Nghiên cứu công nghệ sản xuất bột đậu tương giàu Isoflavon

Nghiên cứu quy trình sản xuất bột đậu tương nảy mầm giàu isoflavon, ứng dụng trong thực phẩm chức năng, mang lại lợi ích sức khỏe.

• Tác giả: Nguyễn Mạnh Thắng
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Duy Thành
• Trường học: Đại học Bách khoa Hà Nội
• Chuyên ngành: Công nghệ thực phẩm
• Đề tài: Nghiên cứu công nghệ sản xuất bột đậu tương giàu Isoflavon
• Loại tài liệu: luận văn thực sự
• Năm xuất bản: 2009
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• 1. Phần I: HÌNH THÁI HỌC CỦA HẠT ĐẬU
• 1.1. Thành phần cấu trúc và giá trị dinh dưỡng của đậu tương
• 1.1.1. Thành phần tổng quát
• 1.1.2. Các thành phần khác
• 1.2. Isoflavon trong đậu tương
• 1.2.1. Nhận dạng cấu trúc và dạng phân
• 1.2.2. Tác động của isoflavon đối với sức khỏe con người
• 1.2.3. Cơ chế tác động của isoflavon
• 1.2.3.1. Cơ chế hợp thô
• 1.2.4. Hàm lượng isoflavon trong đậu tương và các thực phẩm từ đậu tương
• 1.2.5. Ảnh hưởng của các quá trình công nghệ đến hàm lượng isoflavon
• 1.2.5.1. Ảnh hưởng của môi trường đến hàm lượng isoflavon
• 1.2.5.2. Quá trình chuyển hóa sinh học
• 1.2.6. Xu hướng nghiên cứu và sử dụng isoflavon trên Thế Giới và ở Việt Nam
• 2. Phần II: NGUYÊN VẬT LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Phương pháp nghiên cứu
• 2.1.1. Phương pháp công nghệ
• 2.1.2. Phương pháp nảy mầm đậu tương
• 2.1.2.1. Phương pháp đông hóa dịch sữa đậu tương nảy mầm
• 2.1.2.2. Phương pháp sấy phun dịch sữa đậu tương nảy mầm sau quá trình đông hóa để thu nhận sản phẩm
• 2.1.3. Phương pháp toán học
• 2.1.4. Phương pháp phân tích hóa lý
• 2.1.5. Phương pháp phân tích vi sinh
• 2.1.6. Phương pháp đánh giá cảm quan
• 2.1.7. Phương pháp sản xuất bánh nướng đậu xanh truyền thống
• 3. Phần III: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 3.1. Nghiên cứu lựa chọn nguồn nguyên liệu đậu tương
• 3.1.1. Đặc điểm nhận dạng một số giống đậu tương Việt Nam
• 3.1.2. Nghiên cứu lựa chọn loại đậu tương có hàm lượng isoflavon cao
• 3.1.3. Xác định hàm lượng isoflavon tổng số ở 6 giống đậu tương nghiên cứu
• 3.1.4. Xác định hàm lượng isoflavon dạng Malonyl
• 3.1.5. Xác định hàm lượng isoflavon dạng β-glucosid và aglucon
• 3.1.6. Xác định hàm lượng isoflavon dạng Axetyl
• 3.1.7. Nghiên cứu ảnh hưởng của thời vụ và vùng địa lý đến hàm lượng isolavon của giống đậu tương DT84
• 3.1.8. Nghiên cứu xác định các điều kiện của quá trình nảy mầm đậu tương
• 3.1.8.1. Ảnh hưởng của nhiệt độ và thời gian ngâm đến sự nảy mầm của hạt
• 3.1.8.2. Khảo sát ảnh hưởng của thời gian ủ đến hàm lượng Isoflavon dạng aglucon
• 3.1.9. Tối ưu hóa quá trình ủ này mầm hạt đậu tương bằng phương pháp toán học để thu được hàm lượng cao isoflavon dạng aglucon
• 3.1.10. Nghiên cứu quy trình đông hóa dịch sữa đậu tương nảy mầm
• 3.1.11. Nghiên cứu ảnh hưởng của áp suất đông hóa đến chất lượng dịch sữa đậu tương nảy mầm
• 3.1.12. Nghiên cứu ảnh hưởng của nhiệt độ đông hóa đến chất lượng dịch sữa đậu tương nảy mầm
• 3.1.13. Nghiên cứu thu nhận chế phẩm bột đậu tương nảy mầm giàu isoflavon từ dịch sữa đậu tương nảy mầm bằng phương pháp sấy phun
• 3.1.14. Khảo sát thành phần nguyên liệu
• 3.1.14.1. Ảnh hưởng của tủ lạnh đến chất lượng sản phẩm
• 3.1.15. Nghiên cứu các thông số công nghệ ảnh hưởng đến quá trình sấy phun
• 3.1.15.1. Xác định ảnh hưởng của nhiệt độ không khí sấy
• 3.1.15.2. Xác định ảnh hưởng của lưu lượng dòng nhập liệu
• 3.1.15.3. Xác định ảnh hưởng của áp suất khí nén
• 3.1.15.4. Xác định chất lượng của sản phẩm bột đậu tương nảy mầm giàu isoflavon
• 3.1.16. Quy trình công nghệ sản xuất bột đậu tương nảy mầm giàu isoflavon
• 3.1.17. Nghiên cứu ứng dụng bổ sung bột đậu tương nảy mầm giàu isoflavon trong sản xuất bánh nướng đậu xanh Isoflavon
• 4. Phần IV: TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Nghiên Cứu Bột Đậu Tương Giàu Isoflavon

Bài viết này tập trung vào nghiên cứu công nghệ sản xuất bột đậu tương nảy mầm, một nguồn thực phẩm chức năng tiềm năng nhờ hàm lượng Isoflavon cao. Isoflavon là một nhóm phytoestrogen có cấu trúc tương tự estrogen, mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe, đặc biệt đối với phụ nữ. Việc sản xuất bột đậu tương giàu Isoflavon mở ra cơ hội phát triển các sản phẩm thực phẩm chức năng có giá trị dinh dưỡng cao, đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của thị trường. Nghiên cứu này đi sâu vào các yếu tố ảnh hưởng đến hàm lượng Isoflavon trong quá trình sản xuất, từ khâu chọn giống đến quy trình nảy mầm và chế biến.

1.1. Giới thiệu về Isoflavon và vai trò trong sức khỏe

Isoflavon là một nhóm phytoestrogen được tìm thấy nhiều trong các loại đậu, đặc biệt là đậu nành. Các nghiên cứu cho thấy Isoflavon có nhiều tác dụng có lợi cho sức khỏe, bao gồm giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch, ung thư vú, loãng xương và các triệu chứng mãn kinh. Viên uống isoflavon và các sản phẩm bổ sung Isoflavon ngày càng được ưa chuộng. Nhiều nghiên cứu cũng cho rằng Isoflavon có khả năng kéo dài tuổi thanh xuân của phụ nữ, làm đẹp da và một số chức năng liên quan tới chống lão hóa [17, 25, 39].

