Chương 1 : Cơ sở lý luận của tổ chức kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương trong doanh nghiệp Chương 2 : Thực trạng tổ chức kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương tại chi nhánh công ty cổ phần Bạch Đằng 10 tại Hải Phòng Chương 3 : Một số biện pháp tổ chức kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương tại chi nhánh công ty cổ phần Bạch Đằng 10 tại Hải Phòng. Cuối cùng, em xin gửi lời biết ơn trân trọng nhất đến các thầy, cô giáo trong tổ bộ môn Kế toán - Kiểm toán, Khoa Quản trị kinh doanh, Trường Đại học dân lập Hải Phòng. Em xin cảm ơn giảng viên Lương Khánh Chi ( giảng viên trường ĐHHP ) và phòng kế toán của “Chi nhánh công ty cổ phần Bạch Đằng 10 tại Hải Phòng ” đã giúp đỡ em hoàn thành bài khóa luận này. Sinh viên : Vũ Thị Thanh Hoa -2- Lớp : QTL301K Khóa luận tốt nghiệp CHƢƠNG 1 : CƠ SỞ LÝ LUẬN TỔ CHỨC KẾ TOÁN TIỀN LƢƠNG VÀ CÁC KHOẢN TRÍCH THEO LƢƠNG TRONG CÁC DOANH NGHIỆP 1.1 Một số vấn đề cơ bản về tiền lƣơng và các khoản trích theo lƣơng trong doanh nghiệp.1 Khái niệm Trong kinh tế thị trường sức lao động trở thành hàng hoá, người có sức lao động có thể tự do cho thuê (bán sức lao động của mình cho người sử dụng lao động : Nhà nước, chủ doanh nghiệp.) thông qua các hợp đồng lao động.
Sau quá trình làm việc, chủ doanh nghiệp sẽ trả một khoản tiền có liên quan chặt chẽ đến kết quả lao động của người đó. Về tổng thể tiền lương được xem như là một phần của quá trình trao đổi giữa doanh nghiệp và người lao động. Người lao động cung cấp cho họ về mặt thời gian, sức lao động, trình độ nghề nghiệp cũng như kỹ năng lao động của mình. Đổi lại, người lao động nhận lại doanh nghiệp tiền lương tiền thưởng trợ cấp xã hội, những khả năng đào tạo và phát triển nghề nghiệp của mình.
Tiền lương là bộ phận cơ bản ( hay duy nhất) trong thu nhập của người lao động, đồng thời là một trong các chi phí đầu vào của sản xuất kinh doanh xí nghiệp. Vậy có thể hiểu : Tiền lương là biểu hiện bằng tiền của giá trị sức lao động, là giá cả yếu tố của sức lao động mà người sử dụng ( nhà nước, chủ doanh nghiệp.) phải trả cho người cung ứng sức lao động, tuân theo nguyên tắc cung - cầu, giá cả thị trường và pháp luật hiện hành của nhà nước Sinh viên : Vũ Thị Thanh Hoa -3- Lớp : QTL301K Khóa luận tốt nghiệp 1.2 Ý nghĩa, nhiệm vụ và chức năng của kế toán tiền lƣơng và các khoản trích theo lƣơng. * Ý nghĩa : - Lao động là một yếu tố không thể thiếu trong hoạt động sản xuất kinh doanh nên hạch toán tiền lương và các khoản trích theo lương có ý nghĩa rất lớn trong công tác quản lý sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. - Hạch toán tốt lao động tiền lương và các khoản trích theo lương giúp cho công tác quản lý nhân sự đi vào nề nếp có kỷ luật, đồng thời tạo cơ sở để doanh nghiệp chi trả các khoản trợ cấp bảo hiểm xã hội cho người lao động nghỉ việc trong trường hợp nghỉ ốm đau, thai sản, tai nạn lao động.
