phần Mở đầu, Kết luận, Danh mục Tài liệu tham khảo, nội dung của luận văn gồm 3 chương 8 tiết. Tổng quan tài liệu nghiên cứu. Van đề về Nhà nước pháp quyền XHCN và CQCS đã có rất nhiều các công trình nghiên cứu khoa học, từ tài liệu luận văn thạc sĩ, tiến sĩ đến các bài báo khoa học, sách chuyên khảo, đề tài khoa học cấp nhà nước. Các công trình nghiên cứu về nhà nước pháp quyền và xây dựng Nhà nước Pháp quyền Việt Nam tập trung giải quyết những vấn đề nhận thức luận về nhà nước pháp quyền như: Nguyên tắc, điều kiện, mô hình nước pháp quyền trong điều kiện hoàn cảnh đặc thù của nước ta hiện nay.1 Vấn dé lý luận về nước pháp quyền đã được các nhà nghiên cứu đề cập trong một số công trình có liên quan như sau: ~ Dưới hình thức các công trình nghiên cứu, sách chuyên khảo có một công trình sau: Đề tài KX04.01 “Cơ sở lý luận và thực tiễn về Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của n, do dân vì ` Chủ nhiệm đề tài Nguyễn Duy Quý; Đề tài KX04.09 “Xây dựng đội ngũ cán bộ công chức đáp ứng đòi hỏi của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của nhân do dân vì dân” của Thang Văn Phúc; Đề tài KX04-02 *Mô hình tổ chức và hoạt động của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam của dân, do dân, vì dân giai đoạn 2001 ~ 2010” do Đào Trí Úc làm chủ nhiệm; Đề tài KX 04 - 04 *Xây dựng mô hình tổ chức, phương thức hoạt động của Quốc hội và Chính phủ trong Nhà nước.
pháp quyền xã hội chủ nghĩa của ân, do dân, vì dân” do tác giả Trần Ngọc Đường làm chủ nhiệm. 'Nhiều công trình nghiên cứu có tính chất khái quát lý luận về Nhà nước. pháp quyền và thực tiễn xây dựng nước pháp quyền XHCN của dân do dân vì dân như: “Một số vấn đề hoàn thiện tổ chức và hoạt động của bộ máy Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam” (2001) Lê Minh Thông (chủ biên) “Nhà nước pháp quyền” (2002) do tác giả Josef Thesing biên tap; “Co sở lý luận và thực tiễn xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân” (2005) của Trần Hậu Thành chủ biên, Nxb Lý luận chính t 'Xây dựng Nhà nước pháp quyền của dân, do dân, vì dân” (2005) của tác giả Nguyễn Trọng Thóc, Nxb Chính trị quốc gia; “Xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong thời kỳ đổi mới” (2006) của các tác giả Lê Hữu Nghĩa và Nguyễn Văn Yếu (đồng chủ biên), Nxb Chính trị quốc gia; "Xây dựng Nhà nước pháp quyển xã hội chủ nghĩa Việt Nam - Lý luận và thực tiễn” (2010) của tác giả Nguyễn Văn Mạnh, Nxb Chính trị quốc gia; “Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam cia dan, do dan, vi dan lý luận và thực tiễn” (2010) của các tác giả Nguyễn Duy Quý, Nguyễn Tắt Viễn (đồng chủ biên), Nxb Chính trị quốc gia Hà Nội. Những kết quả và thành tựu nghiên cứu đó được các tác giả thể hiện thành nhóm các vấn đề sau: Một là, đỗi mới kinh tế - chính trị và những đòi hỏi khách quan tắt yếu đối với việc xây dựng nhà nước pháp quyền XHCN.
Hai là, chức năng, nhiệm vụ và đặc trưng cơ bản của Nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam. Ba là, tỗ chức nhà nước, các quan hệ lập pháp, hành pháp và tư pháp. Phương thức tô chức hoạt động, kiểm tra giám sát với quyền lực nhà nước. Bồn là, dân chủ và nhà nước, chế độ dân chủ và chế độ nhà nước.
