Nghiên cứu sự biến đổi chỉ tiêu lâm sàng và điều trị bệnh viêm tử cung trên lợn nái ngoại

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu vnua nghiên cứu sự biến đổi một số chỉ tiêu lâm sàng vi khuẩn học và thử nghiệm điều trị bệnh viêm, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất

• Tác giả: Lê Minh Tú
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Văn Thanh
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Thú y
• Đề tài: Nghiên cứu sự biến đổi một số chỉ tiêu lâm sàng, vi khuẩn học và thử nghiệm điều trị bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái ngoại nuôi tại một số địa phương khu vực đồng bằng sông Hồng
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 2. DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• 3. DANH MỤC BẢNG
• 4. DANH MỤC HÌNH
• 5. TRÍCH YẾU LUẬN VĂN
• 6. THESIS ABSTRACT
• 7. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 8. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI
• 9. Ý NGHĨA KHOA HỌC VÀ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI
• 10. TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 10.1. MỘT SỐ ĐẶC ĐIỂM VỀ SINH LÝ CỦA LỢN NÁI
• 10.1.1. Vai trò sinh sản của lợn nái
• 10.1.2. Sự thành thục về tính

Tóm tắt

I. Tổng quan về nghiên cứu biến đổi chỉ tiêu lâm sàng ở lợn nái ngoại

Nghiên cứu biến đổi chỉ tiêu lâm sàng và điều trị viêm tử cung ở lợn nái ngoại là một chủ đề quan trọng trong ngành chăn nuôi. Viêm tử cung là một trong những bệnh lý phổ biến ảnh hưởng đến khả năng sinh sản của lợn nái. Việc hiểu rõ về các chỉ tiêu lâm sàng giúp chẩn đoán và điều trị bệnh hiệu quả hơn. Nghiên cứu này không chỉ cung cấp thông tin về tình trạng sức khỏe của lợn nái mà còn giúp nâng cao năng suất sinh sản.

1.1. Tình hình viêm tử cung ở lợn nái ngoại tại Việt Nam

Viêm tử cung ở lợn nái ngoại đang gia tăng tại nhiều địa phương, đặc biệt là khu vực đồng bằng sông Hồng. Tỷ lệ mắc bệnh có thể lên đến 26,27%, ảnh hưởng nghiêm trọng đến năng suất sinh sản. Các yếu tố như lứa đẻ, can thiệp bằng tay và thời gian đẻ đều có tác động lớn đến tỷ lệ mắc bệnh.

1.2. Ý nghĩa của việc nghiên cứu chỉ tiêu lâm sàng

Nghiên cứu chỉ tiêu lâm sàng giúp xác định tình trạng sức khỏe của lợn nái, từ đó đưa ra các biện pháp điều trị kịp thời. Các chỉ tiêu như thân nhiệt, mức độ tiêu thụ thức ăn và dịch rỉ viêm là những yếu tố quan trọng trong việc chẩn đoán viêm tử cung.

II. Vấn đề và thách thức trong điều trị viêm tử cung ở lợn nái ngoại

Viêm tử cung là một bệnh lý phức tạp, gây ra nhiều thách thức trong việc điều trị. Các vi khuẩn gây bệnh thường có khả năng kháng thuốc cao, làm cho việc điều trị trở nên khó khăn. Hơn nữa, việc chẩn đoán sớm và chính xác cũng là một thách thức lớn trong ngành chăn nuôi.

2.1. Nguyên nhân gây viêm tử cung ở lợn nái

Nguyên nhân chính gây viêm tử cung ở lợn nái bao gồm vi khuẩn như E.coli, Staphylococcus và Streptococcus. Những vi khuẩn này thường xuất hiện trong dịch viêm tử cung và có thể gây ra các triệu chứng nghiêm trọng.

2.2. Hậu quả của bệnh viêm tử cung

Bệnh viêm tử cung không chỉ làm giảm khả năng sinh sản của lợn nái mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe của lợn con. Tỷ lệ mắc bệnh tiêu chảy ở lợn con cũng tăng cao do chất lượng sữa mẹ bị ảnh hưởng.

III. Phương pháp nghiên cứu biến đổi chỉ tiêu lâm sàng ở lợn nái

Nghiên cứu này sử dụng nhiều phương pháp khác nhau để xác định sự biến đổi của các chỉ tiêu lâm sàng. Các phương pháp này bao gồm khảo sát thực địa, phỏng vấn người chăn nuôi và theo dõi sức khỏe lợn nái qua các chỉ tiêu lâm sàng.

3.1. Khảo sát tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung

Khảo sát được thực hiện tại nhiều trang trại lợn nái ngoại, nhằm xác định tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung. Kết quả cho thấy tỷ lệ mắc bệnh có sự khác biệt giữa các mùa và các lứa đẻ.

