Luận văn nghiên cứu ảnh hưởng của mùa vụ đến sức sản xuất thịt gà lai mía × lương phượng nuôi tại xã quyết thắng thành phố thái nguyên

Tài liệu nghiên cứu Luận văn nghiên cứu ảnh hưởng của mùa vụ đến sức sản xuất thịt gà lai mía × lương phượng nuôi tại, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên

• Tác giả: Nguyễn Trung Kiên
• Người hướng dẫn: PGS. Trần Thanh Vân
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Chăn nuôi Thú y
• Đề tài: Nghiên Cứu Ảnh Hưởng Của Mùa Vụ Đến Sức Sản Xuất Thịt Gà Lai Tại Thái Nguyên
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC HÌNH
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• 1. Phần 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Mục tiêu và yêu cầu của đề tài
• 1.2. Ý nghĩa của đề tài
• 1.3. Ý nghĩa khoa học
• 1.4. Ý nghĩa thực tiễn của đề tài
• 2. Phần 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Cơ sở khoa học của đề tài
• 2.2. Cơ sở khoa học của việc nghiên cứu sự di truyền các tính trạng sản xuất của gia cầm
• 2.3. Khả năng sản xuất thịt của gia cầm và các yếu tố ảnh hưởng
• 2.4. Tình hình nghiên cứu trong nước và ngoài nước
• 2.4.1. Tình hình nghiên cứu trong nước
• 2.4.2. Tình hình nghiên cứu ngoài nước
• 2.5. Giới thiệu về gà Mía, gà Lương Phượng và con lai
• 2.5.1. Đặc điểm ngoại hình và khả năng sản xuất của gà Mía
• 2.5.2. Đặc điểm ngoại hình và khả năng sản xuất của gà Lương Phượng
• 2.5.3. Đặc điểm ngoại hình và khả năng sản xuất của gà lai F1 (Mía x Lương Phượng)
• 3. Phần 3: ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đối tượng nghiên cứu. Địa điểm và thời gian tiến hành
• 3.2. Nội dung nghiên cứu
• 3.3. Phương pháp nghiên cứu và các chỉ tiêu theo dõi
• 3.3.1. Phương pháp nghiên cứu
• 3.3.2. Các chỉ tiêu theo dõi
• 3.3.3. Chỉ số sản suất PI (Performance – Index)
• 3.3.4. Chỉ số kinh tế EN (Economic Number)
• 3.3.5. Phương pháp xử lý số liệu
• 4. Phần 4: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Công tác phục vụ sản xuất
• 4.2. Công tác chăn nuôi
• 4.3. Chuẩn đoán và điều trị bệnh cho gia cầm
• 4.4. Kết quả chuyên đề nghiên cứu khoa học
• 4.5. Tỷ lệ nuôi sống của gà thí nghiệm qua các tuần tuổi
• 4.6. Khả năng sinh trưởng của gà thí nghiệm
• 4.7. Khả năng tiêu thụ và chuyển hóa thức ăn
• 4.8. Chỉ số sản xuất và chỉ số kinh tế của gà thí nghiệm
• 4.9. Chi phí trực tiếp cho gà thí nghiệm
• 5. Phần 5: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Nghiên Cứu Ảnh Hưởng Mùa Vụ Đến Gà Lai TN

Nghiên cứu về ảnh hưởng mùa vụ đến gà lai tại Thái Nguyên là một chủ đề quan trọng trong ngành chăn nuôi gia cầm. Ngành chăn nuôi gia cầm đang phát triển mạnh mẽ, đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp thịt và trứng cho người dân. Nhu cầu về thực phẩm ngày càng tăng, thúc đẩy ngành chăn nuôi phát triển nhanh chóng. Việc nghiên cứu này nhằm xác định tác động của các yếu tố mùa vụ đến sức sản xuất thịt gà lai, từ đó đưa ra các giải pháp để tối ưu hóa quy trình chăn nuôi và nâng cao hiệu quả kinh tế. Các giống gà nhập ngoại như Kabir, Lương Phượng đã góp phần cải tạo năng suất chăn nuôi gà thả vườn. Gà Lương Phượng dễ nuôi, nhanh lớn, ít bệnh, năng suất cao, thích nghi tốt với khí hậu Việt Nam. Gà Mía là giống gà nội có chất lượng thịt thơm ngon, da giòn, mỡ dưới da ít, ngoại hình đẹp, sức khỏe tốt, thích hợp chăn thả vườn. Lai tạo giữa gà trống Mía và mái Lương Phượng tạo ra con lai có sức sản xuất thịt cao, chất lượng thịt thơm ngon.

