MỞ ĐẦU I.LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI 1.Thực trạng việc day chương hidrocacbon ở nhà trường phổ thông trung học hiện nay. Kết quả tìm hiểu về phương pháp day học ở nhà trường phổ thông trung học và Kiến Tap Su Pham cho thấy việc biểu diễn thí nghiệm ở nhà trường phổ thông hiện nay rat han ché.Nhiéu giáo viên dạy các bài chương hidrocacbon đều không có thí nghiệm biểu điển Có nhiều nguyên nhân khác nhau như : nội dung bài giảng quá dat, cạc thi nghiệm hóa hữu cơ khó thành công ,phản ứng thuận nghịch và có nhiều sản phẩm phụ. dụng cụ thí nghiệm quá cổng kênh — 2. L¥ do chọn dé tài Đối với bộ môn hóa học ,bài giảng hóa học chỉ đạt hiệu quả cao nhất nếu được vậy dựng trên sự thống nhất hữu cơ giữa * thí nghiệm hóa học +phương pháp day lie”.
Chính vì vậy em chọn để tài này để di sâu nghiên cứu nâng cao chất lượng các tí nghiếm chương hìdrocacbon Từ đó kết hợp với các phương pháp dạy học thích hợp đệ xây dưng bai giảng nhằm nang cao chất lượng dạy học phắn hidrocacbon.MỤC DICH -NHIỆM VỤ CUA ĐỀ TÀI I.Mục đích : Thông qua việc kết hợp giữa thí nghiệm hóa học và phương pháp dạy học tam ndng cao chất lượng day học chương hidrocacbon.Nhiém vu: a Hệ thống cơ sở lý thuyết về phương pháp day học trong hệ lớp —bai ở phổ thông trung học. Làm có kết quả các thí nghiệm biểu diễn chương hidrocacbon. Soạn giáo án giảng bài mới,giáo án thực hành giáo án ngoại khóa hóa học, câu hỏi trắc nghiệm chương hidrocacbon. Thực tập sư pham trên 3 lớp :1 A3(khá ~giỏi): Ì 1A8(trung bình —kha ); LIAIÑttrung bình) ở trường phổ thông trung học Gia Định.
¢ Đánh giá kết quá -thu hoạch cho bản thân và dé xuất ý kiến .KHÁCH THỂ VÀ ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU : _Khiich thể nghiên cứu là quá trình day học ở nhà trường phổ thông thể hiện ở vác bài lên lớp về hoá học. “Đối tương nghiên cứu chính là sự kết hợp giữa thí nghiệm biểu diễn va ° nhương pháp day hoc để day phan hidrocacbon.GIA THUYET KHOA HỌC Nếu kết hợp tốt giữa thi nghiệm hóa hoc và phương pháp day hoe thi chắc chán chat lượng day hoc sé được ning cao .PHUONG PHÁP NGHIÊN CỨU ~ Triết học duy vật hiện chứng .” Từ trực quan sinh động đến tư duy trừu tung từ tự duy trừu tượng đến thực tiến =đó là con đường biện chứng của su nhận thức hiện thực khách quan “(Lénin). Cư sở ly thuyết hệ lớp —bai ở phổ thông trung học đặc biệt chú trong bài lên lớp hóa học,tổ chức giờ thực hành thí nghiệm và một hoạt động ngoại khoa hỏa học là đố vui hóa học. — Cư ở lý thuyết về phương pháp dạy học hóa học.
— CA xở lý thuyết và thực hành thí nghiệm hóa học. Soạn giáo án kết hợp giữa thí nghiệm biểu diễn và phương pháp thích hợp để day trong đợt thực tập su phạm ~ Xảy dựng hệ thống câu hỏi trắc nghiệm để kiểm tra =tổng kết -đúc rút kết quả học tập cho bắn thân và dé xuất ý kiến. TÍNH MỚI CUA ĐỀ TÀI. L- Thí nghiệm là ede thí nghiệm đã được qui định trong sách giáo khoa nhưng cách thiết kế hộ dung cu thí nghiệm ,cách làm có cải tiến để thí nghiệm có hiệu quả vo hen.