3.2. Đo lường các chỉ tiêu lâm sàng

Các chỉ tiêu lâm sàng như thân nhiệt, mức độ tiêu thụ thức ăn và dịch rỉ viêm được đo lường và ghi nhận thường xuyên. Sự biến đổi của các chỉ tiêu này giúp đánh giá tình trạng sức khỏe của lợn nái.

IV. Kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn trong điều trị viêm tử cung

Kết quả nghiên cứu cho thấy các phác đồ điều trị khác nhau có hiệu quả khác nhau trong việc điều trị viêm tử cung. Việc áp dụng các phương pháp điều trị phù hợp có thể giúp nâng cao tỷ lệ khỏi bệnh và khả năng sinh sản của lợn nái.

4.1. Hiệu quả của các phác đồ điều trị

Các phác đồ điều trị như sử dụng Ovoprost và Cefachlor đã cho thấy hiệu quả cao trong việc điều trị viêm tử cung. Tỷ lệ khỏi bệnh và thời gian hồi phục được cải thiện đáng kể.

4.2. Khả năng sinh sản sau điều trị

Sau khi điều trị, khả năng sinh sản của lợn nái được cải thiện rõ rệt. Nghiên cứu cho thấy lợn nái có thể sinh sản bình thường sau khi khỏi bệnh, góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế cho người chăn nuôi.

V. Kết luận và triển vọng tương lai trong nghiên cứu viêm tử cung ở lợn nái

Nghiên cứu về viêm tử cung ở lợn nái ngoại không chỉ giúp nâng cao hiểu biết về bệnh lý mà còn mở ra hướng đi mới trong việc cải thiện sức khỏe và năng suất sinh sản của lợn nái. Các nghiên cứu tiếp theo cần tập trung vào việc phát triển các phương pháp điều trị hiệu quả hơn.

5.1. Tương lai của nghiên cứu viêm tử cung

Nghiên cứu trong tương lai cần tập trung vào việc phát triển các phương pháp chẩn đoán và điều trị mới, nhằm nâng cao hiệu quả điều trị viêm tử cung ở lợn nái.

5.2. Đề xuất các biện pháp phòng ngừa

Cần có các biện pháp phòng ngừa hiệu quả để giảm thiểu tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung, từ đó nâng cao năng suất sinh sản của lợn nái ngoại.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Ngành chăn nuôi lợn công nghiệp tại Việt Nam đang có bước chuyển mình mạnh mẽ nhằm đáp ứng nhu cầu thực phẩm nội địa và xuất khẩu trong bối cảnh hội nhập quốc tế. Tuy nhiên, các bệnh lý sản khoa, đặc biệt là bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái ngoại sinh sản, đã và đang gây ra tổn thất kinh tế nghiêm trọng cho các cơ sở chăn nuôi. Khảo sát thực tế cho thấy tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung trung bình tại các trang trại tập trung khu vực đồng bằng sông Hồng lên tới 30,83% trên tổng số 1.868 lợn nái theo dõi. Bệnh lý này không chỉ làm giảm trực tiếp số lứa đẻ trong năm, kéo dài khoảng cách lứa đẻ mà còn làm giảm tỷ lệ thụ thai ở các chu kỳ sau xuống dưới 75%, thậm chí làm mất hoàn toàn khả năng sinh sản của đàn nái giống.

Mục tiêu cốt lõi của đề tài là đánh giá toàn diện thực trạng dịch tễ bệnh viêm tử cung trên giống lợn nái ngoại Landrace, xác định các yếu tố rủi ro then chốt tác động đến tỷ lệ phát bệnh, phân tích các biến đổi lâm sàng và đặc tính vi khuẩn học, từ đó xây dựng phác đồ can thiệp điều trị đạt hiệu quả cao. Nghiên cứu được thực hiện tại 15 trang trại chăn nuôi tập trung có quy mô từ 200 đến 2.000 nái thuộc 5 tỉnh, thành phố trọng điểm gồm Hà Nội, Bắc Ninh, Hải Dương, Hưng Yên và Ninh Bình trong khoảng thời gian 12 tháng từ tháng 8 năm 2016 đến tháng 8 năm 2017. Kết quả của nghiên cứu đóng vai trò là cơ sở khoa học quan trọng giúp các trang trại giảm thiểu tỷ lệ mắc bệnh xuống dưới 20%, nâng cao năng suất sinh sản thêm 1,5 đến 2 con cai sữa trên nái mỗi năm và tối ưu hóa lợi nhuận chăn nuôi.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên sự kết hợp của lý thuyết nội tiết - thần kinh thể dịch điều hòa sinh sản gia súc và cơ chế bệnh sinh học của hội chứng viêm tử cung - viêm vú - mất sữa ở lợn nái sau sinh. Quá trình rụng trứng, động dục và sinh đẻ chịu sự chi phối chặt chẽ của trục dưới đồi - tuyến yên - buồng trứng thông qua các hormone Follicle Stimulating Hormone, Luteinizing Hormone, Estrogen, Progesterone và Prostaglandin F2α.