1.1. Tầm quan trọng của nghiên cứu sức sản xuất thịt gà lai

Nghiên cứu này có ý nghĩa quan trọng trong việc cung cấp thông tin khoa học về năng suất thịt gà lai trong điều kiện mùa vụ khác nhau. Kết quả nghiên cứu sẽ giúp người chăn nuôi lựa chọn giống gà phù hợp, áp dụng quy trình chăm sóc và nuôi dưỡng tối ưu, từ đó nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Nghiên cứu cũng góp phần vào việc phát triển ngành chăn nuôi gia cầm bền vững, đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của thị trường.

1.2. Mục tiêu và phạm vi nghiên cứu ảnh hưởng mùa vụ đến gà lai

Mục tiêu chính của nghiên cứu là xác định ảnh hưởng của mùa vụ đến sức sản xuất thịt gà lai (Mía × Lương Phượng) nuôi tại xã Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên. Nghiên cứu tập trung vào các chỉ tiêu như tỷ lệ nuôi sống, khả năng sinh trưởng, khả năng tiêu thụ và chuyển hóa thức ăn, chỉ số sản xuất và chỉ số kinh tế của gà thí nghiệm. Phạm vi nghiên cứu giới hạn trong điều kiện chăn nuôi tại xã Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên.

II. Vấn Đề Ảnh Hưởng Mùa Vụ Đến Năng Suất Gà Lai TN

Một trong những thách thức lớn trong chăn nuôi gà lai Thái Nguyên là sự biến động về năng suất do ảnh hưởng của mùa vụ. Các yếu tố thời tiết như nhiệt độ, độ ẩm, ánh sáng và gió mùa có thể tác động trực tiếp đến sức khỏe, khả năng sinh trưởng và sản lượng thịt gà. Mùa hè nắng nóng có thể gây stress nhiệt, giảm ăn và tăng nguy cơ mắc bệnh. Mùa đông rét đậm có thể làm chậm quá trình sinh trưởng và tăng chi phí sưởi ấm. Do đó, việc hiểu rõ và kiểm soát ảnh hưởng của mùa vụ là rất quan trọng để đảm bảo năng suất ổn định và hiệu quả kinh tế trong chăn nuôi gà lai.

2.1. Tác động của thời tiết đến sức khỏe và sinh trưởng gà lai

Thời tiết có ảnh hưởng lớn đến sức khỏe và sinh trưởng của gà lai. Nhiệt độ cao có thể gây stress nhiệt, làm giảm khả năng tiêu hóa và hấp thụ thức ăn, dẫn đến giảm tăng trọng. Độ ẩm cao tạo điều kiện cho vi khuẩn và nấm mốc phát triển, làm tăng nguy cơ mắc bệnh. Ánh sáng ảnh hưởng đến quá trình trao đổi chất và sinh sản của gà. Gió mùa có thể gây lạnh và ẩm ướt, làm tăng nguy cơ mắc các bệnh về đường hô hấp.

2.2. Biến đổi khí hậu và thách thức cho chăn nuôi gà lai

Biến đổi khí hậu đang tạo ra những thách thức lớn cho ngành chăn nuôi gà lai. Sự thay đổi về nhiệt độ, lượng mưa và tần suất các hiện tượng thời tiết cực đoan như nắng nóng, rét đậm, bão lũ có thể gây ra những thiệt hại nghiêm trọng cho sản lượng thịt gà. Người chăn nuôi cần phải thích ứng với biến đổi khí hậu bằng cách áp dụng các biện pháp phòng ngừa và giảm thiểu rủi ro, như xây dựng chuồng trại kiên cố, cải thiện hệ thống thông gió và điều chỉnh chế độ dinh dưỡng.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Ảnh Hưởng Mùa Vụ Đến Gà Lai

