Luận Văn Tốt Nghiệp Về Du Ký Quốc Ngữ Việt Nam

Tài liệu nghiên cứu Du ký quốc ngữ việt nam trong bối cảnh văn học giao thời, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên sâu về văn học.

• Tác giả: Trần Thị Tú Nhi
• Trường học: Đại học quốc gia thành phố hồ chí minh
• Chuyên ngành: Ngữ văn
• Đề tài: Nghiên Cứu Về Du Ký Quốc Ngữ Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận văn tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: DU KÝ QUỐC NGỮ TRONG DIỄN TRÌNH DU KÝ VIỆT NAM
• 1.1. Định danh thể tài du ký
• 1.2. Thuật ngữ du ký trong văn học trung đại Việt Nam
• 1.3. Thể tài du ký trong văn học Quốc ngữ
• 1.4. Phân biệt thể tài và thể loại văn học
• 1.5. Thể tài du ký
• 1.6. Những tác động dẫn đến sự hình thành thể tài du ký trong văn học Quốc ngữ
• 1.6.1. Tác động ngoài văn học
• 1.6.2. Sự thay đổi cấu trúc văn hóa
• 1.6.3. Công cuộc khai thác thuộc địa của người Pháp
• 1.6.4. Sự thay đổi tâm lý, thói quen của con người thời đại
• 1.6.5. Sự vận động bên trong của bản thân văn học
• 2. CHƯƠNG 2: CÁC TIỂU LOẠI VÀ ĐẶC ĐIỂM CHÍNH CỦA DU KÝ QUỐC NGỮ VIỆT NAM
• 2.1. Các tiểu loại du ký Quốc ngữ Việt Nam
• 2.2. Một số quan điểm phân loại du ký Quốc ngữ Việt Nam
• 2.3. Cách phân loại du ký Quốc ngữ của tác giả
• 2.4. Du ký quốc ngữ Việt Nam – Những đặc điểm về nội dung
• 2.5. Du ký công vụ
• 2.6. Du ký viễn du – những chuyến du hành vượt biên giới
• 2.7. Du ký duy mỹ, duy cảm
• 2.8. Du ký quốc ngữ Việt Nam – những đặc điểm về nghệ thuật
• 2.8.1. Đặc điểm về phương thức tự sự
• 2.8.2. Tự sự đơn âm như là một cách thức khái quát sự việc
• 2.8.3. Tính hấp dẫn từ thông tin tự sự
• 2.8.4. Sự mở rộng trường liên tưởng trong khả năng tự sự
• 2.8.5. Đặc điểm về nghệ thuật phác họa con người và cảnh vật
• 2.9. Nghệ thuật thể hiện con người
• 2.9.1. Về cách thức miêu tả cảnh vật
• 2.9.2. Đặc điểm về ngôn từ nghệ thuật
• 2.9.2.1. Hệ thống từ Hán Việt và lối diễn đạt biền văn
• 2.9.2.2. Hệ thống từ cổ và phong cách diễn ngôn cũ
• 2.9.2.3. Hệ thống từ ngữ và lối diễn đạt khúc chiết du nhập từ phương Tây
• 2.9.3. Sử dụng chi tiết kỳ ảo
• 2.9.4. Sự hỗn dung thể loại
• 3. CHƯƠNG 3: VAI TRÒ TIÊN PHONG CỦA DU KÝ QUỐC NGỮ VIỆT NAM TRONG CÔNG CUỘC ĐỔI MỚI VĂN HỌC BUỔI GIAO THỜI
• 3.1. Sự tiếp biến của thể tài du ký trong văn học Việt Nam cuối thế kỷ XIX – đầu thế kỷ XX
• 3.1.1. Tiếp biến văn học như là nhu cầu tất yếu của lịch sử văn học dân tộc
• 3.1.2. Quá trình phát triển của du ký Quốc ngữ giai đoạn giao thời – một minh chứng cho sức sống mãnh liệt của văn học dân tộc
• 3.1.3. Vai trò mở đầu của Philipphê Bỉnh và Trương Vĩnh Ký
• 3.1.4. Những thử nghiệm độc đáo của Trương Minh Ký
• 3.1.5. Sự phát triển và nhiệm vụ của thể tài du ký giai đoạn giao thời
• 3.2. Du ký Quốc ngữ Việt Nam – thể loại mở đường cho nhiều thể loại văn học Quốc ngữ Việt Nam buổi giao thời
• 3.3. Du ký Quốc ngữ trong bức tranh thể loại văn học buổi giao thời
• 3.4. Vai trò mở đường, “bệ đỡ” cho các hình thức tự sự hoặc tự sự - trữ tình khác
• 3.5. Những đóng góp quan trọng của du ký Quốc ngữ đối với quá trình cách tân, hiện đại hóa nền văn học
• 3.5.1. Thúc đẩy quá trình hoàn thiện chữ viết và câu văn Quốc ngữ
• 3.5.2. Mở rộng phạm vi và biên độ phản ánh của văn chương
• 3.5.3. Mở đường cho sự định hình của cái tôi cá thể trong văn chương hiện đại
• 3.6. Cuộc chuyển giao nhiệm vụ giữa du kí với các thể loại hình thành sau nó và sự tiếp biến của du ký ở những chặng đường văn học tiếp sau
• THƯ MỤC THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Nghiên Cứu Du Ký Quốc Ngữ Việt Nam Giá Trị

Du ký là một thể tài văn học Việt Nam lâu đời, ghi lại những chuyến đi và trải nghiệm của tác giả. Các tác phẩm du ký không chỉ có giá trị văn chương mà còn chứa đựng giá trị sử học, xã hội học, văn hóa học và địa phương học. Bên cạnh việc kể tả, nhà văn thường thể hiện những suy tư về thế sự, về quá khứ và hiện tại, về con người và thế giới xung quanh, qua đó gửi gắm khát vọng về một cuộc sống tốt đẹp hơn. Đặc biệt, du ký phát triển mạnh mẽ trong giai đoạn văn học Quốc ngữ buổi giao thời, một giai đoạn quan trọng trong lịch sử văn học dân tộc. Sự phát triển của chữ Quốc ngữ, báo chí và các cơ sở xã hội khác đã tạo điều kiện cho sự hưng khởi của thể tài du ký Quốc ngữ.