Nghiên cứu tập trung vào 5 khái niệm chuyên môn nền tảng:

• Chu kỳ sinh dục: Quá trình sinh lý mang tính quy luật diễn ra trung bình 21 ngày ở lợn nái, bao gồm các giai đoạn trước động dục, động dục, sau động dục và nghỉ ngơi.
• Thể vàng và thoái hóa thể vàng: Tuyến nội tiết tạm thời trên buồng trứng tiết Progesterone duy trì trạng thái mang thai; sự tồn lưu thể vàng do viêm nhiễm mãn tính sẽ ức chế hoàn toàn chu kỳ động dục tiếp theo.
• Viêm nội mạc tử cung: Trạng thái viêm nhiễm cấp tính hoặc mãn tính tại lớp niêm mạc tử cung, đặc trưng bởi sự xuất tiết dịch rỉ viêm dạng cata có mủ hoặc màng giả hoại tử.
• Viêm cơ và viêm tương mạc tử cung: Thể bệnh tiến triển nặng khi vi khuẩn xâm nhập sâu vào tầng cơ và lớp thanh mạc, gây tổn thương cấu trúc mô học và nhiễm trùng toàn thân.
• Prostaglandin F2α: Dược chất nội tiết có tác dụng làm tiêu biến thể vàng tồn lưu, kích thích co bóp cơ trơn tử cung để tống xuất triệt để sản dịch và dịch viêm ra ngoài.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu tiến hành khảo sát trên tổng cỡ mẫu 1.868 lợn nái ngoại giống Landrace tại 15 cơ sở chăn nuôi quy mô 200 đến 2.000 con thuộc 5 tỉnh đồng bằng sông Hồng. Phương pháp chọn mẫu là chọn mẫu cụm ngẫu nhiên phân tầng theo vùng địa lý, quy mô chuồng trại và số lứa đẻ nhằm đảm bảo tính đại diện cao nhất cho quần thể chăn nuôi công nghiệp.

Quy trình thu thập và xử lý bệnh phẩm dịch tử cung tuân thủ nghiêm ngặt tiêu chuẩn phòng thí nghiệm ISO-17025. Mẫu dịch được bảo quản lạnh ở nhiệt độ 4 độ C và chuyển về phòng xét nghiệm trong vòng 2 giờ để tiến hành nuôi cấy, phân lập vi khuẩn hiếu khí. Thử nghiệm kháng sinh đồ xác định tính mẫn cảm của vi khuẩn được thực hiện theo tiêu chuẩn lâm sàng quốc tế của Hội đồng Quốc gia Hoa Kỳ về Tiêu chuẩn Phòng thí nghiệm Lâm sàng (NCCLS 1997). Toàn bộ dữ liệu dịch tễ học và lâm sàng được xử lý thông kê sinh học bằng phần mềm SPSS 22.0; trong đó, kiểm định Chi-square được áp dụng để so sánh tỷ lệ mắc bệnh giữa các nhóm yếu tố ảnh hưởng và phân tích phương sai một nhân tố (One-Way ANOVA) được sử dụng để đánh giá thời gian điều trị khỏi bệnh của 3 phác đồ thử nghiệm.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Khảo sát dịch tễ trên 1.868 lợn nái ghi nhận tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung trung bình là 30,83% (576 ca bệnh). Tỷ lệ này có sự phân hóa rõ rệt giữa các địa phương: cao nhất tại Bắc Ninh với 35,39% (138/390 con), tiếp theo là Hà Nội với 33,17% (128/386 con), Hải Dương 32,27% (122/378 con), Ninh Bình 26,52% (96/362 con) và thấp nhất tại Hưng Yên với 25,57% (92/352 con). Sự sai khác giữa nhóm các tỉnh Bắc Ninh, Hà Nội, Hải Dương so với nhóm Ninh Bình, Hưng Yên có ý nghĩa thống kê rõ rệt.

Yếu tố mùa vụ và quản lý chuồng trại tác động trực tiếp đến nguy cơ phát bệnh. Tỷ lệ mắc bệnh vào mùa hè đạt mức đỉnh điểm 34,52% (164/475 con) và mùa xuân là 33,40% (157/470 con), cao hơn đáng kể so với mùa đông là 28,27% và mùa thu là 26,97%. Về lứa đẻ, bệnh tập trung cao nhất ở nhóm nái đẻ lứa 1 với tỷ lệ 34,95% và nhóm nái đẻ trên 5 lứa với 35,20%, trong khi nhóm nái lứa 2 đến lứa 5 chỉ chiếm 22,51%.

