sao nghiên cứu lại chọn bò sữa lai Holstein Friesian làm mẹ nhận phôi cho giống bò BBB thuần?

Bê BBB thuần chủng có trọng lượng sơ sinh rất lớn, đạt từ 40 đến 53 kg. Đàn bò sữa lai 75% máu HF có thể trọng lớn từ 450 đến 500 kg cùng khung xương chậu rộng, đủ dung tích và sức khỏe để mang thai nặng. Đồng thời, việc cấy vào bò sữa giúp khẳng định tính trung thực của kết quả con giống thuần chủng.

Những yếu tố chính nào dẫn đến tỷ lệ thụ thai sau cấy phôi đạt 36,36% tại điều kiện Việt Nam?

Tỷ lệ 36,36% chịu ảnh hưởng chủ yếu bởi stress nhiệt mùa nóng ẩm và chế độ dinh dưỡng ban đầu thiếu hụt vitamin A, E. Nhiệt độ môi trường trên 33 độ C làm giảm lượng máu nuôi dưỡng tử cung và ức chế giải phóng hormone LH. Thêm vào đó, việc thiếu hụt chất chống oxy hóa làm giảm chất lượng thể vàng sau rụng trứng.

Kỹ thuật phẫu thuật mổ đẻ ở hõm hông bên trái có ưu điểm lâm sinh gì nổi bật?

Mổ ở hõm hông bên trái có ưu thế lớn vì dạ cỏ của bò nằm chiếm trọn xoang bụng bên trái, đóng vai trò như một bức tường tự nhiên ngăn không cho ruột và các cơ quan nội tạng khác tràn ra ngoài. Thao tác rạch cơ dài 25 đến 30 cm kết hợp gây tê vùng giúp bác sĩ đưa thai ra ngoài nhanh chóng, an toàn.

Việc sản xuất thành công bò đực BBB thuần tại Việt Nam đem lại lợi ích kinh tế như thế nào?

Một bò đực BBB thuần khi đạt 18 tháng tuổi có thể cho khai thác tinh 2 lần/tuần, mỗi lần pha chế từ 400 đến 800 liều tinh. Với giá tinh nhập khẩu khoảng 400.000 đồng/liều, việc tự chủ 2 bò đực giống tại chỗ giúp sản xuất hàng chục nghìn liều tinh mỗi năm, tiết kiệm hàng chục tỷ đồng ngoại tệ cho ngành chăn nuôi.

Kết luận

• Luận văn đã chuẩn hóa thành công quy trình gây rụng trứng tạo thể vàng đồng pha bằng phác đồ CIDR kết hợp GnRH và PGF2α trên bò sữa nhận phôi với tỷ lệ động dục đạt 84,21%.
• Phát hiện khâu then chốt mang tính đột phá khi xác định ngưỡng Progesterone huyết thanh ngày thứ 6 từ 3 ng/ml trở lên bằng phương pháp ELISA, giúp tiết kiệm 19 phôi BBB nhập khẩu có giá trị 1.000 USD/phôi.
• Đạt tỷ lệ thụ thai 36,36% ở ngày thứ 60 sau cấy phôi trên đàn bò sữa mang thai hộ trong điều kiện chăn nuôi thực tế tại Việt Nam.
• Thực hiện thành công kỹ thuật mổ đẻ đường hõm hông trái an toàn với tỷ lệ sống sót 75%, cho ra đời 3 cá thể bê BBB thuần chủng đầu tiên tại Việt Nam (trọng lượng sơ sinh từ 40 đến 53 kg).
• Mở ra giải pháp chiến lược giúp ngành chăn nuôi Việt Nam hoàn toàn tự chủ nguồn tinh bò siêu thịt chất lượng cao từ các đực giống thuần sinh ra trong nước, phục vụ tái cơ cấu ngành chăn nuôi bền vững.

