HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGUYỄN TRỌNG HƯƠNG NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG KHUYẾN NÔNG TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN LẠNG GIANG, TỈNH BẮC GIANG Ngành: Quản lý kinh tế Mã ngành : 8 31 01 10 Người hướng dẫn khoa học: GS. Đỗ Kim Chung NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2020 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng, mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cảm ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày 10 tháng 10 năm 2020 Tác giả luận văn Nguyễn Trọng Hương i LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình.
Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc đến GS. Đỗ Kim Chung đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Kinh tế Nông nghiệp và Chính sách, Khoa Kinh tế và Phát triển triển nông thôn - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn Văn phòng UBND huyện, Phòng nông nghiệp và phát triển nông thôn huyện, Phòng Tài Nguyên và Môi trường huyện, Chi cục thống kê huyện, các hộ gia đình đã giúp cung cấp cho tôi các số liệu, các thông tin phục vụ quá trình hoàn thiện luận văn.
Xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ, viên chức trạm Khuyến nông huyện Lạng Giang (Trung tâm dịch vụ kỹ thuật nông nghiệp) đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài. Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Hà Nội, ngày. tháng 10 năm 2020 Tác giả luận văn Nguyễn Trọng Hương ii MỤC LỤC Lời cam đoan.
ii Mục lục .iii Danh mục chữ viết tắt. vi Danh mục bảng. vii Danh mục sơ đồ, hộp. ix Trích yếu luận văn.
Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu nghiên cứu. Mục tiêu chung. Mục tiêu cụ thể.
Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Những đóng góp mới của luận văn.
Cơ sở lý luận và thực tiễn về nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông. Cơ sở lý luận về nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông. Khái niệm về khuyến nông, nội dung hoạt động của khuyến nông và hiệu quả hoạt động khuyến nông. Vai trò của nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông.
Đặc điểm của hiệu quả hoạt động khuyến nông. Nội dung nghiên cứu nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông. Các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động khuyến nông. Cơ sở thực tiễn về hiệu quả hoạt động khuyến nông.
Kinh nghiệm hoạt động khuyến nông của Nhật Bản. Kinh nghiệm hoạt động khuyến nông của một số địa phương. Phương pháp nghiên cứu. Đặc điểm của huyện lạng giang và chọn địa điểm nghiên cứu.
Đặc điểm của huyện Lạng Giang. Chọn địa điểm nghiên cứu. Thu thập số liệu. Thu thập số liệu thứ cấp.
Thu thập số liệu sơ cấp. Phương pháp xử lý số liệu. Phương pháp phân tích số liệu. Một số chỉ tiêu phân tích.
Kết quả hoạt động khuyến nông. Hiệu quả hoạt động khuyến nông. Kết quả nghiên cứu và thảo luận. Thực trạng hiệu quả hoạt động khuyến nông trên địa bàn huyện Lạng Giang giai đoạn 2016 - 2019.
Hệ thống tổ chức bộ máy khuyến nông của cấp huyện, xã. Thực trạng hoạt động khuyến nông ở huyện Lạng Giang. Thực trạng hiệu quả của hoạt động khuyến nông ở Lạng Giang. Đánh giá chung về hiệu quả hoạt động khuyến nông trên địa bàn huyện Lạng Giang.
Ảnh hưởng của các yếu tố đến hiệu quả hoạt động khuyến nông trên địa bàn huyện Lạng Giang. Năng lực cán bộ khuyến nông. Cơ chế chính sách, kinh phí. Sự phối hợp tham gia của chính quyền, hợp tác xã và các tổ chức chính trị - xã hội.
Sự tiếp thu, ủng hộ của người dân. Các giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông trên địa bàn huyện Lạng Giang, tỉnh bắc giang. Hoàn thiện hệ thống bộ máy tổ chức khuyến nông. Nâng cao năng lực cán bộ khuyến nông các cấp.
Tăng cường đầu tư kinh phí cho hoạt động khuyến nông .4 Nâng cao hiệu quả hoạt động tập huấn kỹ thuật………………………………82 4. Đẩy mạnh các hoạt động thông tin tuyên truyền……………………………. Tăng cường xây dựng mô hình trình diễn đảm bảo hiệu quả, khả năng nhân rộng. Đẩy mạnh hoạt động tư vấn, dịch vụ khuyến.
Tăng cường khả năng hợp tác quốc tế về khuyến nông………………. Kết luận và kiến nghị. 91 Tài liệu tham khảo. 97 v DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt CC Cơ cấu CT Chương trình DA Dự án ĐVT Đơn vị tính GTSX Giá trị sản xuất SX Sản xuất UBND Ủy ban nhân dân vi DANH MỤC BẢNG Bảng 3.
Thống kê diện tích đất đai của huyện Lạng Giang. Kết quả sản xuất và cơ cấu kinh tế của huyện qua 4 năm (2016-2019). Đánh giá tình nông nghiệp và khuyến nông của 3 xã địa điểm nghiên cứu năm 2018. Tình hình tổ chức tập huấn kỹ thuật khuyến nông cho nông dân do cán bộ khuyến nông tổ chức và phối hợp tổ chức giai đoạn 2016- 2019.