Đặc biệt, thao tác can thiệp bằng tay khi đỡ đẻ là yếu tố rủi ro hàng đầu: nhóm nái có can thiệp cơ học bằng tay ghi nhận tỷ lệ viêm tử cung lên đến 78,75% (252/320 con), cao gấp hơn 3,6 lần so với nhóm đẻ tự nhiên không can thiệp chỉ ở mức 21,43% (75/350 con). Về mặt vi sinh, 100% mẫu dịch tử cung viêm đều phân lập được các vi khuẩn cơ hội gồm Escherichia coli, Staphylococcus spp., Streptococcus spp. và Salmonella spp.. Các chủng vi khuẩn này thể hiện tính mẫn cảm cao nhất đối với kháng sinh Cefachlor, Norfloxacin và Amoxicillin.

Thảo luận kết quả

Dữ liệu nghiên cứu phản ánh trực quan sự tương quan giữa các yếu tố kỹ thuật và tỷ lệ mắc bệnh. Tỷ lệ nhiễm bệnh có thể được minh họa rõ nét qua biểu đồ cột so sánh theo từng địa phương và bảng phân tích đa biến về các yếu tố nguy cơ như thời gian đẻ kéo dài trên 4 giờ, số con sinh ra trên 12 con mỗi ổ và thời gian thích nghi chuồng đẻ dưới 10 ngày.

Nguyên nhân khiến tỷ lệ mắc bệnh tăng cao vào mùa xuân và mùa hè bắt nguồn từ điều kiện nhiệt độ cao kết hợp độ ẩm không khí lớn, tạo môi trường tối ưu cho vi sinh vật ngoại cảnh bùng phát, đồng thời gây stress nhiệt làm suy giảm hệ thống miễn dịch tự nhiên của lợn nái. Ở nái lứa đầu, cấu trúc xương chậu hẹp kết hợp sự thích nghi hormone chưa hoàn chỉnh thường dẫn đến các ca đẻ khó, buộc kỹ thuật viên phải móc thai cơ học gây trầy xước niêm mạc. Ngược lại, ở nái đẻ trên 5 lứa, trương lực cơ trơn tử cung suy giảm khiến quá trình tống đẩy sản dịch và nhau thai bị trì trệ, tạo điều kiện cho vi khuẩn ngược dòng gây viêm.

So sánh với các nghiên cứu trước đây, kết quả 30,83% của đề tài tương đồng với công bố của các nhà khoa học trong nước tại Bắc Ninh (39,54%) và nằm trong biên độ dao động được ghi nhận tại Vương quốc Anh (11,1% đến 37,2%) cũng như tại Belarus (33,6% đến 55,0%). Thử nghiệm điều trị chứng minh phác đồ kết hợp tiêm bắp 2 ml Ovoprost chứa dẫn xuất Prostaglandin F2α liều 25 mg nhằm kích thích co bóp tống sạch dịch viêm, thụt rửa 300 ml dung dịch Lugol 0,1% và bơm trực tiếp Cefachlor liều 5 mg/kg thể trọng pha với 100 ml nước cất kết hợp bổ sung vitamin ADE và B-complex mang lại hiệu quả khỏi bệnh trên 90% chỉ sau 3 đến 5 ngày điều trị.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm kiểm soát triệt để bệnh viêm tử cung và nâng cao năng suất đàn lợn nái ngoại tại khu vực đồng bằng sông Hồng, các cơ sở chăn nuôi cần thực hiện đồng bộ 4 nhóm giải pháp trọng tâm:

