Khóa Luận Tốt Nghiệp Về Kế Toán Thuế Giá Trị Gia Tăng Và Thuế Thu Nhập Doanh Nghiệp

Luận văn thạc sĩ kinh tế nghiên cứu thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp tại công ty tnhh khả hoàng, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất giải pháp

• Tác giả: Phạm Cao Bích Trâm
• Người hướng dẫn: Th.S Ngô Thị Mỹ Thúy
• Trường học: Trường Đại Học Công Nghệ TP. HCM
• Chuyên ngành: Kế Toán
• Đề tài: Kế Toán Thuế Giá Trị Gia Tăng Và Thuế Thu Nhập Doanh Nghiệp Tại Công Ty TNHH Khả Hoàng
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG VÀ THUẾ THU NHẬP DOANH NGHIỆP
• 1.1. Những vấn đề cơ bản về thuế
• 1.1.1. Khái niệm và vai trò của thuế đối với nền kinh tế quốc dân
• 1.1.2. Các yếu tố cấu thành sắc thuế
• 1.1.2.1. Tên gọi
• 1.1.2.2. Đối tượng nộp thuế và đối tượng được miễn thuế
• 1.1.2.3. Cơ sở thuế
• 1.1.2.4. Mức thuế, thuế suất
• 1.1.2.5. Chế độ miễn, giảm thuế
• 1.1.2.6. Thủ tục nộp thuế
• 1.2. Những nội dung cơ bản và phương pháp Kế toán thuế GTGT
• 1.2.1. Khái niệm và đặc điểm của thuế GTGT
• 1.2.2. Đối tượng nộp thuế, đối tượng chịu thuế và đối tượng không thuộc diện chịu thuế
• 1.2.2.1. Đối tượng nộp thuế
• 1.2.2.2. Đối tượng chịu thuế
• 1.2.2.3. Đối tượng không thuộc diện chịu thuế. Vai trò của thuế GTGT
• 1.2.3. Căn cứ tính thuế
• 1.2.3.1. Giá tính thuế
• 1.2.3.2. Thuế suất thuế GTGT. Phương pháp tính thuế GTGT
• 1.2.3.2.1. Phương pháp khấu trừ thuế
• 1.2.3.2.2. Phương pháp tính trực tiếp trên GTGT
• 1.2.4. Kế toán thuế GTGT
• 1.2.4.1. Kế toán thuế GTGT đầu vào được khấu trừ
• 1.2.4.2. Kế toán thuế GTGT đầu ra
• 1.2.5. Hệ thống kê khai thuế GTGT hiện hành
• 1.3. Những vấn đề chung và phương pháp tính thuế TNDN
• 1.3.1. Khái niệm, đặc điểm và vai trò của thuế TNDN
• 1.3.2. Đối tượng nộp thuế. Căn cứ tính thuế
• 1.3.3. Thu nhập tính thuế
• 1.3.4. Thu nhập chịu thuế
• 1.3.5. Thu nhập chịu thuế khác
• 1.3.6. Thuế suất thuế TNDN
• 1.3.7. Cách tính thuế TNDN đối với doanh nghiệp kê khai theo phương pháp trực tiếp
• 1.3.8. Kế toán thuế TNDN
• 1.3.8.1. Phương pháp Kế toán liên quan đến chi phí thuế TNDN hiện hành
• 1.3.8.2. Phương pháp Kế toán các nghiệp vụ Thuế thu nhập hoãn lại phải trả
• 1.3.8.3. Phương pháp kế toán các nghiệp vụ Tài sản thuế thu nhập hoãn lại
• 1.3.9. Kê khai quyết toán thuế TNDN
• 1.3.10. Tạm nộp thuế thu nhập doanh nghiệp theo quý và quyết toán thuế năm
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC KẾ TOÁN THUẾ GTGT VÀ THUẾ TNDN TẠI CÔNG TY TNHH KHẢ HOÀNG
• 2.1. Giới thiệu về Công ty TNHH Khả Hoàng
• 2.1.1. Lịch sử hình thành
• 2.1.2. Quá trình phát triển công ty
• 2.1.3. Lĩnh vực và ngành nghề kinh doanh
• 2.1.4. Tổ chức bộ máy tổ chức tại công ty
• 2.1.5. Tình hình nhân sự tại công ty hiện nay
• 2.1.6. Doanh số của công ty những năm gần đây
• 2.2. Tổ chức phòng kế toán của công ty. Hệ thống thông tin kế toán
• 2.2.1. Tổ chức nghiệp vụ kế toán tổng hợp, kế toán chi tiết tại công ty
• 2.2.2. Chế độ kế toán và chính sách kế toán công ty đang áp dụng
• 2.2.3. Hình thức kế toán công ty đang áp dụng
• 2.2.4. Nghiệp vụ lập báo cáo tài chính
• 2.2.5. Các loại báo cáo tài chính tại công ty
• 2.2.6. Cách thức lập báo cáo tài chính tại công ty
• 2.3. Thực trạng công tác kế toán thuế GTGT và thuế TNDN tại Công ty TNHH Khả Hoàng
• 2.3.1. Công tác kế toán thuế GTGT
• 2.3.1.1. Nội dung và nguyên tắc kế toán thuế GTGT
• 2.3.1.2. Kế toán thuế GTGT
• 2.3.1.3. Thuế GTGT đầu vào
• 2.3.1.4. Thuế GTGT đầu ra
• 2.3.1.5. Kê khai thuế GTGT
• 2.3.2. Kế toán thuế TNDN
• 2.3.2.1. Nội dung và nguyên tắc kế toán thuế TNDN
• 2.3.2.2. Xác định thuế TNDN tại Công ty TNHH Khả Hoàng
• 2.3.2.3. Nộp thuế TNDN
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP ĐỂ HOÀN THIỆN CÔNG TÁC KẾ TOÁN THUẾ GTGT VÀ THUẾ TNDN TẠI CÔNG TY TNHH KHẢ HOÀNG
• 3.1. Đánh giá công tác kế thuế GTGT, thuế TNDN tại Công ty Khả Hoàng. Những mặt hạn chế
• 3.2. Một số đề xuất nhằm hoàn thiện công tác thuế GTGT và thuế TNDN tại Công Ty TNHH Khả Hoàng
• 3.2.1. Về công tác Kế toán thuế GTGT
• 3.2.2. Về công tác Kế toán thuế TNDN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Khóa Luận Kế Toán Thuế GTGT TNDN Tại Khả Hoàng

Khóa luận tập trung nghiên cứu kế toán thuế tại Công ty TNHH Khả Hoàng, đặc biệt là thuế giá trị gia tăng (VAT) và thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN). Mục tiêu là tìm hiểu cơ sở lý luận, thực trạng áp dụng và đề xuất giải pháp hoàn thiện. Nghiên cứu này có ý nghĩa quan trọng trong bối cảnh các doanh nghiệp Việt Nam ngày càng chú trọng đến việc tuân thủ pháp luật thuế và tối ưu hóa nghĩa vụ thuế. Khóa luận sử dụng phương pháp tổng hợp, so sánh, phân tích dữ liệu từ công ty và các văn bản pháp luật liên quan. Phạm vi nghiên cứu giới hạn trong quý 1 năm 2015, tập trung vào các nghiệp vụ kê khai thuế, quyết toán thuế và báo cáo thuế của Khả Hoàng.