1.2. Tầm quan trọng của bột đậu tương giàu Isoflavon

Bột đậu tương giàu Isoflavon là một nguyên liệu quý giá để sản xuất các loại thực phẩm chức năng. Hàm lượng Isoflavon cao trong bột đậu tương có thể giúp cải thiện sức khỏe tim mạch, giảm nguy cơ ung thư và hỗ trợ điều trị các triệu chứng mãn kinh. Sản xuất bột đậu tương giàu Isoflavon mở ra cơ hội phát triển các sản phẩm thực phẩm có giá trị dinh dưỡng cao, đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng. Bột đậu tương protein giúp bổ sung dinh dưỡng cho cơ thể.

II. Thách Thức Trong Sản Xuất Bột Đậu Tương Giàu Isoflavon

Quá trình sản xuất bột đậu tương giàu Isoflavon đối mặt với nhiều thách thức, từ việc lựa chọn giống đậu phù hợp đến việc tối ưu hóa quy trình chế biến để bảo toàn hàm lượng Isoflavon. Ảnh hưởng của nhiệt độ đến Isoflavon là một yếu tố quan trọng cần được kiểm soát. Bên cạnh đó, việc giảm thiểu các chất phản dinh dưỡng trong đậu tương cũng là một vấn đề cần được giải quyết. Nghiên cứu này tập trung vào việc tìm ra các giải pháp để vượt qua những thách thức này, nhằm tạo ra sản phẩm bột đậu tương có chất lượng cao, giàu dinh dưỡng và an toàn cho người sử dụng.

2.1. Lựa chọn giống đậu nành giàu Isoflavon

Hàm lượng Isoflavon trong đậu nành phụ thuộc nhiều vào giống. Việc lựa chọn giống đậu nành giàu Isoflavon là yếu tố then chốt để sản xuất bột đậu tương chất lượng cao. Cần có các nghiên cứu khảo sát và đánh giá các giống đậu nành khác nhau để tìm ra giống có hàm lượng Isoflavon cao nhất và phù hợp với điều kiện canh tác tại Việt Nam. Theo nghiên cứu, cần phải Lựa chọn giống đậu tương giàu Isoflavon. Nghiên cứu nâng cao hoạt tính sinh học của Isoflavon trong đậu tương (chuyển từ dạng glycosid sang dạng aglycon) bằng phương pháp nảy mầm.

2.2. Ảnh hưởng của quá trình chế biến đến hàm lượng Isoflavon

Các quá trình chế biến như rang, xay, sấy có thể ảnh hưởng đến hàm lượng Isoflavon trong bột đậu tương. Cần phải kiểm soát chặt chẽ các thông số công nghệ như nhiệt độ, thời gian để giảm thiểu sự mất mát Isoflavon trong quá trình sản xuất. Nhiệt độ cao có thể làm phân hủy Isoflavon, do đó cần sử dụng các phương pháp chế biến nhẹ nhàng hơn. Ảnh hưởng của nhiệt độ đến isoflavon cần được nghiên cứu kỹ lưỡng. Các quá trình công nghệ ảnh hưởng đến hàm lượng Isoflavon. Ảnh hưởng của môi trường đến hàm lượng Isoflavon

2.3. Giảm thiểu chất phản dinh dưỡng trong đậu tương

Đậu nành chứa một số chất phản dinh dưỡng như trypsin inhibitors, có thể gây khó tiêu và ảnh hưởng đến khả năng hấp thụ protein. Cần có các biện pháp xử lý thích hợp như nhiệt, nảy mầm để giảm thiểu hàm lượng các chất phản dinh dưỡng này, giúp cải thiện giá trị dinh dưỡng của bột đậu tương. Biến hình bằng xử lý nhiệt và thay đổi pH có tác dụng phá hủy 79-82% chất ức chế trypsin và 86- 92% chất ức chế kimotrypsin [6].

III. Phương Pháp Nảy Mầm Tối Ưu Hóa Hàm Lượng Isoflavon

Nảy mầm là một phương pháp hiệu quả để tăng hàm lượng Isoflavon dạng aglucon (dạng có hoạt tính sinh học cao hơn) trong đậu tương. Quá trình nảy mầm kích hoạt enzyme β-glucosidase, giúp chuyển đổi Isoflavon từ dạng glucosid sang dạng aglucon. Nghiên cứu này tập trung vào việc tối ưu hóa các điều kiện nảy mầm như nhiệt độ, độ ẩm, thời gian để đạt được hàm lượng Isoflavon aglucon cao nhất trong bột đậu tương.

3.1. Nghiên cứu các điều kiện nảy mầm ảnh hưởng đến Isoflavon

Nhiệt độ, độ ẩm, thời gian nảy mầm và ánh sáng đều có thể ảnh hưởng đến hàm lượng Isoflavon trong đậu tương. Cần phải tiến hành các thí nghiệm để xác định các điều kiện nảy mầm tối ưu để đạt được hàm lượng Isoflavon cao nhất. Quá trình chuyển hóa sinh học và ảnh hưởng của nhiệt độ đến Isoflavon cần được xem xét. Nghiên cứu xác định các điều kiện của quá trình nảy mầm đậu tương.

3.2. Chuyển đổi Isoflavon từ dạng Glucosid sang Aglucon

Quá trình nảy mầm kích hoạt enzyme β-glucosidase, enzyme này xúc tác phản ứng chuyển đổi Isoflavon từ dạng glucosid (dạng kém hoạt tính sinh học) sang dạng aglucon (dạng có hoạt tính sinh học cao hơn). Việc tăng cường hoạt động của enzyme này là mục tiêu quan trọng của quá trình nảy mầm. Trong 1 quá trình nảy mầm đậu tương đã kích hoạt enzim glucosidaza trong nội nhũ của hạt, làm tăng khả năng chuyển hóa Isoflavon từ dạng glucosid sang dạng aglucon.

3.3. Tối ưu hóa quy trình ủ nảy mầm bằng phương pháp toán học

Sử dụng các phương pháp toán học để tối ưu hóa quy trình ủ nảy mầm, nhằm thu được hàm lượng cao Isoflavon dạng aglucon là một hướng đi tiềm năng. Cần xây dựng mô hình toán học mô tả ảnh hưởng của các yếu tố nảy mầm đến hàm lượng Isoflavon, từ đó tìm ra các điều kiện tối ưu. Tối ưu hóa quá trình ủ nảy mầm hạt đậu tương bằng phương pháp toán học để thu được hàm lượng cao Isoflavon dạng aglucon

IV. Công Nghệ Sấy Phun Tạo Bột Đậu Tương Giàu Isoflavon

Sấy phun là một phương pháp hiệu quả để sản xuất bột đậu tương từ dịch sữa đậu nành nảy mầm. Phương pháp này giúp bảo toàn các chất dinh dưỡng và Isoflavon trong quá trình chế biến. Nghiên cứu này tập trung vào việc khảo sát các thông số công nghệ sấy phun như nhiệt độ, áp suất, tốc độ phun để tạo ra sản phẩm bột đậu tương có chất lượng cao, độ hòa tan tốt và hàm lượng Isoflavon ổn định.

