phần mở đầu và kết luận, luận văn được cấu trúc chia làm ba chương chính như sau: Chƣơng 1: Cơ sở khoa học về chất lượng công chức cơ quan Đảng cấp tỉnh Chƣơng 2: Thực trạng chất lượng công chức Ban Tổ chức Tỉnh ủy tỉnh Savannakhet, nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào Chƣơng 3: Định hướng và giải pháp nâng cao chất lượng công chức của Ban Tổ chức Tỉnh ủy tỉnh Savannakhet, nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào 8 Chƣơng 1 CƠ SỞ KHOA HỌC VỀ CHẤT LƢỢNG CÔNG CHỨC CƠ QUAN ĐẢNG CẤP TỈNH 1. Khái quát chung về công chức và công chức cơ quan Đảng cấp tỉnh 1. Khái niệm công chức Khái niệm công chức là khái niệm nằm trong tổng thể nguồn nhân lực của cơ quan Đảng và nhà nước, nó gắn liền với sự hình thành và phát triển của nhà nước. Do đó, khái niệm công chức là một khái niệm mang tính lịch sử tùy thuộc vào quan điểm của từng quốc gia, từng thời điểm lại có quan điểm khác nhau và có thể đưa ra một số khái niệm công chức nhà nước Việt Nam và Lào như sau: Ở Việt Nam: theo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Cán bộ, công chức và Luật Viên chức số 52/2019/QH14 được Quốc hội thông qua ngày 25/11/2019 quy định tại khoản 1, Điều 1 quy định “Công chức là công dân Việt Nam, được tuyển dụng, bổ nhiệm vào ngạch, chức vụ, chức danh tương ứng với vị trí việc làm trong cơ quan của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước, tổ chức chính trị - xã hội ở trung ương, cấp tỉnh, cấp huyện; trong cơ quan, đơn vị thuộc Quân đội nhân dân mà không phải là sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, công nhân quốc phòng; trong cơ quan, đơn vị thuộc Công an nhân dân mà không phải là sĩ quan, hạ sĩ quan phục vụ theo chế độ chuyên nghiệp, công nhân công an, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước” [23].
Ở Lào: theo luật cán bộ - công chức số 74/QH của Quốc hội Lào, ngày 18/12/2015, Điều 2 quy định: Công chức là công dân Lào mà người đã được trúng tuyển dụng cho làm việc, được bầu hoặc cử giữ một chức vụ nào đó trong cơ quan tổ chức Đảng, Nhà nước, Mặt trận Lào xây dựng Tổ quốc và tổ 9 chức quần chúng cấp trung ương và địa phương hoặc thường trực tại văn phòng đại diện của Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào ở nước ngoài và cơ quan tổ chức quốc tế, được hưởng tiền lương và tiền trợ cấp từ ngân sách nhà nước [6,tr. Từ một số quan điểm về công chức đã nêu trên, theo tác giả, Công chức là những người đủ các tiêu chí chung của cán bộ, công chức mà được tuyển vào làm việc trong các cơ quan, đơn vị của Đảng, Nhà nước, tổ chức chính trị - xã hội, bộ máy lãnh đạo, quản lý của đơn vị sự nghiệp công lập thông qua quy chế tuyển dụng, bổ nhiệm vào ngạch, chức vụ, chức danh, hưởng lương từ ngân sách Nhà nước. Công chức cơ quan Đảng cấp tỉnh Khái niệm trên đã nêu rõ về công chức theo đó, công chức cơ quan Đảng cấp tỉnh là những người đủ các tiêu chí chung của công chức mà được tuyển dụng vào làm việc trong các tổ chức, bộ máy của Đảng cấp tỉnh thông qua quy chế tuyển dụng, bổ nhiệm vào ngạch, chức vụ, chức danh trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước. Chất lƣợng và các tiêu chí đánh giá chất lƣợng công chức cơ quan Đảng cấp tỉnh 1.