1. Chuẩn hóa quy trình chăm sóc tiền sản và đỡ đẻ: Chuyển lợn nái chửa vào chuồng đẻ trước thời điểm dự sinh tối thiểu 10 đến 14 ngày để gia súc hoàn thành giai đoạn thích nghi miễn dịch. Hạn chế tối đa việc can thiệp cơ học bằng tay trong quá trình đỡ đẻ, giảm tỷ lệ can thiệp móc thai xuống dưới mức 5% trên toàn đàn. Trong trường hợp bắt buộc phải can thiệp đẻ khó, kỹ thuật viên phải thực hiện sát trùng tay bằng cồn iodin 5%, cắt ngắn móng tay và sử dụng gel bôi trơn chuyên dụng vô trùng.
2. Nâng cấp tiêu chuẩn an toàn sinh học và tiểu khí hậu chuồng nuôi: Vệ sinh chuồng đẻ định kỳ 2 lần mỗi ngày, dọn sạch phân và nhau thai ngay sau khi sổ thai. Thực hiện phun thuốc sát trùng chuồng trại định kỳ 1 lần mỗi tuần bằng các dung dịch khử trùng hoạt phổ rộng. Lắp đặt hệ thống làm mát bằng giàn lạnh đối với chuồng kín hoặc quạt thông gió công suất lớn đối với chuồng hở nhằm duy trì nhiệt độ chuồng nuôi ổn định từ 24 đến 26 độ C vào mùa hè, giúp giảm tỷ lệ mắc bệnh mùa nóng xuống dưới 18%.
3. Ứng dụng phác đồ phòng và trị bệnh theo kháng sinh đồ: Triển khai tiêm phòng định kỳ các vaccine phòng bệnh sinh sản như Parvovirus, PRRS và Leptospira cho toàn bộ đàn nái hậu bị trước khi phối giống. Đối với nái sau khi sinh, tiêm ngay 1 mũi Oxytocin hoặc Prostaglandin F2α để hỗ trợ đẩy sạch sản dịch. Khi phát hiện nái có dịch viêm bất thường, áp dụng ngay phác đồ điều trị kết hợp thuốc co bóp cơ trơn tử cung, thụt rửa dung dịch Lugol 0,1% và bơm kháng sinh Cefachlor liều 5 mg/kg thể trọng để đạt tỷ lệ khỏi bệnh trên 90% trong vòng 5 ngày.
4. Đào tạo và kiểm soát chất lượng chuyên môn: Ban quản lý trang trại phối hợp với Chi cục Thú y địa phương tổ chức các khóa tập huấn định kỳ 6 tháng một lần về kỹ thuật thụ tinh nhân tạo vô trùng và xử lý sản khoa an toàn cho 100% công nhân và kỹ thuật viên trực tiếp chăm sóc đàn nái.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang giá trị thực tiễn và học thuật cao, là tài liệu tham khảo đắt giá cho 4 nhóm đối tượng chính:

• Bác sĩ thú y và kỹ sư chăn nuôi tại các trang trại công nghiệp: Nắm vững các chỉ tiêu lâm sàng đặc trưng (thân nhiệt trên 39 độ C, màu sắc và mùi dịch rỉ viêm) cùng danh mục kháng sinh có độ mẫn cảm cao (Cefachlor, Norfloxacin, Amoxicillin) để chẩn đoán phân biệt chính xác và áp dụng phác đồ điều trị dứt điểm trong 3 đến 5 ngày.
• Chủ trang trại và nhà quản lý doanh nghiệp chăn nuôi gia súc: Sử dụng các số liệu dịch tễ và phân tích yếu tố rủi ro để thiết lập quy trình quản trị chuồng đẻ, kiểm soát tỷ lệ nái mắc bệnh dưới mức 15%, từ đó giảm thiểu chi phí thuốc thú y và tối ưu hóa hệ số quay vòng đàn nái sinh sản.
• Giảng viên, nghiên cứu sinh và học viên cao học chuyên ngành Thú y: Tiếp cận phương pháp luận chuẩn mực về thiết kế nghiên cứu dịch tễ thực địa, quy trình phân lập định danh vi khuẩn theo ISO-17025 và kỹ thuật phân tích số liệu sinh học chuyên sâu bằng phần mềm SPSS.
• Các công ty nghiên cứu, sản xuất và phân phối dược phẩm thú y: Khai thác dữ liệu về phổ kháng thuốc và độ nhạy cảm của các chủng vi khuẩn phân lập thực tế tại miền Bắc để nghiên cứu phát triển các dòng thuốc thụt rửa tử cung và dung dịch tiêm đặc trị thế hệ mới.

Câu hỏi thường gặp

1. Dấu hiệu lâm sàng điển hình nhất để phát hiện sớm lợn nái bị viêm tử cung sau đẻ là gì?
Dấu hiệu đặc trưng nhất là hiện tượng chảy dịch rỉ viêm liên tục từ âm hộ trong vòng 24 đến 48 giờ sau sinh. Dịch viêm có màu trắng xám, hồng nhạt hoặc màu rỉ sắt kèm theo mùi hôi thối nồng nặc. Đồng thời, lợn nái biểu hiện sốt cao trên 39 độ C, mệt mỏi, giảm hoặc bỏ ăn và lượng sữa tiết ra sụt giảm rõ rệt.