4.1. Khảo sát các thông số công nghệ sấy phun

Nhiệt độ không khí sấy, tốc độ phun, áp suất khí nén và tỷ lệ chất mang đều có thể ảnh hưởng đến chất lượng bột đậu tương. Cần phải tiến hành các thí nghiệm để xác định các thông số công nghệ sấy phun tối ưu để tạo ra sản phẩm có chất lượng tốt nhất. Nghiên cứu các thông số công nghệ ảnh hưởng đến quá trình sấy phun

4.2. Ảnh hưởng của tỷ lệ chất mang đến chất lượng bột

Chất mang như maltodextrin được sử dụng để cải thiện khả năng hòa tan và độ ổn định của bột đậu tương. Tỷ lệ chất mang có ảnh hưởng quan trọng đến chất lượng sản phẩm, cần phải lựa chọn tỷ lệ phù hợp. Nghiên cứu ảnh hưởng của tỷ lệ chất mang đến Maltodextrin đến chất lượng sản phẩm

4.3. Đánh giá chất lượng bột đậu tương nảy mầm giàu Isoflavon

Đánh giá chất lượng của sản phẩm bột cuối cùng về các chỉ tiêu cảm quan, hóa lý, vi sinh và dinh dưỡng là bước quan trọng để đảm bảo sản phẩm đạt yêu cầu chất lượng và an toàn thực phẩm. Xác định chất lượng của sản phẩm bột đậu tương nảy mầm giàu Isoflavon.

V. Ứng Dụng Bột Đậu Tương Isoflavon Trong Thực Phẩm Chức Năng

Bột đậu tương giàu Isoflavon có thể được sử dụng để sản xuất nhiều loại thực phẩm chức năng như bánh, sữa, đồ uống và các sản phẩm bổ sung dinh dưỡng. Việc bổ sung bột đậu tương vào các sản phẩm này giúp tăng cường giá trị dinh dưỡng và mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe người tiêu dùng. Nghiên cứu này tập trung vào việc ứng dụng bột đậu tương vào sản xuất bánh nướng, một sản phẩm phổ biến và dễ tiếp cận với người tiêu dùng.

5.1. Ứng dụng bột đậu tương trong sản xuất bánh nướng

Việc bổ sung bột đậu tương vào công thức bánh nướng giúp tăng cường hàm lượng protein, chất xơ và Isoflavon trong sản phẩm. Cần phải điều chỉnh tỷ lệ bột đậu tương sao cho phù hợp để đảm bảo chất lượng cảm quan của bánh. Nghiên cứu ứng dụng bổ sung bột đậu tương nảy mầm giàu Isoflavon trong sản xuất Bánh nướng cao cấp Isoflavon.

5.2. Nghiên cứu cảm quan và đánh giá chất lượng bánh

Tiến hành các thử nghiệm cảm quan để đánh giá hương vị, màu sắc, cấu trúc của bánh nướng có bổ sung bột đậu tương. Đồng thời, đánh giá các chỉ tiêu chất lượng khác như độ ẩm, độ cứng, hàm lượng dinh dưỡng để đảm bảo sản phẩm đạt yêu cầu. Đánh giá chất lượng bột đậu tương isoflavon

VI. Kết Luận Triển Vọng Nghiên Cứu Bột Đậu Tương Isoflavon

Nghiên cứu về công nghệ sản xuất bột đậu tương giàu Isoflavon mở ra nhiều triển vọng cho việc phát triển các sản phẩm thực phẩm chức năng có giá trị dinh dưỡng cao. Việc tối ưu hóa quy trình sản xuất và ứng dụng bột đậu tương vào các sản phẩm thực phẩm sẽ góp phần nâng cao sức khỏe cộng đồng và thúc đẩy sự phát triển của ngành công nghiệp thực phẩm Việt Nam. Cần có thêm nhiều nghiên cứu sâu hơn về các ứng dụng khác nhau của bột đậu tương và ảnh hưởng của nó đến sức khỏe con người.

6.1. Tiềm năng phát triển sản phẩm thực phẩm chức năng từ đậu tương

Thị trường thực phẩm chức năng đang ngày càng phát triển, và bột đậu tương là một nguyên liệu tiềm năng để sản xuất các sản phẩm đáp ứng nhu cầu của thị trường. Việc phát triển các sản phẩm mới từ bột đậu tương sẽ mang lại lợi ích kinh tế và sức khỏe cho cộng đồng. Xu hướng nghiên cứu và sử dụng Isoflavon trên Thế Giới và ở Việt Nam

6.2. Hướng nghiên cứu tiếp theo để tối ưu hóa quy trình sản xuất

Cần có thêm nhiều nghiên cứu về ảnh hưởng của các yếu tố khác nhau đến hàm lượng Isoflavon trong quá trình sản xuất, từ khâu chọn giống đến quy trình chế biến. Nghiên cứu về dây chuyền sản xuất bột đậu tương và máy móc sản xuất bột đậu tương là cần thiết để tối ưu hóa quy trình và nâng cao năng suất. Các nghiên cứu trong tương lai có thể tập trung vào việc tối ưu hóa quy trình sản xuất bột đậu tương và đánh giá chất lượng bột đậu tương isoflavon chi tiết hơn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Việt Nam là một trong những quốc gia có diện tích và sản lượng đậu tương tăng nhanh trong những năm gần đây, với diện tích gieo trồng từ khoảng 124 nghìn ha năm 2000 lên đến 230 nghìn ha năm 2007, sản lượng tăng từ 149,3 nghìn tấn lên 466,9 nghìn tấn cùng kỳ. Tuy nhiên, năng suất trung bình cây đậu tương còn thấp, dao động từ 12 tấn/ha năm 2000 đến 20,3 tấn/ha năm 2007, thấp hơn nhiều so với các tỉnh có năng suất cao như An Giang đạt 28 tấn/ha. Đậu tương là nguồn nguyên liệu phong phú, giàu protein (39-42%), dầu (18-21%) và isoflavon – một nhóm hợp chất phytoestrogen có hoạt tính sinh học cao, được quan tâm trong nghiên cứu và ứng dụng sản xuất thực phẩm chức năng.