Hãy ứng dụng ngay quy trình đồng pha nội tiết kết hợp định lượng Progesterone chuẩn xác để tối ưu hóa hiệu quả cấy truyền phôi và gia tăng giá trị kinh tế cho đàn gia súc của bạn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẶT VẤN ĐỀ Ngày nay, ngoài nhu cầu cần thịt của người dân ngày một tăng trong đó có cả nhu cầu cần thịt bò. Do vậy, việc cải tạo đàn bò theo hướng tăng nhanh đàn và tăng năng suất sản xuất thịt trên một đầu bò là cần thiết. Việc du nhập tinh bò hướng thịt chất lượng cao đã và đang du nhập vào Việt Nam, trong đó phải kể đến sự thành công của tinh bò thịt BBB của Bỉ đã cải tạo nhanh đàn bò trên địa bàn Hà Nội. Với những ưu điển vượt trội như dễ nuôi, lớn nhanh, chất lượng thịt mềm, thơm ngon, tỷ lệ thịt xẻ cao hơn khoảng 15-20% so với giống bò khác, bò BBB đang trở thành một hướng đi mới không chỉ giúp người chăn nuôi nâng cao thu nhập mà còn làm tăng sản lượng thịt bò trên thị trường hiện nay, dần dần chủ động nguồn cung thịt bò trong nước, hạn chế nhập khẩu.

Dự án “Nghiên cứu lai tạo giống bò BBB trên nền đàn bò thịt lai Sind thành đàn bò F1 hướng thịt trên địa bàn Hà Nội” tuy nhiên dự án sẽ kết thúc trong vòng vài năm tới, khi đó sẽ không có tinh BBB thuần để cung cấp cho dân cũng như nâng cao năng suất sản xuất tinh bò tại Hà Nội nói riêng và Việt Nam nói chung. Chính vì vậy UBND thành phố Hà Nội tiếp tục cho mở rộng dự án để nhập phôi bò BBB thuần chủng với hi vong tạo được bê đực thuần chủng tại Việt Nam chính là chủ động nguồn tinh bò BBB cho xã hội. Trong khuôn khổ dự án của Công ty Cổ phần Giống gia súc Hà Nội, áp dụng khoa học kỹ thuật từ Nhật bản, chúng tôi tiến hành nghiên cứu đề tài: “Gây rụng trứng tạo thể vàng đồng pha để cấy phôi bò BBB thuần tại Việt Nam”. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU Tạo được bò BBB thuần để sản xuất tinh BBB tại Việt Nam.

Ý NGHĨA ĐỀ TÀI Là nghiên cứu đầu tiên sản xuất thành công bò siêu thịt BBB bằng công nghệ cấy truyền phôi. Chủ động bò siêu thịt BBB thuần chủng để cải tạo đàn bò thịt bản địa. 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2.

LƯỢC SỬ PHÁT TRIỂN CHĂN NUÔI BÒ THỊT TẠI VIỆT NAM Xét ở góc độ con giống, phương thức và mục đích chăn nuôi, thị trường sản phẩm, cho đến nay Việt Nam vẫn chưa có một ngành chăn nuôi bò thịt đúng nghĩa (Đinh Văn Cải, 2007). Việt Nam đã có gần 100 năm nghiên cứu lai tạo bò thịt, bắt đầu từ đàn bò Sind đỏ (Red Sindhi) được nuôi tại các đồn điền của người Pháp, phát tán ra các vùng xung quanh hình thành con bò lai Sind. Bò có màu sắc đẹp, vóc dáng lớn hơn, thích nghi với điều kiện khí hậu nóng ẩm và chịu kham khổ tốt. Năm 1960 - 1970, kế hoạch Sind hoá đàn bò được khởi xướng.

Năm 1980, chúng ta chủ động nhập bò Red Sindhi và Sahiwal để tạo bò lai. Đến năm 2003, bò lai Zebu chiếm tới 30% tổng đàn bò, cung cấp nguồn gene quý cho những nghiên cứu lai kinh tế bò địa phương với giống bò thịt chuyên dụng. Từ những năm 1975, tinh các giống bò thịt ôn đới nổi tiếng như Brahman, Droughmaster, Charolais… đã được phối cho đàn bò lai Sind, cho ra đời các thế hệ F1 thể hiện khả năng sinh trưởng tốt trong điều kiện chăn nuôi còn khó khăn tại Việt Nam. Tuy nhiên, đàn bò lai F1 vẫn chưa đáp ứng đủ nhu cầu tiêu dùng thịt bò ngày càng gia tăng của người dân.