2. Tại sao lợn nái đẻ lứa đầu và nái đẻ trên 5 lứa lại có tỷ lệ mắc viêm tử cung cao vượt trội?
Lợn nái đẻ lứa đầu có khung chậu hẹp, tính đàn hồi cơ học của đường sinh dục chưa hoàn thiện dẫn đến đẻ khó và phải can thiệp móc thai, gây tổn thương niêm mạc. Ngược lại, lợn nái đẻ trên 5 lứa có cơ trơn tử cung bị nhão, co bóp yếu khiến sản dịch đọng lại, làm chậm quá trình khép cổ tử cung và tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập.

3. Việc can thiệp móc thai bằng tay ảnh hưởng như thế nào đến tỷ lệ phát bệnh?
Thao tác can thiệp cơ học bằng tay làm tăng tỷ lệ mắc bệnh lên mức 78,75% so với 21,43% ở nhóm đẻ tự nhiên. Thao tác thô bạo hoặc thiếu điều kiện vô trùng làm rách xước niêm mạc đường sinh sản, trực tiếp đưa các vi khuẩn từ môi trường ngoài vào lòng tử cung đang tổn thương.

4. Những loại vi khuẩn nào là tác nhân gây bệnh chủ yếu trong dịch viêm tử cung của lợn nái?
Nghiên cứu khẳng định 100% mẫu dịch viêm đều chứa 4 loại vi khuẩn hiếu khí phổ biến gồm Escherichia coli, Staphylococcus spp., Streptococcus spp. và Salmonella spp.. Các vi khuẩn này sinh ra nhiều loại nội độc tố gây ức chế hormone tạo sữa Prolactin và gây tiêu chảy nặng ở đàn lợn con theo mẹ.

5. Phác đồ điều trị nào đạt hiệu quả tối ưu nhất trong nghiên cứu thực nghiệm?
Phác đồ hiệu quả nhất là sử dụng Ovoprost tiêm dưới da 2 ml (chứa 25 mg dẫn xuất PGF2α) 1 liều duy nhất để mở cổ tử cung và tống sản dịch; kết hợp thụt rửa tử cung bằng 300 ml dung dịch Lugol 0,1%, sau đó bơm Cefachlor 5 mg/kg thể trọng mỗi ngày một lần và bổ sung vitamin ADE, B-complex trong 3 đến 5 ngày liên tục.

Kết luận

• Tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái ngoại Landrace tại 5 tỉnh đồng bằng sông Hồng ở mức cao với tỷ lệ trung bình 30,83%, dao động từ 25,57% đến 35,39% tùy thuộc vào từng địa phương và phương thức chăn nuôi.
• Bệnh chịu ảnh hưởng mạnh mẽ bởi mùa vụ (mùa hè cao nhất đạt 34,52%), lứa đẻ (lứa 1 và lứa trên 5 đạt xấp xỉ 35%) và đặc biệt là thao tác can thiệp cơ học bằng tay khi đẻ (tỷ lệ mắc lên đến 78,75%).
• Quá trình bệnh lý làm biến đổi rõ rệt các chỉ tiêu lâm sàng với thân nhiệt tăng cao trên 39 độ C, tiết dịch rỉ viêm có mùi hôi và 100% mẫu bệnh phẩm có sự hiện diện của các vi khuẩn E. coli, Staphylococcus spp., Streptococcus spp., Salmonella spp..
• Phác đồ điều trị phối hợp hormone Prostaglandin F2α, thụt rửa dung dịch Lugol 0,1%, bơm kháng sinh Cefachlor và bổ sung vitamin trợ sức toàn thân cho kết quả khỏi bệnh dứt điểm trên 90% chỉ sau liệu trình 3 đến 5 ngày.
• Các đơn vị chăn nuôi cần tiến hành chuẩn hóa ngay quy trình an toàn sinh học chuồng đẻ, kiểm soát chặt chẽ thao tác trợ sản trong vòng 3 tháng tới và áp dụng đồng bộ phác đồ điều trị chuẩn để bảo vệ tối đa năng suất sinh sản đàn giống.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM LÊ MINH TÚ NGHIÊN CỨU SỰ BIẾN ĐỔI MỘT SỐ CHỈ TIÊU LÂM SÀNG, VI KHUẨN HỌC VÀ THỬ NGHIỆM ĐIỀU TRỊ BỆNH VIÊM TỬ CUNG TRÊN ĐÀN LỢN NÁI NGOẠI NUÔI TẠI MỘT SỐ ĐỊA PHƯƠNG KHU VỰC ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG Chuyên ngành: Thú y Mã số: 60 64 01 01 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Nguyễn Văn Thanh NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2018 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan: 1. Những nội dung trong luận văn này là do tôi thực hiện dưới sự hướng dẫn trực tiếp của PGS. Mọi tham khảo trong luận văn đều được trích dẫn rõ ràng tên tác giả, tên công trình, thời gian, địa điểm công bố.