1.1. Lịch sử hình thành và phát triển Du Ký Việt Nam

Du ký đã xuất hiện từ rất sớm trong lịch sử văn học Việt Nam, gắn liền với nhu cầu khám phá và ghi chép về thế giới xung quanh. Các tác phẩm du ký ban đầu thường được viết bằng chữ Hán hoặc chữ Nôm. Từ khi chữ Quốc ngữ ra đời, du ký Quốc ngữ dần hình thành và phát triển, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong lịch sử thể loại này. Sự phát triển này song hành cùng sự phát triển của báo chí, tạo điều kiện cho nhiều tác phẩm du ký được đăng tải và phổ biến rộng rãi. "Sách sổ sang chép các việc" của Philipphê Bỉnh được xem là một trong những tác phẩm du ký bằng Quốc Ngữ đầu tiên.

1.2. Vai trò của Du Ký trong Văn Học Quốc Ngữ Giao Thời

Du ký đóng vai trò quan trọng trong quá trình hiện đại hóa văn học Việt Nam. Nó góp phần giải phóng cái tôi cá nhân, giải phóng cảm xúc của người viết, điều mà văn chương các giai đoạn trước đó còn dè dặt. Các tác phẩm du ký Quốc ngữ buổi giao thời được xem là những "đứa con đầu lòng" của nền văn học chữ Quốc ngữ, mang trong mình những giá trị tìm tòi, thể nghiệm và mở đường. Trong giai đoạn giao thoa văn hóa Đông - Tây, du ký đã góp phần quan trọng trong việc giới thiệu, quảng bá hình ảnh Việt Nam ra thế giới. Đồng thời thể loại Du Ký này giúp người Việt Nam tiếp cận với các nền văn hóa khác.

1.3. Giá trị nội dung và nghệ thuật của Du Ký Quốc Ngữ

Các tác phẩm du ký Quốc ngữ không chỉ cung cấp thông tin về địa lý, lịch sử, văn hóa mà còn thể hiện những cảm xúc, suy tư sâu sắc của người viết về cuộc sống. Về mặt nghệ thuật, du ký Quốc ngữ thể hiện sự đa dạng trong phong cách viết, từ tả chân, sinh động đến lãng mạn, trữ tình. Nhiều tác phẩm đã đạt đến trình độ nghệ thuật cao, góp phần làm phong phú thêm văn học Việt Nam. "Chơi trăng sông Nhuệ" của Mai Khê, "Trẩy chùa Hương" của Thượng Chi là những ví dụ tiêu biểu.

II. Cách Phân Loại Đặc Điểm Du Ký Quốc Ngữ Hướng Dẫn Chi Tiết

Việc phân loại du ký Quốc ngữ có thể dựa trên nhiều tiêu chí khác nhau, như nội dung, mục đích của chuyến đi, hoặc phong cách viết. Một số loại du ký phổ biến bao gồm du ký công vụ, du ký viễn du, du ký duy mỹ, duy cảm. Mỗi loại hình du ký có những đặc điểm riêng về nội dung và nghệ thuật, phản ánh những khía cạnh khác nhau của cuộc sống và con người Việt Nam. Nghiên cứu du ký giúp hiểu rõ hơn về sự phát triển của du ký quốc ngữ và những đóng góp của nó cho nền văn học dân tộc.

2.1. Các tiêu chí phân loại Du Ký Quốc Ngữ Việt Nam

Có nhiều cách để phân loại Du ký Quốc Ngữ Việt Nam. Một trong những cách tiếp cận phổ biến là dựa trên mục đích của chuyến đi, bao gồm: Du ký công vụ (ghi chép về những chuyến đi công tác), Du ký viễn du (những chuyến đi xa, vượt ra khỏi biên giới quốc gia), Du ký duy mỹ, duy cảm (tập trung vào việc miêu tả vẻ đẹp của thiên nhiên và cảm xúc của người viết). Bên cạnh đó, chúng ta cũng có thể phân loại du ký dựa trên phong cách viết, như du ký tả thực (miêu tả chân thực những gì mắt thấy tai nghe), du ký trữ tình (chú trọng thể hiện cảm xúc và suy tư của người viết).

2.2. Đặc điểm nội dung của các loại hình Du Ký Quốc Ngữ

Du ký công vụ thường tập trung vào việc ghi chép về công việc, tình hình kinh tế, xã hội ở những nơi tác giả đi qua. Du ký viễn du thường mở ra những chân trời mới, giới thiệu về văn hóa, phong tục tập quán của các quốc gia khác. Du ký duy mỹ, duy cảm lại đi sâu vào thế giới nội tâm của người viết, thể hiện những rung cảm trước vẻ đẹp của thiên nhiên và cuộc sống. Mỗi loại hình du ký mang đến những góc nhìn khác nhau về thế giới, góp phần làm phong phú thêm kho tàng văn học Việt Nam.

2.3. Đặc điểm nghệ thuật của các loại hình Du Ký Quốc Ngữ

Về mặt nghệ thuật, du ký Quốc ngữ thể hiện sự đa dạng trong phương thức tự sự, từ tự sự đơn âm đến tự sự đa thanh. Nghệ thuật phác họa con người và cảnh vật cũng được thể hiện một cách sinh động, chân thực. Ngôn từ nghệ thuật được sử dụng một cách linh hoạt, sáng tạo, từ hệ thống từ Hán Việt đến từ cổ và các yếu tố du nhập từ phương Tây. Đặc biệt, sự hỗn dung thể loại là một trong những đặc điểm nổi bật của du ký Quốc ngữ, tạo nên sự hấp dẫn và độc đáo cho thể loại này.

III. Thách Thức Nghiên Cứu Giải Pháp Cho Du Ký Quốc Ngữ

Mặc dù có nhiều giá trị, việc nghiên cứu du ký Quốc ngữ vẫn còn gặp nhiều thách thức. Nguồn tài liệu còn hạn chế, nhiều tác phẩm chưa được sưu tầm, biên soạn đầy đủ. Bên cạnh đó, việc đánh giá giá trị của các tác phẩm du ký cần có cái nhìn khách quan, toàn diện, tránh những định kiến chủ quan. Để vượt qua những thách thức này, cần tăng cường công tác sưu tầm, biên soạn, dịch thuật các tác phẩm du ký. Đồng thời, cần có những phương pháp phân tích du ký khoa học, hiện đại để đánh giá đúng giá trị của thể loại này.

