Nghiên cứu mô hình trường chuyên và kết quả học tập tại THPT Chuyên Quang Trung, Bình Phước

Luận văn thạc sĩ phân tích mô hình trường chuyên và kết quả học tập tại trường THPT Chuyên Quang Trung Bình Phước, cung cấp cái nhìn sâu sắc về giáo dục.

• Tác giả: Bùi Gia Khánh
• Người hướng dẫn: Đinh Vũ Trang Ngân
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Chính Sách Công
• Đề tài: Mô Hình Trường Chuyên Và Kết Quả Học Tập Tại Bình Phước
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Bình Phước

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 1.1. LỜI CAM ĐOAN
• 1.2. MỤC LỤC
• 1.3. DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• 1.4. DANH MỤC BẢNG BIỂU
• 1.5. DANH MỤC CÁC HỘP
• 1.6. DANH MỤC CÁC HÌNH
• 1.7. Bối cảnh đề tài
• 1.8. Câu hỏi chính
• 1.9. Mục tiêu, phạm vi và đối tượng nghiên cứu
• 1.10. Cấu trúc của luận văn
• 2. TRƯỜNG CHUYÊN TRONG HỆ THỐNG GIÁO DỤC VIỆT NAM
• 2.1. Giáo dục phổ thông tại Việt Nam
• 2.2. Thi tốt nghiệp trung học phổ thông
• 2.3. Thi tuyển sinh đại học – cao đẳng
• 2.4. Trường THPT chuyên Quang Trung (Bình Phước)
• 3. CÁC NGHIÊN CỨU TRƯỚC VỀ MÔ HÌNH TRƯỜNG CHUYÊN
• 4. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 4.1. Quy trình chọn mẫu
• 4.2. Cơ cấu thiết kế bảng hỏi
• 5. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 6. ĐỀ XUẤT CHÍNH SÁCH
• 7. KẾT LUẬN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về mô hình trường chuyên và giáo dục Bình Phước

Mô hình trường chuyên tại Việt Nam đã được hình thành từ lâu, với mục tiêu phát triển năng khiếu học sinh. Tại Bình Phước, trường THPT chuyên Quang Trung là một trong những trường điển hình cho mô hình này. Trường không chỉ tập trung vào việc giảng dạy các môn chuyên mà còn đảm bảo giáo dục toàn diện cho học sinh. Mô hình này đã thu hút sự quan tâm của nhiều bậc phụ huynh và học sinh, tạo ra một môi trường học tập tích cực và đầy thử thách.

1.1. Lịch sử hình thành và phát triển của trường chuyên tại Bình Phước

Trường THPT chuyên Quang Trung được thành lập vào năm 2003, với mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục tại tỉnh Bình Phước. Trường đã nhanh chóng khẳng định được vị thế của mình trong hệ thống giáo dục địa phương, thu hút nhiều học sinh có thành tích học tập xuất sắc.

1.2. Đặc điểm nổi bật của mô hình trường chuyên

Mô hình trường chuyên không chỉ chú trọng vào việc giảng dạy các môn chuyên mà còn tạo điều kiện cho học sinh phát triển toàn diện. Các hoạt động ngoại khóa, chương trình học phong phú và đội ngũ giáo viên chất lượng cao là những yếu tố giúp trường chuyên thu hút học sinh.

II. Thách thức trong mô hình trường chuyên tại Bình Phước

Mặc dù mô hình trường chuyên mang lại nhiều lợi ích, nhưng cũng không thiếu những thách thức. Tình trạng học lệch, áp lực học tập và sự cạnh tranh cao là những vấn đề cần được giải quyết. Học sinh thường phải đối mặt với áp lực lớn để duy trì thành tích học tập, điều này có thể dẫn đến những hệ lụy không mong muốn.

2.1. Tình trạng học lệch và áp lực học tập

Học sinh tại trường chuyên thường tập trung vào các môn chuyên, dẫn đến việc các môn học khác bị bỏ qua. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến kết quả học tập mà còn đến sự phát triển toàn diện của học sinh.

2.2. Cạnh tranh và áp lực từ gia đình

Sự cạnh tranh giữa các học sinh trong trường chuyên rất cao. Nhiều học sinh cảm thấy áp lực từ gia đình và xã hội để đạt được thành tích tốt, điều này có thể gây ra căng thẳng và lo âu.

