ĐẶT VẤN ĐỀ 1.4 Phạm vi nghiên cứu Phạm vi của nghiên cứu này bao gồm một loạt các vấn đề liên quan đến lập tiến độ dự án trong một môi trường phức tạp với nhiều cách thức tài nguyên hạn chế. Nghiên cứu tập trung vào việc giải quyết MRCPSPDCF thông qua một phương pháp tối ưu đa mục tiêu mới MO-AHA. Vấn đề lập tiến độ dự án bị ràng buộc tài nguyên đa cách thức với dòng tiền chiết khấu (MRCPSPDCF): Nghiên cứu sẽ tập trung vào giải quyết MRCPSPDCF, một vấn đề phổ biến và phức tạp trong quản lý dự án, nơi mà các công tác phải được lập tiến độ trong điều kiện tài nguyên hạn chế và nhiều chế độ công tác khả dụng, cùng với việc xem xét giảm dần của dòng tiền. Tối ưu đa mục tiêu (MO): Mục tiêu của nghiên cứu là tối ưu hóa đồng thời hai mục tiêu chính: giảm thiểu thời gian hoàn thành dự án Cmax và tối đa hóa giá trị hiện tại ròng NPV.
Sự cân nhắc đồng thời đến cả hai mục tiêu này đòi hỏi phương pháp tối ưu hóa đa mục tiêu hiệu quả. Phát triển và triển khai thuật toán: Nghiên cứu sẽ phát triển và triển khai thuật toán MO-AHA để giải quyết vấn đề MRCPSPDCF. Điều này bao gồm việc xây dựng một mô hình triển khai thuật toán đề xuất và so sánh kết quả với các phương pháp tối ưu hóa khác. Đánh giá mô hình thanh toán: Một phần của nghiên cứu là đánh giá hiệu quả của MO-AHA trên hai mô hình thanh toán dự án PAC và ETI.
Việc này sẽ giúp đánh giá khả năng của nhận định với các tình huống thực tế. Phân tích bài toán cụ thể (Case study): Nghiên cứu sẽ thực hiện một phân tích trường hợp trên một dự án xây dựng thực tế để đánh giá hiệu quả của MO-AHA dưới góc nhìn của nhà thầu trong việc giải quyết các thách thức liên quan đến NPV và thời gian hoàn thành dự án. HVTH: Huỳnh Lộc Tín Trang 7 MSHV: 2170901 CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN CHƯƠNG 2 TỔNG QUAN 2.1 Giới thiệu lĩnh vực nghiên cứu Sự tiến bộ của nghiên cứu về lập tiến độ dự án hạn chế về nguồn lực đã tồn tại trong nhiều thập kỷ, được đặc trưng bởi các cột mốc quan trọng như sự phát triển của phương pháp đường dẫn quan trọng (CPM), đánh giá và xem xét chương trình (PERT) [21]và gần đây hơn là tích hợp các cân nhắc giá trị hiện tại vào các mô hình quy hoạch dự án. Các nhà nghiên cứu có ảnh hưởng trong lĩnh vực này đã đóng góp công trình mang tính đột phá trong phát triển thuật toán, lý thuyết tối ưu hóa và thực tiễn quản lý xây dựng, mở đường cho những tiến bộ trong quy hoạch Dự án.
[22] Ứng dụng thực tế của nghiên cứu về lập tiến độ dự án có nguồn lực hạn chế mở rộng sang nhiều ngành, bao gồm xây dựng, sản xuất và công nghệ thông tin. Bằng cách tối ưu hóa tiến độ dự án và chiến lược phân bổ nguồn lực, các tổ chức có thể tăng hiệu quả công tác, giảm chi phí và cải thiện kết quả dự án. Tác động thực tế của lĩnh vực nghiên cứu này là rất lớn, có khả năng tác động đến tiến độ giao dịch dự án, quản lý ngân sách và thành công chung của dự án.[1, 23] Các xu hướng gần đây trong nghiên cứu lập tiến độ dự án có nguồn lực hạn chế bao gồm việc tích hợp các thuật toán tối ưu hóa nâng cao, kỹ thuật học máy và trí tuệ nhân tạo để giải quyết các vấn đề về lập tiến độ. Kế hoạch phức tạp trong môi trường dự án năng động.