Nghiên cứu ảnh hưởng của mùa vụ đến sức sản xuất thịt gà lai cần áp dụng các phương pháp khoa học và bài bản. Việc lựa chọn đối tượng nghiên cứu, địa điểm và thời gian tiến hành, nội dung nghiên cứu và các chỉ tiêu theo dõi là rất quan trọng để đảm bảo tính chính xác và tin cậy của kết quả. Phương pháp nghiên cứu cần kết hợp giữa lý thuyết và thực nghiệm, sử dụng các công cụ thống kê để phân tích và đánh giá dữ liệu. Kết quả nghiên cứu sẽ cung cấp những thông tin hữu ích cho người chăn nuôi và các nhà quản lý trong việc đưa ra các quyết định phù hợp.

3.1. Đối tượng địa điểm và thời gian nghiên cứu gà lai

Đối tượng nghiên cứu là gà lai (Mía × Lương Phượng) được nuôi tại xã Quyết Thắng, thành phố Thái Nguyên. Địa điểm nghiên cứu là các hộ chăn nuôi gà lai trên địa bàn xã. Thời gian tiến hành nghiên cứu được thực hiện trong khoảng thời gian từ năm 2011 đến năm 2015, bao gồm các mùa vụ khác nhau trong năm.

3.2. Các chỉ tiêu theo dõi và phương pháp thu thập dữ liệu

Các chỉ tiêu theo dõi bao gồm tỷ lệ nuôi sống, khả năng sinh trưởng (khối lượng cơ thể, sinh trưởng tuyệt đối, sinh trưởng tương đối), khả năng tiêu thụ và chuyển hóa thức ăn (lượng thức ăn tiêu thụ, tiêu tốn thức ăn/kg tăng khối lượng), chỉ số sản xuất (PI) và chỉ số kinh tế (EN). Dữ liệu được thu thập thông qua việc theo dõi và ghi chép hàng ngày, hàng tuần về tình trạng sức khỏe, sinh trưởng và tiêu thụ thức ăn của gà thí nghiệm.

3.3. Phương pháp xử lý số liệu và phân tích thống kê

Số liệu thu thập được sẽ được xử lý bằng các phần mềm thống kê chuyên dụng như SPSS hoặc Excel. Các phương pháp phân tích thống kê được sử dụng bao gồm phân tích phương sai (ANOVA), kiểm định t-test và phân tích tương quan. Kết quả phân tích sẽ được trình bày dưới dạng bảng biểu và đồ thị để dễ dàng so sánh và đánh giá ảnh hưởng của mùa vụ đến các chỉ tiêu nghiên cứu.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Ảnh Hưởng Mùa Vụ Đến Gà Lai TN

Kết quả nghiên cứu cho thấy mùa vụ có ảnh hưởng đáng kể đến sức sản xuất thịt gà lai tại Thái Nguyên. Tỷ lệ nuôi sống, khả năng sinh trưởng và khả năng tiêu thụ thức ăn của gà có sự khác biệt giữa các mùa vụ khác nhau. Gà nuôi trong mùa có điều kiện thời tiết thuận lợi thường có tỷ lệ nuôi sống cao hơn, sinh trưởng nhanh hơn và tiêu thụ thức ăn hiệu quả hơn so với gà nuôi trong mùa có điều kiện thời tiết bất lợi. Các chỉ số sản xuất và chỉ số kinh tế cũng phản ánh rõ sự khác biệt về hiệu quả chăn nuôi giữa các mùa vụ.

4.1. Tỷ lệ nuôi sống của gà thí nghiệm qua các mùa vụ

Tỷ lệ nuôi sống của gà thí nghiệm có sự khác biệt rõ rệt giữa các mùa vụ. Gà nuôi trong mùa xuân và mùa thu thường có tỷ lệ nuôi sống cao hơn so với gà nuôi trong mùa hè và mùa đông. Điều này có thể là do điều kiện thời tiết trong mùa xuân và mùa thu tương đối ôn hòa, ít gây stress cho gà.