Khái niệm chất lượng công chức “Chất lượng” là một phạm trù phức tạp và có nhiều định nghĩa, quan điểm khác nhau. Hiện nay, có một số định nghĩa về chất lượng đã được các chuyên gia nghiên cứu về chất lượng đưa ra như sau: “Chất lượng là mức phù hợp của sản phẩm đối với yêu cầu của người tiêu dùng” (Theo European Organization for Quality Control); “Chất lượng là sự phù hợp với nhu cầu” (Theo Philip B. Crosby); “Chất lượng là tập hợp các đặc tính của một thực thể tạo cho thực thể đó khả năng thỏa mãn những nhu cầu đã nêu ra và nhu cầu tiềm ẩn” (Theo ISO 8402); “Chất lượng là sự thỏa mãn nhu cầu thị trường với chi phí thấp nhất” (Theo Giáo sư người Nhật - Ishikawa). Theo 10 Từ điển tiếng Việt, chất lượng là “cái tạo nên phẩm chất, giá trị của một con người, sự vật, sự việc” Trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa, chất lượng của cá nhân là tổng hợp những phẩm chất nhất định về sức khỏe, trí tuệ, khoa học, chuyên môn nghề nghiệp, phẩm chất đạo đức, ý chí, niềm tin, năng lực; luôn gắn bó với tập thể, với công đồng và tham gia một cách tích cực vào quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.
Quá trình này yêu cầu chất lượng đối với cá nhân trong xã hội nói chung vốn đã cao thì yêu cầu đối với chất lượng công chức nói chung và công chức thuộc cơ quan Đảng cấp tỉnh nói riêng càng cao hơn, đòi hỏi họ phải có những trình độ phẩm chất nhất định như gương mẫu, đi tiên phong về lý luận và thực tiễn, chấp hành nghiêm chỉnh chủ trương, đường lối, chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước; giữ vững tiêu chuẩn và tư cách của người công chức, tinh thông về chuyên môn, nghiệp vụ, thực thi công vụ có trách nhiệm cao, sáng tao và linh hoạt [11]. Chất lượng công chức nói chung gồm phẩm chất chính trị, đạo đức; trình độ năng lực và khả năng hoàn thành nhiệm vụ. Có thể nói, các yếu tố cấu thành chất lượng công chức bao gồm cả một hệ thống được kết cấu như một chỉnh thể toàn diện từ chất lượng của công chức (yếu tố cơ bản nhất, tiên quyết nhất) cho đến cơ cấu số lượng nam nữ, độ tuổi, thành phần cùng với việc bồi dưỡng, giáo dục, phân công, quản lý kiểm tra giám sát và thực hiện nghiêm các nguyên tắc tổ chức, hoạt động của bộ máy quản lý nhà nước. Để nâng cao chất lượng công chức, cần phải giải quyết tốt mối quan hệ giữa chất lượng với số lượng công chức.
Chỉ khi nào hai mặt này quan hệ hài hòa, tác động hữu cơ với nhau mới tạo nên sức mạnh đồng bộ của cả đội ngũ. Chất lượng công chức là tập hợp các yếu tố như: phẩm chất, đạo đức, trình độ, năng lực chuyên môn, ý thức tổ chức kỷ luật, phản ánh chất lượng cá nhân mỗi công chức qua ba nhóm thể lực - trí lực - tâm lực. Chất lượng công chức cơ quan Đảng cấp tỉnh Các yếu tố cấu thành chất lượng công chức cơ quan Đảng cấp tỉnh bao gồm một hệ thống, được kết cấu như một chỉnh thể toàn diện từ chất lượng của từng công chức cho đến cơ cấu số lượng nam nữ, độ tuổi, thành phần cùng với việc bồi dưỡng, giáo dục, phân công, quản lý kiểm tra giám sát và thực hiện nghiêm các nguyên tắc tổ chức và hoạt động của hệ thống bộ máy trong khu vực chính trị. Đồng thời để đánh giá chất lượng công chức cơ quan Đảng cấp tỉnh một cách toàn diện, cần xét đến sự đánh giá của các cơ quan Đảng cấp địa phương, sự hài lòng của các công chức trên tại khu vực thực hiện công tác chính trị cũng như công tác Đảng - Cán bộ.