III. Phương pháp giảng dạy hiệu quả tại trường chuyên Bình Phước

Để nâng cao kết quả học tập, trường THPT chuyên Quang Trung đã áp dụng nhiều phương pháp giảng dạy hiện đại. Các phương pháp này không chỉ giúp học sinh tiếp thu kiến thức một cách hiệu quả mà còn khuyến khích sự sáng tạo và tư duy phản biện.

3.1. Phương pháp giảng dạy tích cực

Trường áp dụng các phương pháp giảng dạy tích cực như thảo luận nhóm, dự án nghiên cứu và học tập trải nghiệm. Những phương pháp này giúp học sinh phát triển kỹ năng làm việc nhóm và tư duy độc lập.

3.2. Sử dụng công nghệ trong giảng dạy

Việc tích hợp công nghệ vào giảng dạy đã giúp nâng cao chất lượng học tập. Học sinh có thể tiếp cận với nhiều nguồn tài liệu phong phú và hiện đại, từ đó nâng cao khả năng tự học.

IV. Kết quả học tập của học sinh trường chuyên tại Bình Phước

Kết quả học tập của học sinh tại trường THPT chuyên Quang Trung đã cho thấy sự vượt trội so với các trường không chuyên. Tỷ lệ đỗ đại học và các giải thưởng trong các kỳ thi quốc gia là minh chứng cho chất lượng giáo dục tại đây.

4.1. Tỷ lệ đỗ đại học và thành tích nổi bật

Trường THPT chuyên Quang Trung có tỷ lệ học sinh đỗ đại học cao, với nhiều em đạt điểm số xuất sắc trong các kỳ thi tuyển sinh. Điều này cho thấy sự hiệu quả của mô hình giáo dục chuyên biệt.

4.2. Đánh giá kết quả học tập qua các kỳ thi

Các kỳ thi tốt nghiệp THPT và thi đại học là những cơ sở quan trọng để đánh giá kết quả học tập của học sinh. Điểm thi của học sinh trường chuyên thường cao hơn so với các trường không chuyên, cho thấy sự khác biệt trong chất lượng giáo dục.

V. Kết luận và hướng phát triển mô hình trường chuyên tại Bình Phước

Mô hình trường chuyên tại Bình Phước đã chứng minh được hiệu quả trong việc nâng cao chất lượng giáo dục. Tuy nhiên, cần có những cải tiến để giải quyết các vấn đề hiện tại, nhằm đảm bảo sự phát triển bền vững cho mô hình này trong tương lai.

5.1. Đề xuất cải tiến mô hình trường chuyên

Cần có những chính sách hỗ trợ và cải tiến mô hình trường chuyên, nhằm giảm áp lực học tập cho học sinh và đảm bảo sự phát triển toàn diện.

5.2. Tương lai của giáo dục chuyên biệt tại Bình Phước

Mô hình trường chuyên có thể trở thành một phần quan trọng trong hệ thống giáo dục của tỉnh Bình Phước, nếu được đầu tư và phát triển đúng cách. Sự hợp tác giữa nhà trường, gia đình và xã hội là rất cần thiết để đạt được mục tiêu này.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh giáo dục phổ thông Việt Nam, mô hình trường chuyên được xem là một hình thức đào tạo đặc biệt dành cho học sinh xuất sắc nhằm phát triển năng khiếu và tài năng. Tỉnh Bình Phước, với sự ra đời của Trường THPT chuyên Quang Trung (CQT) từ năm 2003, đã tạo nên một điểm sáng trong hệ thống giáo dục địa phương với nhiều thành tích nổi bật. Nghiên cứu tập trung vào việc đánh giá tác động của mô hình trường chuyên đối với kết quả học tập của học sinh thông qua các chỉ số điểm thi tốt nghiệp THPT và điểm thi đại học, so sánh với học sinh trường không chuyên có năng lực tương đương. Phạm vi nghiên cứu bao gồm học sinh tham gia kỳ thi tuyển sinh vào trường CQT năm học 2007-2008 và 2008-2009, với dữ liệu điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2010 và 2011, cùng điểm thi đại học các năm tương ứng. Mục tiêu chính là phân tích sự khác biệt về kết quả học tập giữa hai nhóm học sinh, đồng thời khảo sát các yếu tố gia đình và môi trường ảnh hưởng đến kết quả này. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc cung cấp cơ sở khoa học cho các nhà hoạch định chính sách giáo dục, giúp cải thiện chất lượng đào tạo và phát triển mô hình trường chuyên tại các tỉnh có điều kiện tương tự.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết và mô hình giáo dục tinh hoa, trong đó có hiệu ứng cá to ao bé (Big Fish Little Pond Effect - BFLPE) mô tả ảnh hưởng của môi trường học tập đến sự tự tin và kết quả học tập của học sinh. Lý thuyết về tác động của gia đình lên kết quả học tập cũng được áp dụng, nhấn mạnh vai trò của trình độ học vấn, thu nhập và sự quan tâm của cha mẹ. Ngoài ra, mô hình hồi quy cắt (Regression Discontinuity Design) được sử dụng để phân tích tác động của việc học tại trường chuyên lên kết quả học tập, dựa trên điểm cắt trong kỳ thi tuyển sinh đầu vào.

