Chương 1: Cơ sở lý luận về đánh giá thành tích nhân viên trong doanh nghiệp; Chương 2: Thực trạng đánh giá thành tích nhân viên tại Bưu điện tỉnh Quảng Ngãi: Chương 3: Hoàn thiện công tác đánh giá thành tích nhân viên tại Bưu điện tỉnh Quảng Ngãi trong thoi gian toi. CHUONG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ ĐÁNH GIÁ THÀNH TÍCH NHÂN VIÊN TRONG DOANH NGHIỆP. Tổng quan về đánh gia thành tích nhân viên 1. Một số khai niệm * Khái niệm nhân viên trong doanh nghiệp: Là một người cụ thể đảm nhận một chức vụ hay vị trí công tác nào đó trong tô chức của một doanh nghiệp.
* Đánh giá thành tích nhân viên: Là tiến trình đánh giá mức độ hoàn thành công việc của nhân viên theo những mục tiêu đã đặt ra trong một giai đoạn nao do. “Theo giáo trình Quản trị nguồn nhân lực của trường Đại học Kinh tế Đà Nẵng, 2006: “Đánh giá thành tích nhân viên là tiến trình đánh giá những đóng góp của nhân viên cho tổ chức trong một giai doan”[6] Tác phẩm Quản trị nguồn nhân lực của tác giả Nguyễn Hữu Than, 2008: “Đánh giá thành tích nhân viên hay đánh giá sự hoàn thành công tác hay còn được gọi là đánh giá thành tích công tác là một hệ thống chính thức xét duyệt và đánh giá sự hoàn thành công tác của một cá nhân theo định kỳ” [7]. “Từ các định nghĩa trên cho thấy đánh giá thành tích là một tiến trình khoa học và có tính hệ thống. Hệ thông đánh giá này được thực hiện theo định kỳ tùy theo tính chất của công việc, mức độ kinh doanh và tùy theo quy mô của đơn vị.
Ý nghĩa của việc đánh giá thành tích nhân viên Đánh giá thanh tích nhân viên là một hoạt động rất quan trong trong quản trị nguồn nhân lực. Công tác đánh giá này không những thẳm định kết quả thực. hiện công việc của người lao động mà còn công nhận thành tích của họ trong một thời gian xác định. Đánh giá thanh tích nhân viên luôn tác động đến người lao động và doanh nghiệp.
- Đối với người lao động: Giúp cho nhà quản lý và nhân viên xem xét lại các phẩm chát liên quan đến công việc; nhân viên biết được các nhận xét, đánh giá của lãnh đạo về việc thực hiện công việc, về năng lực của mình từ đó xây dựng kế hoạch điều chỉnh lại những tồn tại trong việc thực hiện công việc; tăng cường mối quan hệ tốt đẹp giữa cấp trên và cấp dưới trong thực hiện công việc. để đạt mục tiêu đề ra. - Đối với doanh nghiệp: Đánh giá thành tích nhân viên giúp doanh nghiệp phát triển bền vững bởi vì nếu được thực hiện thường xuyên công tác này giúp phát hiện sự thiếu hụt về chất và lượng nguồn nhân lực nếu có, từ đó giúp doanh nghiệp tránh được tình trạng khủng hoảng nguồn nhân lực. Đánh giá thành tích giúp truyền đạt những mục tiêu chiến lược của tổ chức đến từng phòng, ban, cá nhân nhân viên, gắn kết mục tiêu phát triển tổ chức và mục tiêu phát triển cá nhân nhân viên, đảm bảo sự nhất quán giữa hành vi công việc của nhân viên và chiến lược của tổ chức; cung cấp các thông tin cơ bản cho doanh nghiệp khi quyết định về các hoạt động quản trị nguồn nhân lực.
Các nguyên tắc xây dựng hệ thống đánh giá 1. Tính nhất quán Đánh giá đo lường việc thực hiện phải đảm bảo tính nhất quán. Cho dẫu phương pháp thu thập thông tin là gì đi chăng nữa thì kết quả tổng hợp mang lại phải cho cùng kết quả và đi đến cùng một quyết. Các thủ tục đánh giá cần phải nhất quán theo thời gian và cho mọi nhân viên.