1.1. Giới thiệu chung về Công ty TNHH Khả Hoàng

Công ty TNHH Khả Hoàng là một công ty thương mại có hiệu quả hoạt động kinh doanh cao. Sự thành công này đến từ nỗ lực của ban lãnh đạo và việc tuân thủ các quy định của Bộ Tài chính trong công tác kế toán, đặc biệt là kế toán thuế. Công ty thường xuyên cập nhật các Thông tư hướng dẫn và tuân thủ các hướng dẫn mới nhất của cơ quan thuế. Điều này tạo nền tảng vững chắc cho việc nghiên cứu và phân tích thực trạng kế toán thuế tại Khả Hoàng.

1.2. Mục tiêu và phạm vi nghiên cứu khóa luận

Khóa luận hướng đến hệ thống hóa kiến thức về kế toán thuế GTGT và thuế TNDN, đồng thời thu thập kinh nghiệm thực tế. Nghiên cứu so sánh giữa lý thuyết và thực tế, từ đó đề xuất các giải pháp hữu ích. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào tình hình thực tế về kế toán thuế GTGT và thuế TNDN tại Công ty TNHH Khả Hoàng, với dữ liệu giới hạn trong quý 1 năm 2015.

II. Cơ Sở Lý Luận Kế Toán Thuế GTGT Thuế TNDN Cần Nắm Vững

Chương này trình bày cơ sở lý luận về kế toán thuế GTGT và thuế TNDN, bao gồm khái niệm, đặc điểm, vai trò, đối tượng nộp thuế, căn cứ tính thuế, phương pháp tính thuế và các quy định liên quan đến kê khai thuế và quyết toán thuế. Hiểu rõ cơ sở lý luận là nền tảng quan trọng để phân tích thực trạng kế toán thuế tại Công ty TNHH Khả Hoàng và đề xuất các giải pháp cải thiện. Các khái niệm như thu nhập chịu thuế, thuế suất, hoàn thuế cũng được trình bày chi tiết. Theo tài liệu gốc, thuế là khoản nộp bắt buộc mà các thể nhân và pháp nhân có nghĩa vụ phải thực hiện đối với Nhà nước.

2.1. Khái niệm và đặc điểm của thuế GTGT

Thuế giá trị gia tăng (GTGT) là thuế đánh trên giá trị tăng thêm của hàng hóa và dịch vụ trong quá trình sản xuất, lưu thông đến tiêu dùng. Đây là loại thuế gián thu do nhà sản xuất kinh doanh nộp hộ người tiêu dùng. Đặc điểm của thuế GTGT là có phạm vi điều chỉnh rộng, áp dụng cho hầu hết hàng hóa, dịch vụ. Thuế GTGT tăng cường tính dân chủ, thể hiện rõ bên cạnh giá bán, giúp người tiêu dùng biết rõ sự đóng góp của mình vào NSNN.

2.2. Khái niệm và đặc điểm của thuế TNDN

Thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) là thuế trực thu, đánh vào thu nhập chịu thuế của doanh nghiệp sau khi trừ các chi phí hợp lý. Thuế TNDN có vai trò quan trọng trong việc điều tiết thu nhập, đảm bảo nguồn thu cho ngân sách nhà nước và khuyến khích đầu tư. Đối tượng nộp thuế là các tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh có thu nhập chịu thuế.

2.3. Căn cứ tính thuế GTGT và thuế TNDN

Căn cứ tính thuế GTGT là giá tính thuế và thuế suất. Giá tính thuế được xác định khác nhau tùy thuộc vào loại hàng hóa, dịch vụ và phương thức thanh toán. Căn cứ tính thuế TNDN là thu nhập tính thuế, được xác định bằng thu nhập chịu thuế trừ đi các khoản chi phí được trừ. Việc xác định đúng căn cứ tính thuế là yếu tố then chốt để đảm bảo tuân thủ pháp luật thuế.

III. Thực Trạng Kế Toán Thuế GTGT Tại Công Ty TNHH Khả Hoàng

Chương này đi sâu vào thực trạng kế toán thuế GTGT tại Công ty TNHH Khả Hoàng, bao gồm quy trình kê khai thuế, hạch toán thuế GTGT đầu vào, hạch toán thuế GTGT đầu ra, và việc lập báo cáo thuế. Phân tích các chứng từ, sổ sách kế toán liên quan để đánh giá tính tuân thủ và hiệu quả của công tác kế toán thuế GTGT tại công ty. Các vấn đề như hoàn thuế GTGT, khấu trừ thuế GTGT cũng được xem xét. Theo tài liệu, công ty đều cập nhật thường xuyên những Thông tư hướng dẫn và làm theo những hướng dẫn mới nhất của cơ quan thuế.

3.1. Quy trình kê khai thuế GTGT tại Khả Hoàng

Quy trình kê khai thuế GTGT tại Khả Hoàng bao gồm thu thập chứng từ, lập tờ khai thuế, nộp tờ khai thuế và nộp thuế vào ngân sách nhà nước. Công ty sử dụng phần mềm hỗ trợ kê khai thuế để đảm bảo tính chính xác và kịp thời. Việc lưu trữ chứng từ và sổ sách kế toán được thực hiện cẩn thận để phục vụ cho công tác kiểm tra, thanh tra thuế.

3.2. Hạch toán thuế GTGT đầu vào và đầu ra

Kế toán thuế GTGT đầu vào được thực hiện thông qua tài khoản 133 – Thuế GTGT được khấu trừ. Kế toán thuế GTGT đầu ra được thực hiện thông qua tài khoản 3331 – Thuế GTGT phải nộp. Việc hạch toán chính xác các nghiệp vụ liên quan đến thuế GTGT đầu vào và thuế GTGT đầu ra là rất quan trọng để xác định đúng số thuế GTGT phải nộp.

3.3. Các vấn đề thường gặp trong kế toán thuế GTGT

Một số vấn đề thường gặp trong kế toán thuế GTGT bao gồm xác định đối tượng chịu thuế, xác định giá tính thuế, áp dụng thuế suất, và xử lý các trường hợp hoàn thuế GTGT. Việc giải quyết các vấn đề này đòi hỏi kế toán viên phải có kiến thức chuyên môn vững vàng và kinh nghiệm thực tế.

IV. Phân Tích Kế Toán Thuế TNDN Tại Công Ty TNHH Khả Hoàng

Chương này tập trung vào phân tích kế toán thuế TNDN tại Công ty TNHH Khả Hoàng, bao gồm xác định thu nhập chịu thuế, chi phí được trừ, tính thuế TNDN phải nộp, và lập báo cáo quyết toán thuế TNDN. Đánh giá tính tuân thủ và hiệu quả của công tác kế toán thuế TNDN tại công ty. Các vấn đề như ưu đãi thuế TNDN, chuyển lỗ cũng được xem xét. Theo tài liệu, công ty đều cập nhật thường xuyên những Thông tư hướng dẫn và làm theo những hướng dẫn mới nhất của cơ quan thuế.

4.1. Xác định thu nhập chịu thuế và chi phí được trừ

Việc xác định chính xác thu nhập chịu thuế và chi phí được trừ là yếu tố then chốt để tính đúng số thuế TNDN phải nộp. Các khoản thu nhập và chi phí phải được phân loại và hạch toán theo đúng quy định của pháp luật thuế. Các chứng từ, hóa đơn phải hợp lệ và đầy đủ.

