Mở đầu: Giới thiệu về đề tài, mục tiêu và tổ chức của luận văn. - Chƣơng 1:Cơ sở lý thuyết. Chƣơng này sẽ giới thiệu tổng quan về Business Intelligence, Data Warehouse, Data Mining. - Chƣơng 2:Bài toán ứng dụng BI trong hỗ trợ thẩm định tài sản bảo đảmcủa ngân hàng.
Chƣơng này trình bày tổng quan về bài toán thẩm định tài sản bảođảm trong ngân hàng. Giới thiệu giải pháp trí tuệ nghiệp vụ và ứng dụng trong lĩnh vực ngân hàng. - Chƣơng 3:Phân tích và thiết kế hệ thống BI hỗ trợ thẩm định tài sản bảo đảm trong ngân hàng. Chƣơng này phát biểu yêu cầu của bài toán trong phạm vị thực hiện của luận văn.Mô tả việc áp dụng các phƣơng pháp hồi quy trong ƣớc lƣợng giá trị tài sản.
Thiết kế kho dữ liệu hồ sơ thẩm định. - Chƣơng 4:Cài đặt và kết quả. Chƣơng này sẽ trình bày cách cấu hình, cài đặt và kết quả xây dựng webthẩm định tài sản bảo đảm. - Kết luận và hƣớng phát triển.
LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 4 CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT 1. Giới thiệu về Trí tuệ nghiệp vụ (Business Intelligence) 1. Khái niệm Trí tuệ nghiệp vụ (BI) là một giải pháp công nghệ khai thác dữ liệu từ các nguồn dữ liệu khác nhau, từ các hệ thống tác nghiệp khác nhau, thông qua các mô hình toán học, các kỹ thuật khai phá dữ liệu để xử lý thành các thông tin hữu ích nhằm hỗ trợ ra quyết định kinh doanh hiệu quả.[13] Mục đích của hệ thống BI là biến đổi dữ liệu từ kho dữ liệu hoặc khối dữ liệu chủ đề thành các thông tin và tri thức hữu ích, thông qua các ứng dụng mô hình toán học và các thuật toán. Từ việc tổng hợp và phân tích thông tin tri thức, doanh nghiệp có thể đƣa ra đƣợc các chiến lƣợc, hành động hiệu quả.
Việc áp dụng các hệ thống BI là một cách tiếp cận hợp lý và khoa học của các doanh nghiệp và các tổ chức phức tạp trong vấn đề quản lý. Ví dụ: Doanh nghiệp có thể dựa trên một bảng tính để dự đoán sự biến động của lãi suất ảnh hƣởng đến ngân sách nhƣ thế nào. Điều này sẽ thúc đẩy họ tạo ra một thể hiện mới về các dòng phát triển của tài chính. Cách tiếp cận điển hình của các nhà phân tích BI có thể đƣợc tóm tắt nhƣ sau: - Bƣớc 1: Cần xác định các mục tiêu của phân tích và các chỉ số sẽ đƣợc sử dụng để đánh giá các lựa chọn thay thế đã đƣợc xác định.
- Bƣớc 2: Phát triển các mô tình toán học bằng cách khai thác các mối quan hệ giữa các biến điều khiển hệ thống, các tham số và các chỉ số đánh giá. - Cuối cùng: Phân tích, đánh giá tính hiệu quả của hiệu suất đƣợc xác định bởi các biến điều khiển và các tham số thay đổi. Kiến trúc và thành phần của BI Kiến trúc của BI gồm 3 thành phần chính [13]: - Nguồn dữ liệu (Data sources): Nguồn dữ liệu đƣợc thu thập,chuẩn hóa và tích hợp từnhiều nguồnkhác nhau, không đồng nhất về cách tổ chức và loại dữ liệu. Phần lớn dữ liệu đƣợc lấy từ các hệ thống hoạt động của doanh nghiệp, cũng có thể lấy từ tài liệu phi cấu trúc nhƣ thƣ điện tử và các dữ liệu từ các nhà cung cấp bên ngoài.
