“TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUAT HÀ NOL HỘI THẢO KHOA HỌC CẤP KHOA. HOÀN THIỆN CÁC QUY ĐỊNH THUỘC PHAN CÁC TOI PHAM BỘ LUẬT HÌNH SỰ | NĂM 1999 THƯ VIỆN - TRƯỞNG ĐẠI0CLUÀTH NỘ PHONG ĐỌC __. 25 HÀ NỘI 5/2009 nở“-MSRÀ CHUONG TRÌNH HỘI THẢO KHOA HỌC PKHOA Tên dé tài: Hoàn thiên các quy định thuộc phẩn các tội phạm. “Bộ luật hình sự năm 1999 THU VIỆN 1.
Đón tiếp đại biểu: Từ 8h đến 8h30 TRUONG ĐẠIH HÀ NỘI LUÀT QC TL. Phát biểu khai mạc hội thảo: TS. Hoàng Van Hàng TH. Trình bay tham luận: {rr “Tên bài tham luận Ngati mam lan 1 | Hoàn thiện các quy định của BLHS nam 1999 vẽ các tội |TS Đồ Đức Hồng Hà | xam phạm tính mạng của con người 2 | Hoàn thiện các quy định của BLHS năm 1999 về các tội TS.
Đỗ Đức Hồng Ha âm phạm sức khỏe của con người 3 | Các tội xâm phạm nhân phẩm, danh sự của con người trong ThS. Phạm Van Bau luật hình sự Việt Nam - Những bất cập và phương hướng. hoàn thiện 4 | Những nội dung cân hoàn thiện trong quy định về các tội TS. Hoàng Văn Hùng _— _| xâm phạm sở hữu trong BLHS Việt Nam năm 1999 __ Các tội xâm phạm trật tự quản lý kinh ế — Một số vấn để TS.
Lê Đăng Doanh. _| vướng mắc, bất cập cần sửa đổi. bổ sung 6ˆ | Hoan thiện quy định của BLES năm 1999 vé các tội xâm. [TS Dé Đức Hồng Hà phạm trái tự quản lý kinh tế ¬ Hoan thiện các quy định của BLHS năm 1999về cốc tội ‘TS.Dương Tuyết xâm phạm sở hữu trí ti trong xu thé hội nhập Thảo luận 8 | Hoàn thiện quyyđịnh của BLHS năm 1999 vẻ cáctội phạm: "TS.
Cao Thị Oanh —_| vếmôi trường — _ se 9 | Quy định của pháp luật hình sự Việt Nam về các tội phạm _ TS. Nguyễn Tuyết Mai |về ma túy ~ một số bất cập và để xuất hoàn thiện 10 | Hoàn thiện quy định của BLHS nam 1999 về các tội xâm TS. Đỏ Đức Hồng Hà. __| phạm an toàn công cộng.
| Hoàn thiện quy định của BLIS nam 1999 về các tội xâm. Nguyễn Văn Hương [Phạ trật tự công m cộng __ — a oan thiện các quy định về các tội nhận va đưa hồi lộ quy |định trong BLHS TY. Tổng kết hội thảo: TS. HOÀN THIỆN QUY ĐỊNH CỦA BỘ LUẬT HÌNH SỰ NĂM 1999 VE CÁC TOL XÂM PHAM TÍNH MẠNG CUA CON NGƯỜI TS.
Đỗ Đức Hồng Hà Trường. Đại học Luật Hà Nội 1.HOÀN THIEN CÁC QUY ĐỊNH VỀ TINH TIẾT ĐỊNH TOL Thứ nhất, về khái niệm các tội giết người: Hiện nay, các nước trên thé giới có hai xu hướng: Mới là, định nghĩa tội giết người ngay trong BLHS như Thái Lan, n bang Nga, Trung Quốc, Thụy Dién. Hai là, không định nghĩa tội giết người trong BLHS như Việt Nam, Nhật Bản. Các nước theo xu hướng thứ nhất tuy định nghĩa tội giết người trong BLHS của mình, nhưng mỗi nước lại có một cách định nghĩa khác nhau.