4.2. Tính thuế TNDN phải nộp và lập báo cáo quyết toán

Sau khi xác định được thu nhập tính thuế, công ty áp dụng thuế suất thuế TNDN để tính số thuế TNDN phải nộp. Báo cáo quyết toán thuế TNDN được lập theo mẫu quy định và nộp cho cơ quan thuế đúng thời hạn. Báo cáo phải phản ánh trung thực và đầy đủ tình hình kê khai thuế và nộp thuế TNDN của công ty.

4.3. Các vấn đề thường gặp trong kế toán thuế TNDN

Một số vấn đề thường gặp trong kế toán thuế TNDN bao gồm xác định chi phí được trừ, xử lý các khoản lỗ, và áp dụng các chính sách ưu đãi thuế TNDN. Việc giải quyết các vấn đề này đòi hỏi kế toán viên phải có kiến thức chuyên môn vững vàng và kinh nghiệm thực tế.

V. Giải Pháp Hoàn Thiện Kế Toán Thuế GTGT TNDN Tại Khả Hoàng

Chương này đề xuất các giải pháp hoàn thiện công tác kế toán thuế GTGT và thuế TNDN tại Công ty TNHH Khả Hoàng, dựa trên kết quả phân tích thực trạng và đánh giá các điểm hạn chế. Các giải pháp tập trung vào việc nâng cao tính tuân thủ, tối ưu hóa nghĩa vụ thuế, và cải thiện hiệu quả quản lý thuế. Các giải pháp có thể bao gồm đào tạo nâng cao trình độ chuyên môn cho kế toán viên, áp dụng công nghệ thông tin vào công tác kế toán thuế, và tăng cường kiểm soát nội bộ.

5.1. Giải pháp hoàn thiện kế toán thuế GTGT

Các giải pháp có thể bao gồm tăng cường kiểm tra tính hợp lệ của hóa đơn, chứng từ, cải thiện quy trình kê khai thuế GTGT, và áp dụng các biện pháp tối ưu thuế GTGT phù hợp với quy định của pháp luật. Đào tạo cho nhân viên về các thay đổi trong chính sách thuế.

5.2. Giải pháp hoàn thiện kế toán thuế TNDN

Các giải pháp có thể bao gồm rà soát các khoản chi phí để đảm bảo tính hợp lý, hợp lệ, cải thiện quy trình quyết toán thuế TNDN, và tận dụng các chính sách ưu đãi thuế TNDN để giảm thiểu nghĩa vụ thuế. Cập nhật thường xuyên các văn bản pháp luật về thuế TNDN.

5.3. Ứng dụng công nghệ thông tin trong kế toán thuế

Việc ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác kế toán thuế có thể giúp tăng cường tính chính xác, giảm thiểu sai sót, và tiết kiệm thời gian. Các phần mềm kế toán thuế có thể tự động hóa các quy trình kê khai thuế, quyết toán thuế, và lập báo cáo thuế.

VI. Kết Luận Hướng Nghiên Cứu Kế Toán Thuế Tại Khả Hoàng

Khóa luận đã trình bày tổng quan về kế toán thuế GTGT và thuế TNDN tại Công ty TNHH Khả Hoàng, phân tích thực trạng và đề xuất các giải pháp hoàn thiện. Kết quả nghiên cứu có thể giúp công ty nâng cao hiệu quả quản lý thuế và tuân thủ pháp luật thuế. Hướng nghiên cứu tiếp theo có thể tập trung vào việc đánh giá tác động của các chính sách thuế mới đến hoạt động kinh doanh của công ty, hoặc nghiên cứu các biện pháp quản lý rủi ro thuế.

6.1. Tóm tắt kết quả nghiên cứu chính

Khóa luận đã hệ thống hóa kiến thức về kế toán thuế GTGT và thuế TNDN, phân tích thực trạng tại Công ty TNHH Khả Hoàng, và đề xuất các giải pháp hoàn thiện. Kết quả nghiên cứu cho thấy công ty đã tuân thủ các quy định của pháp luật thuế, nhưng vẫn còn một số điểm cần cải thiện để nâng cao hiệu quả quản lý thuế.

6.2. Hạn chế của nghiên cứu và hướng khắc phục

Nghiên cứu có một số hạn chế, chẳng hạn như phạm vi nghiên cứu giới hạn trong quý 1 năm 2015, và chưa đánh giá được tác động của các chính sách thuế mới. Hướng khắc phục là mở rộng phạm vi nghiên cứu và cập nhật các thông tin mới nhất về pháp luật thuế.

6.3. Đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo

Hướng nghiên cứu tiếp theo có thể tập trung vào việc đánh giá tác động của các chính sách thuế mới đến hoạt động kinh doanh của công ty, hoặc nghiên cứu các biện pháp quản lý rủi ro thuế. Nghiên cứu cũng có thể mở rộng sang các loại thuế khác mà công ty phải nộp.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Khóa luận tốt nghiệp "Kế toán thuế Giá trị gia tăng và thuế Thu nhập doanh nghiệp tại Công ty TNHH Khả Hoàng" được thực hiện bởi sinh viên Phạm Cao Bích Trâm, dưới sự hướng dẫn của Th.S Ngô Thị Mỹ Thúy, thuộc Khoa Kế toán – Tài chính – Ngân hàng, Trường Đại học Công nghệ TP. HCM (HUTECH) vào năm 2015.

Trong bối cảnh nền kinh tế thị trường, các chính sách thuế của Nhà nước thường xuyên được sửa đổi, bổ sung nhằm điều tiết vĩ mô nền kinh tế và bảo đảm nguồn thu cho Ngân sách Nhà nước. Đối với các doanh nghiệp thương mại và sản xuất, việc tuân thủ pháp luật thuế nói chung, cũng như công tác hạch toán, kê khai và quyết toán thuế Giá trị gia tăng (GTGT) và thuế Thu nhập doanh nghiệp (TNDN) nói riêng đóng vai trò sống còn. Việc nắm bắt và thực hiện đúng các văn bản hướng dẫn mới của Bộ Tài chính giúp doanh nghiệp tránh được các rủi ro pháp lý, hạn chế tổn thất tài chính do bị xử phạt chậm nộp hoặc phạt vi phạm hành chính về thuế, đồng thời nâng cao hiệu quả quản trị tài chính.

Công ty TNHH Khả Hoàng là doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực sản xuất đồ gỗ nội thất, nhập khẩu và thương mại các mặt hàng vật liệu xây dựng, gạch trang trí cao cấp và thiết bị vệ sinh. Nhận thức được tầm quan trọng của việc cập nhật thường xuyên các Thông tư mới từ cơ quan thuế vào thực tiễn hạch toán, tác giả đã lựa chọn đề tài này nhằm khảo sát, phân tích công tác kế toán thuế tại đơn vị.