- Kho dữ liệu và khối dữ liệu chủ đề(Data warehouse/Data mart): Sử dụng các công cụ chiết xuất và chuyển đổi dữ liệu đƣợc biết đến nhƣ công cụ ETL, dữ liệu đƣợc tổ chức từ các nguồn khác nhau sẽ đƣợc lƣu trữ trong các cơ sơ dữ liệu để cung cấp cho việc phân tích trong hệ thống trí tuệ nghiệp vụ. - Các phƣơng pháp luận của BI: Dữ liệu đƣợc trích xuất và sử dụng cho các mô hình toán học, các phƣơng pháp phân tích. Nhằm hỗ trợ ra quyết định của doanh LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Trong một hệ thống BI, một vài ứng dụng hỗ trợ ra quyết định sẽ đƣợc cài đặt nhƣ: o Phân tích cube nhiều chiều.
o Phân tích dữ liệu thăm dò. o Phân tích theo chuỗi thời gian. o Các mô hình học máy quy nạp trong khai phá dữ liệu. o Các mô hình tối ƣu hóa.
Các thành phần chính trong một hệ thống BI đƣợc thể hiện nhƣ sau: Quyết định Tối ưu hóa Khai phá dữ liệu Thăm dò dữ liệu Kho dữ liệu/khối dữ liệu Nguồn dữ liệu Dữ liệu từ các hệ thống, tài liệu và dữ liệu mở rộng Hình 1- 1: Các thành phần chính trong một hệ thống BI[13] - Các nguồn dữ liệu và kho dữ liệu/ khối dữ liệu: Là các thành phần chính trong hệ thống BI. Lƣu trữ các thông tin hữu ích cho việc khai phá tri thức. - Thăm dò dữ liệu (Data exploration): Bao gồm các công cụ thực hiện việc phân tích một cách bị động nhƣ: các hệ thống báo cáo, thống kê. Ngƣời ra quyết định đặt ra các giả thuyết hoặc các tiêu chí trích xuất dữ liệu, sau đó sử dụng công cụ để tìm ra câu trả lời.
- Khai phá dữ liệu (Data minning):Bao gồm các phƣơng pháp luận trọng các hoạt động của BI, với mục đích là khai thác thông tin và tri thức từ dữ liệu: Các mô hình toán học để nhận dạng máy, học máy và các công cụ khai phá dữ liệu. Không giống nhƣ các công cụ đƣợc mô tả ở các tầng trƣớc của kim tự tháp, các mô hình này thuộc loại chủ động hơn, không yêu cầu ngƣời ra quyết định xây dựng các giả thuyết và tiêu chí trƣớc. Mục đích là mở rộng tri thức cho các chuyên gia ra quyết định. Các kỹ thuật có thể đƣợc dùng nhƣ: phân loại (classification), phân cụm (clustering), phát hiện luật kết hợp (association rule), dự đoán (prediction)… LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 6 - Tối ƣu hóa (Optimization): Cho phép xác định giải pháp tốt nhất trong một tập các giải pháp đƣa ra.
- Quyết định (Decisions): Sau khi đã lựa chọn phƣơng án tốt nhất, ngƣời sử dụng sẽ đƣa ra quyết định cuối cùng. Khi đi từ dƣới lên trên kim tự tháp, các hệ thống BI sẽ cần đƣợc cung cấc các công cụ hỗ trợ nâng cao hơn theo từng hoạt động. Thậm chí là thay đổi luật và quyền.1 Chu kỳ của một phân tích BI Mỗi phân tích BI sẽ theo một lĩnh vực ứng dụng riêng, phụ thuộc vào mục tiêu của ngƣời ra quyết định và các phƣơng pháp phân tích có sẵn. Tuy nhiên, có thể đƣa ra đƣợc một chu kỳ lý tƣởng đặc trƣng cho sự tiến hóa của một phân tích BI điển hình nhƣ hình 1-2, mặc dù vẫn tồn tại sự khác biệt dựa trên đặc thù của từng ngữ cảnh cụ thể.