Các khái niệm chính bao gồm:

• Trường chuyên: môi trường giáo dục dành cho học sinh xuất sắc với chương trình đào tạo nâng cao môn chuyên.
• Kỳ thi tốt nghiệp THPT và kỳ thi đại học: các chỉ số đánh giá kết quả học tập và năng lực học sinh.
• Yếu tố gia đình: trình độ học vấn, thu nhập, hoàn cảnh đặc biệt và sự quan tâm của cha mẹ.
• Học thêm và luyện thi: các hoạt động ngoài chương trình chính khóa ảnh hưởng đến kết quả học tập.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp định tính kết hợp định lượng, với mẫu khảo sát gồm 222 học sinh tham gia kỳ thi tuyển sinh vào trường CQT năm 2007 và 2008, trong đó 110 học sinh trúng tuyển (nhóm cận trên) và 112 học sinh không trúng tuyển (nhóm cận dưới). Sau khi loại bỏ các trường hợp không có dữ liệu đầu ra đầy đủ, mẫu phân tích còn 222 học sinh (82 nhóm cận trên, 140 nhóm cận dưới). Dữ liệu thu thập bao gồm điểm thi tốt nghiệp THPT, điểm thi đại học, bảng câu hỏi khảo sát về quá trình học tập, điều kiện gia đình và các phỏng vấn sâu với học sinh, giáo viên, phụ huynh và nhà quản lý giáo dục.

Phân tích dữ liệu được thực hiện bằng phương pháp hồi quy cắt nhằm so sánh kết quả học tập giữa hai nhóm học sinh có điểm đầu vào gần sát điểm chuẩn tuyển sinh, nhằm kiểm định tác động của việc học tại trường chuyên. Ngoài ra, các phương pháp mô tả thống kê, phân tích so sánh trung bình và phân tích định tính từ phỏng vấn sâu được sử dụng để làm rõ các yếu tố ảnh hưởng khác. Thời gian nghiên cứu tập trung vào các năm học 2007-2011 tại tỉnh Bình Phước.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Điểm thi tốt nghiệp THPT không khác biệt đáng kể giữa hai nhóm học sinh
   Điểm trung bình thi tốt nghiệp THPT năm 2010 của nhóm học sinh trường chuyên là khoảng 7,55 điểm, trong khi nhóm không chuyên là 7,53 điểm. Năm 2011, điểm trung bình của nhóm chuyên là 7,84 điểm, nhóm không chuyên là 7,85 điểm. Sự khác biệt này không có ý nghĩa thống kê, cho thấy điểm thi tốt nghiệp THPT không phản ánh rõ sự khác biệt về môi trường học tập.

2. Điểm thi đại học khối A của học sinh trường chuyên cao hơn rõ rệt
   Điểm thi đại học khối A năm 2010 của nhóm chuyên trung bình 19,53 điểm, nhóm không chuyên 18,47 điểm, chênh lệch 1,06 điểm. Năm 2011, điểm trung bình nhóm chuyên tăng lên 20,89 điểm, nhóm không chuyên giảm còn 16,96 điểm, chênh lệch lên tới 3,93 điểm. Kết quả này cho thấy học sinh trường chuyên có lợi thế rõ rệt trong kỳ thi đại học.