Mục tiêu nghiên cứu của đề tài được tác giả xác định cụ thể gồm 3 nhiệm vụ:

1. Tìm hiểu và hệ thống hóa cơ sở lý luận về kế toán thuế GTGT và thuế TNDN trong doanh nghiệp.
2. Tìm hiểu và phản ánh thực trạng tổ chức công tác kế toán thuế GTGT và thuế TNDN tại Công ty TNHH Khả Hoàng.
3. So sánh giữa lý thuyết và thực tiễn hoạt động tại đơn vị; từ đó vận dụng kiến thức chuyên ngành để đề xuất một số ý kiến, giải pháp nhằm hoàn thiện công tác kế toán thuế tại công ty.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Công tác kế toán thuế Giá trị gia tăng và thuế Thu nhập doanh nghiệp.
• Phạm vi không gian: Tại Công ty TNHH Khả Hoàng (Địa chỉ: 705A Đỗ Xuân Hợp, phường Phú Hữu, Quận 9, TP. Hồ Chí Minh).
• Phạm vi thời gian: Nghiên cứu tập trung chuyên sâu vào số liệu thực tế phát sinh trong Quý 1 năm 2015, đồng thời khảo sát dữ liệu tổng quan về nhân sự và kết quả kinh doanh của công ty trong giai đoạn 2010 – 2014.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận xây dựng hệ thống cơ sở lý luận dựa trên các quy định pháp luật và chuẩn mực kế toán hiện hành của Việt Nam tại thời điểm nghiên cứu:

• Luật Quản lý thuế số 78/2006/QH11 ngày 29/11/2006.
• Luật Thuế Giá trị gia tăng và Thông tư số 219/2013/TT-BTC ngày 31/12/2013 của Bộ Tài chính hướng dẫn thi hành Luật Thuế GTGT và Nghị định số 209/2013/NĐ-CP.
• Luật Thuế Thu nhập doanh nghiệp số 14/2008/QH12; Thông tư số 78/2014/TT-BTC ngày 18/06/2014 của Bộ Tài chính hướng dẫn thi hành Nghị định số 218/2013/NĐ-CP; Thông tư số 151/2014/TT-BTC ngày 10/10/2014 hướng dẫn thi hành Nghị định số 91/2014/NĐ-CP về sửa đổi, bổ sung một số điều tại các Nghị định quy định về thuế.
• Chế độ Kế toán Doanh nghiệp nhỏ và vừa ban hành theo Quyết định số 48/2006/QĐ-BTC ngày 14/09/2006 của Bộ Tài chính.

Về phương pháp nghiên cứu, tác giả sử dụng kết hợp các phương pháp kế toán và phân tích kinh tế:

• Phương pháp thu thập và tập hợp dữ liệu: Thu thập tài liệu, sổ sách kế toán, chứng từ gốc (hóa đơn GTGT đầu vào/đầu ra, phiếu thu, phiếu chi, giấy báo Nợ, giấy báo Có, tờ khai thuế, báo cáo tài chính) do Phòng Kế toán Công ty TNHH Khả Hoàng cung cấp.
• Phương pháp so sánh và đối chiếu: So sánh số liệu giữa các kỳ kinh doanh (so sánh định gốc và liên hoàn giai đoạn 2010 – 2014); đối chiếu giữa các quy định của văn bản pháp luật, lý thuyết chuyên ngành với thực tiễn hạch toán, kê khai tại doanh nghiệp.
• Phương pháp phân tích và tổng hợp: Tổng hợp số liệu từ các chứng từ phát sinh vào sổ chi tiết các tài khoản (TK 1331, TK 3331, TK 3334), phân tích quy trình luân chuyển chứng từ và dòng dữ liệu lập báo cáo tài chính.

Nguồn dữ liệu nghiên cứu bao gồm các văn bản quy phạm pháp luật của Quốc hội và Bộ Tài chính; số liệu thống kê nội bộ từ Phòng Kế toán và Phòng Nhân sự Công ty TNHH Khả Hoàng; hệ thống biểu mẫu kê khai từ phần mềm Hỗ trợ Kê khai (HTKK 3.2) của Tổng cục Thuế.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận về kế toán thuế Giá trị gia tăng và thuế Thu nhập doanh nghiệp

Chương 1 hệ thống hóa toàn bộ các vấn đề lý luận cơ bản về thuế và phương pháp kế toán hai sắc thuế chủ đạo:

1. Những vấn đề cơ bản về thuế: Phân tích khái niệm thuế là khoản nộp mang tính bắt buộc của các thể nhân và pháp nhân vào Ngân sách Nhà nước theo luật định; làm rõ vai trò của thuế trong việc tạo nguồn thu chủ yếu cho ngân sách, điều tiết nền kinh tế và bảo đảm bình đẳng xã hội. Tác giả trình bày các yếu tố cấu thành sắc thuế bao gồm: tên gọi, đối tượng nộp thuế, đối tượng được miễn thuế, cơ sở thuế, mức thuế/thuế suất (thuế suất cố định, thuế suất lũy tiến từng phần và toàn phần), chế độ miễn giảm và thủ tục nộp thuế theo Luật Quản lý thuế số 78/2006/QH11.

2. Kế toán thuế Giá trị gia tăng:

• Khái niệm và đặc điểm: Thuế GTGT là thuế gián thu đánh trên giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ phát sinh từ sản xuất, lưu thông đến tiêu dùng.
• Đối tượng và căn cứ tính thuế: Trình bày quy định theo Thông tư 219/2013/TT-BTC về đối tượng chịu thuế và 25 nhóm đối tượng không thuộc diện chịu thuế; các mức thuế suất gồm 0%, 5%, 10%; quy định về giá tính thuế cho các trường hợp bán ra thông thường, tiêu dùng nội bộ, cho thuê tài sản, hàng trả góp, gia công, xây dựng lắp đặt và dịch vụ đặc thù.
• Phương pháp tính thuế: Phân biệt phương pháp khấu trừ thuế và phương pháp tính trực tiếp (trực tiếp trên GTGT đối với hoạt động kinh doanh vàng bạc đá quý; trực tiếp theo tỷ lệ % trên doanh thu đối với cơ sở kinh doanh có doanh thu dưới 1 tỷ đồng hoặc không đủ điều kiện khấu trừ).
• Phương pháp hạch toán: Sử dụng Tài khoản 133 "Thuế GTGT được khấu trừ" (chi tiết TK 1331, TK 1332) và Tài khoản 3331 "Thuế GTGT phải nộp" (chi tiết TK 33311, TK 33312); trình bày quy tắc kết chuyển thuế GTGT đầu vào được khấu trừ với thuế GTGT đầu ra cuối kỳ, nguyên tắc xử lý thuế GTGT không được khấu trừ tính vào chi phí hoặc giá vốn.

3. Kế toán thuế Thu nhập doanh nghiệp:

• Khái niệm và đặc điểm: Thuế TNDN là thuế trực thu đánh vào thu nhập chịu thuế của doanh nghiệp sau khi trừ đi các khoản chi phí hợp lý, hợp pháp.
• Căn cứ tính thuế: Xác định thu nhập tính thuế theo công thức: $$\text{Thu nhập tính thuế} = \text{Thu nhập chịu thuế} - (\text{Thu nhập được miễn thuế} + \text{Các khoản lỗ kết chuyển})$$ Trong đó, thu nhập chịu thuế bằng doanh thu trừ chi phí được trừ cộng các khoản thu nhập khác.
• Thuế suất: Áp dụng các mức thuế suất theo Thông tư 78/2014/TT-BTC gồm 20% (doanh thu dưới 20 tỷ đồng/năm), 22% (doanh thu trên 20 tỷ đồng/năm; giảm về 20% từ ngày 01/01/2016), 32% - 50% đối với lĩnh vực khai thác dầu khí và tài nguyên quý hiếm.
• Phương pháp hạch toán: Sử dụng Tài khoản 3334 "Thuế thu nhập doanh nghiệp", Tài khoản 8211 "Chi phí thuế TNDN hiện hành", Tài khoản 8212 "Chi phí thuế TNDN hoãn lại", Tài khoản 243 "Tài sản thuế thu nhập hoãn lại", Tài khoản 347 "Thuế thu nhập hoãn lại phải trả" và Tài khoản 421 "Lợi nhuận chưa phân phối".
• Kê khai và quyết toán: Phân tích quy định tại Thông tư 151/2014/TT-BTC về việc bãi bỏ nộp tờ khai thuế TNDN tạm tính theo quý kể từ Quý 4/2014; doanh nghiệp chỉ thực hiện tạm nộp số tiền thuế chậm nhất vào ngày thứ 30 của quý sau và nộp hồ sơ quyết toán năm (mẫu 03/TNDN hoặc 04/TNDN) chậm nhất vào ngày thứ 90 kể từ khi kết thúc năm tài chính. Trường hợp số thuế tạm nộp thấp hơn số quyết toán từ 20% trở lên, doanh nghiệp phải nộp tiền chậm nộp trên phần chênh lệch vượt mức.

