phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và các phụ lục, nội dung của luận án bao gồm 4 chương: Chƣơng 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu về người đại diện của đương sự trong tố tụng dân sự Chƣơng 2: Những vấn đề lý luận về người đại diện của đương sự trong tố tụng dân sự Chƣơng 3: Thực trạng pháp luật Việt Nam hiện hành về người đại diện của đương sự trong tố tụng dân sự Chƣơng 4: Thực tiễn thực hiện, định hướng và giải pháp hoàn thiện pháp luật về người đại diện của đương sự trong tố tụng dân sự Việt Nam. 10 CHƢƠNG 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VỀ NGƢỜI ĐẠI DIỆN CỦA ĐƢƠNG SỰ TRONG TỐ TỤNG DÂN SỰ 1. Tình hình nghiên cứu trong nƣớc liên quan đến đề tài luận án Vấn đề đại diện của đương sự trong TTDS trong những năm qua đã được nhiều nhà khoa học trong và ngoài nước, tác giả của những bài báo khoa học, đề tài nghiên cứu khoa học đề cập, luận giải, phân tích ở những cấp độ, phương diện khác nhau và đã đạt được nhiều kết quả quan trọng. Tuy nhiên, so với các vấn đề khác trong TTDS, vấn đề về người đại diện của đương sự chưa thực sự dành được nhiều sự quan tâm của các nhà nghiên cứu, các nhà khoa học.
Trong phạm vi nghiên cứu, có thể đề cập tới một số công trình nghiên cứu trong nước liên quan trực tiếp tới đề tài sau đây: Ở cấp độ luận án tiến sĩ, có thể kể tới các công trình nghiên cứu gồm: Luận án tiến sĩ “Bảo đảm quyền bảo vệ của đương sự trong TTDS” của TS. Nguyễn Công Bình, Đại học Luật Hà Nội năm 2006; Luận án tiến sĩ “Đương sự trong TTDS – Một số vấn đề lý luận và thực tiễn” của TS. Nguyễn Triều Dương, Đại học Luật Hà Nội năm 2011 và Luận án tiến sĩ “Đại diện của đương sự trong TTDS” của TS. Trần Thị Quỳnh Châu, Học viện Khoa học xã hội, Viện Hàn lâm khoa học xã hội Việt Nam năm 2020.
Trong các đề tài luận án “Bảo đảm quyền bảo vệ của đương sự trong TTDS” và “Đương sự trong TTDS – Một số vấn đề lý luận và thực tiễn”, một số vấn đề, một số khái niệm về người đại diện của đương sự đã được đề cập tới nhưng với ý nghĩa, vai trò liên quan gián tiếp, cụ thể: Trong công trình “Bảo đảm quyền bảo vệ của đương sự trong TTDS”, tác giả đã nghiên cứu các vấn đề về: Khái niệm, đặc điểm, bản chất và ý nghĩa của bảo đảm quyền bảo vệ của đương sự trong TTDS; Cơ sở và các yếu tố quyết định bảo đảm quyền bảo vệ của đương sự trong TTDS; Bảo đảm quyền bảo vệ của đương sự theo quy định của pháp luật TTDS nước ngoài; Sự hình thành, phát triển của các quy định pháp luật TTDS Việt Nam về bảo đảm quyền bảo vệ của đương sự trong TTDS và nội dung của các quy định của pháp luật TTDS Việt Nam hiện hành về bảo đảm quyền bảo vệ của đương sự trong TTDS; Thực 11 tiễn bảo đảm quyền bảo vệ của đương sự trong TTDS Việt Nam; Các yêu cầu và giải pháp bảo đảm quyền bảo vệ của đương sự trong TTDS Việt Nam. Trong công trình “Đương sự trong TTDS – Một số vấn đề lý luận và thực tiễn”, tác giả đã nghiên cứu về khái niệm, đặc điểm, vai trò của đương sự trong TTDS; Cơ sở xác định thành phần, tư cách, năng lực chủ thể và cơ sở quy định quyền và nghĩa vụ của đương sự trong TTDS; Khái quát về sự hình thành và phát triển các quy định của pháp luật TTDS Việt Nam về đương sự; Quy định về đương sự của pháp luật một số nước trên thế giới; Thành phần, tư cách, năng lực chủ thể của đương sự trong TTDS; Quyền và nghĩa vụ chung của đương sự; Quyền và nghĩa vụ của từng đương sự; Việc kế thừa quyền và nghĩa vụ TTDS của đương sự; Thực tiễn thực hiện các quy định pháp luật TTDS về đương sự; Phương hướng và giải pháp hoàn thiện các quy định của pháp luật TTDS về đương sự. Công trình nghiên cứu “Đại diện của đương sự trong TTDS” của TS. Trần Thị Quỳnh Châu là công trình nghiên cứu cùng thời điểm và có sự tương quan trực tiếp hơn so với các công trình kể trên.