3. Áp lực học tập và học lệch là hiện tượng phổ biến ở trường chuyên
   Học sinh trường chuyên tập trung nhiều thời gian cho môn chuyên, với 92,6% học sinh cho biết học xong chương trình sách giáo khoa rất nhanh và mở rộng nghiên cứu. Áp lực học tập cao với yêu cầu điểm trung bình môn chuyên tối thiểu 6,5 để duy trì lớp chuyên. Điều này dẫn đến việc học sinh hy sinh thời gian học các môn khác, gây học lệch.

4. Yếu tố gia đình ảnh hưởng đáng kể đến kết quả học tập
   Học sinh có bố hoặc mẹ tốt nghiệp THPT trở lên có điểm thi đại học cao hơn khoảng 1,6 điểm so với học sinh có bố mẹ không có bằng THPT. Hoàn cảnh gia đình đặc biệt như mồ côi, ly hôn, bệnh tật làm giảm điểm thi đại học trung bình 1,3 điểm, ảnh hưởng lớn hơn ở nhóm học sinh trường chuyên.

Thảo luận kết quả

Kết quả cho thấy điểm thi tốt nghiệp THPT không phải là chỉ số phân biệt hiệu quả giữa học sinh trường chuyên và không chuyên do tính chất đề thi và việc học lệch môn chuyên. Ngược lại, điểm thi đại học khối A phản ánh rõ hơn sự khác biệt về môi trường học tập và chất lượng đào tạo tại trường chuyên. Áp lực học tập và học lệch là hệ quả của việc tập trung đào tạo chuyên sâu, đồng thời gây ra những hạn chế về phát triển toàn diện.

Yếu tố gia đình đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ học sinh vượt qua áp lực học tập và phát triển năng lực. Sự quan tâm của cả bố và mẹ, cùng với điều kiện kinh tế ổn định, tạo điều kiện thuận lợi cho học sinh đạt kết quả cao hơn. Những khó khăn về hoàn cảnh gia đình ảnh hưởng tiêu cực đến kết quả học tập, đặc biệt trong môi trường cạnh tranh cao như trường chuyên.

So sánh với các nghiên cứu quốc tế, hiệu ứng BFLPE được thể hiện rõ khi nhóm học sinh có điểm đầu vào thấp nhất trong trường chuyên có thể cảm thấy tự ti do áp lực cạnh tranh nội bộ. Đồng thời, học sinh không chuyên có thể phát triển kỹ năng mềm và tự tin hơn trong môi trường ít cạnh tranh hơn. Điều này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc cân bằng giữa đào tạo chuyên sâu và phát triển toàn diện.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Xác định rõ chức năng và mục tiêu của trường chuyên
   Cần xây dựng bộ tiêu chí đánh giá chất lượng giáo dục toàn diện, không chỉ dựa vào điểm thi đại học mà còn bao gồm phát triển kỹ năng mềm, đạo đức và sức khỏe học sinh. Bộ Giáo dục và Đào tạo nên ban hành hướng dẫn cụ thể để các trường chuyên thực hiện đồng bộ.

2. Cân đối chương trình đào tạo giữa môn chuyên và môn không chuyên
   Thiết kế chương trình học đảm bảo giáo dục toàn diện, giảm áp lực học lệch, tăng cường các môn xã hội, ngoại ngữ và kỹ năng sống. Thời gian học tập và ôn luyện cần được phân bổ hợp lý để học sinh có thời gian phát triển các kỹ năng mềm.

3. Tăng cường hỗ trợ và quan tâm đến học sinh có hoàn cảnh đặc biệt
   Các trường chuyên cần xây dựng các chương trình hỗ trợ tâm lý, tư vấn học đường và hỗ trợ tài chính cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn nhằm giảm thiểu tác động tiêu cực đến kết quả học tập.

4. Phát triển đội ngũ giáo viên và cơ sở vật chất đồng đều giữa trường chuyên và không chuyên
   Đầu tư nâng cao chất lượng giáo viên ở các trường không chuyên, đặc biệt các môn xã hội và ngoại ngữ, nhằm giảm khoảng cách về chất lượng đào tạo. Cơ sở vật chất cần được cải thiện để tạo điều kiện học tập tốt cho tất cả học sinh.