3.1. Những khó khăn trong việc tiếp cận nguồn tài liệu Du Ký

Một trong những khó khăn lớn nhất trong việc nghiên cứu du ký là sự hạn chế về nguồn tài liệu. Nhiều tác phẩm du ký Quốc ngữ hiện nay vẫn còn nằm rải rác trên các tạp chí, báo cũ, hoặc trong các thư viện, kho lưu trữ. Việc tiếp cận và khai thác những nguồn tài liệu này đòi hỏi nhiều thời gian, công sức và cả những kỹ năng chuyên môn nhất định. Hơn nữa, nhiều tác phẩm du ký có thể đã bị thất lạc, hoặc bị hư hỏng do thời gian, gây khó khăn cho công tác nghiên cứu.

3.2. Các vấn đề trong việc đánh giá giá trị Du Ký Quốc Ngữ

Việc đánh giá giá trị của các tác phẩm du ký Quốc ngữ cũng đặt ra nhiều vấn đề cần giải quyết. Một trong số đó là sự thiếu vắng những tiêu chí đánh giá thống nhất, khoa học. Việc đánh giá thường dựa trên cảm tính, hoặc dựa trên những tiêu chí không phù hợp với đặc điểm của thể loại du ký. Điều này có thể dẫn đến những đánh giá chủ quan, phiến diện, không phản ánh đúng giá trị thực của tác phẩm. Cần có những nghiên cứu sâu sắc hơn về lý luận thể loại du ký, từ đó xây dựng những tiêu chí đánh giá khách quan, toàn diện.

3.3. Giải pháp nâng cao chất lượng nghiên cứu Du Ký

Để nâng cao chất lượng nghiên cứu du ký, cần có những giải pháp đồng bộ. Trước hết, cần tăng cường công tác sưu tầm, biên soạn, dịch thuật các tác phẩm du ký Quốc ngữ, tạo điều kiện thuận lợi cho các nhà nghiên cứu tiếp cận nguồn tài liệu. Thứ hai, cần đẩy mạnh việc nghiên cứu lý luận về thể loại du ký, xây dựng những tiêu chí đánh giá khoa học, khách quan. Thứ ba, cần khuyến khích sự hợp tác giữa các nhà nghiên cứu, các cơ quan quản lý văn hóa, các thư viện, kho lưu trữ để chia sẻ thông tin, kinh nghiệm và nguồn lực.

IV. Phương Pháp Nghiên Cứu Du Ký Quốc Ngữ Cách Tiếp Cận Mới

Việc nghiên cứu du ký Quốc ngữ cần kết hợp nhiều phương pháp khác nhau, như phương pháp lịch sử, phương pháp so sánh, phương pháp phân tích văn bản. Phương pháp lịch sử giúp đặt các tác phẩm du ký trong bối cảnh lịch sử, xã hội cụ thể. Phương pháp so sánh giúp làm nổi bật những điểm tương đồng và khác biệt giữa các tác phẩm du ký. Phương pháp phân tích văn bản giúp đi sâu vào văn phong du ký, cấu trúc và nội dung của tác phẩm.

4.1. Ứng dụng phương pháp lịch sử trong nghiên cứu Du Ký

Phương pháp lịch sử đóng vai trò quan trọng trong việc nghiên cứu du ký, giúp chúng ta hiểu rõ hơn về bối cảnh ra đời và phát triển của thể loại này. Khi phân tích một tác phẩm du ký, cần xem xét đến những yếu tố lịch sử, xã hội, văn hóa đã ảnh hưởng đến nội dung và hình thức của tác phẩm. Ví dụ, khi nghiên cứu các tác phẩm du ký Quốc ngữ giai đoạn giao thời, cần xem xét đến bối cảnh thực dân Pháp xâm lược, sự thay đổi về kinh tế, xã hội và văn hóa, sự hình thành của tầng lớp trí thức mới.

4.2. So sánh Du Ký Quốc Ngữ với các thể loại khác

Phương pháp so sánh giúp chúng ta xác định vị trí và vai trò của du ký Quốc ngữ trong hệ thống thể loại văn học Việt Nam. So sánh du ký với các thể loại khác như ký sự, tùy bút, tiểu thuyết giúp làm nổi bật những đặc điểm riêng của du ký, đồng thời thấy được sự tương tác, ảnh hưởng lẫn nhau giữa các thể loại. Ví dụ, so sánh du ký với ký sự giúp làm rõ sự khác biệt giữa tính khách quan của ký sự và tính chủ quan của du ký.

4.3. Phân tích văn bản chi tiết trong nghiên cứu Du Ký Quốc Ngữ

Phân tích văn bản là một phương pháp không thể thiếu trong việc nghiên cứu du ký. Phương pháp này tập trung vào việc khám phá cấu trúc, ngôn ngữ, hình ảnh, biểu tượng và các yếu tố nghệ thuật khác trong tác phẩm. Phân tích văn bản giúp chúng ta hiểu sâu sắc hơn về ý nghĩa của tác phẩm, cũng như tài năng và phong cách của tác giả. Ví dụ, khi phân tích một đoạn văn miêu tả cảnh vật trong du ký, cần chú ý đến cách tác giả sử dụng ngôn ngữ, hình ảnh để tạo ra hiệu ứng thẩm mỹ.

V. Kết Quả Ứng Dụng Du Ký Quốc Ngữ Trong Bối Cảnh Hiện Đại

Nghiên cứu về du ký Quốc ngữ không chỉ có giá trị về mặt học thuật mà còn có những ứng dụng thực tiễn. Kết quả nghiên cứu có thể được sử dụng trong việc giảng dạy văn học Việt Nam, trong việc quảng bá du lịch, trong việc xây dựng bản sắc văn hóa Việt Nam. Du ký cũng có thể là nguồn cảm hứng cho các nhà văn, nhà báo, nhà làm phim trong việc sáng tạo ra những tác phẩm mới.

5.1. Giá trị ứng dụng của nghiên cứu Du Ký trong giáo dục

Kết quả nghiên cứu du ký có thể được sử dụng để nâng cao chất lượng giảng dạy và học tập văn học Việt Nam trong các trường học. Các tác phẩm du ký có thể được đưa vào chương trình giảng dạy, giúp học sinh hiểu rõ hơn về lịch sử, văn hóa, địa lý của đất nước, cũng như phát triển khả năng cảm thụ văn học và tư duy sáng tạo. Nghiên cứu về văn phong du ký cũng giúp học sinh nâng cao kỹ năng viết văn.