Trong 7 tháng đầu năm 2013, Việt Nam nhập khẩu khoảng 120.000 bò Úc, tăng hơn 50% so với cả năm 2012. Với tốc độ nhập khẩu cao như vậy, bò Úc nhanh chóng đánh bật bò bản địa ra khỏi thị trường. Do vậy, việc chọn lựa giống bò thịt chuyên dụng phù hợp để cải tạo đàn bò theo hướng tăng nhanh số lượng và tăng năng suất sản xuất thịt trên một đầu bò là cần thiết. Để góp phần giải quyết yêu cầu này, tinh dịch (gọi tắt là tinh) bò hướng thịt chất lượng cao của bò thịt Blanc Bleu Belge (BBB) đã cải tạo nhanh đàn bò trên địa bàn Hà Nội từ năm 2008 đến nay.

BÒ BBB VÀ NHỮNG ƯU ĐIỂM VƯỢT TRỘI Ngay sau thành công rất đáng ghi nhận của công trình Sind hoá đàn bò nội, chất lượng đàn bò cỏ của chúng ta đã được nâng lên rõ rệt. Từ đó, đã có nhiều đề tài nghiên cứu dùng tinh bò đực các giống bò cao sản như Brahman, Droughmaster, Charolais, Simental, Limousine, Santa… lai với bò lai Sind để nhanh chóng nâng cao chất lượng đàn bò thịt nước ta, đặc biệt tại Hà Nội, tất cả 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] các công thức lai đã được tiến hành một cách mạnh mẽ và hào hứng. Tuy nhiên, thực tế đã xác nhận công thức lai BBB x lai Sind là vượt trội hơn cả. Từ đó, Hà Nội đã có chủ trương táo bạo nhập phôi bò BBB để sản xuất đàn bò BBB thuần chủ động cải tạo mạnh mẽ đàn bò thịt của Hà Nội.

Đây là một chủ trương tích cực, rất đáng khích lệ. Bò BBB (Blanc Bleu Belge) là giống bò chuyên dụng thịt, chiếm tới 50% tổng đàn bò ở Bỉ với 1. Bò có màu lông trắng, xanh lốm đốm hoặc trắng lốm đốm và cơ bắp rất phát triển. Bê sơ sinh có khối lượng bình quân 45,5kg.

Bê 6 - 12 tháng tăng trọng bình quân 1. Khi 1 năm tuổi, bê đực nặng 470 - 490kg; bê cái nặng 370 - 380kg. Trưởng thành bò đực nặng 1.200kg, bò cái nặng 710 - 720kg (Nguyễn Tấn Anh, 2015). Ở tuổi giết thịt, bê đực 14 - 16 tháng tuổi có tỷ lệ thịt xẻ 66%.

Nhiều quốc gia có ngành chăn nuôi bò phát triển như Pháp, Hà Lan, Mỹ, Australia… đã áp dụng chương trình lai giữa bò bản địa và bò BBB để tận dụng chất lượng thịt đặc biệt của giống bò này. Tại Việt Nam, khi lai bò BBB với bò cái lai Sind đã cho kết quả tốt: tăng trọng nhanh, tỷ lệ thịt xẻ và thịt tinh cao, chất lượng thịt tốt, thịt thơm ngon, dinh dưỡng cao, đặc biệt là không có hiện tượng đẻ khó, không phải can thiệp khi bò mẹ sinh con và đem lại hiệu quả kinh tế tốt cho người chăn nuôi. So sánh chỉ tiêu khối lượng giữa bò Vàng, bò lai Sind và bò lai BBB Đơn vị Thử nghiệm Chỉ tiêu Bò Vàng Bò lai Sind tính Bò lai (BBB * Sind) Khối lượng sơ sinh Kg 14 - 16 17 - 18 28 - 30 Khối lượng 6 tháng Kg 55 - 60 80 - 90 150 - 170 Khối lượng 12 tháng Kg 90 - 100 140 - 150 300 - 310 Khối lượng 18 tháng Kg 150 - 160 210 - 230 380 - 400 Tỷ lệ thịt xẻ % 31 - 33 38 - 40 58 - 60 Nguồn: Viện chăn nuôi, Công ty Giống gia súc Hà Nội So sánh khối lượng bê F1 (BBB x lai Sind) với bê F1 của một số giống bò khác, khi lai với bò lai Sind, chúng tôi có kết quả tại bảng 2.2: 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. So sánh khối lượng của bê F1 (BBB x lai Sind) với bê lai F1 của một số giống bò khác Đơn vị tính: kilôgam (kg) Sơ sinh 6 tháng 12 tháng 18 tháng F1 (BBB x lai Sind) 27 181 366,7 458,5 BBB thuần 45,5 490 620 Simental x lai Sind 21,1 115 168 250 Limousine x lai Sind 20,5 119 139 265 Santa Getrudis x lai Sind 18,7 163 183 So sánh khả năng cho thịt, khi giết mổ vào thời điểm 15 tháng tuổi, của bê F1(BBB x lai Sind) với bê F1 của một số giống bò khác khi lai với bò lai Sind cũng cho kết quả là con lai F1 (BBB x lai Sind) tốt hơn.