Luận án đã nghiên cứu và đề cập tới các vấn đề về khái niệm, đặc điểm, phân loại người đại diện; Thực trạng quy định của pháp luật và thực tiễn thi hành pháp luật về người đại diện của đương sự; Các giải pháp và phương hướng hoàn thiện. Tuy nhiên, do xuất phát điểm từ phạm vi nghiên cứu là mã ngành kinh tế nên tác giả Trần Thị Quỳnh Châu có góc độ nghiên cứu khác so với góc độ nghiên cứu mã ngành dân sự của đề tài luận án “Đại diện của đương sự trong TTDS Việt Nam” do tác giả nghiên cứu. Bên cạnh các công trình nghiên cứu là các luận án tiến sĩ kể trên, còn có thể đề cập tới các công trình nghiên cứu là các luận văn thạc sĩ mà đề tài nghiên cứu có sự liên quan nhất định như: Luận văn “Đại diện giữa vợ và chồng theo quy định của pháp luật Việt Nam hiện hành” của tác giả Nguyễn Thị Hạnh - Đại học Quốc gia Hà Nội năm 2012. Luận văn đã có những tìm hiểu về khái niệm đại diện, bản chất pháp lý và các đặc điểm pháp lý về đại diện giữa vợ và chồng; sơ lược lịch sử pháp luật Việt Nam điều chỉnh của pháp luật về quan hệ đại diện giữa vợ và chồng ở Việt Nam; Thực trạng pháp luật hiện hành về đại diện theo pháp luật giữa vợ và chồng và thực tiễn áp dụng; Thực trạng pháp luật hiện hành về đại diện theo ủy quyền giữa vợ và chồng và thực tiễn áp dụng; Phương hướng và giải pháp hoàn 12 thiện pháp luật về đại diện giữa vợ và chồng, theo đó tác giả đưa ra các giải pháp hoàn thiện và đảm bảo thực hiện của pháp luật về đại diện giữa vợ và chồng như: về quy định độ tuổi của người vợ chưa thành niên khi tham gia quan hệ đại diện giữa vợ và chồng; về hình thức ủy quyền giữa vợ và chồng; về giải quyết các giao dịch do một bên vợ/chồng thực hiện; về phạm vi đại diện giữa vợ và chồng; về quy định vợ hoặc chồng là đại diện đương nhiên theo pháp luật khi một bên bị mất NLHVDS… Luận văn “Đại diện theo ủy quyền trong TTDS Việt Nam” của tác giả Lê Hùng Nhân - Đại học Quốc gia Hà Nội năm 2012; Luận văn “Đại diện theo ủy quyền của đương sự trong TTDS Việt Nam” của tác giả Trần Thị Hường - Đại học Quốc gia Hà Nội năm 2014.
Các luận văn đã nghiên cứu về khái niệm, đặc điểm và ý nghĩa của đại diện theo ủy quyền trong TTDS; cơ sở khoa học của việc xây dựng các quy định về đại diện theo ủy quyền; sơ lược về sự phát triển các quy định về đại diện theo ủy quyền trong TTDS ở Việt Nam sau 1945; Phân tích các quy định về người ủy quyền, người đại diện theo ủy quyền trong TTDS; các quy định về quyền và nghĩa vụ của người đại diện theo ủy quyền trong TTDS; các quy định về nội dung và hình thức ủy quyền trong TTDS; các quy định về thủ tục ủy quyền trong TTDS; các quy định về thời hạn ủy quyền trong TTDS; các quy định về chấm dứt đại diện theo ủy quyền trong TTDS; tìm hiểu thực tiễn thực hiện các quy định về quyền ký đơn khởi kiện của người đại diện theo ủy quyền; về hình thức ủy quyền; về nội dung và phạm vi đại diện theo ủy quyền; về đại diện theo ủy quyền để giải quyết về phần tài sản trong việc ly hôn, trong việc dân sự thuận tình ly hôn, yêu cầu hủy việc kết hôn trái pháp luật; về việc thực hiện quyền và nghĩa vụ tố tụng của người đại diện theo ủy quyền của đương sự trong TTDS; về chấm dứt đại diện theo ủy quyền trong TTDS. Từ đó, các tác giả đề xuất một số kiến nghị về lập pháp và về thi hành pháp luật. Luận văn “Đại diện theo pháp luật của đương sự trong TTDS Việt Nam” của tác giả Phạm Thị Thu Hoài - Đại học Quốc gia Hà Nội năm 2016. Luận văn đã tìm hiểu về khái niệm, đặc điểm về người đại diện theo pháp luật của đương sự trong TTDS; về cơ sở khoa học của việc xây dựng các quy định về người đại diện theo pháp luật của đương sự trong TTDS như: đảm bảo quyền tiếp cận công lý của công dân; đảm bảo quyền tranh tụng của công dân; đảm bảo người đại diện có đủ khả năng bảo vệ quyền và lợi ích cho đương sự; mối liên hệ giữa 13 pháp luật nội dung và pháp luật TTDS trong việc xây dựng các quy định về người đại diện theo pháp luật trong TTDS; đảm bảo điều chỉnh phù hợp đối với từng loại đại diện; vai trò của người đại diện theo pháp luật của đương sự trong TTDS; lược sử về sự hình thành và phát triển các quy định về người đại diện theo pháp luật trong TTDS; pháp luật một số nước trên thế giới về người đại diện theo pháp luật của đương sự trong TTDS; các quy định về chủ thể đại diện; các quy định về điều kiện của người đại diện theo pháp luật của đương sự trong TTDS; quy định về phạm vi tham gia tố tụng của người đại diện theo pháp luật của đương sự trong TTDS; quy định về quyền và nghĩa vụ của người đại diện theo pháp luật của đương sự trong TTDS; các quy định về chấm dứt đại diện và hậu quả pháp lý; thực tiễn thực hiện các quy định về đại diện theo pháp luật của đương sự trong TTDS; đề xuất một số kiến nghị về người đại diện theo pháp luật của đương sự trong TTDS như: bổ sung các văn bản theo hướng quy định về giám sát việc đại diện theo pháp luật; quy định về số lượng người được đại diện mà người đại diện có thể đảm nhận; có các văn bản hướng dẫn quy định chỉ định người đại diện tại Điều 88 BLTTDS năm 2015; hướng dẫn quy định tại khoản 6 Điều 69 BLTTDS năm 2015; hướng dẫn thi hành Điều 271 và Điều 186 BLTTDS năm 2015.