5. Kiểm soát và quản lý hoạt động học thêm, luyện thi
   Ban hành quy định chặt chẽ về dạy thêm, học thêm nhằm tránh tình trạng học sinh phải chịu áp lực học tập quá mức và giảm thiểu chi phí không cần thiết cho gia đình.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà hoạch định chính sách giáo dục
   Có thể sử dụng kết quả nghiên cứu để xây dựng chính sách phát triển trường chuyên, cân bằng giữa đào tạo chuyên sâu và giáo dục toàn diện, đồng thời cải thiện công bằng trong đầu tư giáo dục.

2. Ban giám hiệu và giáo viên các trường THPT chuyên và không chuyên
   Áp dụng các đề xuất về chương trình đào tạo, quản lý học sinh và phát triển kỹ năng mềm nhằm nâng cao chất lượng giáo dục và hỗ trợ học sinh phát triển toàn diện.

3. Phụ huynh học sinh và học sinh THPT
   Hiểu rõ về tác động của môi trường học tập và vai trò của gia đình trong việc hỗ trợ học tập, từ đó có những lựa chọn phù hợp về trường học và phương pháp học tập.

4. Các nhà nghiên cứu giáo dục và sinh viên cao học
   Tham khảo phương pháp nghiên cứu kết hợp định tính và định lượng, cũng như các phân tích về mô hình trường chuyên trong bối cảnh giáo dục Việt Nam, làm cơ sở cho các nghiên cứu tiếp theo.

Câu hỏi thường gặp

1. Mô hình trường chuyên có thực sự giúp nâng cao kết quả học tập không?
   Nghiên cứu cho thấy học sinh trường chuyên có điểm thi đại học cao hơn đáng kể so với học sinh không chuyên có năng lực tương đương, tuy nhiên điểm thi tốt nghiệp THPT không khác biệt rõ rệt do học lệch và áp lực học tập.

2. Yếu tố gia đình ảnh hưởng như thế nào đến kết quả học tập của học sinh?
   Trình độ học vấn của bố mẹ, sự quan tâm và điều kiện kinh tế gia đình có tác động tích cực đến kết quả học tập, trong khi hoàn cảnh gia đình đặc biệt có thể gây ảnh hưởng tiêu cực, đặc biệt với học sinh trường chuyên.

3. Học sinh trường chuyên có bị áp lực học tập quá lớn không?
   Áp lực học tập là hiện tượng phổ biến, với yêu cầu điểm môn chuyên tối thiểu và cạnh tranh nội bộ cao, dẫn đến học lệch và thiếu thời gian phát triển kỹ năng mềm.

4. Việc học thêm và luyện thi ảnh hưởng thế nào đến kết quả học tập?
   Học thêm tại trường có tác động tích cực, trong khi học thêm và luyện thi bên ngoài không có ảnh hưởng rõ rệt đến điểm thi đại học, đặc biệt với học sinh không chuyên.

5. Làm thế nào để cân bằng giữa đào tạo chuyên sâu và giáo dục toàn diện trong trường chuyên?
   Cần thiết kế chương trình học cân đối, tăng cường các môn xã hội, kỹ năng sống, đồng thời xây dựng môi trường học tập giảm áp lực và hỗ trợ phát triển toàn diện cho học sinh.

Kết luận

• Mô hình trường chuyên tại tỉnh Bình Phước, điển hình là Trường THPT chuyên Quang Trung, đã giúp học sinh nâng cao điểm thi đại học so với học sinh không chuyên có năng lực tương đương.
• Điểm thi tốt nghiệp THPT không phản ánh rõ sự khác biệt về môi trường học tập do học lệch và áp lực học tập môn chuyên.
• Yếu tố gia đình, bao gồm trình độ học vấn, sự quan tâm và điều kiện kinh tế, đóng vai trò quan trọng trong kết quả học tập của học sinh.
• Áp lực học tập và học lệch là những thách thức cần được giải quyết để đảm bảo giáo dục toàn diện cho học sinh trường chuyên.
• Các đề xuất chính sách tập trung vào cân bằng chương trình đào tạo, hỗ trợ học sinh có hoàn cảnh đặc biệt, phát triển đội ngũ giáo viên và quản lý hoạt động học thêm.