Các hướng nghiên cứu trong tương lai có thể tập trung vào việc tăng cường tích hợp các cân nhắc về giá trị hiện tại vào các mô hình lập tiến độ dự án, phát triển các hệ thống hỗ trợ quyết định mạnh mẽ và khám phá các phương pháp quản lý xây dựng bền vững. Ngoài ra, mối quan tâm ngày càng tăng trong việc kết hợp giá trị hiện tại ròng vào các vấn đề lập tiến độ dự án bị hạn chế về nguồn lực [24] Khi khám phá sự phức tạp của việc lập tiến độ dự án có nguồn lực hạn chế với trọng tâm là giá trị hiện tại ròng NPV, đứng trước những cơ hội thú vị để cách mạng hóa các phương pháp quản lý xây dựng và thúc đẩy sự đổi mới trong ngành xây dựng. Bằng cách thúc đẩy các phương pháp tiếp cận đa ngành, tận dụng các công nghệ tiên tiến và đối mặt với những thách thức trong thế giới thực, các nhà nghiên HVTH: Huỳnh Lộc Tín Trang 8 MSHV: 2170901 CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN cứu trong lĩnh vực này có thể đóng góp vào sự tiến bộ của các phương pháp tính toán. Lập tiến độ dự án và phát triển bền vững các dự án xây dựng.
Nhìn chung, việc sử dụng giá trị hiện tại ròng trong các vấn đề lập tiến độ dự án có hạn chế về nguồn lực mang lại một cách tiếp cận toàn diện và tổng thể cho việc quản lý xây dựng.2 Tổng quan về vấn đề lập tiến độ dự án bị ràng buộc tài nguyên đa chế độ với dòng tiền chiết khấu (MRCPSPDCF) 2.1 Định nghĩa vấn đề Vấn đề lập tiến độ dự án có ràng buộc tài nguyên đa chế độ với dòng tiền chiết khấu (MRCPSPDCF) là một vấn đề phức tạp trong lĩnh vực lập lịch dự án. Mục tiêu của vấn đề này là xác định tiến độ tối ưu cho các công tác của dự án, bao gồm việc lựa chọn chế độ thực hiện và thời gian bắt đầu cho mỗi công tác, với các ràng buộc sau: Tổng số tài nguyên yêu cầu cho các công tác đang được thực hiện tại bất kỳ thời điểm nào không được vượt quá số lượng tài nguyên có sẵn. Các công tác phải tuân thủ mối quan hệ tiền đề (nếu có). Mục tiêu là tối đa hóa giá trị hiện tại ròng (Net Present Value - NPV) của dự án, tính đến giá trị thời gian của tiền bạc (dòng tiền chiết khấu).
Việc tính toán NPV trong vấn đề này đòi hỏi phải xem xét các dòng tiền ra (chi phí) và dòng tiền vào (doanh thu) của dự án, cũng như tỷ lệ chiết khấu thích hợp. NPV cao hơn đồng nghĩa với hiệu quả tài chính tốt hơn cho dự án.2 Ưu điểm và nhược điểm của việc áp dụng chiết khấu dòng tiền trong lập tiến độ dự án [26]. Ưu điểm Phản ánh giá trị thời gian của tiền bạc: Việc áp dụng chiết khấu dòng tiền trong lập tiến độ dự án đảm bảo rằng giá trị thời gian của tiền bạc được tính đến trong quá trình ra quyết định. Điều này đặc biệt quan trọng đối với các dự án lớn và dài hạn, nơi sự khác biệt về giá trị của tiền bạc theo thời gian có thể đáng kể.