4.2. Khả năng sinh trưởng của gà thí nghiệm theo mùa vụ

Khả năng sinh trưởng của gà thí nghiệm cũng bị ảnh hưởng bởi mùa vụ. Gà nuôi trong mùa xuân và mùa thu thường có tốc độ sinh trưởng nhanh hơn so với gà nuôi trong mùa hè và mùa đông. Điều này có thể là do nhiệt độ cao trong mùa hè gây stress nhiệt, làm giảm khả năng tiêu hóa và hấp thụ thức ăn của gà, trong khi nhiệt độ thấp trong mùa đông làm tăng chi phí năng lượng để duy trì thân nhiệt.

4.3. Tiêu thụ thức ăn và hiệu quả chuyển hóa theo mùa vụ

Lượng thức ăn tiêu thụ và hiệu quả chuyển hóa thức ăn của gà thí nghiệm cũng có sự khác biệt giữa các mùa vụ. Gà nuôi trong mùa xuân và mùa thu thường tiêu thụ thức ăn hiệu quả hơn so với gà nuôi trong mùa hè và mùa đông. Điều này có thể là do điều kiện thời tiết thuận lợi trong mùa xuân và mùa thu giúp gà tiêu hóa và hấp thụ thức ăn tốt hơn.

V. Ứng Dụng Thực Tiễn Nghiên Cứu Gà Lai Thái Nguyên

Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc ứng dụng vào thực tiễn chăn nuôi gà lai tại Thái Nguyên. Người chăn nuôi có thể sử dụng thông tin này để lựa chọn mùa vụ chăn nuôi phù hợp, áp dụng các biện pháp chăm sóc và nuôi dưỡng tối ưu, từ đó nâng cao năng suất và hiệu quả kinh tế. Nghiên cứu cũng cung cấp cơ sở khoa học cho việc xây dựng các chính sách hỗ trợ và phát triển ngành chăn nuôi gia cầm bền vững.

5.1. Lựa chọn mùa vụ chăn nuôi gà lai hiệu quả

Dựa trên kết quả nghiên cứu, người chăn nuôi nên ưu tiên lựa chọn mùa xuân và mùa thu để chăn nuôi gà lai. Đây là những mùa vụ có điều kiện thời tiết thuận lợi, giúp gà sinh trưởng và phát triển tốt, giảm thiểu rủi ro về dịch bệnh và tăng cao năng suất.

5.2. Điều chỉnh quy trình chăm sóc và dinh dưỡng theo mùa

Người chăn nuôi cần điều chỉnh quy trình chăm sóc và dinh dưỡng cho gà theo từng mùa vụ. Trong mùa hè, cần đảm bảo cung cấp đủ nước mát, tăng cường thông gió và giảm mật độ nuôi. Trong mùa đông, cần đảm bảo chuồng trại ấm áp, cung cấp đủ năng lượng và protein cho gà.

VI. Kết Luận Và Hướng Nghiên Cứu Ảnh Hưởng Mùa Vụ

Nghiên cứu đã xác định được ảnh hưởng của mùa vụ đến sức sản xuất thịt gà lai tại Thái Nguyên. Kết quả nghiên cứu cung cấp những thông tin hữu ích cho người chăn nuôi và các nhà quản lý trong việc đưa ra các quyết định phù hợp. Tuy nhiên, nghiên cứu vẫn còn một số hạn chế và cần được tiếp tục mở rộng trong tương lai. Các hướng nghiên cứu tiếp theo có thể tập trung vào việc đánh giá ảnh hưởng của các yếu tố khác như giống, chế độ dinh dưỡng và quản lý đến năng suất và chất lượng thịt gà lai.

6.1. Tóm tắt kết quả nghiên cứu và ý nghĩa thực tiễn

Nghiên cứu đã chứng minh rằng mùa vụ có ảnh hưởng đáng kể đến sức sản xuất thịt gà lai. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc giúp người chăn nuôi lựa chọn mùa vụ chăn nuôi phù hợp, điều chỉnh quy trình chăm sóc và dinh dưỡng, từ đó nâng cao năng suất và hiệu quả kinh tế.