5.2. Du Ký góp phần quảng bá du lịch và văn hóa Việt Nam

Du ký có thể là một công cụ hiệu quả để quảng bá du lịch và văn hóa Việt Nam ra thế giới. Các tác phẩm du ký giới thiệu về vẻ đẹp của thiên nhiên, những di tích lịch sử, những nét văn hóa độc đáo của Việt Nam có thể thu hút du khách đến khám phá và trải nghiệm. Ngoài ra, các tác phẩm du ký được dịch ra nhiều thứ tiếng có thể giúp lan tỏa hình ảnh Việt Nam đến với bạn bè quốc tế.

5.3. Du Ký trong việc bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa

Du ký đóng vai trò quan trọng trong việc bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa Việt Nam. Các tác phẩm du ký ghi lại những phong tục tập quán, những lễ hội truyền thống, những giá trị văn hóa của các vùng miền khác nhau trên đất nước. Nghiên cứu và phổ biến các tác phẩm du ký giúp thế hệ trẻ hiểu rõ hơn về nguồn gốc và bản sắc văn hóa của dân tộc, từ đó có ý thức bảo tồn và phát huy những giá trị này.

VI. Tương Lai Nghiên Cứu Du Ký Hướng Đi Đề Xuất Mới Nhất

Nghiên cứu về du ký Quốc ngữ vẫn còn nhiều tiềm năng phát triển. Trong tương lai, cần tiếp tục khám phá những khía cạnh chưa được nghiên cứu đầy đủ, như vai trò của du ký trong việc hình thành cái tôi cá thể trong văn chương hiện đại, hay sự ảnh hưởng của du ký đối với các thể loại văn học khác. Đồng thời, cần có những nghiên cứu so sánh du ký Việt Nam với du ký của các nước khác để thấy được vị trí của du ký Việt Nam trên bản đồ văn học thế giới.

6.1. Hướng nghiên cứu chuyên sâu về Du Ký Quốc Ngữ

Trong tương lai, cần có những nghiên cứu chuyên sâu hơn về du ký Quốc ngữ, tập trung vào những khía cạnh chưa được nghiên cứu đầy đủ. Ví dụ, có thể nghiên cứu về vai trò của du ký trong việc phản ánh những thay đổi về xã hội, kinh tế, văn hóa ở Việt Nam trong giai đoạn giao thời, hoặc nghiên cứu về sự ảnh hưởng của các trào lưu văn học phương Tây đối với văn phong du ký Quốc ngữ.

6.2. Nghiên cứu so sánh Du Ký Việt Nam và quốc tế

Nghiên cứu so sánh du ký Việt Nam với du ký của các nước khác là một hướng đi đầy tiềm năng. So sánh giúp chúng ta thấy được những điểm tương đồng và khác biệt giữa du ký Việt Nam và du ký của các nước khác, từ đó đánh giá được vị trí của du ký Việt Nam trên bản đồ văn học thế giới. Ví dụ, có thể so sánh du ký Quốc Ngữ với các tác phẩm du ký của Pháp, Anh, Mỹ để thấy được sự ảnh hưởng của văn hóa phương Tây đối với văn học Việt Nam.

6.3. Ứng dụng công nghệ trong nghiên cứu và bảo tồn Du Ký

Ứng dụng công nghệ thông tin trong việc nghiên cứu và bảo tồn du ký là một xu hướng tất yếu. Việc số hóa các tác phẩm du ký, xây dựng các cơ sở dữ liệu về du ký, sử dụng các công cụ phân tích văn bản tự động có thể giúp các nhà nghiên cứu tiếp cận nguồn tài liệu một cách dễ dàng và hiệu quả hơn. Đồng thời, việc sử dụng công nghệ để quảng bá các tác phẩm du ký đến với công chúng cũng góp phần bảo tồn và phát huy giá trị của thể loại này.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Văn học Việt Nam cuối thế kỷ XIX đến đầu thế kỷ XX chứng kiến sự chuyển mình mạnh mẽ trong bối cảnh văn hóa - xã hội, đặc biệt là sự hình thành và phát triển của thể tài du ký Quốc ngữ. Theo ước tính, có khoảng 103 tác phẩm du ký được sáng tác trong giai đoạn này, phản ánh sự đa dạng về nội dung và nghệ thuật. Du ký không chỉ là thể tài văn học ghi lại những chuyến đi, những cảnh vật, con người mà còn chứa đựng giá trị lịch sử, xã hội và văn hóa sâu sắc. Nghiên cứu này nhằm làm sáng tỏ vai trò tiên phong của du ký Quốc ngữ trong tiến trình hiện đại hóa văn học Việt Nam, đồng thời phân tích đặc điểm nội dung, nghệ thuật và tác động của thể tài này trong bối cảnh văn học giao thời từ cuối thế kỷ XIX đến năm 1930.

Phạm vi nghiên cứu tập trung vào các tác phẩm du ký được xuất bản trên báo chí Quốc ngữ và sách in trong giai đoạn này, chủ yếu tại các trung tâm văn hóa như Hà Nội, Sài Gòn và Nam Bộ. Việc khảo sát, phân loại và thống kê các tác phẩm giúp làm rõ diện mạo và vai trò của du ký trong hệ thống thể tài văn học Việt Nam. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc bổ sung vào lịch sử văn học Việt Nam, đồng thời cung cấp cơ sở lý luận và thực tiễn cho việc phát triển văn học du ký hiện đại, góp phần nâng cao nhận thức về giá trị văn hóa và nghệ thuật của thể tài này.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên hai khung lý thuyết chính: lý thuyết thể tài văn học và lý thuyết nghiên cứu lịch sử - xã hội văn học. Lý thuyết thể tài giúp phân biệt rõ ràng giữa thể tài và thể loại, nhấn mạnh vai trò của nội dung và cảm hứng sáng tác trong việc hình thành thể tài du ký. Theo đó, du ký được xem là thể tài tự sự, có đặc điểm nội dung là ghi chép những chuyến đi, những điều mắt thấy tai nghe, đồng thời thể hiện cảm xúc, suy nghĩ của tác giả. Lý thuyết lịch sử - xã hội giúp đặt du ký trong bối cảnh văn hóa, xã hội Việt Nam cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX, làm rõ các yếu tố ngoại sinh như sự tiếp xúc với văn minh phương Tây, sự phát triển của chữ Quốc ngữ và báo chí, cũng như sự thay đổi tâm lý, thói quen của con người thời đại.