Tối ưu hóa hiệu quả tài chính: Bằng cách tối đa hóa NPV, vấn đề lập tiến độ dự án có ràng buộc tài nguyên đa chế độ với dòng tiền chiết khấu giúp tối ưu hóa hiệu HVTH: Huỳnh Lộc Tín Trang 9 MSHV: 2170901 CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN quả tài chính của dự án, đảm bảo rằng dự án mang lại lợi nhuận tối đa cho các bên liên quan. Hỗ trợ ra quyết định đầu tư: Việc tính toán NPV cung cấp một cơ sở để đánh giá tính khả thi và hiệu quả của dự án từ góc độ tài chính. Điều này giúp các nhà đầu tư và nhà quản lý xây dựng ra quyết định đầu tư một cách sáng suốt. Nhược điểm Phức tạp hơn: Việc tính toán NPV và áp dụng chiết khấu dòng tiền làm tăng độ phức tạp của vấn đề lập tiến độ dự án, đòi hỏi nhiều tính toán và dữ liệu chi tiết hơn về dòng tiền và tỷ lệ chiết khấu.
Yêu cầu dữ liệu chính xác: Để tính toán NPV và áp dụng chiết khấu dòng tiền trong lập tiến độ dự án, cần phải có dữ liệu chính xác về các dòng tiền ra vào của dự án, cũng như tỷ lệ chiết khấu thích hợp. Việc dự đoán dòng tiền và xác định tỷ lệ chiết khấu có thể là một thách thức đối với các nhà quản lý xây dựng. Khả năng ước lượng sai số: Việc ước lượng dòng tiền và tỷ lệ chiết khấu không chính xác có thể dẫn đến kết quả NPV không chính xác, ảnh hưởng đến quyết định đầu tư và lập tiến độ dự án.3 Phân loại các loại tài nguyên trong vấn đề lập tiến độ dự án Trong vấn đề lập tiến độ dự án có ràng buộc tài nguyên đa chế độ, các tài nguyên có thể được phân loại thành các loại sau: Tài nguyên con người: Công nhân, chuyên gia, quản lý,… Tài nguyên vật chất: Máy móc, nguyên vật liệu, thiết bị đặc biệt, … Tài nguyên tài chính: Vốn đầu tư, chi phí công tác, lợi nhuận dự kiến, … 2.4 Mô hình toán học giúp tối ưu hóa việc lập tiến độ dự án, đảm bảo hoàn thành dự án đúng hạn và tối ưu hóa lợi nhuận. Các ứng dụng thực tế của vấn đề lập tiến độ dự án có ràng buộc tài nguyên đa chế độ.
Vấn đề lập tiến độ dự án có ràng buộc tài nguyên đa chế độ với chiết khấu dòng tiền có rất nhiều ứng dụng thực tế trong các lĩnh vực như: HVTH: Huỳnh Lộc Tín Trang 10 MSHV: 2170901 CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN Xây dựng - việc lập tiến độ dự án để tối ưu hóa việc sử dụng lao động, máy móc và vật liệu là rất quan trọng để đảm bảo tiến độ và chất lượng công trình. Sản xuất - việc lập tiến độ sản xuất để tối ưu hóa việc sử dụng máy móc, lao động và nguyên vật liệu giúp cải thiện hiệu suất và giảm chi phí sản xuất. Công nghệ thông tin - việc lập tiến độ dự án để phát triển phần mềm, triển khai hệ thống giúp quản lý tài nguyên và thời gian một cách hiệu quả. Logistics - việc lập tiến độ vận chuyển, lưu trữ hàng hóa để tối ưu hóa việc sử dụng tài nguyên và giảm thiểu chi phí là một ứng dụng quan trọng của vấn đề lập tiến độ dự án.
Các ứng dụng thực tế của vấn đề lập tiến độ dự án có ràng buộc tài nguyên đa chế độ giúp cải thiện hiệu suất và hiệu quả trong quản lý xây dựng và sản xuất.1 Phương pháp sơ đồ mạng CPM (Critical Path Method) Phương pháp sơ đồ mạng CPM là một kỹ thuật mô hình dự án được giới thiệu vào cuối năm những năm 1950 bởi Kelly và Walker, và sau đó tiếp tục được phát triển vào năm 1989.