6.2. Hướng nghiên cứu tiếp theo về gà lai và mùa vụ

Các hướng nghiên cứu tiếp theo có thể tập trung vào việc đánh giá ảnh hưởng của các yếu tố khác như giống, chế độ dinh dưỡng và quản lý đến năng suất và chất lượng thịt gà lai. Ngoài ra, cần nghiên cứu sâu hơn về cơ chế tác động của các yếu tố thời tiết đến sinh lý và sinh hóa của gà, từ đó đưa ra các giải pháp phòng ngừa và giảm thiểu rủi ro hiệu quả hơn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Đặt vấn đề Trong những năm gần đây, ngành chăn nuôi gia cầm có xu hướng phát triển mạnh mẽ, đang giữ một vai trò quan trọng trong việc cung cấp các sản phẩm có giá trị như thịt, trứng…cho nhu cầu của người dân. Cùng với sự phát triển của ngành kinh tế, đời sống xã hội ngày càng được nâng cao, nhu cầu về thực phẩm của con người đòi hỏi phải nhiều hơn, ngon hơn. Do đó, đã thúc đẩy ngành chăn nuôi nói chung và chăn nuôi gia cầm nói riêng phát triển với tốc độ nhanh. Đứng trước nhu cầu thực tiễn sản xuất trên, nước ta đã nhập một số giống gà lông màu có khả năng sinh trưởng phát triển tốt như: Kabir, Lương Phượng …, để đáp ứng nhu cầu thiết yếu của người tiêu dùng.

Các giống gà đã và đang góp phần cải tạo năng suất chăn nuôi gà thả vườn ở nước ta. Gà Lương Phượng có đặc điểm dễ nuôi, nhanh lớn, ít bệnh và cho năng suất cao, thích nghi tốt với điều kiện khí hậu Việt Nam, song chất lượng thịt chưa được ưa chuộng vì lớp mỡ dưới da nhiều. Tuy nhiên, giống gà này vẫn được nhân dân ta quý trọng và ngày càng phát triển. Từ xưa đến nay, các giống gà địa phương vẫn được nhân dân ta quý trọng và ngày càng phát triển.

Gà Mía là một trong nhưng giống gà nội có chất lượng thịt thơm, ngon, da dòn, mỡ dưới da ít, ngoại hình đẹp, sức khẻo tốt, thích hợp cho chăn thả ngoài vườn và được thuần hóa từ lâu ở Đường Lâm (Sơn Tây – Hà Tây). Nhiều nghiên cứu cho thấy việc lai tạo giữa gà trống Mía và mái Lương Phượng tạo ra con lai có sức sản xuất thịt cao, chất lượng thịt thơm ngon, khắc phục nhược điểm của giống gốc. Đã có nhiều nghiên cứu đánh giá sức sản xuất thịt của con lai và đều khẳng định con lai có khả năng sinh trưởng tốt. Vấn đề đặt ra là: Liệu các quy trình nuôi dưỡng khác nhau trong các nông hộ, các địa phương có ảnh hưởng đến sức sản xuất thịt của gà lai (Mía x Lương Phượng) hay không? Mùa vụ có ảnh hưởng tới khả năng sản xuất của giống gà này hay không? Để giải quyết vấn đề này tôi tiến hành thực hiện đề tài: “Nghiên cứu ảnh hưởng của mùa vụ đến sức sản xuất thịt gà lai (Mía × Lương Phượng) nuôi tại xã Quyết Thắng – Thành Phố Thái Nguyên”.

Mục tiêu và yêu cầu của đề tài + Xác định được ảnh hưởng của mùa vụ đến khả năng sản xuất thịt của gà lai (trống Mía × mái Lương Phượng) nuôi tại xã Quyết Thắng, thành Phố Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên. + Bản thân làm quen với công tác nghiên cứu khoa học về chăn nuôi gia cầm. - Góp phần thúc đẩy chăn nuôi gia cầm trong nông hộ phát triển bền vững. - Nhằm tìm hiểu và đưa ra một đối tượng gia cầm mới chăn nuôi tại xã Quyết Thắng, TP Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên.

- Góp phần nâng cao thu nhập cho nông dân, góp phần phát triển kinh tế xã hội địa phương. Ý nghĩa của đề tài 1. Ý nghĩa khoa học - Từng bước hoàn thiện quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng để phát huy tối đa tiềm năng của con giống, góp phần hoàn thiện quy trình chăn nuôi theo hướng an toàn sinh học. - Có thêm luận cứ khoa học về khả năng sinh trưởng và cho thịt của gà Mía lai nuôi tại Thái Nguyên.