Với đặc trưng của công chức Đảng cập tỉnh đã nêu ở phần trên, chất lượng công chức được thể hiện ở trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, kỹ năng nghề nghiệp, phương pháp làm việc nhóm, khả năng quy tụ, đoàn kết mọi người, trình độ ngoại ngữ, tin học, sự hiểu biết về chính trị, xã hội, phẩm chất dạo đức, lòng trung thành với Đảng, Nhà nước, kinh nghiệm công tác, khả năng thích nghi với hoàn cảnh về chính trị, kinh tế, xã hội. Chất lượng của công cức cơ quan Đảng cấp tỉnh là một trạng thái nhất định của công chức trong cơ quan đó được đánh giá thông qua tính hiệu quả của hoạt động về công tác chính trị trên lĩnh vực cấp địa phương cũng như trình độ và năng lực trên cơ sở hoạt động thực hiện chức năng của cơ quan công chức này, đồng thời phản ánh mối quan hệ phối hợp, hiệp đồng giữa các yếu tố, các thành viên cấu thành nên kỹ năng, phương pháp ứng xử với công việc liên quan đến lĩnh vực chính trị trong điều kiện cụ thể. Các tiêu chí đánh giá chất lượng công chức cơ quan Đảng cấp tỉnh Tiêu chí đánh giá chất lượng công chức nói chung và công chức cơ quan Đảng cấp tỉnh nói riêng là tập hợp các tính chất, dấu hiệu, các đặc trưng. để nhận biết, đánh giá chất lượng công chức.
Các căn cứ xác định tiêu 12 chí phải dựa trên chức năng, nhiệm vụ mà công chức đảm nhận; các yếu tố thuộc về cá nhân công chức (trình độ năng lực, phẩm chất chính trị, đạo đức nghề nghiệp, phong cách làm việc.) và các mặt hoạt động của công chức; yêu cầu về chất lượng công chức trong mỗi giai đoạn phát triển nhất định của đất nước. Từ những phân tích trên, có thể đưa ra một số tiêu chí cơ bản sau để dánh giá chất lượng công chức các cơ quan Đảng cấp tỉnh. Tiêu chí về phẩm chất chính trị, phẩm chất đạo đức Phẩm chất chính trị của công chức cơ quan Đảng cấp tỉnh là tổng hợp các đặc tính cá nhân công chức về mặt chính trị, bao gồm các yếu tố cơ bản: nhận thức chính trị, thái độ chính trị và hành vi chính trị. Cụ thể: - Nhận thức chính trị của người công chức: là sự hiểu biết về đường lối, quan điểm chính trị, về nền tảng tư tưởng chính trị của Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, sự hiểu biết và tin tưởng vào mục đích, lý tưởng, đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, vai trò, nhiệm vụ của cán bộ, hình thành tình cảm, ý chí cách mạng của người công chức.
- Thái độ chính trị của công chức: là những biểu hiện, cử chỉ, lời nói, việc làm của người công chức xuất phát từ nhận thức, suy nghĩ, tình cảm trước những vấn đề chính trị, tư tưởng và tổ chức của Đảng nhân dân cách mạng Lào. Thái độ chính trị phản ánh cách nhìn nhận, suy nghĩ và chi phối hành động của người công chức, bao gồm lòng trung thành, tính vững vàng, kiên định về lập trường, tư tưởng chính trị. Công chức hành chính nhà nước phải là người tuyệt đối trung thành với Tổ quốc, trung thành với Hiến pháp nước Cộng hoà Dân chủ Nhân dân Lào.