CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU CÓ LIÊN QUAN 1. Những công trình đã nghiên cứu Hiện nay có rất nhiều những công trình nghiên cứu về vấn đề chất lượng tín dụng trong lĩnh vực hoạt động kinh doanh của Ngân hàng, đặc biệt là nâng cao chất lượng tín dụng doanh nghiệp trong hệ thống Ngân hàng thương mại. Đó là các đề tài nghiên cứu khoa học, Luận án Tiến sỹ, Luận văn Thạc sỹ, có thể kể đến một số công trình tiêu biểu liên quan trực tiếp đến đề tài như sau: Đỗ Minh Thông (2012),“Nâng cao chất lượng tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa tại ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam khu vực thành phố Hồ Chí Minh”, Luận văn thạc sỹ, Trường Đại học Kỹ thuật Công nghệ thành phố Hồ Chí Minh. Luận văn của tác giả trình bày rõ ràng những vấn đề lý luận cơ bản về chất lượng tín dụng và phản ánh được thực trạng chất lượng tín dụng đối với DNNVV Ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam (NHNo&PTNT Việt Nam) khu vực thành phố Hồ Chí Minh.
Trong phần lý luận về chất lượng tín dụng, tác giả đã trình bày khá chi tiết về các nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng tín dụng. Nhưng ở phần thực trạng, tác giả đã không áp dụng đưa vào trong phân tích thực tế tình hình chất lượng tín dụng đối với DNNVV của ngân hàng. Luận văn cần phân tích sâu hơn phần thực trạng, ví dụ như có số liệu so sánh với các ngân hàng khác trên cùng địa bàn hoặc các chi nhánh khác thuộc cùng hệ thống, rút ra cái nhìn bao quát về những thuận lợi khó khăn trong công tác nâng cao chất lượng tín dụng đối với DNNVV, từ đó đề xuất những giải pháp kịp thời và hiệu quả cho ngân hàng. Phạm Thị Thanh Hòa (2011)“Giải pháp nâng cao chất lượng tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam chi nhánh Thăng Long”, Luận văn Thạc sỹ, Trường Học viện Tài Chính 5 Tác giả nghiên cứu các lý luận cơ bản về tín dụng Ngân hàng trong việc nâng cao chất lượng tín dụng đối với DNNVV.
Từ những thông tin thực tiễn, số liệu thu thập được tác giả đánh giá thực trạng về hoạt động tín dụng đối với DNNVV và chất lượng tín dụng đối với DNNVV của NHNo&PTNT chi nhánh Thăng Long. Từ đó, tìm ra nguyên nhân của những tồn tại và vướng mắc cần giải quyết. Trong luận văn, điểm hay là tác giả có đưa ra những bài học kinh nghiệm nâng cao chất lượng tín dụng từ một số nước trong khu vực như: bài học kinh nghiệm từ Đài Loan trong việc biết phát huy vai trò cơ sở của nông nghiệp làm cơ sở cho sự phát triển của đất nước, vốn của Chính phủ không cấp phát cho không mà thông qua ngân hàng cho vay có tài trợ để phát triển nông nghiệp nông thôn; bài học kinh nghiệm từ Indonesia là chuyển độc quyền nhà nước về ngân hàng sang tự do hóa hoạt động ngân hàng hay bài học kinh nghiệm từ Vương quốc Thái Lan là áp dụng quy trình cho vay đơn giản nhưng chặt chẽ, sử dụng lãi suất linh hoạt cùng với khuyến khích lợi ích vật chất một cách thuyết phục đối với khách hàng. Chất lượng tín dụng là một phạm trù rất rộng bao hàm nhiều nội dung.