Ý nghĩa thực tiễn của đề tài - Đánh giá được khả năng sản xuất thịt của gà (Mía × Lương Phượng) thương phẩm, nuôi bán chăn thả ở các vụ khác nhau để từ đó khuyến cáo cho người chăn nuôi về mùa vụ thích hợp trong sản xuất đại trà. - Bản thân là sinh viên được làm quen với công tác nghiên cứu khoa học. 3 Phần 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Cơ sở khoa học của đề tài 2.

Cơ sở khoa học của việc nghiên cứu sự di truyền các tính trạng sản xuất của gia cầm Trong chăn nuôi để đánh giá được hiệu quả kinh tế, năng suất thịt của vật nuôi ta cần đưa ra một số chỉ tiêu như nguồn gốc của gà, bản chất di truyền các tính trạng sản xuất, sức sống và khả năng chống đỡ bệnh tật, đặc biệt về khả năng sinh trưởng, khả năng sử dụng và chuyển hóa thức ăn các yếu tố hưởng đến sinh trưởng và cho thịt của gia cầm. Môi trường gây ra một sự sai lệch với giá trị kiểu gen hướng này hoặc hướng khác. Quan hệ đó được biểu hiện như sau: P=G+E Trong đó: P: Là giá trị kiểu hình G: Là giá trị kiểu gen E: Là sai lệch môi trường Tuy nhiên khác với tính trạng chất lượng, giá trị kiểu gen của tính trạng số lượng do nhiều gen nhỏ (Minorgene) cấu tạo thành. Đó là hiệu ứng riêng biệt của từng gen thì rất nhỏ, nhưng tập hợp nhiều gen nhỏ sẽ có ảnh hưởng rõ rệt đến tính trạng nghiên cứu.

Hiện tượng này gọi là hiện tượng đa gen (Polygene) gồm các thành phần: Cộng gộp, trội và tương tác gen, nên được biểu hiện theo công thức sau: G=A+D+I Trong đó: G: Là giá trị kiểu gen A: Là giá trị cộng gộp (Additive value) D: Là giá trị sai lệch trội (Dominance deviation) I : Là giá trị sai lệch tương tác (Interaction deviation) 4 Trong đó giá trị cộng gộp (A) là do giá trị giống quy định, là thành phần quan trọng nhất của kiểu gen vì nó ổn định, có thể xác định được và di truyền lại cho thế hệ sau, có ý nghĩa trong chọn dòng thuần, là cơ sở cho việc chọn giống. Hai thành phần sai lệch trội (D) và tương tác gen (I) cùng có vai trò quan trọng, là giá trị giống đặc biệt chỉ có thể xác định được thông qua con đường thực nghiệm. D và I không di truyền được và phụ thuộc vào vị trí và sự tương tác giữa các gen. Chúng là cơ sở cho việc chọn giống.

Đồng thời tính trạng số lượng cũng chịu ảnh hưởng của môi trường chung và môi trường riêng: - Sai lệch môi trường chung (General environmental) (Eg) là sai lệch do các yếu tố tác động lên toàn bộ các cá thể trong nhóm vật nuôi. Loại này có tính chất thường xuyên và không cục bộ như: Thức ăn, khí hậu… Do vậy đó là sai lệch giữa các nhóm, giữa các cá thể và giữa các phần khác nhau trên một cơ thể. - Sai lệch môi trường riêng (Environmental deviation) (Es) là các sai lệch do các yếu tố môi trường tác động riêng rẽ lên từng nhóm cá thể vật nuôi hoặc một giai đoạn nào đó trong đời một con vật hay các phần khác nhau của con vật. Loại yếu tố này có tính chất không thường xuyên và cục bộ như các thay đổi về thức ăn, khí hậu, trạng thái sinh lý…gây ra.