Tiêu chuẩn đánh giá cụ thể có thể khác nhau cho từng loại công việc nhưng tiêu chuẩn chung cũng như thủ tục, tiến trình đánh giá cần nhất quán trong quá trình thực hiện ở các Phòng, Ban của công ty. Hạn chế tư lợi Để có kết quả đánh gia thành tích nhân viên tốt, cần phải ngăn chặn ý đồ tư lợi trong tiến trình đánh giá thành tích. Để đảm bảo nguyên tắc này, những mục tiêu đặt ra trong công việc đối với nhân viên cũng cần được thảo luận và thống nhất giữa lãnh đạo và nhân viên. Những mục tiêu này phải rõ ràng và khả thi để tránh tình trạng lãnh đạo sử dụng những mục tiêu công việc để đánh giá thấp nhân viên nếu như lãnh đạo có thành kiến đối với nhân viên đó.
Quy tắc chính xác Các quyết định phải dựa trên thông tin chính xác. Các tiêu chí đánh giá cần chính xác để đảm bảo tính công bằng khi đánh giá nhân vi. Nếu các tiêu chí đánh giá có thể định lượng thì việc đánh giá sẽ chính xác, từ đó việc đánh giá nhân viên sẽ công bằng hơn, sẽ tránh được những lỗi thiên vị, thành kiến, tư lợi. trong việc đánh giá [6] 1.
Quy tắc hiệu chỉnh Lả việc hiệu chỉnh công tác đanh giá tuỳ tình huống cụ thể. Hệ thống đánh giá bao gồm: tiêu chuẩn đánh giá, người đánh giá, người được đánh giá, thời gian thực hiện đánh giá, nội dung đánh giá, phương pháp thực hiện đánh gia. Vi vay, hệ thống đánh giá muốn đạt được sự công bằng cần đảm bảo quy tắc hiệu chỉnh cho phủ hợp trong từng loại công việc khác nhau để đảm bảo việc đánh giá chính xác. Quy tắc tiêu biểu Theo quy tắc nảy, công tác đánh giá vả các tiêu chí đánh giá được sử người được đánh giá quan tâm.
Qui tắc tiêu biểu cùng qui tắc hiệu chỉnh sẽ góp phần làm cho hệ thống đánh giá cũng như tiêu chuẩn đánh giá nhân viên hiệu qua va kha thi hon. Quy tắc đạo đức Trong quá trình đánh giá thành tích, cần đảm bảo khía cạnh đạo đức và nhất là làm cho nhân viên cảm thấy công bằng và chính xác, sự công bằng nhận được từ các kết quả cụ thể. Nó phải được thực hiện với việc thưởng và phạt trong toàn nhân viên. Một hệ thống đánh giá nhân viên ngoài việc chính xác, công bằng còn đảm bảo định hướng phát triển nhân viên.
Đánh giá không chỉ dừng lại ở việc làm cơ sở trả lương, khen thưởng mà cần định hướng phát triển thông qua việc đào tạo và dé bạt nhân viên. Banh gid để xây dựng vả phát triển một con người toan diện về mọi mặt [6] 1. Loại bỏ lỗi đánh giá ~ "Lỗi bao dung" Thỉnh thoảng người đánh giá, đánh giá thành tích nhân viên cao hơn mức họ xứng đáng được hưởng. i nghiêm khắc" Thỉnh thoảng người đánh giá, đánh giá thành tích nhân viên thấp hơn mức lẽ ra họ đáng được.