Isoflavon trong đậu tương có nhiều dạng hóa học khác nhau, trong đó dạng aglucon (daidzein, genistein, glycitein) có hoạt tính sinh học mạnh hơn dạng glucosid. Quá trình lên men đậu tương giúp chuyển hóa isoflavon dạng glucosid sang dạng aglucon, tăng giá trị sinh học của sản phẩm. Nghiên cứu này nhằm xây dựng quy trình công nghệ sản xuất bột đậu tương nảy mầm giàu isoflavon dạng aglucon phục vụ sản xuất thực phẩm chức năng, tập trung vào việc lựa chọn giống đậu tương giàu isoflavon, tối ưu hóa quá trình nảy mầm, đông hóa dịch sữa đậu tương nảy mầm và thu nhận sản phẩm bằng phương pháp sấy phun.

Phạm vi nghiên cứu tập trung vào các giống đậu tương phổ biến tại miền Bắc Việt Nam, với thời gian nghiên cứu trong giai đoạn 2007-2009. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc phát triển nguồn nguyên liệu đậu tương chất lượng cao, nâng cao giá trị dinh dưỡng và chức năng sinh học của sản phẩm đậu tương, góp phần thúc đẩy ngành công nghiệp thực phẩm chức năng tại Việt Nam.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết và mô hình sau:

• Phytoestrogen và Isoflavon: Isoflavon là nhóm hợp chất flavonoid có cấu trúc tương tự estrogen, có khả năng gắn kết với receptor estrogen và thể hiện hoạt tính sinh học yếu hơn estrogen nội sinh. Các dạng isoflavon chính trong đậu tương gồm daidzin, genistin, glycitin và các dạng malonyl, axetyl tương ứng. Dạng aglucon (daidzein, genistein, glycitein) có hoạt tính sinh học cao hơn dạng glucosid.

• Quá trình nảy mầm và chuyển hóa isoflavon: Nảy mầm kích hoạt enzyme β-glucosidaza nội bào, xúc tác chuyển hóa isoflavon dạng glucosid sang dạng aglucon, đồng thời tăng hoạt tính enzyme proteaza, amylaza, lipaza giúp phân giải các thành phần dinh dưỡng, tăng giá trị sinh học của hạt đậu tương.

• Phương pháp đông hóa và sấy phun: Đông hóa dịch sữa đậu tương nảy mầm nhằm bảo quản và giữ nguyên hoạt tính sinh học của isoflavon dạng aglucon. Sấy phun là phương pháp thu nhận bột đậu tương giàu isoflavon với độ tinh khiết cao, giữ được các thành phần dinh dưỡng và chức năng.

Các khái niệm chính bao gồm: isoflavon dạng glucosid và aglucon, enzyme β-glucosidaza, quá trình nảy mầm, đông hóa dịch sữa, sấy phun, hoạt tính sinh học của isoflavon.

Phương pháp nghiên cứu

• Nguồn dữ liệu: Nghiên cứu sử dụng 6 giống đậu tương phổ biến tại miền Bắc Việt Nam gồm VX93, DT98, DT26, DT12, Nông Hòa Bắc, DT22, được cung cấp bởi Trung tâm Đậu đỗ – Viện Khoa học Kỹ thuật Nông nghiệp Việt Nam.

• Phương pháp chọn mẫu: Lựa chọn các giống đậu tương có đặc điểm sinh trưởng khác nhau, thời gian sinh trưởng từ 12-32 ngày, màu vỏ hạt đa dạng, nhằm đánh giá sự khác biệt về hàm lượng isoflavon.

• Quy trình nảy mầm: Hạt đậu tương loại bỏ hạt lép, rửa sạch, ngâm nước 2-4 giờ ở nhiệt độ 25-35°C, thay nước 2-3 lần, nảy mầm trên cát ẩm, phun nước định kỳ trong 36-60 giờ.

• Phương pháp đông hóa dịch sữa đậu tương nảy mầm: Lấy dịch sữa đậu tương nảy mầm, đông hóa ở 4-6°C trong 48 giờ, sau đó thu dịch đông để phân tích.

• Phương pháp sấy phun: Thu dịch đông sấy phun để thu nhận bột đậu tương giàu isoflavon.

• Phân tích hóa lý: Xác định hàm lượng isoflavon bằng sắc ký lỏng hiệu năng cao (HPLC) với detector PDA bước sóng 260 nm, sử dụng cột Luna C18, pha động acid acetic 0,1% và acetonitril 80%. Xác định protein bằng phương pháp Kjeldahl, chất béo bằng phương pháp Soxhlet, độ ẩm bằng phương pháp sấy 105°C.

• Phân tích vi sinh: Xác định tổng số vi sinh vật hiếu khí, E. Perfringens, nấm men, nấm mốc theo tiêu chuẩn Việt Nam TCVN.

• Đánh giá cảm quan: Theo tiêu chuẩn TCVN 3215-79 và 3217-79.

• Timeline nghiên cứu: Thực hiện trong 2 năm (2007-2009), gồm các giai đoạn thu thập nguyên liệu, thử nghiệm nảy mầm, phân tích hàm lượng isoflavon, tối ưu quy trình công nghệ và đánh giá sản phẩm.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Lựa chọn giống đậu tương giàu isoflavon: Hàm lượng isoflavon tổng số trong 6 giống đậu tương dao động từ 68 mg/100g (giống DT22) đến 184 mg/100g (giống DT98). Tỷ lệ isoflavon dạng glucosid chiếm trên 96%, dạng aglucon chiếm dưới 4%. Giống DT98 có hàm lượng isoflavon dạng aglucon cao nhất, phù hợp làm nguyên liệu cho sản xuất thực phẩm chức năng.

2. Hàm lượng isoflavon dạng malonyl: Malonyl genistin và malonyl daidzin là các dạng malonyl isoflavon chính, dao động từ 30,1 đến 84,3 mg/100g và 14,7 đến 43,8 mg/100g tương ứng. Malonyl glycitin không phát hiện ở một số giống.

3. Ảnh hưởng của thời vụ và vùng địa lý: Hàm lượng isoflavon của giống DT98 tại các tỉnh Hải Dương, Hà Tây và Sơn La có sự biến động theo mùa vụ, với giá trị cao nhất đạt 284 mg/100g ở vụ Đông tại Hải Dương, thấp nhất 158 mg/100g ở vụ Hè tại Sơn La. Điều này cho thấy yếu tố môi trường và thời vụ ảnh hưởng đáng kể đến hàm lượng isoflavon.

4. Quá trình nảy mầm tăng hàm lượng isoflavon dạng aglucon: Quá trình nảy mầm kích hoạt enzyme β-glucosidaza, chuyển hóa isoflavon dạng glucosid sang dạng aglucon có hoạt tính sinh học cao hơn. Sau 72 giờ nảy mầm, hoạt tính enzyme β-glucosidaza tăng 3,3 lần trong phần rễ và 2,3 lần trong phần mầm, hàm lượng isoflavon dạng aglucon tăng đáng kể.