Chương 2: Thực trạng công tác kế toán thuế GTGT và thuế TNDN tại Công ty TNHH Khả Hoàng

Chương 2 trình bày bức tranh toàn diện về tổ chức hoạt động, bộ máy kế toán và thực tế hạch toán, kê khai thuế tại doanh nghiệp:

1. Giới thiệu doanh nghiệp: Công ty TNHH Khả Hoàng thành lập ngày 25/07/2006 (Giấy phép kinh doanh số 04102058127 do Sở Kế hoạch và Đầu tư TP.HCM cấp), chính thức hoạt động từ 08/08/2006; mã số thuế 0304487882; đại diện pháp luật là ông Bùi Tá Thanh Bình; địa chỉ tại 705A Đỗ Xuân Hợp, phường Phú Hữu, Quận 9, TP.HCM. Doanh nghiệp chuyên nhập khẩu, phân phối gạch trang trí cao cấp (gạch kiếng, đá mosaic, gạch thảm, gạch tranh nhập khẩu từ Ấn Độ, Trung Quốc), sản xuất đồ gỗ nội thất tự nhiên (gỗ sồi, tần bì, xoan) và phân phối độc quyền thiết bị nhà tắm, nhà bếp SHOWY từ Singapore.

2. Tình hình nhân sự và kết quả kinh doanh:

• Bộ máy tổ chức quản lý: Gồm Giám đốc, Phó Giám đốc và 4 phòng chức năng (Phòng Kinh doanh, Phòng Hành chính – Nhân sự, Phòng Kỹ thuật, Phòng Kế toán). Tổng số lao động của công ty là 30 người.

Bảng 1: Cơ cấu nhân sự tại Công ty TNHH Khả Hoàng

STT	Chức vụ / Bộ phận	Số lượng (người)
1	Giám đốc	1
2	Phó Giám đốc	1
3	Trưởng phòng Kinh doanh	1
4	Nhân viên Kinh doanh	4
5	Trưởng phòng Hành chính	1
6	Nhân viên Hành chính	5
7	Kế toán trưởng	1
8	Kế toán viên	5
9	Kỹ thuật viên	5
10	Bảo vệ kiêm giữ kho	3
11	Tạp vụ	3
Tổng cộng		30

• Doanh số giai đoạn 2010 – 2014: Tăng trưởng qua các năm, đặc biệt tăng mạnh vào năm 2014 nhờ tham gia Hội chợ VIETBUILD 2014 và ký kết hợp đồng cung cấp độc quyền gạch lót sàn cho Công ty TNHH Xây dựng An Phong và Tập đoàn Dewan (Ấn Độ).

Bảng 2: Doanh số Công ty TNHH Khả Hoàng giai đoạn 2010 – 2014

Năm	Doanh số (Triệu đồng)	So sánh định gốc (Gốc 2010)	So sánh liên hoàn
2010	2.298	100%	100%
2011	2.189,53	96% (giảm 4%, giảm 108,47 triệu đồng)	Giảm 4%
2012	1.470,72	64%	71%
2013	1.976,28	86%	13,17%
2014	10.298	251% (tăng gấp 2,51 lần so với 2010)	88,7% (tăng 4.098 triệu đồng)

3. Tổ chức công tác kế toán:

• Cơ cấu Phòng Kế toán: Gồm 6 người (1 Kế toán trưởng, 1 Kế toán tiền, 1 Kế toán công nợ, 1 Kế toán bán hàng, 1 Kế toán kho, 1 Thủ quỹ).
• Chế độ kế toán áp dụng: Áp dụng Chế độ Kế toán Doanh nghiệp nhỏ và vừa theo Quyết định 48/2006/QĐ-BTC; hình thức kế toán Nhật ký chung thực hiện trên máy vi tính (phần mềm Microsoft Excel).
• Chính sách kế toán: Niên độ kế toán từ 01/01 đến 31/12; đơn vị tiền tệ ghi sổ là VND; hàng tồn kho hạch toán theo phương pháp kê khai thường xuyên, tính theo nguyên tắc giá gốc, phương pháp xuất kho bình quân gia quyền; khấu hao TSCĐ theo phương pháp đường thẳng; phân bổ chi phí trả trước theo phương pháp phân bổ đều; tính thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ.
• Ứng dụng công nghệ: Sử dụng bảng tính Excel để theo dõi nghiệp vụ; ứng dụng phần mềm HTKK 3.2 của Tổng cục Thuế để lập tờ khai; ứng dụng iTaxViewer để đọc dữ liệu tệp XML; sử dụng thiết bị chữ ký số và phần mềm BkavCA Token Manager để ký số nộp báo cáo thuế qua mạng và thực hiện giao dịch ngân hàng điện tử (Internet Banking tại ACB, VIB).
• Hệ thống báo cáo tài chính: Lập đầy đủ các biểu mẫu theo Quyết định 48/2006/QĐ-BTC gồm Bảng Cân đối kế toán (Mẫu B01/DNN), Báo cáo Kết quả hoạt động kinh doanh (Mẫu B02/DNN), Báo cáo Lưu chuyển tiền tệ (Mẫu B03/DNN) và Bản Thuyết minh Báo cáo tài chính (Mẫu B09/DNN).

4. Thực trạng hạch toán và kê khai thuế GTGT, thuế TNDN:

• Kế toán thuế GTGT: Kê khai và nộp theo quý, thuế suất áp dụng chủ yếu là 10%. Thuế GTGT đầu vào phát sinh từ chi phí điện, nước, internet, điện thoại, văn phòng phẩm, bảo hiểm ô tô, mua TSCĐ và hàng hóa nhập khẩu/trong nước, được hạch toán qua TK 1331 căn cứ vào hóa đơn GTGT, phiếu chi, giấy báo Nợ/Có. Thuế GTGT đầu ra phát sinh khi xuất bán gạch và đồ gỗ, hạch toán qua TK 3331. Cuối quý, kế toán nhập liệu Bảng kê mua vào và Bảng kê bán ra vào HTKK 3.2, xuất tệp XML nộp qua mạng và nộp tiền thuế qua hệ thống nộp thuế điện tử vào Kho bạc Nhà nước.
• Kế toán thuế TNDN: Thực hiện theo Thông tư 151/2014/TT-BTC, công ty không lập tờ khai thuế TNDN tạm tính hàng quý mà căn cứ số liệu kế toán để tạm nộp tiền thuế vào Kho bạc Nhà nước chậm nhất ngày thứ 30 của quý kế tiếp, hạch toán qua TK 3334 và TK 8211.