Tình hình tổ chức hội thảo, thăm quan đầu bờ các mô hình điểm trong trồng trọt, chăn nuôi giai đoạn 2016-2019. Đánh giá của người dân về hoạt động bồi dưỡng, tập huấn và đào tạo. Kết quả thăm dò ý kiến của người dân về các lớp tập huấn, bồi dưỡng Khuyến nông của huyện Lạng Giang. Kết quả thăm dò ý kiến của người dân về việc áp dụng kiến thức, kỹ năng đã được tập huấn khuyến nông vào sản xuất.
Thực trạng các hình thức thông tin tuyên truyền. Đánh giá của người dân về hoạt động thông tin tuyên truyền. Xây dựng các mô hình trình diễn. Đánh giá của người dân về hoạt động xây dựng mô hình trình diễn.
Đánh giá của hộ nông dân về điều kiện áp dụng các mô hình trình diễn. Đánh giá của người dân về hoạt động dịch vụ khuyến nông. Hợp tác quốc tế về khuyến nông của huyện Lạng Giang. Biến đổi cơ cấu giá trị sản xuất nông nghiệp của huyện Lạng Giang trong 4 năm (2016 - 2019).
Kết quả sản xuất một số sản phẩm nông nghiệp của huyện Lạng Giang trong 4 năm 2016-2019. Tình hình chăn nuôi trên địa bàn huyện. So sánh một số hiệu quả kinh tế một số loại cây, con. So sánh thu nhập giữa hộ tham gia hoạt động khuyến nông và hộ không tham gia hoạt động khuyến nông.
Tỷ lệ hộ nghèo huyện Lạng Giang giai đoạn 2016-2019. Tổng số lao động khu vực nông thôn giai đoạn 2016-2019. Giới trong tham gia hoạt động khuyến nông. Đội ngũ cán bộ khuyến nông tham gia hoạt động khuyến nông trên địa bàn huyện Lạng Giang năm 2019.
Kinh phí dành cho hoạt động khuyến nông của huyện Lạng Giang. 75 viii DANH MỤC SƠ ĐỒ, HỘP Sơ đồ 4. Hệ thống tổ chức hoạt động khuyến nông (năm 2018). Đánh giá của người dân về mô hình trình diễn.
Phương pháp khuyến nông cần gắn với thực tế. Khó khăn trong hợp tác quốc tế về khuyến nông. ix TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Nguyễn Trọng Hương Tên luận văn: "Nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông trên địa bàn huyện Lạng Giang, tỉnh Bắc Giang". Ngành: Quản lý kinh tế Mã số: 8 31 01 10 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam Mục tiêu nghiên cứu: Trên cơ sở đánh giá thực trạng hoạt động khuyến nông và hiệu quả hoạt động khuyến nông trên địa bàn huyện Lạng Giang, tỉnh Bắc Giang, từ đó đề tài đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông trên địa bàn huyện Lạng Giang, tỉnh Bắc Giang trong thời gian tới.
Phương pháp nghiên cứu: Đề tài đã sử dụng các phương pháp nghiên cứu sau: Phương pháp thu thập thông tin thứ cấp (qua các báo cáo chính thống của UBND, phòng nông nghiệp huyện, trạm khuyến nông.) và sơ cấp thông qua phỏng vấn, điều tra 150 hộ dân; phương pháp phỏng vấn sâu đối với cán bộ khuyến nông và các nông hộ về thực trạng và hiệu quả hoạt động khuyến nông; phương pháp thống kê mô tả, thống kê so sánh để thấy được hiệu quả của việc áp dụng công nghệ mới, cách làm mới trong hoạt động sản xuất so với cách làm cũ, công nghệ cũ, mô hình cũ. Kết quả nghiên cứu chính và kết luận: Đề tài đã tập trung đánh giá thực trạng hoạt động khuyến nông huyện Lạng Giang bao gồm: Đào tạo, tập huấn và bồi dưỡng, thông tin tuyên truyền, trình diễn và nhân rộng mô hình, tư vấn và dịch vụ khuyến nông, hợp tác quốc tế về khuyến nông. Kết quả phân tích cho thấy, các hoạt động đào tạo, tập huấn và bồi dưỡng, thông tin tuyên truyền, trình diễn và nhân rộng mô hình đã đạt được những kết quả đáng kể: Giai đoạn 2016 - 2019 cán bộ trạm Khuyến nông tổ chức và phối hợp tổ chức được 987 lớp tập huấn, bồi dưỡng kiến thức cho 42.500 lượt người, góp phần nâng cao khả năng nắm bắt, áp dụng kỹ thuật tiến bộ vào hoạt động sản xuất; tổ chức được 29 cuộc hội thảo thăm quan đầu bờ, thu hút 2.090 lượt người tham dự, trực tiếp được mắt thấy, tai nghe về những mô hình hiệu quả kinh tế cao; xây dựng được 46 mô hình trình diễn trong đó có 32 mô hình về trồng trọt, 08 mô hình về chăn nuôi và 06 mô hình về thủy sản.góp phần nâng cao hiệu quả hoạt sản xuất nông nghiệp của huyện. Tuy nhiên, hoạt động tư vấn, dịch vụ khuyến nông, cũng như hợp tác quốc tế về khuyến nông vẫn còn nhiều hạn chế.