HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGUYỄN DOÃN PHƯƠNG NGHIÊN CỨU BỆNH PHẤN TRẮNG HẠI DƯA CHUỘT VÀ ỨNG DỤNG CHẾ PHẨM SINH HỌC PHÒNG TRỪ BỆNH TẠI HÀ NỘI Chuyên ngành: Bảo vệ thực vật Mã số: 60 62 01 12 Người hướng dẫn khoa học: TS. Phạm Ngọc Dung NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2016 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày… tháng… năm 2016 Tác giả luận văn Nguyễn Doãn Phương i LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình.
Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc TS. Phạm Ngọc Dung đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám độc, giảng viên và cán bộ các phòng, ban chức năng của Ban đào tạo sau đại học – Viện Khoa học Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ viên chức Bộ môn Bệnh cây – Viện Bảo vệ thực vật đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài.
Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Hà Nội, ngày. năm 2016 Tác giả luận văn Nguyễn Doãn Phương ii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN. iii DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT.
v DANH MỤC BẢNG. vi DANH MỤC ĐỒ THỊ, SƠ ĐỒ. viii TRÍCH YẾU LUẬN VĂN. ix THESIS ABSTRACT.
TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI. MỤC TIÊU CỦA ĐỀ TÀI. Mục tiêu chung. Mục tiêu của đề tài.
PHẠM VI NGHIÊN CỨU. NHỮNG ĐÓNG GÓP MỚI, Ý NGHĨA KHOA HỌC HOẶC THỰC TIỂN. TỔNG QUAN TÀI LIỆU TRONG VÀ NGOÀI NƯỚC. TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU NGOÀI NƯỚC.
Tình hình gây hại của bệnh phấn trắng trên cây trồng. Các kết quả nghiên cứu về phương pháp phân loại các loài nấm phấn trắng trên thế giới. Một số kết quả nghiên cứu về xạ khuẩn đối kháng. TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU TRONG NƯỚC.
Triệu chứng và điều kiện phát sinh gây hại của bệnh phấn trắng. Các nghiên cứu về chẩn đoán bằng kỹ thuật sinh học phân tử bệnh phấn trắng ở Việt Nam. Một số kết quả trong phòng trừ bệnh phấn trắng ở Việt Nam. Một số kết quả nghiên cứu về xạ khuẩn đối kháng ở VN.
VẬT LIỆU, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. VẬT LIỆU NGHIÊN CỨU. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU. ĐỊA ĐIỂM NGHIÊN CỨU VÀ THỜI GIAN NGHIÊN CỨU.
Thời gian nghiên cứu:. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Xác đinh nấm phấn trắng hại dưa chuột dựa vào đặc điểm hình thái và sinh học phân tử. Nghiên cứu đặc điểm sinh học, sinh thái và xác định qui luật phát sinh và phát triển của bệnh phấn trắng trên cây dưa chuột.
Nghiên cứu thử nghiệm chế phẩm vi sinh vật trong phòng trừ bệnh phấn trắng trên dưa chuột. Phương pháp xử lý số liệu. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN. XÁC ĐỊNH NẤM PHẤN TRẮNG HẠI DƯA CHUỘT BẰNG PHÂN TÍCH HÌNH THÁI VÀ SINH HỌC PHÂN TỬ.
Lây bệnh nhân tạo để xác định tác nhân gây bệnh phấn trắng. Nghiên cứu đặc điểm hình thái các loài nấm phấn trắng gây hại trên dưa chuột tại Hà Nội. Xác định tác nhân gây bệnh phấn trắng hai cây dưa chuột bằng chỉ thị phân tử. NGHIÊN CỨU ĐẶC ĐIỂM SINH HỌC, SINH THÁI VÀ XÁC ĐỊNH QUI LUẬT PHÁT SINH VÀ PHÁT TRIỂN CỦA BỆNH PHẤN TRẮNG TRÊN CÂY DƯA CHUỘT.