Next steps: Cần mở rộng nghiên cứu với mẫu lớn hơn và đa dạng địa bàn để kiểm định các kết quả, đồng thời triển khai các chính sách thử nghiệm nhằm cải thiện mô hình trường chuyên.

Các nhà quản lý giáo dục, nhà nghiên cứu và các trường THPT nên phối hợp triển khai các giải pháp đề xuất để nâng cao chất lượng giáo dục phổ thông, hướng tới phát triển toàn diện học sinh.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH  BÙI GIA KHÁNH MÔ HÌNH TRƯỜNG CHUYÊN VÀ KẾT QUẢ HỌC TẬP: TRƯỜNG HỢP TRƯỜNG THPT CHUYÊN QUANG TRUNG (BÌNH PHƯỚC) LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ CHƯƠNG TRÌNH GIẢNG DẠY KINH TẾ FULBRIGHT CHUYÊN NGÀNH: CHÍNH SÁCH CÔNG MÃ SỐ: 60.14 NGƯỜI HƯỚNG DẪN: ĐINH VŨ NGÂN TRANG JONATHAN R.HỒ CHÍ MINH – NĂM 2012 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan luận văn này hoàn toàn do tôi thực hiện. Các đoạn trích dẫn và số liệu sử dụng trong luận văn đều được dẫn nguồn và có độ chính xác cao nhất trong phạm vi hiểu biết của tôi. Luận văn này không nhất thiết phản ánh quan điểm của Trường ĐH Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh hay Chương trình Giảng dạy Kinh tế Fulbright. Người viết cam đoan Bùi Gia Khánh TIEU LUAN MOI download : [e-mail] ii LỜI CẢM ƠN Xin chân thành gửi lời cám ơn lớn nhất đến cô Đinh Vũ Trang Ngân và thầy Jonathan R. Pincus, là người hướng dẫn, gắn bó với bài viết này từ khi nó chỉ còn là một ý tưởng; là người luôn khuyến khích, động viên tôi trong quá trình thực hiện đề tài. Tôi xin cám ơn các thầy cô giáo tại chương trình giảng dạy kinh tế Fulbright đã hết sức nhiệt tình và tâm huyết trong việc giảng dạy, truyền đạt những kiến thức quý giá cho học viên. Đây là một môi trường học tập tuyệt vời mà tôi tin rằng, không có ở bất cứ một ngôi trường nào khác tại Việt Nam. Để tôi có thể thực hiện được bài viết này, tôi đã nhận được sự hỗ trợ nhiệt tình của các thầy cô ở Sở Giáo dục đào tạo tỉnh Bình Phước, trường trung học phổ thông chuyên Quang Trung và các trường trung học phổ thông khác trong toàn tỉnh, các em học sinh, các bậc phụ huynh… Xin chân thành biết ơn vì những sự giúp đỡ nhiệt tình và vô tư đó. Cuối cùng, xin cám ơn các bạn học MPP3, gia đình đã luôn ở bên tôi, động viên hỗ trợ tôi trong quá trình học tập và thực hiện đề tài này. TIEU LUAN MOI download : [e-mail] iii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN . ii MỤC LỤC .iii DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT . v DANH MỤC BẢNG BIỂU . vi DANH MỤC CÁC HỘP. vi DANH MỤC CÁC HÌNH. Bối cảnh đề tài . Câu h i chính ách . Mục tiêu, phạm vi và đối tượng nghiên cứu . Mục tiêu nghiên cứu:. Phạm vi nghiên cứu . Đối tượng nghiên cứu . Cấu trúc của luận văn. TRƯỜNG CHUYÊN TRONG HỆ THỐNG GIÁO DỤC VIỆT NAM . Giáo dục phổ thông tại Việt Nam . thi tốt nghiệp trung học phổ thông . thi tuyển inh đại học – cao đ ng . Trường THPT chuyên uang Trung Bình Phước) . CÁC NGHIÊN CỨU TRƯỚC VỀ MÔ HÌNH TRƯỜNG CHUYÊN . Phương pháp nghiên cứu . 