Như vậy, quan hệ của kiểu hình (P), kiểu gen (G) và môi trường (E) của một cá thể biểu thị như sau: P = A + D +I + Eg + Es Trong đó: P: Là giá trị kiểu hình (phenotyp Value) A: Là giá trị cộng gộp (Additive Value) D: Là giá trị sai lệch trội (Dominance Value) I: Là sai lệch tương tác hay sai lệch át gen (Epistatic deviation) Eg: Là sai lệch môi trường chung (General environmental diviation) Es: Là sai lệch môi trường riêng (Special environmental diviation) 5 Năng suất giống vật nuôi phụ thuộc vào các yếu tố di truyền và ngoại cảnh. Vật nuôi nhận được khả năng di truyền từ bố mẹ, nhưng sự thể hiện khả năng đó ở kiểu hình lại phụ thuộc vào ngoại cảnh môi trường sống (như chế độ chăm sóc, nuôi dưỡng, quản lý…). Đây là cơ sở để tạo lập một điều kiện ngoại cảnh thích hợp nhằm củng cố phát huy tối đa khả năng di truyền của các giống vật nuôi, đặc biệt là gia cầm. Vì vậy, để đạt được năng suất, chất lượng cao trong chăn nuôi (giá trị kiểu hình như mong muốn) chúng ta cần phải có giống tốt và tạo ra môi trường thích hợp để phát huy hết tiềm năng của giống.

Khả năng sản xuất thịt của gia cầm và các yếu tố ảnh hưởng 2. Các chỉ tiêu đánh giá sức sản xuất thịt của gia cầm và cách xác định Sinh trưởng - Khái niệm sinh trưởng Ở vật nuôi từ khi hình thành phôi đến khi trưởng thành khối lượng và thể tích cơ thể tăng lên. Điều này trước tiên là tế bào tăng lên về số lượng, các cơ quan bộ phận trong cơ thể đều có sự tăng lên về khối lượng và kich thước. Từ đó, dẫn đến khối lượng và thể tích của cơ thể tăng lên, sự lớn lên của cơ thể là do sự tích lũy các chất hữu cơ thông qua trao đổi chất.

Trần Đình Miên và cs (1992) [18] đã khái quát “Sinh trưởng là một quá trình tích lũy chất hữu cơ thông qua trao đổi chất, là sự tăng lên về chiều cao, chiều dài, bề ngang, khối lượng của từng cơ quan, bộ phận cũng như toàn bộ cơ thể trên cơ sở tính di truyền từ đời trước”. Sinh trưởng là một quá trình sinh lý phức tạp và tuân theo những quy luật nhất định. Trần Đình Miên, Nguyễn Kim Đường (1992) [18] cho biết: Midedorpho A. (1867) là người đầu tiên phát hiện ra quy luật sinh trưởng theo giai đoạn của gia súc, cho rằng gia súc non phát triển mạnh nhất sau khi mới sinh, sau đó tăng khối lượng giảm dần theo từng tháng tuổi.

Khái niệm sinh trưởng: Sinh trưởng là một quá trình sinh lý, sinh hóa phức tạp, duy trì từ phôi được hình thành cho đến khi con vật đã trưởng thành. Để có được số đo chính xác về sinh trưởng từng thời kỳ không phải dễ dàng (Chambers J. 6 Sinh trưởng của con vật được tính từ khi trứng thụ tinh cho đến khi đã trưởng thành và được chia làm hai giai đoạn: Giai đoạn trong thai và giai đoạn ngoài thai. Đối với gia cầm là thời kỳ hậu phôi và thời kỳ trưởng thành.

(1972) [9] thì cường độ phát triển qua giai đoạn bào thai và giai đoạn sau khi sinh có ảnh hưởng đến chỉ tiêu phát triển của con vật. Nhìn từ khía cạnh giải phẫu sinh lý, thì sự sinh trưởng của các mô diễn ra theo trình tự như sau: + Hệ thống tiêu hóa, nội tiết + Hệ thống xương + Hệ thống cơ bắp + Mỡ Trong thực tế nuôi gia cầm lấy thịt cho thấy: trong giai đoạn đầu của sự sinh trưởng, thức ăn, dinh dưỡng được dùng tối đa cho sự phát triển của xương, mô cơ, một phần ít dùng lưu giữ trong cấu tạo của mỡ.