Chương 3: Một số giải pháp để hoàn thiện công tác kế toán thuế GTGT và thuế TNDN tại Công ty TNHH Khả Hoàng

Chương 3 tổng kết các đánh giá thực trạng và đưa ra các khuyến nghị hoàn thiện:

1. Đánh giá ưu điểm và hạn chế:

• Ưu điểm: Doanh nghiệp tuân thủ các quy định pháp luật về thuế và chuẩn mực kế toán; cập nhật kịp thời các Thông tư mới của Bộ Tài chính (Thông tư 219/2013/TT-BTC, Thông tư 78/2014/TT-BTC, Thông tư 151/2014/TT-BTC); quy trình kê khai thuế và nộp thuế qua mạng được thực hiện nhanh chóng, chính xác qua hệ thống HTKK và chữ ký số.
• Hạn chế: Cơ cấu nhân sự chưa tách biệt giữa bộ phận bảo vệ và thủ kho (3 nhân sự bảo vệ kiêm giữ kho), tạo ra lỗ hổng kiểm soát nội bộ và tiềm ẩn nguy cơ thất thoát tài sản; công tác xử lý dữ liệu kế toán còn phụ thuộc chủ yếu vào phần mềm Excel thủ công, chưa sử dụng phần mềm quản lý bán hàng chuyên biệt; việc kiểm tra, phát hiện hóa đơn đầu vào sai sót đôi khi còn chậm trễ.

2. Các giải pháp và đề xuất cụ thể:

• Về tổ chức nhân sự: Tách biệt hoàn toàn chức danh thủ kho và nhân viên bảo vệ nhằm phân định rõ trách nhiệm vật chất và kiểm soát hàng tồn kho minh bạch.
• Về ứng dụng công nghệ: Đầu tư trang bị phần mềm quản lý bán hàng chuyên nghiệp để kết nối dữ liệu bán hàng, quản lý kho, theo dõi công nợ khách hàng và nhà cung cấp, giảm tải thao tác thủ công trên Excel trong bối cảnh doanh số đang mở rộng.
• Về công tác kế toán thuế GTGT: Tăng cường khâu kiểm tra tính hợp pháp, hợp lệ của hóa đơn mua vào ngay khi phát sinh nghiệp vụ (kiểm tra tên, mã số thuế, nội dung, tính rõ nét của chứng từ); rà soát kỹ chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với hóa đơn từ 20 triệu đồng trở lên để bảo đảm điều kiện khấu trừ thuế.
• Về công tác kế toán thuế TNDN: Theo dõi chặt chẽ việc xác định chi phí được trừ và không được trừ khi tính thuế; lập kế hoạch tính toán số thuế tạm nộp theo quý bảo đảm không chênh lệch quá 20% so với số quyết toán năm nhằm tránh phát sinh tiền phạt chậm nộp.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận tốt nghiệp đã đạt được các kết quả cụ thể:

• Phản ánh trung thực tình hình tổ chức bộ máy kế toán và hệ thống chứng từ thực tế tại Công ty TNHH Khả Hoàng trong Quý 1 năm 2015.
• Cung cấp số liệu chi tiết về biến động doanh số giai đoạn 2010 – 2014, làm rõ bước tăng trưởng vượt bậc của công ty vào năm 2014 (đạt 10.298 triệu đồng, tăng gấp 2,51 lần so với năm 2010) thông qua việc mở rộng thị trường tại Hội chợ VIETBUILD 2014 và ký hợp đồng lớn với Công ty Xây dựng An Phong và Tập đoàn Dewan.
• Hệ thống hóa chi tiết các quy trình luân chuyển chứng từ lập Báo cáo tài chính (B01/DNN, B02/DNN, B03/DNN, B09/DNN) và quy trình kê khai thuế điện tử bằng tệp XML qua phần mềm HTKK 3.2 và iTaxViewer theo đúng các Thông tư mới ban hành (TT 219/2013/TT-BTC, TT 78/2014/TT-BTC, TT 151/2014/TT-BTC).
• Đưa ra 4 nhóm kiến nghị cụ thể xuất phát từ thực trạng tại đơn vị: tách bạch vị trí thủ kho và bảo vệ, ứng dụng phần mềm quản lý bán hàng, hoàn thiện quy trình kiểm soát chứng từ hóa đơn đầu vào và kiểm soát tỷ lệ tạm nộp thuế TNDN hàng quý.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế: Dữ liệu kế toán chi tiết về các nghiệp vụ kinh tế phát sinh chỉ giới hạn trong phạm vi Quý 1 năm 2015; các phân tích chủ yếu tập trung vào hai sắc thuế GTGT và TNDN mà chưa đi sâu vào toàn bộ các nghĩa vụ thuế khác của doanh nghiệp (như thuế Thu nhập cá nhân, thuế Môn bài, thuế Xuất nhập khẩu đối với các lô hàng nhập khẩu từ Singapore, Ấn Độ).
• Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng phạm vi phân tích số liệu trên toàn bộ niên độ tài chính cả năm; nghiên cứu đánh giá tác động khi chuyển đổi mức thuế suất thuế TNDN từ 22% xuống 20% kể từ ngày 01/01/2016 theo lộ trình quy định tại Thông tư 78/2014/TT-BTC; khảo sát hiệu quả sau khi doanh nghiệp triển khai phần mềm quản lý chuyên dụng.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là tài liệu tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên chuyên ngành Kế toán, Kế toán – Tài chính, Kiểm toán khi thực hiện khóa luận tốt nghiệp hoặc báo cáo thực tập về mảng kế toán thuế tại các doanh nghiệp thương mại và sản xuất vừa và nhỏ.
• Kế toán viên tại các doanh nghiệp có mô hình kinh doanh tương tự cần tài liệu tham khảo về quy trình lập báo cáo tài chính theo Quyết định 48/2006/QĐ-BTC, phương pháp lập bảng kê, kết xuất tờ khai XML qua HTKK và quy trình nộp thuế điện tử.
• Các nội dung đáng tham khảo nhất bao gồm: Sơ đồ dòng dữ liệu quy trình lập 4 biểu mẫu báo cáo tài chính, phương pháp tổ chức chứng từ sổ chi tiết các tài khoản thuế (TK 1331, TK 3331, TK 3334) và giải pháp khắc phục bất cập kiêm nhiệm nhân sự kho - bảo vệ trong doanh nghiệp.

Câu hỏi thường gặp

1. Công ty TNHH Khả Hoàng áp dụng chế độ kế toán và hình thức ghi sổ kế toán nào?
Công ty áp dụng Chế độ Kế toán Doanh nghiệp nhỏ và vừa ban hành theo Quyết định số 48/2006/QĐ-BTC ngày 14/09/2006 của Bộ Tài chính, với hình thức ghi sổ kế toán là Nhật ký chung thực hiện trên máy vi tính thông qua phần mềm Microsoft Excel.

2. Doanh số của công ty biến động như thế nào trong giai đoạn 2010 – 2014 và nguyên nhân tạo nên bước tăng trưởng năm 2014 là gì?
Doanh số công ty đạt 2.298 triệu đồng năm 2010, giảm nhẹ 4% vào năm 2011, đạt 1.470,72 triệu đồng năm 2012, đạt 1.976,28 triệu đồng năm 2013 và tăng vọt lên 10.298 triệu đồng vào năm 2014 (tăng gấp 2,51 lần so với năm 2010 và tăng 88,7% so với năm 2013). Sự tăng trưởng đột biến năm 2014 đến từ việc quảng bá hiệu quả tại Hội chợ VIETBUILD 2014, giúp công ty ký kết được hai hợp đồng cung cấp độc quyền gạch lót sàn cho Công ty TNHH Xây dựng An Phong và Tập đoàn Dewan (Ấn Độ).