Mọi sao chép không hợp lệ, vi phạm quy chế đào tạo, hay gian lận tôi xin chịu hoàn toàn trách nhiệm. Hà Nội, ngày tháng năm 2017 Tác giả luận văn Lê Minh Tú i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Hoàn thành được công trình nghiên cứu này, trước tiên tôi xin bày tỏ lòng biết ơn và kính trọng sâu sắc tới các thầy cô giáo trong bộ môn Ngoại sản, Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã giúp đỡ và tạo mọi điều kiện thuận lợi cho tôi trong quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn và kính trọng tới PGS. TS Nguyễn Văn Thanh, người thầy đã dành nhiều công sức và thời gian tận tình chỉ bảo giúp tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn.

Tôi xin bày tỏ lời cám ơn tới sự giúp đỡ của tập thể cán bộ kỹ thuật cùng toàn thể công nhân viên các trại lợn thuộc khu vực đồng bằng Sông Hồng Nhân dịp này, cho phép tôi được bày tỏ lời cảm ơn chân thành tới các nhà khoa học, các thầy cô giáo và các bạn đồng nghiệp đã giúp đỡ, tạo điều kiện cho tôi nâng cao kiến thức, hoàn thành bản luận văn này. Xin cảm ơn gia đình, bạn bè và đồng nghiệp đã động viên, giúp đỡ và tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong suốt quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Xin chân thành cảm ơn! Hà Nội, ngày tháng năm 2017 Tác giả luận văn Lê Minh Tú ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục.

iii Danh mục chữ viết tắt. vi Danh mục bảng. vii Danh mục hình. viii Trích yếu luận văn.

ix Thesis abstract. Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài.

Tổng quan tài liệu. Một số đặc điểm về sinh lý của lợn nái. Vai trò sinh sản của lợn nái. Sự thành thục về tính.

Một số yếu tố ảnh hưởng tới sự thành thục về tính. Chu kỳ sinh dục. Sinh lý quá trình sinh đẻ. Bệnh viêm tử cung ở lợn nái (MESTRITIS).

Nguyên nhân gây viêm tử cung. Hậu quả của bệnh viêm tử cung. Triệu chứng của bệnh viêm tử cung. Chẩn đoán viêm tử cung ở lợn nái.

Các yếu tố ảnh hưởng đến tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung ở lợn nái sau đẻ. Biện pháp phòng bệnh viêm tử cung ở lợn nái. Tình hình nghiên cứu bệnh viêm tử cung ở lợn trên thế giới và ở việt nam. Tình hình nghiên cứu trên thế giới.

Tình hình nghiên cứu tại Việt Nam. Đối tượng, nội dung và phương pháp nghiên cứu. 26 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Đối tượng và địa điểm nghiên cứu.

Nội dung nghiên cứu. Khảo sát tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái ngoại sinh sản tại một số khu vực đồng bằng Sông Hồng. Nghiên cứu ảnh hưởng của một số yếu tố đến tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái ngoại. Xác định sự biến đổi của một số chỉ tiêu lâm sàng bao gồm: Thân nhiệt, Dịch rỉ viêm (mầu sắc, mùi ), phản ứng đau, mức độ tiêu thụ thức ăn của lợn nái mắc viêm tử cung.

Xác định sự biến đổi của một số vi khuẩn hiếu khí thường gặp trong dịch viêm tử cung:. Thử nghiệm điều trị bệnh viêm tử cung bằng một số phác đồ khác nhau và theo dõi chỉ tiêu tỷ lệ khỏi, thời gian khỏi và khả năng sinh sản của lợn nái sau khi khỏi bệnh. Thời gian nghiên cứu: Từ tháng 8 năm 2016 đến tháng 8 năm 2017. Phương pháp nghiên cứu.

Phương pháp xử lý số liệu. Kết quả và thảo luận. Kết quả khảo sát tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái ngoại sinh sản tại một sốkhu vực đồng bằng sông Hồng. Nghiên cứu ảnh hưởng của một số yếu tố đến bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái ngoại.

Ảnh hưởng của yếu tố mùa vụ đến tỷ lệ lợn nái mắc bệnh viêm tử cung. Ảnh hưởng của lứa đẻ đến tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái. Ảnh hưởng của việc can thiệp bằng tay đến tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung ở đàn lợn nái ngoại. Ảnh hưởng của số con sinh ra/ổ đến tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái ngoại.