Tuy nhiên, trong luận văn này tác giả đã chỉ xem xét, đi sâu chủ yếu ở khía cạnh là hạn chế nợ quá hạn và nợ khó đòi trong công tác nâng cao chất lượng tín dụng tại NHNo&PTNT chi nhánh Thăng Long. Cao Thị Hồng Nhung (2008) “Kiểm soát tín dụng doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Ngân hàng Thương mại cổ phần Quân đội – chi nhánh Hồ Chí Minh”, Luận văn Thạc Sỹ, Trường Đại học Kinh tế thành phố Hồ Chí Minh Luận văn này đã đi sâu nghiên cứu về vấn đề kiểm soát tín dụng đối với một bộ phận khách hàng của Ngân hàng Quân đội là DNNVV. Luận văn đã nêu lên những lý luận chung nhất về kiểm soát tín dụng tại NHTM. Trên cơ sở nghiên cứu các đặc điểm của DNNVV, tác giả đã đưa ra những biện pháp mang tính thực tiễn nhằm hoàn thiện kiểm soát tín dụng DNNVV, không chỉ áp dụng đối với Ngân hàng Quân đội chi nhánh thành phố Hồ Chí Minh mà còn áp dụng đối với các ngân hàng cho vay DNNVV, từ đó góp phần nâng cao chất lượng tín dụng của Ngân hàng Quân đội chi nhánh thành phố Hồ Chí Minh.
6 Phạm Trường Giang (2012), “Chất lượng tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Techcombank chi nhánh Chương Dương”, Luận văn thạc sỹ, Trường Đại học Quốc gia Hà Nội. Trong luận văn này, tác giả nghiên cứu những lý luận chung về tín dụng ngân hàng đối với DNNVV và chất lượng tín dụng ngân hàng đối với DNNVV. Các đặc điểm tín dụng ngân hàng, vai trò của tín dụng, nguyên tắc cấp tín dụng là những vấn đề mà tác giả quan tâm. Dựa trên số liệu thu thập được, thông qua việc phân tích đánh giá chất lượng tín dụng đối với DNNVV tác giả đưa ra những mặt tích cực và những điểm hạn chế trong hoạt động tín dụng đối với DNNVV của Ngân hàng từ đó đề xuất những giải pháp khắc phục.
Ưu điểm của luận văn này là tác giả đã quan tâm đến yếu tố khách hàng trong việc phân tích chất lượng tín dụng đối với DNNVV. Cụ thể, tác giả đã thực hiện phỏng vấn khách hàng tiền gửi cũng như tiền vay (khách hàng có quan hệ, khách hàng đang quan hệ và khách hàng tiềm năng của ngân hàng). Từ những phản hồi thu được, tác giả đánh giá được mức độ thỏa mãn của khách hàng đối với các dịch vụ hiện tại của ngân hàng. Cũng thông qua đó xác định được sự tác động của nhân tố này đối với chất lượng tín dụng cũng như việc nâng cao chất lượng tín dụng.
Tuy nhiên, đề tài cũng có những hạn chế đó là: chưa phân tích một số tình huống cụ thể để phản ánh chất lượng tín dụng chính xác hơn. Mặt khác, các giải pháp được tác giả đưa ra chưa mang tính cụ thể, cần phải gần gũi và dễ hiểu hơn. Nguyễn Thị Thanh Hải (2008) “Giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động tín dụng tại Ngân hàng Thương mại cổ phần kỹ thương Việt Nam trong bối cảnh hội nhập”, Luận văn Thạc sỹ, trường Đại học Ngoại thương Với luận văn này, tác giả đã hệ thống những vấn đề lý luận cơ bản liên quan đến hoạt động tín dụng, chất lượng hoạt động tín dụng. Thông qua việc phân tích thực trạng hoạt động tín dụng tại ngân hàng TMCP kỹ thương Việt Nam cả về định tính và định lượng, từ đó tác giả rút ra những vấn đề còn tồn tại, phân tích nguyên nhân dẫn đến những tồn tại đó để đề ra những giải pháp nâng cao chất lượng hoạt 7 động tín dụng và khắc phục những hạn chế còn tồn tại.