So sánh khả năng sản xuất thịt của một số bê lai F1Santa F1Hà Chỉ tiêu F1BBB F1Charolais Lai Sind Getrudis Việt Khối lượng giết mổ (kg) 342 243 260 240 244 Tỷ lệ thịt xẻ (%) 60,0 50,6 53,4 49,8 46,3 Tỷ lệ thịt tinh (%) 51,03 40,6 44,5 39,8 38 Qua kết quả so sánh ở bảng 2.3 cho thấy bê lai F1 (BBB x lai Sind) có khả năng tăng trọng và khả năng cho thịt tốt nhất nên có thể mang lại hiệu quả kinh tế cao nhất. Với những ưu điểm vượt trội như dễ nuôi, lớn nhanh, chất lượng thịt thơm ngon, tỷ lệ thịt xẻ cao hơn khoảng 15-20% so với giống bò khác, bò BBB đang trở thành một hướng đi mới không chỉ giúp người chăn nuôi nâng cao thu nhập mà còn làm tăng sản lượng thịt bò trên thị trường hiện nay, dần dần tự chủ nguồn cung thịt bò trong nước, hạn chế nhập khẩu. Dự án “Nghiên cứu lai tạo giống bò BBB trên nền đàn bò thịt lai Sind thành đàn bò F1 hướng thịt trên địa bàn Hà Nội” được triển khai từ năm 2008, đã phối giống được 13.712 liều tinh BBB (bằng 22,85% dự án), bình quân 1,62 liều tinh/1 bò cái có chửa; có 2.505 bê F1 đã ra đời (bằng 8,5% dự án). Bò cái nền đẻ thường, không phải can thiệp.

Bê sơ sinh có khối lượng 28 - 32kg, thích nghi tốt với điều kiện khí hậu cũng như điều kiện chăn nuôi tại Việt Nam, tăng trọng nhanh: 25-30 kg/tháng. Khi 6 tháng tuổi bê đạt khối lượng 210 - 240kg. Ở thời điểm tương ứng, so với bê lai Sind (17- 18kg; 100-120kg); bê lai Brahman (23-25kg; 140-160kg); bê lai Droughtmaster (23-28 kg, 160-200kg), bê F1 (BBB x lai Sind) cho kết quả cao hơn nhiều. 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

CÔNG NGHỆ CẤY TRUYỀN PHÔI BÒ Trường hợp cấy truyền phôi bò đầu tiên được báo cáo vào năm 1949, và cá thể bê đầu tiên ra đời bằng phương pháp cấy truyền phôi vào năm 1951 (Willett et al. Vào những năm 1970, việc ứng dụng phương pháp cấy truyền phôi vào chăn nuôi bò công nghiệp được khởi xướng khi các giống bò kiêm dụng Châu Âu trở nên phổ biến tại Bắc Mỹ, Úc và New Zealand. Từ đó tới nay, công nghệ phôi đã đem lại một bước nhảy vọt trong công tác chọn giống, nhân giống bò. Công nghệ cấy truyền phôi bò dựa trên quá trình phát triển của phôi thai bò.

Sau khi trứng được thụ tinh ở 1/3 phía trên của ống dẫn trứng, trứng di chuyển về gốc sừng tử cung và làm tổ. Bào thai bò phát triển qua 3 thời kỳ. Thời kỳ đầu bắt đầu từ khi thụ tinh đến khi hình thành túi phôi, kéo dài trung bình 7 - 10 ngày. Đây là giai đoạn hợp tử, hợp tử nằm tự do trong khoang tử cung.