Ảnh hưởng của thời gian đẻ đến tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái ngoại. Ảnh hưởng của thời gian thích nghi đến tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái ngoại. Sự biến đổi một số chỉ tiêu lâm sàng khi lợn nái mắc bệnh viêm tử cung. 43 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Kết quả phân lập và giám định thành phần, tính mẫn cảm với một số thuốc kháng sinh của các vi khuẩn phân lập được từ dịch đường sinh dục lợn nái bình thường và bệnh lý. Kết quả phân lập và giám định thành phần vi khuẩn trong dịch đường sinh dục lợn nái bình thường và bệnh lý. Kết quả xác định tính mẫn cảm của các vi khuẩn phân lập được từ dịch viêm đường sinh dục lợn nái với một số thuốc kháng sinh thông dụng. ết quả xác định tính mẫn cảm của tập đoàn vi khuẩn có trong dịch viêm đường sinh dục lợn nái với một số thuốc kháng sinh thông dụng.

Kết quả điều trị bệnh viêm tử cung. Kết luận và kiến nghị. 55 Tài liệu tham khảo. 56 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa Tiếng Anh AFTA : ASEAN Free Trade Area FSH : Follicle stimulating hormone GSH : Gonado Stimulin Hormone HCG : Human Chorionic Gonadotropin LH : Luteinizing hormone MMA : Hội chứng viêm tử cung – viêm vú - mất sữa PMSG : Pregnant Mare Serum Gonadotropin : Pg F2α Prostaglandin F2α VTC : Viêm tử cung vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 4.

Tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung ở đàn lợn nái ngoại tại một số trang trại thuộc tỉnh khu vực đồng bằng Sông Hồng. Tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái theo các mùa trong năm. Tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung ở các lứa đẻ. Ảnh hưởng của việc can thiệp bằng tay đến tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái ngoại.

Ảnh hưởng của số con sinh ra/ổ đến tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái ngoại. Ảnh hưởng của thời gian đẻ đến tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái ngoại. Ảnh hưởng của thời gian thích nghi đến tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái ngoại. Một số chỉ tiêu lâm sàng của lợn bình thường và lợn bị viêm tử cung.

Thành phần vi khuẩn có trong dịch âm đạo, tử cung lợn nái bình thường và bệnh lý. Kết quả xác định tính mẫn cảm của các vi khuẩn phân lập được từ dịch viêm tử cung, âm đạo lợn nái với một số thuốc kháng sinh. Kết quả xác định tính mẫn cảm của tập đoàn vi khuẩn có trong dịch viêm đường sinh dục của lợn nái với một số thuốc kháng sinh thông dụng. Kết quả điều trị viêm tử cung và khả năng sinh sản của lợn nái sau khi khỏi bệnh.

51 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC HÌNH Hình 4. Tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung ở đàn lợn nái ngoại tại một số trang trại thuộc khu vực đồng bằng Sông Hồng. Tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái theo các mùa trong năm. Ảnh hưởng của lứa đẻ đến tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung ở lợn nái ngoại.

Lợn nái đẻ lứa đầu bị viêm tử cung. Ảnh hưởng của việc can thiệp bằng tay đến tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái ngoại. Can thiệp bằng tay khi lợn nái đẻ. Ảnh hưởng của số con sinh ra/ổ đến tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái ngoại.

Ảnh hưởng của thời gian đẻ đến tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái ngoại. Ảnh hưởng của thời gian thích nghi đến tỷ lệ mắc bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái ngoại. Lợn nái bị viêm tử cung có dịch rỉ viêm màu hồng nhạt. Lợn nái bị viêm tử cung có dịch rỉ viêm màu trắng lẫn hồng.

Lợn nái bị viêm tử cung có dịch rỉ viêm tiết ra từ cơ quan sinh dục. Tỷ lệ thành phần vi khuẩn có trong dịch âm đạo, tử cung lợn nái bình thường và bệnh lý. Hiệu quả các phác đồ điều trị. Hiệu quả về thời gian của các phác đồ điều trị.

52 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Lê Minh Tú Tên luận văn: “Nghiên cứu sự biến đổi một số chỉ tiêu lâm sàng, vi khuẩn học và thử nghiệm điều trị bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái ngoại nuôi tại một số dịa phương khu vực đồng bằng sông Hồng ” Ngành: Thú y Mã số: 60 64 01 01 Tên cơ sở đào tạo: Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu - Xác định được thực trạng mắc bệnh viêm tử cung ở đàn lợn nái ngoại nuôi tại một số địa phương khu vực đồng bằng sông Hồng. - Xác định được một số yếu tố ảnh hưởng đến bệnh viêm tử cung trên đàn lợn nái ngoại nuôi tại một số địa phương thuộc khu vực đồng bằng Sông Hồng. - Xác định được sự biến đổi một số chỉ tiêu lâm sàng và vi khuẩn học khi lợn nái bị viêm tử cung. - Đưa ra được phác đồ điều trị bệnh viêm tử cung ở đàn lợn nái sinh sản.