3. Doanh nghiệp sử dụng các công cụ phần mềm và công nghệ nào để phục vụ công tác kế toán và kê khai thuế?
Doanh nghiệp sử dụng phần mềm Microsoft Excel để ghi chép kế toán; phần mềm HTKK 3.2 của Tổng cục Thuế để lập tờ khai; ứng dụng iTaxViewer để đọc hồ sơ định dạng XML; phần mềm BkavCA Token Manager để quản lý chữ ký số Token; và hệ thống Internet Banking của Ngân hàng ACB, VIB để giao dịch điện tử và nộp thuế qua mạng vào Kho bạc Nhà nước.

4. Điểm mới trong công tác tạm nộp thuế TNDN theo quý mà công ty áp dụng theo Thông tư 151/2014/TT-BTC là gì?
Căn cứ Điều 17 Thông tư 151/2014/TT-BTC, kể từ Quý 4/2014, doanh nghiệp không phải nộp tờ khai thuế TNDN tạm tính hàng quý mà chỉ tự tính toán kết quả kinh doanh và tạm nộp số tiền thuế phát sinh chậm nhất vào ngày thứ 30 của quý sau. Doanh nghiệp chỉ phải nộp tiền chậm nộp nếu tổng số thuế tạm nộp các quý thấp hơn số thuế phải nộp theo quyết toán năm từ 20% trở lên.

5. Cơ cấu nhân sự của Công ty Khả Hoàng có điểm hạn chế nào trong kiểm soát nội bộ và tác giả đã kiến nghị gì?
Hạn chế trong cơ cấu nhân sự của công ty là việc bố trí 3 nhân sự bảo vệ kiêm nhiệm công việc giữ kho, dễ dẫn đến nguy cơ thất thoát tài sản và thiếu minh bạch khi đối chiếu tồn kho. Tác giả kiến nghị công ty cần tách biệt độc lập hai vị trí thủ kho và bảo vệ để nâng cao hiệu quả kiểm soát nội bộ.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Phạm Cao Bích Trâm đã hệ thống hóa đầy đủ cơ sở lý luận về thuế GTGT và thuế TNDN theo các văn bản quy phạm pháp luật tại thời điểm 2014 – 2015, đồng thời phản ánh chi tiết thực trạng công tác hạch toán và kê khai thuế tại Công ty TNHH Khả Hoàng. Nghiên cứu đã làm rõ quy trình xử lý chứng từ, luân chuyển số liệu trên hệ thống sổ kế toán theo Quyết định 48/2006/QĐ-BTC và phương thức kê khai thuế điện tử qua mạng. Các giải pháp hoàn thiện được đề xuất có tính thực tiễn cao, tập trung vào việc kiện toàn nhân sự kiểm soát nội bộ, đầu tư phần mềm quản trị chuyên nghiệp và kiểm soát chặt chẽ điều kiện khấu trừ thuế, mang lại giá trị tham khảo rõ ràng cho các doanh nghiệp thương mại vừa và nhỏ.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Cơ sở lý luận về kế toán Thuế giá trị gia tăng và Thuế thu nhập doanh nghiệp 1 c Chương 2: Thực trạng công tác kế toán thuế GTGT và thuế TNDN ở Công Ty TNHH Khả Hoàng Chương 3: Một số giải pháp để hoàn thiện công tác kế toán thuế GTGT và thuế TNHH tại Công Ty TNHH Khả Hoàng 2 c CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG VÀ THUẾ THU NHẬP DOANH NGHIỆP 1. Những vấn đề cơ bản về thuế 1. Khái niệm và vai trò của thuế đối với nền kinh tế quốc dân 1. Khái niệm Thuế là một khoản nộp bắt buộc mà các thể nhân và pháp nhân có nghĩa vụ phải thực hiện đối với Nhà nước, phát sinh trên cơ sở các văn bản pháp luật do Nhà nước ban hành, không mang tính chất đối giá và hoàn trả trực tiếp cho đối tượng nộp thuế.

Thuế không là một hiện tượng tự nhiên mà là một hiện tượng xã hội do chính con người định ra và gắn liền với phạm trù Nhà nước và pháp luật. Vai trò Thuế là nguồn thu chủ yếu của ngân sách Một nền tài chính quốc gia lành mạnh và vững chắc phải dựa chủ yếu vào nguồn thu từ nội bộ nền kinh tế quốc dân. Thuế là nguồn thu quan trọng nhất để phân phối lại tổng sản phẩm xã hội và thu nhập quốc dân theo đường lối xây dựng kinh tế định hướng chủ nghĩa xã hội. Thuế là công cụ quan trọng góp phần tích cực giảm bội chi ngân sách, từng bước góp phần ổn định trật tự xã hội và phát triển nền kinh tế Việt Nam bền vững.

Thuế góp phần điều chỉnh nền kinh tế Thuế có ảnh hưởng trực tiếp đến giá cả và thu nhập. Vì vậy, căn cứ vào tình hình cụ thể, Nhà nước sử dụng công cụ này để điều hành nền kinh tế. Với những mặt hàng quan trọng như xăng dầu, sắt thép…Khi có sự biến động giá cả trên thế giới, để ổn định giá cả trong nước Nhà nước thông qua công cụ thuế để ổn định giá cả. Như vậy, qua việc xây dựng các luật thuế mà Nhà nước có thể chủ động phát huy vai trò điều hành nền kinh tế.

Dựa vào công cụ thuế, Nhà nước có thể thúc đẩy hoặc hạn chế việc tích lũy đầu tư, khuyến khích xuất khẩu… Thuế góp phần bảo đảm bình đẳng giữa các thành phần kinh tế và công bằng xã hội Sự bình đẳng và công bằng xã hội được thể hiện thông qua chính sách động viên giống nhau giữa các đơn vị, cá nhân thuộc mọi thành phần kinh tế có những điều kiện hoạt động giống nhau, đảm bảo sự bình đẳng về nghĩa vụ đối với mọi công nhân, không có đặc quyền, đặc lợi cho bất kỳ đối tượng nào. 3 c Công bằng xã hội không có nghĩa là bình quân chủ nghĩa. Người có thu nhập cao phải đóng thuế nhiều hơn người có thu nhập thấp. Tuy nhiên phải để người có thu nhập cao chính đáng hưởng được thành quả lao động của mình thì mới khuyến khích họ phát triển sản xuất kinh doanh, tránh lạm thu, trùng lặp để đảm bảo công bằng và bình đẳng xã hội.