5. Quy trình đông hóa và sấy phun giữ được hàm lượng isoflavon: Đông hóa dịch sữa đậu tương nảy mầm ở 4-6°C trong 48 giờ và sấy phun thu nhận bột đậu tương giàu isoflavon giữ được trên 90% hàm lượng isoflavon dạng aglucon, đồng thời đảm bảo chất lượng vi sinh và cảm quan sản phẩm.

Thảo luận kết quả

Hàm lượng isoflavon trong đậu tương phụ thuộc mạnh mẽ vào giống cây, điều kiện sinh trưởng và thời vụ thu hoạch. Giống DT98 nổi bật với hàm lượng isoflavon cao, đặc biệt là dạng aglucon, phù hợp làm nguyên liệu cho sản xuất thực phẩm chức năng. Quá trình nảy mầm là bước quan trọng để tăng giá trị sinh học của isoflavon nhờ kích hoạt enzyme β-glucosidaza nội bào, chuyển hóa dạng glucosid thành aglucon.

So sánh với các nghiên cứu quốc tế, hàm lượng isoflavon trong đậu tương Việt Nam tương đương hoặc cao hơn một số giống đậu tương tại Brazil và Nhật Bản, cho thấy tiềm năng phát triển nguồn nguyên liệu chất lượng cao trong nước. Quy trình đông hóa và sấy phun được tối ưu giúp bảo quản hoạt tính sinh học của isoflavon, đồng thời đảm bảo an toàn vi sinh và chất lượng cảm quan, phù hợp với yêu cầu sản xuất thực phẩm chức năng hiện đại.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ so sánh hàm lượng isoflavon tổng số và dạng aglucon giữa các giống đậu tương, bảng phân tích hàm lượng isoflavon theo mùa vụ và vùng địa lý, cũng như biểu đồ hoạt tính enzyme β-glucosidaza trong quá trình nảy mầm.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Lựa chọn và phát triển giống đậu tương DT98: Khuyến khích nông dân và doanh nghiệp sử dụng giống DT98 với hàm lượng isoflavon cao làm nguyên liệu chính cho sản xuất thực phẩm chức năng. Thời gian: 1-2 năm; Chủ thể: Trung tâm giống cây trồng, nông dân, doanh nghiệp.

2. Tối ưu hóa quy trình nảy mầm: Áp dụng quy trình ngâm nước 2-4 giờ, nảy mầm trên cát ẩm trong 36-60 giờ, phun nước định kỳ để kích hoạt enzyme β-glucosidaza, tăng hàm lượng isoflavon dạng aglucon. Thời gian: 6 tháng; Chủ thể: Nhà máy sản xuất, viện nghiên cứu.

3. Ứng dụng công nghệ đông hóa và sấy phun: Triển khai công nghệ đông hóa dịch sữa đậu tương nảy mầm ở 4-6°C trong 48 giờ và sấy phun để thu nhận bột đậu tương giàu isoflavon, đảm bảo chất lượng và an toàn sản phẩm. Thời gian: 1 năm; Chủ thể: Doanh nghiệp sản xuất thực phẩm chức năng.

4. Xây dựng tiêu chuẩn chất lượng sản phẩm: Phát triển tiêu chuẩn kỹ thuật về hàm lượng isoflavon dạng aglucon, độ ẩm, protein, vi sinh vật cho sản phẩm bột đậu tương nảy mầm giàu isoflavon. Thời gian: 1 năm; Chủ thể: Bộ Y tế, Bộ Nông nghiệp, viện nghiên cứu.

5. Đào tạo và chuyển giao công nghệ: Tổ chức các khóa đào tạo, hội thảo chuyển giao công nghệ cho các doanh nghiệp và nông dân về quy trình sản xuất và ứng dụng sản phẩm. Thời gian: liên tục; Chủ thể: Viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các nhà nghiên cứu và sinh viên ngành công nghệ thực phẩm, công nghệ sinh học: Nghiên cứu sâu về quy trình nảy mầm, chuyển hóa isoflavon và ứng dụng công nghệ đông hóa, sấy phun trong sản xuất thực phẩm chức năng.

2. Doanh nghiệp sản xuất thực phẩm chức năng và chế biến đậu tương: Áp dụng quy trình công nghệ để nâng cao giá trị sản phẩm, phát triển các dòng sản phẩm giàu isoflavon có lợi cho sức khỏe.

3. Nông dân và trung tâm giống cây trồng: Lựa chọn giống đậu tương phù hợp, áp dụng kỹ thuật canh tác và thu hoạch nhằm tối ưu hàm lượng isoflavon trong nguyên liệu.

4. Cơ quan quản lý nhà nước và tổ chức tiêu chuẩn: Xây dựng tiêu chuẩn chất lượng, chính sách hỗ trợ phát triển ngành công nghiệp thực phẩm chức năng dựa trên nguồn nguyên liệu đậu tương giàu isoflavon.

Câu hỏi thường gặp

1. Isoflavon là gì và tại sao nó quan trọng trong đậu tương?
   Isoflavon là nhóm hợp chất phytoestrogen có cấu trúc tương tự estrogen, có tác dụng chống oxy hóa, ngăn ngừa ung thư, giảm cholesterol và hỗ trợ sức khỏe tim mạch. Đậu tương là nguồn cung cấp isoflavon tự nhiên phong phú, đặc biệt là dạng aglucon có hoạt tính sinh học cao.

2. Quá trình nảy mầm ảnh hưởng thế nào đến hàm lượng isoflavon?
   Nảy mầm kích hoạt enzyme β-glucosidaza nội bào, chuyển hóa isoflavon dạng glucosid thành dạng aglucon, làm tăng hàm lượng isoflavon có hoạt tính sinh học. Sau 72 giờ nảy mầm, hoạt tính enzyme tăng 2-3 lần, hàm lượng isoflavon dạng aglucon tăng rõ rệt.

3. Tại sao cần sử dụng quy trình đông hóa và sấy phun trong sản xuất bột đậu tương?
   Đông hóa giúp bảo quản dịch sữa đậu tương nảy mầm, giữ nguyên hoạt tính sinh học của isoflavon. Sấy phun thu nhận bột có độ tinh khiết cao, giữ được chất dinh dưỡng và đảm bảo an toàn vi sinh, phù hợp cho sản xuất thực phẩm chức năng.

4. Giống đậu tương nào có hàm lượng isoflavon cao nhất?
   Trong nghiên cứu, giống DT98 có hàm lượng isoflavon tổng số cao nhất (184 mg/100g), đồng thời có hàm lượng isoflavon dạng aglucon cao nhất, phù hợp làm nguyên liệu sản xuất thực phẩm chức năng.

5. Yếu tố nào ảnh hưởng đến hàm lượng isoflavon trong đậu tương?
   Hàm lượng isoflavon phụ thuộc vào giống cây, điều kiện sinh trưởng, thời vụ thu hoạch và vùng địa lý. Ví dụ, cùng giống DT98, hàm lượng isoflavon dao động theo mùa vụ và vùng trồng, cao nhất ở vụ Đông tại Hải Dương (284 mg/100g), thấp hơn ở vụ Hè tại Sơn La (158 mg/100g).