Ba khái niệm chính được sử dụng trong nghiên cứu gồm: thể tài du ký, hiện đại hóa văn học, và giao thời văn học. Thể tài du ký được định nghĩa là dạng thức văn học ghi chép, kể lại những chuyến đi với sự kết hợp giữa tự sự và trữ tình, mang tính chân thực và cảm xúc cá nhân. Hiện đại hóa văn học được hiểu là quá trình chuyển đổi từ văn học trung đại sang văn học hiện đại, với sự thay đổi về ngôn ngữ, thể loại và tư duy nghệ thuật. Giao thời văn học là giai đoạn chuyển tiếp giữa hai thời kỳ văn học, thể hiện sự pha trộn và đổi mới trong các yếu tố văn học.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp loại hình để phân tích thể tài du ký trong hệ thống thể loại văn học, đồng thời áp dụng phương pháp hệ thống để đặt du ký trong mối quan hệ với các thể tài khác thuộc loại hình ký. Phương pháp lịch sử - xã hội được vận dụng để khảo sát bối cảnh hình thành và phát triển của du ký Quốc ngữ, bao gồm các yếu tố văn hóa, xã hội và chính trị.

Nguồn dữ liệu chính là các tác phẩm du ký Quốc ngữ được xuất bản trên báo chí và sách in từ cuối thế kỷ XIX đến năm 1930, với cỡ mẫu khoảng 103 tác phẩm tiêu biểu. Phương pháp chọn mẫu dựa trên tiêu chí đại diện cho các tiểu loại du ký và các tác giả tiêu biểu trong giai đoạn giao thời. Phân tích dữ liệu được thực hiện thông qua khảo sát, thống kê tần suất xuất hiện các đặc điểm nội dung và nghệ thuật, so sánh giữa du ký Quốc ngữ và du ký Hán Nôm, cũng như đối chiếu với các nghiên cứu trước đây. Timeline nghiên cứu kéo dài từ năm 2015 đến 2024, bao gồm thu thập tư liệu, phân tích và tổng hợp kết quả.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Sự khác biệt rõ rệt giữa du ký Quốc ngữ và du ký Hán Nôm: Du ký Quốc ngữ phát triển mạnh mẽ với khoảng 103 tác phẩm, có đặc điểm nội dung phong phú hơn, bao gồm du ký công vụ, du ký viễn du, du ký duy mỹ và du ký khảo cứu. So với du ký Hán Nôm, du ký Quốc ngữ có sự mở rộng về phạm vi địa lý và chủ đề, đồng thời thể hiện sự giao thoa giữa tự sự và trữ tình với tỷ lệ chủ tình chiếm khoảng 40%, cao hơn so với du ký Hán Nôm.

2. Đặc điểm nghệ thuật đa dạng và sáng tạo: Du ký Quốc ngữ sử dụng linh hoạt các hình thức thể hiện như nhật ký, hồi ký, phóng sự, tùy bút, kết hợp ngôn ngữ khoa học và ngôn ngữ nghệ thuật. Ví dụ, trong tác phẩm "Bà Nà du ký" của Huỳnh Thị Bảo Hòa, ngôn từ miêu tả cảnh vật vừa chính xác vừa biểu cảm, tạo nên hình ảnh sinh động và hấp dẫn. Tỷ lệ sử dụng chi tiết kỳ ảo và yếu tố trữ tình chiếm khoảng 25% trong tổng số tác phẩm khảo sát.

3. Vai trò tiên phong của du ký trong hiện đại hóa văn học Việt Nam: Du ký Quốc ngữ được xem là thể tài mở đường cho nhiều thể loại văn học hiện đại như truyện ngắn, phóng sự, tùy bút. Báo chí Quốc ngữ đóng vai trò quan trọng trong việc phổ biến và phát triển du ký, với các chuyên mục riêng trên các tạp chí như Nam Phong. Tỷ lệ xuất bản du ký trên báo chí Quốc ngữ chiếm khoảng 30% tổng số bài viết văn học trong giai đoạn 1900-1930.

4. Tác động của các yếu tố xã hội và văn hóa: Sự phát triển của chữ Quốc ngữ, công cuộc khai thác thuộc địa của Pháp với hơn 2389 km đường sắt và 15000 km đường bộ được xây dựng, cùng với sự thay đổi tâm lý, thói quen của con người thời đại đã tạo điều kiện thuận lợi cho sự hình thành và phát triển của du ký. Tỷ lệ tác phẩm du ký phản ánh các yếu tố xã hội chiếm khoảng 60%, cho thấy sự gắn bó mật thiết giữa văn học và thực tiễn xã hội.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của sự khác biệt giữa du ký Quốc ngữ và du ký Hán Nôm xuất phát từ bối cảnh lịch sử và văn hóa khác nhau. Du ký Quốc ngữ chịu ảnh hưởng sâu sắc của văn minh phương Tây, đặc biệt là qua chữ Quốc ngữ và báo chí, tạo nên sự đổi mới về nội dung và hình thức. So sánh với các nghiên cứu trước đây, kết quả này khẳng định quan điểm của các nhà nghiên cứu như Nguyễn Hữu Sơn và Phạm Quỳnh về vai trò mở đường của du ký trong văn học hiện đại.

Đặc điểm nghệ thuật đa dạng của du ký Quốc ngữ phản ánh sự sáng tạo và linh hoạt của các tác giả trong việc kết hợp giữa tính chân thực và cảm xúc cá nhân. Việc sử dụng ngôn ngữ khoa học kết hợp với ngôn ngữ nghệ thuật giúp tác phẩm vừa có giá trị thông tin vừa có sức hấp dẫn về mặt thẩm mỹ. Biểu đồ tần suất xuất hiện các yếu tố nghệ thuật trong du ký sẽ minh họa rõ nét sự đa dạng này.

Vai trò tiên phong của du ký trong hiện đại hóa văn học được thể hiện qua sự phát triển mạnh mẽ trên báo chí Quốc ngữ, tạo nền tảng cho các thể loại văn học mới. Điều này phù hợp với nhận định của các nhà nghiên cứu như Vương Trí Nhàn và Nguyễn Thành Thi. Tác động của các yếu tố xã hội và văn hóa như công cuộc khai thác thuộc địa và sự thay đổi tâm lý con người thời đại đã thúc đẩy nhu cầu đi lại, khám phá và ghi chép, từ đó làm phong phú thêm nội dung du ký.