Phân tích Đánh giá Nhận thức Quyết định Hình 1- 2: Chu kỳ của phân tích BI[13] Phân tích (Analysis): Trong giai đoạn phân tích, cần phải nhận biết chính xác các vấn đề đang xảy ra. Ngƣời quyết định phải tạo một thể hiện ý tƣởng của hiện tƣợng đang đƣợc phân tích, bằng cách xác định các nhân tố liên quan nhất.Trong giai đoạn này các phƣơng pháp luận BI sẽ đƣợc sử dụng, cho phép các nhà quyết định thực hiện nhanh chóng các dò xét khác nhau, bằng việc đặt ra một số câu hỏi để thu đƣợc các phản hồi nhanh chóng thông qua các phƣơng pháp tƣơng tác. Nhận thức (Insight): Trong giai đoạn thứ hai này cho phép các nhà ra quyết định hiểu một cách sâu và rõ ràng hơn các vấn đề hiện tại, thƣờng ở mức độ nhân quả. Một mặt, việc khai thác tri thức có thể xảy ra theo trực giác của ngƣời ra quyết định, dựa trên kinh nghiệm của họ và có thể là trên các thông tin phi cấu trúc có sẵn.
Mặt khác, các mô hình học máy quy nạp cũng có thể chứng minh là rất hữu ích trong giai đoạn phân tích này, đặc biệt áp dụng cho dữ liệu có cấu trúc. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 7 Quyết định (Decision): Trong pha thứ ba, tri thức thu đƣợc là kết quả của pha nhận thức đƣợc chuyển thành các quyết định và thứ tự hành động. Các phƣơng pháp luận BI cho phép pha phân tích và nhận thức thực hiện nhanh chóng để đƣa ra đƣợc quyết định hiệu quả hơn và kịp thời phù hợp với các chiến lƣợc ƣu tiên của một tổ chức. Vì vậytổng thời gian thực hiện của chu trình phân tích- quyết định- hành động- sửa đổi sẽ giảmvà quá trình ra quyết định sẽ đạt chất lƣợng tốt hơn.
Đánh giá (Evaluation): Cuối cùng là pha thứ tƣ của chu trình BI liên quan đến phép đo hiệu suất và đánh giá.Các số liệu mở rộng không chỉ giới hạn trong các khía cạnh tài chính mà còn tính đến chỉ số hiệu suất đƣợc xác định theo phòng ban khác nhau của công ty.2 Phát triển một hệ thống BI Việc phát triển một hệ thống BI giống nhƣ là phát triển một dự án, với một mục tiêu cụ thể, thời gian phát triển và chi phí dự kiến, sử dụng và điều phối nguồn lực cần thiết để thực hiện kế hoạch. Hình 1-3 thể hiện một loại chu kỳ phát triển một hệ thống BI. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 8 Phân tích Xác định các yêu cầu nghiệp vụ Kiến trúc tổng thể Thiết kế Lập kế hoạch vĩ mô cho dự án Lập kế hoạch Đặc tả chi tiết dự án Xác định nguồn dữ liệu Xác định các mô hình định nghĩa kho dữ liệu, toán học khối dữ liệu Xây dựng nguyên mẫu Cài đặt và kiểm tra Xây dựng kho dữ liệu, Xây dựng metadata khối dữ liệu chủ đề Xây dựng module ETL Xây dựng ứng dụng Phát hành và kiểm thử Hình 1- 3: Các pha phát triển một hệ thống BI[13] Phân tích (Analysis): Xác định các nhu cầu liên quan đến việc phát triển một hệ thống BI của tổ chức. Thông qua một loạt các buổi phỏng vấn các nhân viên có các vai trò và hoạt động khác nhau trong tổ chức.
Mô tả rõ ràng các mục tiêu chung và các ƣu tiên của dự án, đƣa ra các chi phí và trợ cấp phát sinh từ việc phát triển hệ thống BI. Thiết kế (Design): Nhằm mục đích đƣa ra một kế hoạch tạm thời về kiến trúc tổng thể, có tính đến bất kỳ sự phát triển nào trong tƣơng lai gần và sự phát triển của hệ thống trong giai đoạn giữa. Bao gồm hai giai đoạn: Đầu tiên là đánh giá các cơ sở hạ tầng thông tin đã có và phải kiểm tra các quy trình ra quyết định chính cần đƣợc hệ thống BI hỗ trợ để xác định đầy đủ các thông tin yêu cầu. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.