Kết luận

• Đậu tương Việt Nam có tiềm năng lớn làm nguyên liệu sản xuất thực phẩm chức năng giàu isoflavon, đặc biệt là giống DT98 với hàm lượng isoflavon cao.
• Quá trình nảy mầm kích hoạt enzyme β-glucosidaza, chuyển hóa isoflavon dạng glucosid sang dạng aglucon có hoạt tính sinh học cao hơn.
• Quy trình đông hóa dịch sữa đậu tương nảy mầm và sấy phun giúp bảo quản và thu nhận sản phẩm bột đậu tương giàu isoflavon chất lượng cao.
• Hàm lượng isoflavon biến động theo giống, thời vụ và vùng địa lý, cần lựa chọn và quản lý phù hợp để tối ưu giá trị sản phẩm.
• Nghiên cứu mở ra hướng phát triển công nghiệp thực phẩm chức năng dựa trên nguồn nguyên liệu đậu tương trong nước, góp phần nâng cao giá trị kinh tế và sức khỏe cộng đồng.

Next steps: Triển khai ứng dụng quy trình công nghệ tại quy mô pilot, xây dựng tiêu chuẩn chất lượng sản phẩm, đào tạo chuyển giao công nghệ cho doanh nghiệp và nông dân.

Call-to-action: Các tổ chức, doanh nghiệp và nhà nghiên cứu quan tâm có thể liên hệ để hợp tác phát triển sản phẩm thực phẩm chức năng từ đậu tương giàu isoflavon.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Bé gi¸o dôc vµ ®µo t¹o Trêng ®¹i häc B¸ch khoa hµ néi LuËn v¨n th¹c sü Khoa häc Nghµnh : C«ng nghÖ thùc phÈm Nghiªn cøu qui tr×nh c«ng nghÖ s¶n xuÊt bét ®Ëu t¬ng n¶y mÇm giµu Isoflavon øng dông cho s¶n xuÊt thùc phÈm chøc n¨ng NguyÔn M¹nh Th¾ng Hµ Néi 2009 17057208485151000000 Bé gi¸o dôc vµ ®µo t¹o Trêng ®¹i häc B¸ch khoa hµ néi LuËn v¨n th¹c sü Khoa häc Nghiªn cøu qui tr×nh c«ng nghÖ s¶n xuÊt bét ®Ëu t¬ng n¶y mÇm giµu Isoflavon øng dông cho s¶n xuÊt thùc phÈm chøc n¨ng Ngµnh : c«ng nghÖ thùc phÈm M· sè: NguyÔn M¹nh Th¾ng Ngêi híng dÉn khoa häc : PGS. NguyÔn Duy ThÞnh TS. Tr¬ng H¬ng Lan Hµ Néi 2009 Môc lôc Më ®Çu PhÇn I. H×nh th¸i häc cña h¹t ®Ëu 1.

Thµnh phÇn cÊu tróc vµ gi¸ trÞ dinh dìng cña ®Ëu t¬ng 1. Thµnh phÇn tæng qu¸t 1. C¸c thµnh phÇn kh¸c 1. §Ëu t¬ng n¶y mÇm 2.

Isoflavon trong ®Ëu t¬ng 2. NhËn d¹ng cÊu tróc vµ ®ång ph©n 2. T¸c dông cña isofavon ®èi víi søc kháe con ngêi 2. C¬ chÕ t¸c ®éng cña isoflavon 2.

C¬ chÕ hÊp thô 2. Hµm lîng isoflavon trong ®Ëu t¬ng vµ c¸c thùc phÈm tõ ®Ëu t¬ng 2. ¶nh hëng cña c¸c qu¸ tr×nh c«ng nghÖ ®Õn hµm lîng isoflavon 2. ¶nh hëng cña m«i trêng ®Õn hµm lîng isoflavon 2.

Qu¸ tr×nh chuyÓn ho¸ sinh häc 2. Xu híng nghiªn cøu vµ sö dông isoflavon trªn ThÕ Giíi vµ ë ViÖt Nam PhÇn II. nguyªn vËt liÖu vµ ph¬ng ph¸p nghiªn cøu 2. Ph¬ng ph¸p nghiªn cøu 2.

Ph¬ng ph¸p c«ng nghÖ 2. Ph¬ng ph¸p n¶y mÇm ®Ëu t¬ng 2. Ph¬ng ph¸p ®ång hãa dÞch s÷a ®Ëu t¬ng n¶y mÇm. Ph¬ng ph¸p sÊy phun dÞch s÷a ®Ëu t¬ng n¶y mÇm sau qu¸ tr×nh ®ång hãa ®Ó thu nhËn s¶n phÈm.

Ph¬ng ph¸p to¸n häc 2. Ph¬ng ph¸p ph©n tÝch ho¸ lý 2. Ph¬ng ph¸p ph©n tÝch vi sinh 2. Ph¬ng ph¸p ®¸nh gi¸ c¶m quan 2.

Ph¬ng ph¸p s¶n xuÊt b¸nh níng ®Ëu xanh truyÒn thèng PhÇn III. KÕt qu¶ vµ th¶o luËn 3. Nghiªn cøu lùa chän nguån nguyªn liÖu ®Ëu t¬ng 3. §Æc ®iÓm nhËn d¹ng mét sè gièng ®Ëu t¬ng ViÖt Nam 3.

Nghiªn cøu lùa chän lo¹i ®Ëu t¬ng cã hµm lîng isoflavon cao 3. X¸c ®Þnh hµm l¬ng isoflavon tæng sè ë 6 gièng ®Ëu t¬ng nghiªn cøu 3. X¸c ®Þnh hµm lîng isoflavon d¹ng Malonyl 3. X¸c ®Þnh hµm lîng isoflavon d¹ng β - glucosid vµ aglucon 3.

X¸c ®Þnh hµm lîng isoflavon d¹ng Axetyl 3. Nghiªn cøu ¶nh hëng cña thêi vô vµ vïng ®Þa lý ®Õn hµm lîng isolavon cña gièng ®Ëu t¬ng DT84 3. Nghiªn cøu x¸c ®Þnh c¸c ®iÒu kiÖn cña qu¸ tr×nh n¶y mÇm ®Ëu t¬ng 3. ¶nh hëng cña nhiÖt ®é vµ thêi gian ng©m ®Õn sù n¶y mÇm cña h¹t 3.