Kết quả nghiên cứu góp phần làm rõ bức tranh toàn cảnh về du ký Quốc ngữ trong bối cảnh văn học giao thời, đồng thời cung cấp cơ sở để phát triển nghiên cứu liên ngành về văn học, lịch sử và xã hội học.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường sưu tầm và bảo tồn tư liệu du ký Quốc ngữ: Các cơ quan văn hóa, thư viện và viện nghiên cứu cần phối hợp để thu thập, số hóa và bảo quản các tác phẩm du ký, đặc biệt là những tác phẩm ít được biết đến nhằm tạo nguồn tư liệu phong phú cho nghiên cứu và giáo dục. Thời gian thực hiện trong vòng 3 năm, chủ thể thực hiện là các viện nghiên cứu văn học và thư viện quốc gia.

2. Phát triển chương trình đào tạo và nghiên cứu chuyên sâu về thể tài du ký: Các trường đại học và viện nghiên cứu nên xây dựng các khóa học, hội thảo chuyên đề về du ký, kết hợp lý thuyết và thực tiễn, nhằm nâng cao nhận thức và kỹ năng nghiên cứu cho sinh viên và học giả. Mục tiêu nâng tỷ lệ nghiên cứu chuyên sâu về du ký lên 20% trong 5 năm tới.

3. Khuyến khích sáng tác và phổ biến du ký hiện đại: Các tổ chức văn học, báo chí cần tạo điều kiện cho các tác giả trẻ sáng tác du ký, đồng thời tổ chức các cuộc thi, giải thưởng nhằm thúc đẩy sự phát triển của thể tài này trong đời sống văn học đương đại. Chủ thể thực hiện là hội nhà văn, báo chí văn hóa, với kế hoạch triển khai hàng năm.

4. Tăng cường hợp tác nghiên cứu liên ngành: Khuyến khích các nhà nghiên cứu văn học phối hợp với các chuyên gia lịch sử, xã hội học, địa lý để khai thác giá trị đa chiều của du ký, từ đó nâng cao chất lượng và chiều sâu của các công trình nghiên cứu. Thời gian thực hiện liên tục, chủ thể là các viện nghiên cứu đa ngành và trường đại học.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà nghiên cứu văn học và lịch sử: Luận văn cung cấp cơ sở lý luận và dữ liệu phong phú về thể tài du ký, giúp các nhà nghiên cứu hiểu rõ hơn về sự phát triển văn học Việt Nam trong giai đoạn giao thời, từ đó phục vụ cho các công trình nghiên cứu chuyên sâu.

2. Giảng viên và sinh viên ngành Ngôn ngữ và Văn học Việt Nam: Tài liệu này là nguồn tham khảo quý giá cho việc giảng dạy và học tập về thể loại văn học, đặc biệt là du ký, giúp nâng cao kiến thức và kỹ năng phân tích văn bản.

3. Nhà văn và tác giả sáng tác du ký hiện đại: Luận văn cung cấp cái nhìn toàn diện về đặc điểm nội dung và nghệ thuật của du ký truyền thống, từ đó hỗ trợ các tác giả trong việc phát triển phong cách và nội dung sáng tác phù hợp với xu hướng hiện đại.

4. Các tổ chức văn hóa và thư viện: Thông tin trong luận văn giúp các tổ chức này định hướng công tác sưu tầm, bảo tồn và phổ biến tác phẩm du ký, góp phần phát huy giá trị văn hóa và lịch sử của thể tài này trong cộng đồng.

Câu hỏi thường gặp

1. Du ký khác gì so với các thể loại ký khác như phóng sự hay tùy bút?
   Du ký tập trung vào việc ghi chép những chuyến đi, những điều mắt thấy tai nghe với sự kết hợp giữa tự sự và trữ tình, mang tính chân thực và cảm xúc cá nhân. Trong khi đó, phóng sự thường nhấn mạnh vào việc phản ánh sự kiện xã hội, còn tùy bút thiên về cảm xúc và suy nghĩ cá nhân không nhất thiết liên quan đến chuyến đi.

2. Tại sao du ký Quốc ngữ phát triển mạnh mẽ vào cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX?
   Sự phát triển của chữ Quốc ngữ, báo chí Quốc ngữ, cùng với sự thay đổi xã hội do ảnh hưởng của văn minh phương Tây và công cuộc khai thác thuộc địa của Pháp đã tạo điều kiện thuận lợi cho việc ghi chép và phổ biến du ký, đáp ứng nhu cầu khám phá và ghi lại thực tế của thời đại.

3. Du ký có giá trị gì ngoài văn học?
   Du ký cung cấp nhiều thông tin quý giá về lịch sử, văn hóa, xã hội và địa lý, là nguồn tư liệu quan trọng cho các ngành khoa học nhân văn khác như dân tộc học, lịch sử và địa phương học.

4. Làm thế nào để phân biệt du ký với thơ đề vịnh phong cảnh?
   Du ký là thể tài tự sự, ghi chép chi tiết về chuyến đi và những điều mắt thấy tai nghe, trong khi thơ đề vịnh chủ yếu bộc lộ cảm xúc, xúc cảm trước cảnh vật mà không chú trọng đến việc kể chuyện hay ghi chép chi tiết.

5. Du ký hiện đại có gì khác so với du ký truyền thống?
   Du ký hiện đại thường có sự đa dạng về hình thức thể hiện, kết hợp nhiều phong cách như kể chuyện, phóng sự, tản văn, đồng thời phản ánh sâu sắc hơn về tâm lý, xã hội và cá nhân trong bối cảnh toàn cầu hóa, khác với du ký truyền thống thiên về ghi chép và cảm xúc cá nhân trong phạm vi địa phương và quốc gia.

Kết luận

• Du ký Quốc ngữ là thể tài văn học tiên phong, đóng vai trò quan trọng trong tiến trình hiện đại hóa văn học Việt Nam cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX.
• Thể tài này có đặc điểm nội dung phong phú, nghệ thuật đa dạng, kết hợp giữa ngôn ngữ khoa học và nghệ thuật, tạo nên sức hấp dẫn và giá trị lâu dài.
• Báo chí Quốc ngữ đóng vai trò then chốt trong việc phổ biến và phát triển du ký, góp phần mở rộng phạm vi ảnh hưởng của văn học.
• Các yếu tố xã hội, văn hóa như công cuộc khai thác thuộc địa, sự phát triển của chữ Quốc ngữ và thay đổi tâm lý con người thời đại là những nhân tố thúc đẩy sự phát triển của du ký.
• Nghiên cứu này cung cấp cơ sở lý luận và thực tiễn để phát triển du ký hiện đại, đồng thời đề xuất các giải pháp bảo tồn, phát huy giá trị thể tài trong bối cảnh văn học đương đại.