Đánh giá ảnh hưởng của nhiệt độ đến khả năng nảy mầm của bào tử vô tính nấm phấn trắng Podosphaera xanthii. Đánh giá ảnh hưởng của ẩm độ đến khả năng nảy mầm của bào tử vô tính nấm phấn trắng trên dưa chuột. Đánh giá ảnh hưởng của ánh sáng đến khả năng nảy mầm của bào tử vô tính nấm phấn trắng trên dưa chuột. Đánh giá ảnh hưởng của tuổi lá đến khả năng nảy mầm của bào tử vô tính nấm phấn trắng Podosphaera xanthii trên lá dưa chuột.
Nghiên cứu qui luật phát sinh, phát triển của bệnh phấn trắng trên dưa chuột. NGHIÊN CỨU THỬ NGHIỆM CHẾ PHẨM VI SINH VẬT PHÒNG TRỪ BỆNH PHẤN TRẮNG. Đánh giá khả năng đối kháng của xạ khuẩn có ích đến tác nhân gây bệnh phấn trắng trên dưa chuột trong phòng thí nghiệm. Thử nghiệm chế phẩm vi sinh vật trong nhà lưới.
KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ. 63 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 65 iv DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Từ viết tắt Nghĩa tiếng Việt PT Phấn trắng HSKS Hề sợi khí sinh TBCĐ Tế bào chân đế KHV Kính hiễn vi LBNT Lây bệnh nhân tạo SM19 Chế phẩm SM19 HLPT Hiệu lực phòng trừ CT Công thức ĐC Đối chứng TLB Tỷ lệ bệnh CSB Chỉ số bệnh TP Trước phun SP Sau phun HL Hiệu lực PTTH Phòng trừ tổng hợp HQKT Hiệu quả kinh tế VSV Vi sinh vật XK Xạ khuẩn TB Trung bình v DANH MỤC BẢNG Bảng 4. Đặc điểm hình thái của các loài nấm PT thuộc chi Podosphaera gây hại trên dưa chuột và mốt số cây trông họ bầu bí.
Đặc điểm hình thái của các loài nấm PT thuộc chi Podosphaera gây hại trên dưa chuột và mốt số cây trông họ bầu bí. Kết quả lây bệnh nhân tạo nấm phấn trắng trên một số cây trồng trong nhà lưới (Viện BVTV, 2014). Nguồn vật liệu các loài nấm PT thuộc chi Podosphaera gây hại trên 9 cây trồng chính và 9 cây ký chủ phụ ở Việt Nam cùng DNA database accession numbers được sử dụng cho xây dựng và phân tích cây phả hệ ITS. Nguồn vật liệu các loài nấm PT thuộc chi Podosphaera gây hại trên 9 cây trồng chính và 9 cây ký chủ phụ ở Việt Nam cùng DNA database accession numbers được sử dụng cho xây dựng và phân tích cây phả hệ ITS.
Nguồn vật liệu các loài nấm PT thuộc chi Podosphaera gây hại trên 9 cây trồng chính và 9 cây ký chủ phụ ở Việt Nam cùng DNA database accession numbers được sử dụng cho xây dựng và phân tích cây phả hệ ITS. Nguồn vật liệu các loài nấm PT thuộc chi Podosphaera gây hại trên 9 cây trồng chính và 9 cây ký chủ phụ ở Việt Nam cùng DNA database accession numbers được sử dụng cho xây dựng và phân tích cây phả hệ ITS. Nguồn vật liệu các loài nấm PT thuộc chi Podosphaera gây hại trên 9 cây trồng chính và 9 cây ký chủ phụ ở Việt Nam cùng DNA database accession numbers được sử dụng cho xây dựng và phân tích cây phả hệ ITS. Ảnh hưởng của nhiệt độ đến sự nẩy mầm của các bào tử vô tính nấm PT Podosphaera xanthii trên lá dưa chuột (Viện Bảo vệ thực vật, 2015).