te Kết hợp giữa thi nghiệm hiểu diễn và phương pháp day học thích hợp với từng đối tướng có trình độ phân hoá khác nhau của học sinh trường phổ thông trung học Gia Định Mai đối tượng có những nét đặc trưng riêng phải tìm hiểu mới soạn được pro án lên lớp phát huy được hiệu quả của thí nghiệm biểu diễn và phương pháp dạy học. Thông qua những công việc trên có sự trưởng thành rất nhiều về phương pháp dạy how PHAN 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUGNG! :PHƯƠNG PHÁP DAY HỌC HÓA HỌC Ở NHÀ TRƯỜNG PHO THONG TRUNG HỌC 1. KHÁI NIỆM PHƯƠNG PHÁP DAY HỌC Phiting pháp day học có thể hiểu là cách thức hoạt động công tác có mục đích vita thay và trò trong sự phối hợp thống nhất sự điều khiển của thấy với sự bị điểu Kuen —tự điều khiển của trò nhằm làm cho tro chiếm lĩnh khái niệm hóa học. ILCAU TRÚC CUA PHƯƠNG PHAP DAY HỌC HÓA HOC: PHUONG PHAP DAY HOC PP DAY PP HOC PP finh hội Viiv phương pháp day học gồm hai phần : phương pháp day và phương pháp học, độc lắp nhau nhưng tương tác chặt chẽ và thường xuyên với nhau, thống nhất nhau thành loàn ven phương pháp dạy học,trong đó: Phương pháp day đóng vai trò điều khiển, gồm hai chức năng thống nhất nhau : Truyền đạt nội dung trí dục đến học sinh.
__ Điều khiển quá trình chiếm lĩnh trí thức của học sinh. Phương pháp học gồm hai chức năng thống nhất nhau : _ Linh hội tri thức thẩy truyền đạt. _ Tự điều khiển quá trình chiếm lĩnh thái độ của bản thân. NHỮNG CHÚ Ý KHI SỬ DỤNG PHƯƠNG PHÁP DAY HỌC HÓA HỌC 1.Phương pháp day học gắn liền với các đặc trưng của hóa học / s* Hoá học là một khoa học thực nghiệm và lý thuyết .Trong day học hóa học ihi nghiệm là phương tiện không thể thiếu.
Các học thuyết - Định luật tuần hoàn -Hệ thong tuần hoàn và các kiến thức về cấu tạo chất là lý thuyết chủ đạo của hệ thống kiến thức hou hoe. / 4 Hod hoc nghiên cứu các chất và sự biến đổi chất này thành chất khác.Chất diffe câu tao bởi: phan tử nguyên tion, hạt nhân nguyên tử, electron,. Chúng thuộc the giới vị mô.Cơ chế phản ứng hóa học diễn ra theo quy luật là sự phá phá vỡ liên kết cũ hình thành liên kết mới. Những diễn biến này cùng thuộc thế giới vi mô.
Nhựng đây là những kiến thức cơ bắn về hóa học cẩn truyền đạt cho học sinh. Vi vậy vục nhà hóa học bude phải dùng những mô hình cụ thể ở kích thước vĩ mô để diễn tả clu tạo phan tử các chất (mô hình phần tử.) và cơ chế phản ứng hóa học dựa trên những feu hiện bên ngoài của chúng (hiện tượng hóa học) rồi tư duy đi xâu vào cấu tát phần tự của chúng. tìm ra bắn chất hóa học của đổi tượng nghiên cứu. * “Phương pháp là ý thức về hình thức của sự tự vận động bên trong nội dung = (Héghen-Trich Bút ký triết học của Lénin) Nói dung hóa học chính là cấu tạo nguyễn tử và phản tử của chất.
~ Hình thức hóa học là cách thức tổn tại, biểu hiện và biến hóa các cấu trúc how hoe. tức là tính chất hóa học Nội dung quyết định hình thức nghĩa là cấu tạo quyết định tính chất mà tính chat thể luện ra Đến ngoài tạ có thể quan sát được. Chính điểu này quyết định bản chất của phương pháp nhân thức hóa học : trên cơ sở thực nghiệm rồi bằng con đường if duy suy diễn ra cấu tạo phân tử của chất, Đó 1a con đường nhận thức khoa học và cling là phương pháp tốt nhất để day học hóa học. 3 Bài tập hoa học là công cụ rất hiệu nghiệm để củng cố ,khắc sâu và mở rộng kiến thức cho hoe sinh ,là cầu nối giữa lý thuyết và thực tiển cuộc sống.