Các nhà nghiên cứu, giảng viên và tác giả nên tiếp tục khai thác, phát triển và phổ biến thể tài du ký nhằm góp phần làm phong phú nền văn học Việt Nam hiện đại.

Trích đoạn nội dung tài liệu

đặt vấn đề đầu tiên cho giá trị mở đường của du ký là Mã Giang Lân. Trong công trình Quá trình hiện đại hóa văn học Việt Nam 1900 – 1945 [109], ông khẳng định: “Thể loại văn học đầu tiên sáng tác bằng chữ Quốc ngữ phải kể đến “du ký”. Đây là hình thức bút ký văn học được ghi lại bằng văn xuôi, thuật lại những chuyến đi của tác giả đến những miền đất, địa danh khác nhau” [109;tr. Như vậy, trong khi cuốn truyện ngắn viết theo kiểu hiện đại sớm nhất là Thầy Lazarô Phiền của Nguyễn Trọng Quản đến năm 1887 mới ra đời, ở mảng dịch thuật năm 1886, Trương Minh Ký bắt đầu dịch một số truyện ngụ dsds 55 6676 fgfgfgsd dd d fgf gfgf565 do an khoa luan rt d gdf gdfg dh dff gdf dfddfg 54545 f df ddf d dfdf df dfd fd dfd ddgdgdd dd d fgf fgxx fgfg45 fg fsdf gr fgf gfg fgf rt d gdf gdfg dh dff gdf dfddfg 54545 f df ddf d dfdf df dfd fd dfd ddgdgdd dd d d fdfd 454 dhfg fgfgf 6 ngôn của La Fontaine ra chữ Quốc ngữ, thì từ rất lâu du ký đã xuất hiện trước đó mấy chục năm.

Giá trị mở đường xứng đáng dành cho du ký. Những năm gần đây, trên bước đường khôi phục, tìm hiểu lại vốn cổ văn chương của dân tộc một thời bị lãng quên, các nhà nghiên cứu đã thu nhiều kết quả quan trọng. Trong đó có những kết quả về thể tài du ký. Đóng vai trò đi đầu quá trình nghiên cứu về du ký một cách đầy trách nhiệm phải kể đến khoa Ngôn ngữ và Văn học, trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, thành phố Hồ Chí Minh.

Tháng 5 năm 2006, khoa Ngôn ngữ và Văn học tổ chức Hội nghị khoa học Văn học quốc ngữ Nam bộ cuối thế kỷ XIX-1945. Với mong muốn khôi phục lại gương mặt hoàn thiện của nền văn học Quốc ngữ Nam bộ cuối thế kỷ XIX - đầu thế kỷ XX. Thể tài du ký được nhắc đến như một thành phần quan trọng. Một số tham luận tại Hội nghị đã phác họa lại chân dung các tác giả viết du ký ở Nam kỳ như Trương Vĩnh Ký, Trương Minh Ký, Trần Chánh Chiếu, Biến Ngũ Nhy,… đồng thời điểm qua nội dung tác phẩm tiêu biểu của họ.

Tiếp sau đó là công trình Du ký Việt Nam (Tạp chí Nam Phong 1917 – 1934) gfsdsd sd sdsd dsd sd454 4545 4545xfdf def dtrrtrrtrt 454 454 545gd luan van do an khoa luan tot nghiep fdfd 454 dhfg fgfgf được công bố (2004) [189], đây là quá trình dày công tìm tòi tập hợp tư liệu của Nguyễn Hữu Sơn thể hiện qua 3 tập, với dung lượng gần 2000 trang. Bước đầu nhà nghiên cứu đã đưa ra nhận định về thể tài du ký trên phương diện nội dung, nghệ thuật. Tiến hành phân loại, nêu đặc điểm của từng loại du ký. Đối tượng khảo sát của nhà nghiên cứu là các tác phẩm du ký trên tạp chí Nam Phong.

Cùng với việc tập hợp, biên soạn, nhà nghiên cứu đã công bố một số bài báo khảo cứu các tác phẩm du ký viết về các địa phương như: Phác thảo du ký Hà Nội trước cách mạng tháng Tám, Du ký Quảng Ninh nửa đầu thế kỷ XX, Phác thảo du ký xứ Huế nửa đầu thế kỷ XX, Du ký Ninh Bình nửa đầu thế kỷ XX, Phác thảo du ký xứ Thanh nửa đầu thế kỷ XX,… Đặc biệt, trong bài Ký Việt Nam từ đầu thế kỷ đến 1945, nhà nghiên cứu đã dành “biệt nhãn” cho du ký khi nhận định “Trên thực tế nền văn học dân tộc thời trung đại, nhất là ở giai đoạn hậu kỳ, cũng đã xuất hiện nhiều tác phẩm ký xuất sắc như Thượng kinh ký sự của Lê Hữu Trác (1720 – 1791), Tây hành nhật ký của Phạm Phú Thứ (1821 – 1882), Chuyến đi Bắc kỳ năm Ất Hợi (1876) của Trương dsds 55 6676 fgfgfgsd dd d fgf gfgf565 do an khoa luan rt d gdf gdfg dh dff gdf dfddfg 54545 f df ddf d dfdf df dfd fd dfd ddgdgdd dd d fgf fgxx fgfg45 fg fsdf gr fgf gfg fgf rt d gdf gdfg dh dff gdf dfddfg 54545 f df ddf d dfdf df dfd fd dfd ddgdgdd dd d d fdfd 454 dhfg fgfgf 7 Vĩnh Ký (1837 – 1898)”. Tuy nhận xét chung về thể ký nhưng Nguyễn Hữu Sơn lại nhìn nhận đỉnh cao của ký nằm ở những tác phẩm du ký. Đồng thời, ông đánh giá cao vai trò của du ký ở giai đoạn đầu của nền quốc văn, chủ yếu là du ký trên Tạp chí Nam Phong với các cây bút nổi bật như Phạm Quỳnh, Nguyễn Bá Trác, Tùng Vân Nguyễn Đôn Phục… Nhân ra mắt bộ sưu tuyển Du ký Việt Nam, Viện Văn học phối hợp với Nhà xuất bản Trẻ tổ chức tọa đàm về Du ký Việt Nam. 20 tham luận tham gia tại buổi tọa đàm đã sơ lược khảo sát cơ sở xã hội, bối cảnh văn hóa văn học, nội dung hiện thực, điểm nhìn chủ thể, phong cách tác giả… của thể tài du ký.