-Tổ chức tốt công tác tiền lương còn giúp cho việc quản lý tiền lương chặt chẽ đảm bảo trả lương đúng chính sách và doanh nghiệp đồng thời còn căn cứ để tính toán phân bổ chi phí nhân công và chi phí doanh nghiệp hợp lý. * Nhiệm vụ : Với ý nghĩa trên, kế toán lao động tiền lương và các khoản trích theo lương phải thực hiện các nhiệm vụ sau: - Tổ chức ghi chép phản ánh kịp thời, chính xác số liệu về số lượng, chất lượng và kết quả lao động. Hướng dẫn các bộ phận trong doanh nghiệp ghi chép và luân chuyển các chứng từ ban đầu về lao động, tiền lương và các khoản trích theo lương - Tính toán chính xác và thanh toán kịp thời các khoản tiền lương, tiền thưởng, trợ cấp BHXH và các khoản trích nộp theo đúng quy định. - Tính toán và phân bổ chính xác, hợp lý chi phí tiền lương và các khoản trích theo lương vào các đối tượng hạch toán chi phí.
Sinh viên : Vũ Thị Thanh Hoa -4- Lớp : QTL301K Khóa luận tốt nghiệp - Tổ chức lập các báo cáo về lao động, tiền lương, tình hình trợ cấp BHXH qua đó tiến hành phân tích tình hình sử dụng lao động, quỹ tiền lương của doanh nghiệp để có biện pháp sử dụng lao động có hiệu quả hơn. * Chức năng của tiền lƣơng : Tiền lương là một phạm trù kinh tế tổng hợp và bao gồm các chức năng sau: - Tiền lương là công cụ để thực hiện các chức năng phân phối thu nhập quốc dân các chức năng thanh toán giữa người sử dụng sức lao động với người lao động. - Tiền lương nhằm tái sản xuất sức lao động thông qua việc trao đổi tiền tệ do thu nhập mang lại với các vật dụng sinh hoạt cần thiết cho người lao động và gia đình họ. - Kích thích con người tham gia lao động, bởi lẽ tiền lương là một bộ phận quan trọng của thu nhập, chi phối và quyết định mức sống của người lao động.
=> Do đó tiền lương là công cụ quan trọng trong quản lý, người ta sử dụng nó để thúc đẩy người lao động hăng hái lao động và sáng tạo, coi như là một công cụ tạo động lực trong sản xuất kinh doanh.3 Phân loại tiền lƣơng 1.1 Phân loại theo hình thức trả lƣơng : * Trả lƣơng theo thời gian : Là hình thức trả lương cho người lao động căn cứ vào thời gian làm việc theo cấp bậc, chức vụ, phụ cấp khu vực, phụ cấp đắt đỏ (nếu có) theo thang bảng lương quy định của nhà nước. Trả lương theo thời gian thường được áp dụng cho bộ phận quản lý không trực tiếp sản xuất sản phẩm hay cung cấp dịch vụ. Do những hạn chế nhất định của hình thức trả lương theo thời gian (mang bình quân, chưa thực sự gắn với kết quả sản xuất) nên để khắc phục phần nào hạn Sinh viên : Vũ Thị Thanh Hoa -5- Lớp : QTL301K Khóa luận tốt nghiệp chế đó trả lương theo thời gian có thể kết hợp chế độ tiền thưởng để khuyến khích người lao động hăng hái làm việc. * Trả lƣơng theo sản phẩm : Là hình thức trả lương theo số lượng, chất lượng sản phẩm mà họ đã làm ra.
Hình thức trả lương theo sản phẩm được thực hiện có nhiều cách khác nhau tuỳ theo đặc điểm, điều kiện sản xuất của doanh nghiệp. - Trả lương theo sản phẩm có thưởng : Áp dụng cho công nhân trực tiếp hay gián tiếp với mục đích nhằm khuyến khích công nhân tăng năng suất lao động, tiết kiệm nguyên vật liệu. Thưởng hoàn thành kế hoạch và chất lượng sản phẩm. - Tiền lương trả theo sản phẩm luỹ tiến : Là tiền lương trả theo sản phẩm trực tiếp kết hợp với suất tiền thưởng luỹ tiến theo mức độ hoàn thành định mức cho sản phẩm tính cho từng người hay một tập thể người lao động.