Trong BLHS Liên bang Nga năm 1996, tại Điều 106, tội giết người được định nghĩa ". là cố ý làm chết người khác", Trong BLHS Trung Quốc. năm 1997, tai Điều 232, tội giết người được định nghĩa ". là hành vỉ c ý giết người khác", Trong BLHS Bang California - Mĩ năm 1998, tại Điều 187, tội giết người được định nghĩa ".
là hành ví cổ ý giết người khác hoặc giết lào thai một cách hiểm độc và bắt hợp pháp". Việt Nam tuy theo xu hướng thứ hai (không. định nghĩa tội giết người rong BLHS), nhưng trong khoa học pháp lí hình sự cũng có nhiều cách định nghĩa khác nhau. Cách định nghĩa thứ nhất cho rằng: "Tội giới người là hành vi cổ ý tước đoạt trái pháp luật tính mạng người khác"".
Cách định nghĩa thứ hai cho rằng: "Tối giết người là hành vi trái pháp luật của người đủ năng. 1 Bộ Tự pháp, Viện Nghi cứu Khoa bọc pháp (1999), Chuo» dv: Ta php hình sso nh, Hà Nật tr 78. Pagle AI ights reserved (1998), Criminal lw ofthe people's republic of Chin, pp 3. ° Lexis Lav Publishing (1998), Deeings Penal Code Anmolted ef California, BO 87-268, 201 Spear See, Suite 400 San Francisco, CA 94105, pp.
6 *TANDTC (1979), Hing hoá lade 8 v8 ne, Tập 1 (1945-1974), Hã Nội r 321 lực TNHS cổ ÿ tước bỏ quyên sống của người khác". nghĩa thú ba cho. j giết người là hành vi làm chết người khác một cách cổ ý và trái pháp Phân tích các cách định nghĩa trên, chúng tôi thấy: Thứ rh về nội dụng, các cách định nghĩa này không dé cập đến dấu biệu năng lực TNHS và dấu hiệu độ. tuổi của chủ thể (cách thứ nhất và cách thir ba) hoặc chi dé cập đến dấu hiệu năng lực TNHS mà không dé cập đến dấu hiệu độ tuổi (cách thứ hai).
Thứ hai, về hình. thức, sử dụng thuật ngữ giết người là hành vi " ý tước đoạt nh mạng" của người khác một cách trái pháp luật (cách thứ nhất) là chưa chính xác và không đúng nghĩa tiếng Việt vì "tước đoạt tinh mạng", theo cuỗn Đại từ điển Tiếng Việt, là "tước và chiếm lấy sự sống của con người" va vì "tước đoạt" đã bao ham sự cổ ý' nên không cần thiết phải qui định "giết người là hành vi cố ý tước đoạt tính mang. Trên cơ sở khoa học và cơ sở pháp lí qui định tại khoản 1 Điều 8 BLHS năm. 1999 "Tội phạm là hành vi ngụy hiểm cho xã hội được qui định trong BLES, do người có năng lực TNHS thực hiện một cách cố ý hoặc vô ý, xâm phạm." cũng như trên cơ sở phân tích các cách định nghĩa khác nhau v xâm phạm tính mạng của con người, chúng tôi đưa ra định nghĩa (các) tội giết người mới như sau: (cdc) tội giết người là (những) hành vi cố ý gây ra cái ch cho người khác một cách trái pháp luật, do người có năng lực TNHS thực hiện, trong đỏ phải đủ tuổi chịu TNHS do BLHS qui định (từ đủ 14 tuổi trở lên).