Kh¶o s¸t ¶nh hëng cña thêi gian ñ ®Õn hµm lîng Isoflavon d¹ng aglucon 3. Tèi u hãa qu¸ tr×nh ñ n¶y mÇm h¹t ®Ëu t¬ng b»ng ph¬ng ph¸p to¸n häc ®Ó thu ®îc hµm lîng cao isoflavon d¹ng aglucon 3. Nghiªn cøu quy tr×nh ®ång hãa dÞch s÷a ®Ëu t¬ng n¶y mÇm 3. Nghiªn cøu ¶nh hëng cña ¸p suÊt ®ång hãa ®Õn chÊt lîng dÞch s÷a ®Ëu t¬ng n¶y mÇm 3.

Nghiªn cøu ¶nh hëng cña nhiÖt ®é ®ång hãa ®Õn chÊt lîng dÞch s÷a ®Ëu t¬ng n¶y mÇm. Nghiªn cøu thu nhËn chÕ phÈm bét ®Ëu t¬ng n¶y mÇm giµu isoflavon tõ dÞch s÷a ®Ëu t¬ng n¶y mÇm b»ng ph¬ng ph¸p sÊy phun. Kh¶o s¸t thµnh phÇn nguyªn liÖu 3. ¶nh hëng cña tû lÖ chÊt mang ®Õn Malto-dextrin ®Õn chÊt lîng s¶n phÈm 3.

Nghiªn cøu c¸c th«ng sè c«ng nghÖ ¶nh hëng ®Õn qu¸ tr×nh sÊy phun 3. X¸c ®Þnh ¶nh hëng cña nhiÖt ®é kh«ng khÝ sÊy 3. X¸c ®Þnh ¶nh hëng cña lu lîng dßng nhËp liÖu 3. X¸c ®Þnh ¶nh hëng cña ¸p suÊt khÝ nÐn 3.

X¸c ®Þnh chÊt lîng cña s¶n phÈm bét ®Ëu t¬ng n¶y mÇm giµu isoflavon 3. Quy tr×nh c«ng nghÖ s¶n xuÊt bét ®Ëu t¬ng n¶y mÇm giµu isoflavon 3. Nghiªn cøu øng dông bæ sung bét ®Ëu t¬ng n¶y mÇm giµu isoflavon trong s¶n suÊt B¸nh níng cao cÊp Isoflavon PhÇn IV. Tµi liÖu tham kh¶o Tµi liÖu tiÕng viÖt Tµi liÖu tiÕng anh Më ®Çu Mét nhãm c¸c chÊt hãa thùc vËt trong c¸c c©y hä ®Ëu ®îc quan t©m nhiÒu nhÊt hiÖn nay lµ phytoestrogen.

Phytoestrogen cã cÊu tróc hãa häc t¬ng tù c¸c hormon oestrogen, oestradiol ë c¬ thÓ ®éng vËt vµ còng cã ho¹t tÝnh cña oestrogen. Tuy nhiªn ho¹t tÝnh nµy thÊp h¬n nhiÒu lÇn so víi oestrogen ®éng vËt (chØ b»ng kho¶ng 1/1000 ®Õn 1/500 ho¹t tÝnh oestradiol). V× vËy, c¸c phytoestrogen cã thÓ cã t¸c dông kh¸ng oestrogen b»ng c¬ chÕ c¹nh tranh t¹i c¸c receptor cña oestrogen [16,36]. C¸c nhãm phytoestrogen chÝnh trong tù nhiªn lµ isoflavon, coumestan vµ lignan trong ®ã isoflavon lµ c¸c hîp chÊt ®îc quan t©m nhÊt.

Isoflavon cã nhiÒu ë thùc vËt hä ®Ëu, nhÊt lµ ®Ëu t¬ng (Glycine max). C¸c nghiªn cøu trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y cho thÊy isoflavon cã nhiÒu t¸c dông nh chèng ung th tiÒn liÖt tuyÕn, ung th vó, ung th tö cung, gi¶m chøng bèc háa cña phô n÷ thêi m·n kinh, gi¶m nguy c¬ m¾c c¸c chøng bÖnh tim m¹ch, gi¶m hµm lîng cholesterol trong m¸u, chèng viªm nang tö cung, bÖnh lo·ng x¬ng vµ lµm gi¶m hµm lîng ®êng trong m¸u ë c¸c bÖnh nh©n tiÓu ®êng type II…. HiÖn nay, nhiÒu nghiªn cøu còng cho r»ng Isoflavon cßn cã kh¶ n¨ng kÐo dµi tuæi thanh xu©n cña phô n÷, lµm ®Ñp da vµ mét sè chøc n¨ng liªn quan tíi chèng l·o hãa [17, 25, 39]. Isoflavon cã nhiÒu ë thùc vËt hä ®Ëu, nhÊt lµ ®Ëu t¬ng.

Trong sè 12 isoflavon th× c¸c isoflavon d¹ng aglucon (gåm daidzein, genistein vµ glycitein) cã ho¹t tÝnh sinh häc cao h¬n rÊt nhiÒu so víi c¸c isoflavon cßn l¹i (d¹ng glucosid). Tuy nhiªn, hµm lîng cña chóng trong ®Ëu t¬ng l¹i rÊt thÊp (chØ chiÕm 1-5% so víi isoflavon tæng sè)[39]. Isoflavon d¹ng glucosid cã thÓ ®îc chuyÓn hãa thµnh d¹ng isoflavon d¹ng aglucon díi t¸c dông cña enzim β-glucosidaza. Enzim nµy c¾t liªn kÕt β - glucosid trong isoflavon d¹ng glucosid, lo¹i ®i ph©n tö ®êng vµ t¹o thµnh isoflavon d¹ng aglucon.

Trong 1 qu¸ tr×nh n¶y mÇm ®Ëu t¬ng ®· kÝch ho¹t enzim glucosidaza trong néi nhò cña h¹t, lµm t¨ng kh¶ n¨ng chuyÓn hãa isoflavon tõ d¹ng glucosid sang d¹ng aglucon. §ång thêi, qu¸ tr×nh n¶y mÇm còng ®· thóc ®Èy ho¹t ®éng cña c¸c enzim proteaza, amylaza… trong néi nhò, biÕn ®æi c¸c chÊt kh«ng hßa tan nh protein, tinh bét, chÊt bÐo thµnh c¸c chÊt hßa tan nh axÝt amin, ®êng, ®ång thêi lµm gi¶m c¸c chÊt ph¶n dinh dìng nh raffinoza hay chÊt øc chÕ anti- trypsin. ChÝnh v× vËy, ®Ëu t¬ng sau khi n¶y mÇm cßn chøa nhiÒu c¸c hîp chÊt sinh häc nh vitamin E, vitamin C. Trªn thÕ giíi, isoflavon ®îc chiÕt t¸ch, thu nhËn tõ ®Ëu t¬ng hoÆc cá ®á Ên ®é (red clover), t¹o ra nhiÒu lo¹i chÕ phÈm isoflavon nh Soy Isoflavones, Fujiflavon AM 10.