Tuy nhiên một số giải pháp của tác giả vẫn còn khá chung chung. Lê Thị Hồng Điều (2008) “Quản lý rủi ro tín dụng tại Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam”, Luận văn Thạc sỹ, trường Đại học Kinh tế thành phố Hồ Chí Minh Cũng giống như những luận văn trước đó, tác giả hệ thống những lý luận khái niệm về tín dụng, rủi ro tín dụng, các nguyên nhân gây ra rủi ro tín dụng. Luận văn này có ưu điểm là nêu lên được các phương pháp xếp hạng và giám sát rủi ro tín dụng, các kinh nghiệm quản lý rủi ro theo Malaysia. Tuy nhiên tác giả mới chỉ nêu lên các kinh nghiệm quản lý rủi ro theo Malaysia mà chưa so sánh đối chiếu với các ngân hàng khác trên cùng địa bàn.
Qua các số liệu thu thập được, tác giả đánh giá thực trạng chất lượng tín dụng theo vùng kinh tế, theo quy mô, theo ngành kinh tế và phân tích nguyên nhân dẫn đến các rủi ro tín dụng. Luận văn mắc phải hạn chế tương tự như những bài luận văn trước đó là giải pháp tác giả đưa ra chưa cụ thể, về thực tiễn một số giải pháp khó thực hiện. Tuy đề tài của tác giả không trùng khít với đề tài nâng cao chất lượng tín dụng, tuy nhiên qua tham khảo và nghiên cứu luận văn cũng rút ra được một số bài học bổ ích về rủi ro tín dụng và hiểu rõ hơn về sự ảnh hưởng của nhân tố này đến chất lượng tín dụng. Nguyễn Thị Ngọc Mai (2008) “Chính sách hỗ trợ phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa ở Việt Nam trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế”, Luận văn Thạc sỹ, trường Đại học Ngoại thương Những lý luận cơ bản về DNNVV như khái niệm, căn cứ xác định DNNVV, vai trò của DNNVV, những ưu điểm và hạn chế của DNNVV được tác giả nêu ra rất chi tiết để có cái nhìn tổng quan về DNNVV.
Luận văn này cũng đưa ra kinh nghiệm về chính sách hỗ trợ phát triển DNNVV ở một số nước trong khu vực như ở Nhật Bản, Đài Loan, Philipin, Singapore. Tác giả đã phân tích được đặc điểm của các DNNVV ở Việt Nam trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế, từ đó thấy được sự cần thiết phải hỗ trợ phát triển DNNVV trong bối cảnh hội nhập kinh tế. Luận văn tồn tại nhược điểm là những vấn đề tác giả đặt ra đối với Chính sách hỗ trợ phát 8 triển DNNVV ở Việt Nam hiện nay vẫn còn chung chung, chưa cụ thể và chư phân tích sâu về thực trạng vấn đề hỗ trợ phát triển DNNVV ở Việt Nam trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế. Võ Thị Thu Hiền (2011) “Mở rộng tín dụng ngân hàng đối với các doanh nghiệp thuộc khu vực kinh tế tư nhân tại Ngân hàng Công thương thành phố Đà Nẵng”, Luận văn Thạc sỹ, trường Đại học Đà Nẵng Luận văn của tác giả trình bày rõ ràng các vấn đề cơ bản về tín dụng ngân hàng, đặc điểm của DN thuộc khu vực kinh tế tư nhân và phân tích ý nghĩa của mở rộng tín dụng đối với DN thuộc khu vực kinh tế tư nhân.
Tuy nhiên trong luận văn này tác giả mới chỉ sử dụng số liệu tĩnh để phân tích chứ không thực hiện điều tra hay phỏng vấn. Số liệu tĩnh mang tính quá khứ tại một thời điểm nên sẽ không phản ánh được hoạt động tín dụng của ngân hàng hiện tại đang diễn ra như thế nào. Vì thế nên các giải pháp đưa ra sẽ không được kịp thời, hiệu quả.