- "Lỗi xu hướng trung tâm" Đôi khi người đánh giá đanh gia tất cả nhân viên vào mức trung bình của thành tích so với thành tích thực của họ. - "Lỗi vang hào quang" liên quan đến việc đánh giá cá nhân trên một vài khía cạnh nôi bật của thành tích. Nội dung của công tác đánh giá thành tích nhân viên 1. Xác định mục tiêu đánh giá Đánh giá thành tích la chỉa khoa giúp cho công ty có cơ sơ hoạch đỉnh, tuyển mộ tuyển chọn, phát triển nguồn nhân lực, hoạch định và phát triển nghề nghiệp, phục vụ cho nhiều mục tiêu khác nhau của tổ chức, cụ thể - Hoạch định nguôn nhân lực: Khi đánh giá thành tích, công ty co sẵn các dử kiên cho biết kha năng thăng tiến nghề nghiệp cùng như tiểm năng cua nhân viên, đặc biệt là các cấp quan trí, từ đó sắp xếp nhân sự cho phù hợp, tuyển mô.
tuyển chọn đáp ứng nhu cầu nhân lực trong tương lai [7] ~ Phát triển nguôn nhân lực: Đảnh giả thành tích nhân viên sẽ cho công ty biết nhu cầu đảo tạo, giao dục vả phát triển đối vơi nhân viên, và từ đó có thể xác định được ưu điểm và khiếm khuyết của nhân viên để đào tao và xây dựng một chương trình đào tạo có hiệu quả [7] - Hoạch định và phát triển nghẻ nghiệp: Nhở các dữ kiện khi đánh giá thanh tích nhân viên, các nha quan trí sẽ đanh giá được điểm mạnh, điểm yếu, cũng như tiểm năng của nhân viên, tử đỏ giúp họ phát triển vả thực hiện các kế hoạch thăng tiến nghề nghiệp của họ.[7] - Cải thiện năng lực công tác và thông tin phản hôi: Mục tiêu của công tác đánh gia thánh tích nhân viên là đánh giá nhân viên vả cung cấp thông tin phan hồi cho nhân viên. Đánh giá thành tích trong quá khứ cho phép nhà quản lý thảo luận với từng nhân viên và đưa ra các thông tin phản hồi. Nó cũng tạo điều kiện để nhà quản lý và nhân viên cùng xác định những lĩnh vực cần cải thiện và lập kế hoạch cho tương lai. [7] - Lương bồng, đãi ngộ: Dựa vào công tác đánh gia thành tích nhân viên, các cấp quan tri sẽ co quyết đỉnh tăng lương, tăng thưởng cho nhân viên [7] - Quan hệ nhân sự nội bộ: Các dữ kiên đanh giá thành tích nhân viên thương được sư dụng các các quyết định thuộc cac lĩnh vực quan hê nhân sự nội bộ bao gồm thăng chức, giáng chức, hết hạn hợp đồng, tạm cho nghỉ việc vả thuyên chuyển [7] - Đánh giá tiêm năng cua nhân viên: Đanh gia việc hoàn thành công việc của nhân viên, xem xét hành vi trong quá khứ để xét tương lai.
Đánh giá thành tích có thể phát hiện khả năng tiềm tàng của nhân viên từ đó có biện pháp tích cực phát triển năng lực. Xác định tiêu chí đánh giá “Tiêu chí đánh giá thể hiện các yêu cầu của việc hoàn thành một công việc cả về chất lượng lẫn số lượng. Đó chính là mốc chuẩn để việc đo lường thực tế thực hiện công việc của nhân viên Khi xây dựng tiêu chí thành tích người ta dựa vào các thông tin về phạm. vi công việc của nhân viên qua phân tích mô tả công việc, thành tích hiện tại hoặc trong quá khứ của nhân viên, những điểm mạnh và điểm yếu, mục tiêu và nguyện vọng trong công việc của nhân viên, các mục tiêu của doanh nghiệp để đảm bảo thành tích của nhân viên góp phần đạt được mục tiêu của doanh nghiệp.
Thiết lập tiêu chí đánh giá Việc xây dựng tiêu chí đánh giá công việc nhằm mục đích đo lường mức độ thực hiện công việc của nhân viên. VÌ vậy, để thiết lập một hệ thống tiêu chí đánh giá đạt hiệu qua, phù hợp, điều đầu tiên người lãnh đạo cần thực hiện là phải nắm được công việc của nhân viên. Do đo, để nắm được công việc của nhân viên, người lãnh đạo cần phải phân tích công việc, phải thiết kế được bản mô tả công việc.