Quan hệ giữa Đảng - Nhà nước - Nhân dân đấu tranh chống quan lưu, tham nhũng. Năm là, các yêu tố kinh tế, chính trị, xã hội cùng với những thời cơ và thách thức của thế giới hiện tại qui định và chỉ phối quá trình xây dựng nhà nước pháp quyền. Các bài báo khoa học đăng trên các tạp chí khoa học liên quan đến vấn đề lý luận, thực tiễn về Nhà nước pháp quyền XHCN như: “Quán triệt quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về nhân dân làm chủ đất nước trong xây dựng Nhà nước pháp quyền Việt Nam XHCN” của Lê Duy Chương (Lý luận chính trị, số 6, 2002), “Xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của dân, do dân, vì dân dưới sự lãnh đạo của Đảng trong điều kiện nước ta hiện nay” của Nguyễn Duy Quý (Triết học, số 10, 2002), “Quá trình phát triển lý luận của Đảng ta về Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa” của Lê Tuấn Huy (Lý luận chính trị, số 8, 2003), “Tư tưởng Hồ Chí Minh về Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa” (Nhà nước và Pháp luật, số 3, 2004) và “Tư tưởng của các tác gia kinh điển Mác - Lênin về Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa” (Lý luận chính trị 4, 2004) của Hoàng Văn Hảo. ân dụng tư tưởng pháp quyền của C.Mác trong xây dựng Nhà nước pháp quyền của dân, do dan, vi dan ở nước ta hiện nay” của Nguyễn Văn Mạnh (Nhà nước và Pháp 10, 2004); “Một tư tưởng cơ bản .Ăngghen về nhà Trin Ngọc Liêu (Triết học, số 8, 2004), “! dựng Nhà nước pháp quyền của dân, do dân và vì d „ Tạp chí Cộng sản, số 12/2004.
"Sự hình thành và phát triển quan điểm Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam của Đảng ta trong thời kỳ đổi mới” của Trần Thái Dương (Nhà nước và Pháp luật, số 2, 2005), “Vẻ một số nét đặc thù của nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam” của Phạm Văn Đức (Triế học, số , 2005), “Quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về Nhà nước pháp quyền và những vị đặt ra ở nước ta hiện nay” của Nguyễn Đình Tường (Triết học, số 11, 2005), “Tư tưởng pháp trị của Hàn Phi" của Nguyễn Tài Đông (Triết học, số 12, 2006), *Xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật - nhiệm vụ trọng tâm xây dựng Nhà nước pháp quyền Việt Nam xã hội chủ nghĩa của dân, do dân và vì dân” của Trần Ngọc Đường (Nhà nước và Pháp luật, số 7, 2007). + Liên quan đến đề tài này còn có một số luận văn, luận án như: Luận văn “Nhà nước pháp quyền trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam” (Luận văn thạc sĩ của Nguyễn Thị Lê Thư, chuyên ngành Triết học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội. Luận văn này đã làm rõ những vấn đề lí luận chung về nhà nước pháp quyền và sự hình thành nhà nước pháp quyền trong lịch sử: làm rõ nhà nước pháp quyền XHCN và vai trò của nó trong nền kinh tế thị trường định hướng XHCN ở Việt Nam; phân tích thực trạng xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN ở Việt Nam thời gian qua; Đề ra một số giải pháp nhằm góp phần xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam. “Tu tưởng về nhà nước pháp quyền trong triết học Tây Âu thế kỉ XII ~ XVIII" (Luận văn thạc sĩ của Nguyễn Thị Tươi, chuyên ngành Triết học.
Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - Đại học Quốc gia Hà Nội, năm 2010); Luận văn đã khái quát một cách có hệ thống những tư tưởng về nhà nước pháp quyền trong triết học Tây Âu thế kỉ XVII - XVII, cũng như bước ngoặt mà nó tạo ra trong lịch sử triết học chính trị Thế *Xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam hiện nay: một số vấn đẻ lí luận và thực tiễn” (Luận văn thạc sĩ của Nguyễn Thị Phương. Quỳnh, chuyên ngành triết học Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội, năm 2007). Luận văn đã giới thiệu một số vấn đề lí luận chung về nhà nước pháp quyền và Nhà nước pháp quyền XHCN ở. 'Việt Nam; khảo sát thực tiễn quá trình xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN ở Việt Nam từ năm 2001 tới nay.
Các vấn đề liên quan đến hệ thống chính quyền và CQCS đã được các nhà nghiên cứu đề cập trong một số công trình có liên quan như sau: Lê Minh Thông, Nguyễn Như Phát (đồng chủ biên), (2002), “Những vấn đề lý luận và thực tiễn về chính quyền địa phương ở Việt Nam hiện nay”, Nxb. Chính trị quốc gia Hà Nội Phùng Văn Tửu, (1996), “Hội đồng Nhân dân và Ủy ban nhân dân theo Hiến pháp 1992 và Luật Tổ chức Hội đồng nhân dân và ủy ban nhân dân”, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội Nguyễn Đăng Dung, (1998) “Hội đồng Nhân dân trong hệ thống cơ quan quyền lực Nhà nước”, Nxb Pháp lý: Vũ Đức Đán, (1996), “Chính quyền Nhà nước cấp thành phố trực thuộc trung ương trong tô chức thực hiện quyền lực nhà nước trong địa bàn thành phố", Học viện chính trị quốc gia Hồ Chí Minh; Đoàn Trọng Truyền (2006), “Cải cách hành chính và công cuộc xây dựng nhà nước Pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam”, Nxb Tư pháp hà Nội. Một số luận văn chuyên ngành luật có liên quan đến vấn đề này có các luận văn: “Đổi mới tổ chức và hoạt động của chính quyền cấp cơ sở ở nước ta hiện nay” (qua ví dụ tỉnh Hà Nam) (Luận văn Thạc sĩ nghành: Lý luận và lịch sử Nhà nước và Pháp luật của Nguyễn Thị Ngọc Diễm, năm 2010); Luận văn: *Tỗ chức và hoạt động của chính quyền cấp xã theo hướng xây dựng nhà nước. pháp quyển xã hội chủ nghĩa Việt Nam” (Luận văn thạc sỹ ngành: Lý luậin và lịch sử Nhà nước và Pháp luật của Bùi Thị Hải, năm 2008) Hầu hết các công trình nghiên cứu có liên quan trực tiếp và gián tiếp đến lý luận nhà nước pháp quyền và CQCS đã được chúng tôi nêu ra ở phần Danh mục tài liệu tham khảo của luận văn này.
Các kết quả nghiên cứu của các tác giả là tiền đề quan trọng để chúng tôi phân tích, vận dụng trong việc nghiên cứu đề tài: “Lý luận về Nhà nước nháp quyền xã hội chủ nghĩa với việc đổi mới chính quyên cơ sở ở Đà Nẵng hiện nay”. CHUONG 1 LY LUAN CHUNG VE NHA NUOC PHAP QUYEN XA HOI CHU NGHIA VIET NAM 1. NHA NUGC PHAP QUYEN 1. Lược sử hình thành.
Tư tưởng triết học về nhà nước và pháp quyền đã được nêu lên ngay trong thời cỗ đại ở cả phương Đông và phương Tây, bắt đầu từ đó nó từng bước phát triển và dần dần được hoàn thiện. Nhà triết học Xôlông (638-559 TCN) là người đầu tiên nêu ý tưởng về nhà nước pháp quyền khi ông chủ trương cải cách nhà nước bằng việc đề cao vai trò của pháp luật.