14 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. uy trình chọn mẫu . Cơ cấu thiết kế bảng h i . o ánh điểm thi tốt nghiệp THPT. o ánh điểm thi ĐH . Về k thi vào trường chuyên . Về quá trình học tập của học sinh . Thi đại học và việc học tại bậc đại học . Các yếu tố thuộc gia đình có ảnh hưởng đến việc học tập của học sinh . Các yếu tố không thể đo lường được . Xác định rõ ràng nhiệm vụ của trường chuyên. Cải thiện cơ ở vật chất, thiết bị dạy học và chất lượng đội ngũ giáo viên ở các trường không chuyên . Xây dựng bộ tiêu chí đánh giá chất lượng giáo dục trung học phổ thông và công khai kết quả đánh giá, xếp loại trường trung học phổ thông . Xem xét lại vị trí của k thi đại học . Tăng cường vai trò của gia đình trong việc học tập của học sinh . 47 TÀI LIỆU THAM KHẢO . Bảng câu h i ph ng vấn học sinh . Các chính ách đối với trường THPT chuyên . 63 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] v DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT CQT : Chuyên Quang Trung ĐH : Đại học GD & ĐT : Giáo dục và đào tạo THPT : Trung học phổ thông TP. HCM : Thành phố Hồ Chí Minh TIEU LUAN MOI download : [e-mail] vi DANH MỤC BẢNG BIỂU Bảng 2. Tổng hợp điểm thi ĐH năm 0 của 0 trường có kết quả tốt nhất 9 Bảng 5. ết quả thi tốt nghiệp THPT năm 2010 20 Bảng 5. Kết quả thi tốt nghiệp THPT năm 0 21 Bảng 5. Số lượng học sinh thi ĐH theo các khối 24 Bảng . Điểm thi ĐH năm 0 0 25 Bảng . Điểm thi ĐH năm 0 25 DANH MỤC CÁC HỘP Hộp 5. Học sinh gi i lịch sử thi khối A 24 Hộp . Trường chuyên b sót nhân tài? 26 Hộp 5. Học môn Sử ở lớp chuyên Toán 27 Hộp 5. Tại sao phải vào trường chuyên? 29 Hộp 5. Học thêm hay không học thêm? 31 Hộp 5. Luyện thi ở trường chuyên 32 Hộp 5. Học sinh chuyên và k thi ĐH 33 Hộp 5. inh viên năm nhất 33 Hộp 5. Bố và mẹ: ai có ảnh hưởng nhiều hơn? 38 Hộp 5. Điều gì là quan trọng? 41 Hộp 6. Trường chuyên và tỷ lệ 1/5 44 DANH MỤC CÁC HÌNH Hình . Cơ cấu chọn trường của nhóm học inh trường không chuyên 36 Hình 5. Cơ cấu chọn trường của nhóm học inh trường chuyên 36 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Ý tưởng về việc lựa chọn những người xuất sắc nhất để áp dụng những hình thức đào tạo đặc biệt đã hình thành từ rất lâu trên thế giới. Tại Việt Nam, việc tổ chức các k thi lựa chọn học sinh gi i toàn miền Bắc được tiến hành từ năm 96 . Đến năm học 1965-1966, trường Đại học ĐH) tổng hợp Hà Nội đã đi đầu trong việc tổ chức lớp chuyên Toán đầu tiên. au đó nhiều trường ĐH cũng mở ra các lớp chuyên đa dạng hơn về các môn học khác1. Những giai đoạn đầu tiên với các môn khoa học cơ bản được đánh giá là thành công của hệ thống trường chuyên với những tên tuổi lớn, đóng góp tích cực vào sự phát triển của các ngành khoa học Việt Nam như Lê Bá hánh Trình cựu học inh chuyên Toán trường ĐH tổng hợp, huy chương vàng Olympic Toán quốc tế năm 979 tại Luân Đôn và giải đặc biệt cho lời giải độc đáo, hiện là trưởng khoa Toán, ĐH khoa học tự nhiên), Đào Trọng Thi (khóa 2 phổ thông chuyên toán ĐH tổng hợp Hà Nội, nổi tiếng với bài toán Plateau, nguyên Giám đốc ĐH quốc gia Hà Nội, hiện là Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng), Ngô Bảo Châu (chuyên toán ĐH tổng hợp Hà Nội, giải thưởng Field năm 0 0)2… au giai đoạn đầu được đánh giá là thành công, ự mở rộng của hệ thống trường chuyên trong cả nước, cộng với căn bệnh thành tích trong giáo dục đã dấy lên những lo ngại về chất lượng đào tạo và hiệu quả của mô hình trường