Nhà phê bình Phạm Xuân Nguyên lý giải: “Các tác phẩm du ký thỏa mãn người đọc ở hai điều, một là địa lý và hai là những trải nghiệm thuộc về tinh thần. Khi tôi đọc cuốn Một mình ở châu Âu của Phan Việt, tôi vẫn thích dù có nhiều địa điểm tôi đã đến rồi nhưng khi đọc tác phẩm lại đưa đến cho mình một khám phá mới. Những cuốn sách này vẫn có tính chất địa lý nhưng đó chỉ là cái cớ, cái nền mà trên đó người viết muốn đưa một sản phẩm văn hóa đến người đọc. Và như thế, hành trình đó không đơn giản chỉ gfsdsd sd sdsd dsd sd454 4545 4545xfdf def dtrrtrrtrt 454 454 545gd luan van do an khoa luan tot nghiep fdfd 454 dhfg fgfgf là hành trình địa lý mà nó là hành trình cuộc sống, hành trình tinh thần, hành trình văn hóa.

Tác phẩm hấp dẫn ở chỗ, nhân vật xưng tôi chính là tác giả, là việc thật, người thật được thể hiện qua ngòi bút văn chương có tích lũy cả vốn tri thức và văn hóa” [140]. Tiếp sau buổi tọa đàm này là hàng loạt bài được đăng rải rác trên các báo nhằm đánh giá giá trị của bộ sách này đồng thời khẳng định giá trị của văn du ký và vai trò của nó trong giai đoạn văn học giao thời. Rất nhiều ý kiến của Trần Hữu Tá, Phong Lê, Thiên Lương, Phạm Xuân Nguyên, Nguyễn Anh được trình bày và khơi mở nhiều vấn đề hấp dẫn. Trung Sơn nhấn mạnh: Du ký như đã nói, là cái Viết của sự Đi.

Xưa kia mặc dù có câu ca dao truyền miệng “Đi cho biết đó biết đây, Ở nhà với mẹ biết ngày nào khôn” nhưng người dân quê ngại xê dịch, ngại thay đổi, ngại ngăn núi cách sông, lại nữa là thiếu thốn phương tiện di chuyển, đi lại. Cuối thế kỷ XIX và đầu thế kỷ XX, nước ta bị cuốn vào vòng quay của thế giới hiện đại, con dsds 55 6676 fgfgfgsd dd d fgf gfgf565 do an khoa luan rt d gdf gdfg dh dff gdf dfddfg 54545 f df ddf d dfdf df dfd fd dfd ddgdgdd dd d fgf fgxx fgfg45 fg fsdf gr fgf gfg fgf rt d gdf gdfg dh dff gdf dfddfg 54545 f df ddf d dfdf df dfd fd dfd ddgdgdd dd d d fdfd 454 dhfg fgfgf 8 người bị thúc bách phải đi, và dần thấy có nhu cầu đi, đi rồi thì lại thấy thúc bách phải viết ra những điều mình mắt thấy tai nghe cho người đọc trong nước đọc… [203;tr. Về vấn đề đánh giá tính chất giao thời của du ký trong bối cảnh chung của văn học thời đoạn đầu thế kỷ XX – 1930, nhà nghiên cứu Phong Lê cho rằng: Còn đối với người nghiên cứu văn học, đây là minh chứng cho một giai đoạn quan trọng của lịch sử văn học dân tộc – giai đoạn bản lề, giao thời trên tất cả các phương diện của ngôn ngữ và thể loại, của tác giả và công chúng, của nội dung học thuật và tư duy nghệ thuật…[113; tr.4] Lược quy du ký về thể tài văn học nhấn mạnh ở phía đề tài, cảm hứng của người viết, một số tác giả đã cho rằng du ký dung nạp tất cả các loại thơ đề vịnh phong cảnh khi thưởng du vào thể tài du ký. Các nhà nghiên cứu như Nguyễn Tiến Thịnh, Nguyễn Phương Thảo… đều hướng vào đề tài của du ký là “viết về sự đi” để làm điểm tựa phân loại tác phẩm.

Chỉ cần nội dung viết về các chuyến đi hoặc ra gfsdsd sd sdsd dsd sd454 4545 4545xfdf def dtrrtrrtrt 454 454 545gd luan van do an khoa luan tot nghiep fdfd 454 dhfg fgfgf đời trong những chuyến đi, dù nội dung không liên quan đến sự đi thì vẫn được xem là du ký. Cách đánh giá này còn nhập nhằng ranh giới giữa các thể loại. Bởi tiêu chí được lựa chọn để xác định thể tài du ký còn thiếu khoa học. Nguyễn Tiến Thịnh kết luận về du ký như sau: Như vậy, khái niệm về thể tài thơ du ký, tựu chung lại là những ghi chép mang tính chất ký, là kết quả sáng tác của chủ thể tác giả khi đến một nơi nào đó.

Quan trọng hơn cả, khi nói đến “thể tài du ký” cần nhấn mạnh, chú trọng và hiểu nó ở góc độ đề tài, nội dung, cảm xúc, cảm hứng nghệ thuật của người viết, không phải chỉ được nhìn nhận duy nhất ở góc độ thể loại và cũng có nhiều điểm khác với vấn đề thể loại. Lược qui về thể tài du ký có các thể loại văn xuôi, ghi chép, nhật ký, hồi ký và cả bằng các thể thơ có ý nghĩa đề vịnh, cảm thán, kể chuyện, thuật chuyện về những chuyến đi đến các vùng đất mới [18]. dsds 55 6676 fgfgfgsd dd d fgf gfgf565 do an khoa luan rt d gdf gdfg dh dff gdf dfddfg 54545 f df ddf d dfdf df dfd fd dfd ddgdgdd dd d fgf fgxx fgfg45 fg fsdf gr fgf gfg fgf rt d gdf gdfg dh dff gdf dfddfg 54545 f df ddf d dfdf df dfd fd dfd ddgdgdd dd d d fdfd 454 dhfg fgfgf 9 Đặt du ký với tư cách một thể tài văn học gắn liền với quá trình hình thành và phát triển của văn học Quốc ngữ giai đoạn giao thời, một số tiểu luận công trình nghiên cứu riêng từng tác phẩm du ký đan xen đánh giá vị trí của du ký trong lịch sử văn học dân tộc.