° Phing Thể Vie, Trần Văn Luyén 001), nh luật thw học BLAS 1999, Chủ biên: Tin ĩ Luật học Phùng THỂ ‘ie, TiÊnĩ Luật học Trên Van Luyển, Neb Conga nin dàn, Hà Nội, t5 ° Bài Anh Tuân và HỗThị Nệ (2001), Tìm iế các i sậm pam tính mạng số Rho, nhờn phẩm, dn đe của con (go Nx Chính rịquốc gia Hà Nội t7 7p Gio dục và Đảo go, Trong tm Ngôn ng và Văn ho Việt Nam (1999), Đợi điển Tig ig, Neb. Văn hot ¡ Thôn i, Hà Nội tứ. * Quốc hội nước Cộng hoe XHCN Việt Nam, Khoá X, kì họp thứ 6 (2000), đ lưới Hin củu mớc C/ø hỏa _XHCN Vie Nam, Hà Nội r.4 2 xác định một hành vi có cấu thành tội phạm xâm phạm tinh mạng của con người hay không, trước hết chúng ta phải dựa vào định nghĩa tội phạm xằm phạm. tinh mạng của con người.
Bởi vi, định nghĩa tội phạm xâm phạm tính mạng của con. người là co sở cho phép ta phân biệt trường hợp phạm tội này với những trường. hợp không phạm tội hoặc phạm tội khác. Với ý nghĩa quan trọng như vay, chúng tôi kiến nghị bd sung vào 0 àu 93, 04, 95, 96 BLHS năm 1999 dau hiệu đặc trưng, a tôi giết người như sau: “Điều 93, Tội giết người 1.
Người nào cổ ý gây ra cái hết cho ngườ ột cách trái pháp luật thuộc một trong các trường hợp sau đây thi bị phạt tù từ mười hai năm đến hai mươi năm, x chung thân hoặc tử hình: a) Có ý gây ra cái chết cho nhiều người; b) Cổ ý gây ra cái chết cho phụ nữ mà biết là có thai; oat 2. Người nào cố gay ra cái chết cho người khác mot cách i pháp luật không thuộc các trường hợp qui định tại khoản | Điều này thì bị phạt tử từ bảy năm. Tội giết con mới 'Điều 95. Tội giết người trong trạng thái tinh than bị kích động mạnh Điều 96.
Tội giết người do vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng, Ba didu luật này cũng được sửa đỗi, bé sung theo hướng trên, Thứ hai, về đối tượng tác động của các tội xâm phụm tính mạng của con người: Các tội xâm phạm tính mạng của con người xâm phạm quan hệ nhân thân. thông qua sự tác động làm biến đổi tình trạng bình thường của đối tượng tác động - con người đang sống. Việc xác định đứng đối tượng tác động của tội xâm phạm. tính mạng của con người có ý nghĩa vô cùng quan trọng.
Bởi lẽ, nếu hành vì nào đó, tác động vào đối tượng không phải hay chưa phải là con người thì không xâm phạm. 3 Về thời điểm bắt đầu sự sống của con người, hiện nay trên thé giới con có nhiều quan điểm khác nhau. Theo qui định tại Điều & Luật Bảo vệ bảo thai ngày. 13-12-1990 của Cộng hoà Liên bang Đức thì thời iém sớm nhất để dược coi là cơn người là thời điểm hình thành bao thai.
Theo Li It này, bảo thai là tế bảo trứng người đã được thụ tỉnh và cỏ khả năng phát triển. Một tế bảo vô tính lấy ra từ bào. thai và có thể phát triển thành một cá thé cũng được coi l bảo thai Những người ủng hộ quan điểm này lập luận rằng, sự kết hợp nhân tế bảo đã tạo ra tiềm nang phát tiễn trong tương lại của một cá thể riêng biệt với bản sắc riêng cũng như đã tạo ra một sự phát triển liên tục không gián đoạn và hơn nữa, ngay từ khi còn là bảo. thai nó đã có "chất" của con người.
Cùng với quan điểm này, Điều 187 BLHS Bang California - Mĩ năm 1998 cũng qui định: "Hành vi cd ý làm chết bào thai một cách hiểm độc và bắt hợp pháp là phạm tội xâm phạm tinh mạng của con người". Tuy ủng hộ việc bảo vệ bào thai như bảo vệ con người, nhưngở Anh hầu hết quan điểm đều cho rằng khả năng một té bào trứng thụ tinh dan đến việc mang thai và sinh con cao nhắc chỉ là 30%.