3 Hoá học là môn học có nhiều ứng dụng trong đời sống Trong dạy học hóa log cán có su liên hệ mật thiết giữa nội dung kiến thức hóa học với thế giới tự nhiên Và cuốc song đời thường của con người IV. PHƯƠNG PHÁP DAY HỌC HÓA HỌC : Có rất nhiều phương pháp day hóa học. Mỗi phương pháp có những mặt ưu điểm va han chế nhất định. Tay theo mục đích của từng bài giảng mà người giáo viên lứa chon phương pháp hợp lý nhất để đạt được kết quả cao nhất.Phương phúp day học cơ bản: Phương pháp dạy học cơ bắn là những phương pháp dạy học ổn định dùng phổ biến và rộng rãi, có thé làm nguồn gốc liên kết thành những biến dạng khác nhau thành phương pháp day học phức hợp.
Phương pháp dạy học cơ bản: bao gồm : thuyết trình, thí nghiệm, đàm thounnghién cứu. Thuyết trình — Truyền dat lượng thông |— Học sinh tương đối thụ đông. thống báo-tái hiện > | tin lớn, chóng quên. ~ Ton ít thời gian.
~ Khó dp dụng nếu kiến thức quá trừu lượng. Hiệu quả kinh tế cao. | Dim thoại thôi đáp) Hoe sinh làm việc tích ~_ Tốn thời gian. cực,tiếp thu tốt.
~ Thấy để bị động khi trò hỏi Thong tin hai chiều , lại. _ Nghiên cu Học sinh tự lực, tích cực. — Tốn nhiều thời gian. sing tạo cao nhất.
~ Chi áp dụng dase một số nội ~ Học sinh tiếp thu kiến dung đạy học thức sâu sắc. ~ Một số thí nghiêm độc hai, nguy hiểm. [rực quan (sử dung Học sinh tập trung chú |— Phụ thuộc điểu kiên cơ sở vật thi nghiêm và đỗ ýdể tiếp thu bài nhớ chất. trang thiết bị.
- dùng day hoe) lẫu,lớ p sinh động. ~ _ Tốn thời gian chuẩ n bị. | = Rèn luyện kĩ nang quan sát, thực hành. = RR puy hiểm.
geen eh j | Sử dụng bài tập | Học sinh tích cực, tự ~ Ít sử dụng khi day kiến thức | lực,sáng tạo,nhớ lâu. | ~ Rèn luyện ki năng vận Tốn thời gian. | dụng kiến thức, giải 2. Phương pháp day học phức hợp : Phương pháp dạy học phức hợp không phải là một phương pháp dạy học đơn lẻ mà là sự phối hợp biện chứng của một số phương pháp (và phương tiện) dạy học mà trong đó yeu tố giữ vai trò nồng cốt.trung tâm,liên kết các yếu tố khác còn lại thành một hệ thống nhất về phương pháp.
Ví du : ~__ Kiểu dạy học nêu vấn đề. — Kiểu dạy học hướng tập trung vào học sinh. ~ Kiểu dạy học bằng grap (sơ đề). "DAY HỌC NEU VẤN ĐỀ GRIXTIC Muốn đạt tới trình độ sáng tạo của sự lĩnh hội tức là khả năng vận dụng sự hiểu biết vào những tinh huống mới chưa biết thì cẩn đi theo con đường nêu vấn dé Ơrixuc:” thấy nêu vấn dé và tổ chức cho học xinh tìm tôi, phát hiện khi hoạt động trên đối tượng “.Khái niệm Dạy học nêu vấn để Ơrixuc là phương pháp day học phức hợp tập hợp nhiều phương pháp day học liên kết chặt chẽ nhau và tướng tác với nhau trong đó phương pháp xây dựng bài toán drixtic giữ vai trò trung tâm chủ đạo.
3, Những đặc trưng cơ bản của dạy học nêu vấn để ơrixtic ~_ Giáo viên đặt cho hoc sinh bài toán nêu vấn để orixtic (bài toán chứa đựng mâu thuẩn giữa cái đã biết và cái đi tìm).