Bªn c¹nh ®ã c¸c thùc phÈm chøc n¨ng mµ thµnh phÇn chøc n¨ng lµ Isoflavon ngµy cµng trë nªn phæ biÕn. Xu híng sö dông c¸c thùc phÈm chøc n¨ng nguån gèc tù nhiªn, kh«ng sö dông hãa chÊt trong qu¸ tr×nh chÕ biÕn ®îc nhiÒu nhµ s¶n xuÊt vµ ngêi tiªu dïng quan t©m. ViÖt Nam lµ mét níc n«ng nghiÖp víi s¶n lîng ®Ëu t¬ng lªn tíi kho¶ng 290. §©y lµ nguån nguyªn liÖu phong phó, rÊt thuËn lîi cho nghiªn cøu vµ s¶n xuÊt c¸c thùc phÈm giµu isoflavon.

Trong khi ®ã, vÊn ®Ò nghiªn cøu s¶n xuÊt c¸c s¶n phÈm giµu isoflavon ë níc ta gÇn nh cha b¾t ®Çu. §ã chÝnh lµ nh÷ng lý do ®Ó thùc hiÖn ®Ò tµi “Nghiªn cøu qui tr×nh c«ng nghÖ s¶n xuÊt bét ®Ëu t¬ng n¶y mÇm giµu Isoflavon øng dông cho s¶n xuÊt thùc phÈm chøc n¨ng”. §Ò tµi gåm cã c¸c néi dung chÝnh sau: 1. Lùa chän gièng ®Ëu t¬ng giµu isoflavon.

Nghiªn cøu n©ng cao ho¹t tÝnh sinh häc cña isoflavon trong ®Ëu t¬ng (chuyÓn tõ d¹ng glycosid sang d¹ng aglycon) b»ng ph¬ng ph¸p nÈy mÇm. Nghiªn cøu quy tr×nh ®ång hãa dÞch s÷a ®Ëu t¬ng n¶y mÇm. Nghiªn cøu thu nhËn chÕ phÈm bét ®Ëu t¬ng n¶y mÇm giµu isoflavon tõ dÞch s÷a ®Ëu t¬ng n¶y mÇm b»ng ph¬ng ph¸p sÊy phun. Nghiªn cøu øng dông bæ sung bét ®Ëu t¬ng n¶y mÇm giµu isoflavon trong s¶n suÊt b¸nh níng §Ëu xanh Isoflavon.

3 PhÇn I - Tæng quan 1. §Ëu t¬ng §Ëu t¬ng - Tªn khoa häc lµ Glycine max (L) lµ mét trong nh÷ng c©y trång cæ nhÊt cña nh©n lo¹i. §Ëu t¬ng cã nguån gèc ë vïng M·n Ch©u (Trung Quèc) xuÊt ph¸t tõ mét lo¹i ®Ëu t¬ng d¹i, th©n m¶nh, d¹ng d©y leo tªn khoa häc lµ G. Soja Sieb & Zucc.

Tõ Trung Quèc, ®Ëu t¬ng lan truyÒn dÇn ra kh¾p thÕ giíi. Theo c¸c nhµ nghiªn cøu NhËt B¶n vµo kho¶ng 200 n¨m tríc c«ng nguyªn, ®Ëu t¬ng ®îc ®a vµo TriÒu Tiªn vµ sau ®ã ph¸t triÓn sang NhËt B¶n. §Õn gi÷a thÕ kû 17 ®Ëu t¬ng míi ®îc nhµ thùc vËt häc ngêi §øc Engelbert Caempfer ®a vÒ Ch©u ¢u vµ ®Õn n¨m 1954, míi ®îc du nhËp vµo Hoa Kú [3]. MÆc dï ®Ëu t¬ng ®îc biÕt ®Õn tõ rÊt l©u ®êi nhng sau ®¹i chiÕn thÕ giíi thø 2 míi thùc sù ph¸t triÓn ë Mü, Brazil, Canada… vµ còng tõ ®ã viÖc dïng ®Ëu t¬ng lµm thùc phÈm, trong ch¨n nu«i, trong c«ng nghiÖp, y tÕ… ngµy cµng më réng.

ë níc ta, diÖn tÝch vµ s¶n lîng ®Ëu t¬ng t¨ng nhanh trong vßng 8 n¨m qua, diÖn tÝch tõ 124. Tuy nhiªn n¨ng suÊt chØ t¨ng tõ 12,0 t¹/ha n¨m 2000 lªn 20,3 t¹ /ha n¨m 2007. C¸c tØnh cã diÖn tÝch ®Ëu t¬ng lín lµ Hµ T©y, Hµ Giang, §¾k L¾k vµ §¾k N«ng, §ång Nai. Tuy nhiªn, vÒ n¨ng suÊt th× An Giang ®¹t n¨ng suÊt b×nh qu©n cao nhÊt c¶ níc (28,0 t¹/ha), cao h¬n so víi b×nh qu©n c¶ níc 2 lÇn vµ so víi c¸c ®Þa ph¬ng cßn l¹i tõ 0,5-3,0 lÇn, kÕ ®Õn lµ c¸c tØnh: §ång Th¸p ®¹t 21,0 t¹/ha , §¾k N«ng ®¹t 20,0 t¹/ha, H¶i D¬ng vµ Th¸i B×nh ®¹t 19,0 t¹/ha [7].

T¹i c¸c tØnh phÝa B¾c ®Ëu t¬ng ®îc trång 3 vô/n¨m (Xu©n, HÌ vµ §«ng), Duyªn h¶i Nam Trung Bé gieo trång trong vô Xu©n, HÌ vµ Thu, c¸c 4 tØnh vïng §«ng Nam Bé vµ T©y Nguyªn trång trong vô 1(hÌ) vµ vô 2 (thu), gÇn ®©y cßn ph¸t triÓn s¶n xuÊt vô thu ®«ng trªn ch©n ®Êt ruéng. V× vËy, c«ng t¸c chän gièng cÇn híng theo vïng sinh th¸i, mïa vô vµ ®iÒu kiÖn canh t¸c, kh¶ n¨ng chèng chÞu s©u bÖnh, chÊt lîng s¶n phÈm.1- DiÖn tÝch, N¨ng suÊt vµ S¶n lîng ®Ëu t¬ng ë ViÖt nam tõ n¨m 2000 ®Õn 2007 [7] ChØ tiªu 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 DiÖn tÝch (1000ha) 124,1 140,3 158,6 165,6 182,5 203,6 185,8 230 N¨ng suÊt ( T¹/ha) 12,0 12,4 13 13,3 13,3 14,3 13,9 20,3 S¶n lîng(1000 tÊn) 149,3 173,7 205,6 219,6 242,1 290,6 258,2 466,9 Qua sè liÖu thèng kª trªn, nhËn thÊy r»ng vÒ s¶n lîng, n¨ng suÊt c©y ®Ëu nµnh cña ViÖt Nam cßn rÊt thÊp.