Ảnh hưởng của ẩm độ lên sự nẩy mầm của các bào tử vô tính nấm Podosphaera xanthii trên lá dưa chuột (Viện Bảo vệ thực vật, 2015). Ảnh hưởng của ánh sáng lên sự nẩy mầm của các bào tử vô tính nấm PT Podosphaera xanthii trên lá dưa chuột (Viện BVTV, 2015). Ảnh hưởng của tuổi lá lên sự nảy mầm, xâm nhiễm và phát triển của bào tử vô tính nấm PT Podosphaera xanthii. Ảnh hưởng của tuổi lá đến sự nảy mầm của các bào tử vô tính nấm PT Podosphaera xanthii thông qua đường kính tản nấm.
Hiệu quả phòng trừ của dòng xạ khuẩn đối kháng SM19 đối với nấm phấn trắng trên cây dưa chuột. Hiệu lực của chế phẩm SM19 phòng trừ bệnh phấn trắng dưa chuột trong nhà lưới (Viện BVTV, 2014). Hiệu lực của chế phẩm SM19 phòng trừ bệnh phấn trắng dưa chuột trong nhà lưới (Viện BVTV, 2015). Hiệu lực của chế phẩm SM19 ở các nồng độ khác nhau đối với bệnh phấn trắng trên cây dưa chuột (Tráng Việt, Mê Linh, Hà Nội, vụ xuân 2015).
Hiệu lực của chế phẩm SM19 ở các nồng độ khác nhau đối với bệnh phấn trắng trên cây dưa chuột (Tráng Việt, Mê Linh, vụ đông 2015-2016). Hiệu lực của chế phẩm SM19 đối với bệnh phấn trắng trên cây dưa chuột ở các nồng độ khác nhau (Mê Linh, Hà Nội, 2016). Hiệu quả của chế phẩm SM19 đối với bệnh phấn trắng trên cây dưa chuột ở các thời điểm phun khác nhau (Mê Linh, Hà Nội, 2015). Hiệu quả của số lần phun chế phẩm SM19 đối với bệnh phấn trắng trên cây dưa chuột (Tráng Việt, Mê Linh, Hà Nội, 2015).
Hiệu quả kinh tế khi sử dụng chế phẩm SM19 đối với bệnh phấn trắng trên cây dưa chuột so với đối chứng nông dân. 61 vii DANH MỤC ĐỒ THỊ, SƠ ĐỒ Hình 2. Sơ đồ minh họa các cụm gen rDNA của sinh vật nhân thật. Vùng ITS1 và ITS2 được chỉ bằng mũi tên.
Sơ đồ cây phả hệ phân tích vùng 28S RNA (Hình 1, Tr. Triệu trứng bệnh phấn trắng trên cây xoài: (A) trên hoa, (B) trên lá, (C) lá chết khô vì bệnh. Triệu trứng bệnh phấn trắng trên cây cam quýt: (A) trên chồi non, (B) trên quả non, (C) trên lá bánh tẻ. Quy trình PCR và các primers sử dụng để nhân các vùng ITS và 28S rDNA (Viện Bảo vệ thực vật, 2014).
Một số hình ảnh về ươm tròng cây và LBNT trong nhà lưới Viện BVTV. Một số hình ảnh về đặc điểm hình thái nấm phấn trắng gây hại trên cây dưa chuột ở trong nhà lưới. Một số hình ảnh về đặc điểm hình thái nấm phấn trắng gây hại trên cây bí đỏ ở trong nhà lưới. Một số hình ảnh về đặc điểm hình thái nấm phấn trắng gây hại trên cây mướp đắng ở nhà lưới.
Cây phả hệ MP, PAUP 4.0 dựa trên phân tích các trình tự của vùng ITS các nấm phấn trắng thuộc chi Podosphaera gây hại trên một số cây trồng họ bầu bí và các ký chủ khác ở Việt Nam (Viện BVTV, 2014). Điều tra diễn biến của bệnh phấn trắng do Podosphaera xanthii gây ra trên cây dưa chuột năm 2015.