chuyên: Thứ nhất, tình trạng học lệch là vấn đề được bàn cãi và phản đối nhiều nhất ở mô hình trường chuyên lớp chọn. Học inh thường chú tâm học môn chuyên, các môn khác chỉ được học qua loa ở mức tối thiểu. Tuy Luật giáo dục luôn hướng đến mục tiêu giáo dục toàn diện nhưng với những hạn chế về thời gian và nhân lực, việc học lệch là không tránh kh i. Hiệu trưởng trường Trung học phổ thông (THPT) Lương Thế Vinh Hà Nội), Giáo ư Văn Như Cương cho rằng việc học lệch khiến trường chuyên 3 . Thứ hai, áp lực học tập trong trường chuyên là khá nặng nề hông chỉ có áp lực phải học thật gi i để được vào trường chuyên, học inh trường chuyên phải đối mặt với áp lực để 1 Hàm Châu (2005) 2 Hàm Châu (2005), 3 Đức Hiệp (2010) TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 2 được trụ lại trường chuyên nếu kết quả học tập không đạt yêu cầu đề ra có thể học inh bị chuyển qua lớp trường không chuyên). Ngoài ra, tính cạnh tranh trong học tập ở trường chuyên lớp chọn là rất cao, học inh phải cố gắng học để vượt qua bạn b trong lớp. Chính vì vậy, có những kiến báo động về tình trạng hay của một bộ phận học inh trường chuyên tại TP. Hồ Chí Minh (TP. Thứ ba, học inh trường chuyên được xem là gà công nghiệp , do chỉ biết học mà không được trang bị các k năng mềm giao tiếp, thích nghi, chấp nhận thất bại, làm việc nhóm, hợp tác, biết chấp nhận khác biệt… Thật ra hạn chế này của mô hình trường chuyên chính là hệ quả của hai hạn chế nêu ở phần trên, do tình trạng học lệch và áp lực học hành quá căng th ng nên các em không có đủ thời gian vui chơi giải trí, giao lưu học h i và trang bị các k năng ống cần thiết5. Thứ tư, ự ưu ái đầu tư cho trường chuyên dẫn đến ự mất công bằng trong đầu tư về giáo dục giữa hệ thống trường chuyên và các trường khác, làm giảm út cơ hội được tiếp cận với giáo viên gi i, cơ ở vật chất hiện đại của học inh ở các trường không chuyên. Giáo ư Nguy n Xuân Hãn, Đại học quốc gia Hà Nội, Uỷ viên Hội đồng giáo dục quốc gia đặt câu h i L u có th ợc tình tr ng thi t k một nền giáo dục cho h c sinh giỏi và bỏ 6 m c h c sinh không giỏ ô ? . Câu chuyện của giáo dục tinh hoa tại Việt Nam, cũng như nhiều nước trên thế giới, gặp phải nhiều ý kiến trái chiều là do những mâu thuẫn giữa mục tiêu giáo dục toàn diện và đào tạo chuyên sâu , giữa đầu tư trọng điểm với bài toán công bằng. Đi âu vào những mâu thuẫn đã tồn tại lâu đời này, chúng ta có thể thấy rằng, các vấn đề của giáo dục Việt Nam vừa là nguyên nhân, vừa là hệ quả của những bất cập trong xã hội mà tự thân ngành giáo dục không thể giải quyết một cách toàn diện. C Bài viết này được thực hiện để trả lời cho ba câu h i au đây: Thứ nhất, liệu mô hình trường chuyên, cụ thể trường hợp nghiên cứu là Trường THPT chuyên Quang Trung (CQT), có giúp học inh nâng cao kết quả học tập thông qua điểm 4 Trung Dũng (2010) 5 Nguy n Kim Dung (2010) 6 Báo Pháp luật TP.HCM (2010) TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 3 thi tốt nghiệp PTTH và điểm thi đại học) o với các học inh chỉ theo học tại các trường không chuyên? Thứ hai, các yếu tố ngoài trường lớp ảnh hưởng như thế nào đến kết quả học tập của học sinh trong mối quan hệ giữa hai nhóm học sinh trong nghiên cứu?