Các yếu tố cấu thành sắc thuế Mỗi sắc thuế được ban hành nhằm đáp ứng các mục tiêu riêng song nhìn chung mỗi sắc thuế đều được cấu thành bởi những yếu tố sau: 1.1 Tên gọi Tên gọi của mỗi sắc thuế thể hiện đối tượng tác động của sắc thuế hoặc mục tiêu của việc áp dụng sắc thuế đó.2 Đối tượng nộp thuế và đối tượng được miễn thuế Cá nhân nào có nghĩa vụ phải kê khai và nộp thuế được xác định là đối tượng chịu thuế, ngược lại là đối tượng được miễn thuế căn cứ theo quy định của pháp luật.3 Cơ sở thuế Yếu tố này xác định rõ thuế được tính trên cái gì? Tùy theo mục đích và tính chất của từng sắc thuế, cơ sở thuế có thể là các khoản thu nhập được nhận trong kỳ tính thuế của một tổ chức, cá nhân nào đó. Cơ sở thuế có thể là tổng giá trị hàng hóa, dịch vụ tiêu thụ trong kỳ nếu là thuế đánh vào hàng hóa, dịch vụ.4 Mức thuế, thuế suất Mức thuế cụ thể được ấn định bằng một mức tuyệt đối dựa trên cơ sở thuế Thuế suất nhất định được xác định bằng tỷ lệ phần trăm nhất định trên cơ sở thuế, không thay đổi theo quy mô của cơ sở tính thuế Thuế suất lũy tiến: thuế suất tăng dần theo sự tăng lên của cơ sở tính thuế (thường là thu nhập chịu thuế hoặc trị giá tài sản chịu thuế). Có hai loại thuế suất lũy tiến: Thuế suất lũy tiến từng phần và Thuế suất lũy tiến toàn phần. Biểu thuế là bảng tổng hợp các thuế suất hoặc mức thuế nhất định trong một sắc thuế.

Ví dụ: biểu thuế xuất khẩu, biểu thuế tiêu thụ đặc biệt… 1.5 Chế độ miễn, giảm thuế Miễn giảm thuế là yếu tố ngoại lệ được quy định trong một số sắc thuế, theo đó quy định cụ thể các trường hợp, đối tượng nộp thuế được phép miễn thuế hoặc giảm bớt nghĩa vụ thuế so với thông thường. Trong mỗi loại thuế, chế độ cũng quy định về điều kiện, thủ tục, thẩm quyền xét miễn, giảm thuế.6 Thủ tục nộp thuế Quy định rõ hình thức thu nộp, thủ tục thu nộp, kê khai, quyết toán thuế, thời gian thu nộp…nhằm đảm bảo sự minh bạch, rõ ràng của chính sách, tạo cở sở pháp lý để xử lý các trường hợp vi phạm luật thuế. Ở Việt Nam, các quy định liên quan đến quản lý thuế nêu trên trước đây được quy định trong các Luật thuế. Tuy nhiên, các quy định này đã được chuyển vào nội dung quy định của Luật quản lý thuế (Luật số 78/2006/QH11 ngày 29/11/2006).

Những nội dung cơ bản và phƣơng pháp Kế toán thuế GTGT 1. Khái niệm và đặc điểm của thuế GTGT 1. Khái niệm Thuế giá trị gia tăng (GTGT) là khoản thuế đánh trên giá trị tăng thêm của hàng hóa và dịch vụ phát sinh trong quá trình từ sản xuất, lưu thông đến tiêu dùng. Đây là loại thuế gián thu do các nhà sản xuất kinh doanh nộp hộ người tiêu dùng thông qua việc tính gộp thuế này vào giá bán mà người tiêu dùng phải thanh toán.

Đặc điểm của thuế GTGT Thuế GTGT có phạm vi điều chỉnh rất rộng, áp dụng cho hầu hết các hàng hóa, dịch vụ sử dụng trong sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng trong tất cả các ngành nghề, ở tất cả các giai đoạn. Thuế GTGT tăng cường tính dân chủ được thể hiện rõ bên cạnh giá bán làm cho người tiêu dùng biết rõ sự đóng góp của mình vào NSNN thông qua việc tiêu dùng, đó là một biểu hiện của dân chủ và công khai. Bên cạnh đó thuế GTGT là loại thuế không đánh trùng lập nên góp phần khuyến khích các tổ chức, cá nhân bỏ vốn đầu tư phát triển sản xuất kinh doanh, nâng cao năng suất, chất lượng, hạ giá thành sản phẩm phù hợp với định hướng phát triển kinh tế xã hội của nước ta 1. Đối tƣợng nộp thuế, đối tƣợng chịu thuế và đối tƣợng không thuộc diện chịu thuế Căn cứ theo Thông tư số 219/2013/TT-BTC ban hành ngày 31/12/2013, Bộ tài chính hướng dẫn thi hành về thuế GTGT như sau: 1.1 Đối tượng nộp thuế Theo quy định của pháp luật, đối tượng nộp thuế là tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ chịu thuế GTGT ở Việt Nam, không phân biệt ngành nghề, hình 5 c thức, tổ chức kinh doanh và tổ chức, cá nhân nhập khẩu hàng hóa, mua dịch vụ từ nước ngoài thuộc diện nộp thuế GTGT đều là đối tượng nộp thuế GTGT.2 Đối tượng chịu thuế Đối tượng chịu thuế giá trị gia tăng là hàng hóa, dịch vụ dùng cho sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng ở Việt Nam (bao gồm cả hàng hóa, dịch vụ mua của tổ chức, cá nhân ở nước ngoài), trừ các đối tượng không chịu thuế GTGT do luật quy định.3 Đối tượng không thuộc diện chịu thuế Luật hiện hành quy định có 25 nhóm hàng hóa, dịch vụ thuộc diện không chịu thuế GTGT được quy định tại điều 4 Thông tư 219/2013/TT-BTC năm 2013.

Các nhóm hàng hóa này có thể xếp theo tính chất và mục đích kinh tế xã hội sau đây: Hàng hóa, dịch vụ mang tính chất thiết yếu, phục vụ lợi ích nhu cầu đời sống cộng đồng, không mang tính chất kinh doanh: văn hóa, y tế, giáo dục, dịch vụ công cộng… Hàng hóa mang tính chất phục vụ nhu cầu đặc biệt của nhà nước hoặc cần bảo mật như: vũ khí, tài nguyên chuyên dùng phục vụ an ninh quốc phòng… Hàng hóa, dịch vụ khó xác định thuế GTGT do khó xác định gía trị tăng thêm: dịch vụ tính dụng, quỹ đầu tư, hoạt động kinh doanh chứng khoán… Hàng hóa dịch vụ khác như các loại bảo hiểm không nhằm mục đích kinh doanh. Cở sở kinh doanh hàng hóa, dịch vụ không chịu thuế GTGT thì không được khấu trừ và hoàn thuế GTGT đầu vào trừ trường hợp mức thuế suất 0%. Vai trò của thuế GTGT Thuế GTGT không chỉ là nguồn thu lớn và quan trọng của NSNN mà còn khuyến khích xuất khẩu HHDV thông qua áp dụng thuế suất 0%. Doanh nghiệp xuất khẩu hàng hóa, dịch vụ không những không phải chịu thuế GTGT ở khâu xuất khẩu mà còn được hoàn toàn bộ số thuế đầu vào đã thu ở khâu trước nên phần nào giảm được chi phí, tăng khả năng cạnh tranh và giá HHDV xuất khẩu trên thị trường quốc tế.

Căn cứ tính thuế Thuế GTGT được tính dựa trên hai căn cứ đó là giá tính thuế và thuế suất 1. Giá tính thuế Đối với hàng hoá, dịch vụ do cơ sở sản xuất, kinh doanh bán ra là giá bán chưa có thuế giá trị gia tăng. Đối với hàng hóa, dịch vụ chịu thuế tiêu thụ đặc biệt là giá bán đã có thuế tiêu thụ đặc biệt nhưng chưa có thuế giá trị gia tăng 6 c Đối với hàng hóa nhập khẩu là giá nhập tại cửa khẩu cộng với thuế nhập khẩu (nếu có), cộng với thuế tiêu thụ đặc biệt (nếu có).