- Tiền lương khoán theo khối lượng công việc : được áp dụng đối với khối lượng công việc hoặc những công việc cần phải được hoàn thành trong một thời gian nhất định. Khi thực hiện cách tính lương này, cần kiểm tra tiến độ và chất lượng công việc khi hoàn thành nghiệm thu nhất là đối với các công trình xây dựng cơ bản vì có những phần công việc khuất khi nghiệm thu khối lượng công trình hoàn thành sẽ khó phát hiện.2 Phân loại theo tính chất lƣơng : Theo cách phân loại này tiền lương được phân thành hai loại : - Tiền lương chính : Là tiền lương trả cho người lao động trong thời gian trực tiếp làm việc bao gồm cả tiền lương cấp bậc, tiền thưởng và các khoản phụ cấp có tính chất lương. - Tiền lương phụ : : Là tiền lương trả cho người lao động trong thời gian thực tế không làm việc nhưng chế độ được hưởng lương quy định như : nghỉ phép, học tập, lễ tết, ngừng sản xuất. Sinh viên : Vũ Thị Thanh Hoa -6- Lớp : QTL301K Khóa luận tốt nghiệp 1.3 Phân loại theo chức năng tiền lƣơng : Theo cách phân loại này tiền lương được phân thành : - Tiền lương trực tiếp là tiền lương trả cho người lao động trực tiếp sản xuất hay cung ứng dịch vụ.
- Tiền lương gián tiếp là tiền lương trả cho người lao động tham gia gián tiếp vào quá trình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.4 Phân loại theo đối tƣợng trả lƣơng : Theo cách này tiền lương được phân thành : - Tiền lương sản xuất : Là tiền lương trả cho các đối tượng thực hiện chức năng sản xuất. - Tiền lương bán hàng : Là tiền lương trả cho các đối tượng thực hiện chức năng bán hàng. - Tiền lương quản lý : Là tiền lương trả cho các đối tượng thực hiện chức năng quản lý.4 Phƣơng pháp tính lƣơng : * Tính lương theo thời gian : Mức lương tháng = Mức lương tối thiểu x (HS lương + HS phụ cấp được hưởng) Mức lương tối thiểu Số NC làm việc Tiền lương phải trả trong tháng = x thực tế trong tháng Số ngày làm việc trong tháng của NLĐ Mức lương tháng TL phải trả trong tuần = x 12 tháng 52 Mức lương tháng TL phải trả trong ngày = Số ngày làm việc trong tháng Sinh viên : Vũ Thị Thanh Hoa -7- Lớp : QTL301K Khóa luận tốt nghiệp Tiền lương làm thêm giờ = Tiền lương giờ x số giờ làm thêm Trong đó mức lương thêm giờ được xác định : - Vào ngày thường, được trả lương ít nhất bằng 150% của tiền lương giờ của ngày làm việc bình thường; - Vào ngày nghỉ hàng tuần hoặc ngày lễ, được trả lương ít nhất bằng 200% của tiền lương giờ của ngày làm việc bình thường. => Mức lương thêm giờ được quy định tại khoản 1 điều 61 Bộ luật Lao động.
* Tiền lương tính theo sản phẩm trực tiếp : Tiền lương lĩnh trong tháng = số lượng SP công việc hoàn thành x đơn giá TL * Tiền lương tính theo sản phẩm gián tiếp : Tiền lương lĩnh trong tháng = TL lĩnh của bộ phận gián tiếp x Tỷ lệ lương gián tiếp của một người 1.2 Quỹ tiền lƣơng, quỹ BHXH, BHYT, BHTN, KPCĐ 1.
