TRUONG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI KHOA LÝ LUẬN CHÍNH TRI HỘI THẢO KHOA HỌC CÁC KHÍA CẠNH XÃ HỘI CỦA HOẠT ĐỘNG XÂY DỰNG PHÁP LUẬT Chit trì: Bộ môn Xã hội học HÀ NỘI -2018 MỤC LỤC STT BÀI VIẾT &TÁC GIÁ TRANG Lai giới thiện. T [Tong quan vẽ các khía cạnh xã hội cla hoại đồng xây dựng pháp luật 3 TS Ngo Văn Nhân 7 [Thể chế hóa đường lôi, chi trương của Đăng trong xây dựng pháp luất ở nước ta thời kỷ đổi mới 1 NCS. Nguyễn Hìng Cường 3 | TwtwingHo ChỉMinhvẽzấy dmgphápluật — _ S Th Nguyễn Thị Liên | 4 [Šw tác động cla đạo đức tới hoạt động xây đựng pháp luật ở nước ta hiện nay 35 PGS.TS Lé Thanh Thập 3 | Vai Wo cia thống tin đại ching đổi với hoạt động xây dựng pháp luất ở nước ta hiện nay - 4 TaS. Nguyễn Thanh Hương Vai trò cla div luôn xã hội đổi với hoạt động xây dựng pháp, g | tiết nước ta hiển nay “ TẾ Phan Thị Layén ThS.
Nguyễn Thị Ngoc Dung 7 [Yên Tô sã hội ảnh hướng đến hoạt động xây dựng luật lao động, ở VietNam 63 Thể Đoàn Xuân Trường 3 [Yêu to sã hội ảnh hướng đến hoạt động xây dựng pháp luật về công đoàn. Nguyễn Đức Hiu 9 [it s6 yên to xã hội ảnh hiring đến hoạt động xây dừng pháp. luật tại nước Anh. 80 Thể Nguyễn Thu Trang Tũ_ [Tăng cường vai tro lãnh đạo của Đăng trong việc say dựng hệ thống pháp luật ở nước ta hiện nay.
Trần Tai Thủ Hương TI [Một số biện pháp nang cao vai rò, tach nhiệm cia các chủ thể có thêm quyên trong hoạt động zay dựng pháp luật ở nước ta] gy hiện nay. Bit Xuân Phải 12 | Danh gi tác động sã hội cla chính sich trong xây dựng pháp, Tuất 102 Thể. Cao Kim Oanh LỜI GIỚI THIỆU Sau 32 năm “Bai mới”, Việt Nam đã đạt được những thành tựu to lớn về tăng trưởng kinh tế, vượt qua ngưỡng những nước có thu nhập thấp, trở thảnh quốc gia có thu nhập trung bình. Qua trình đổi mới và hôi nhập quốc tégin với công cuộc xây dung Nhà nước pháp quyển xẽ hôi chủ nghĩa của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân Diéu đỏ đất ra yêu cầu đối với Nha nước cén hoản thiên hệ thông pháp luật để phù hợp với yêu câu của sự phát triển, đưa nước ta trở thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại vào năm 2030 “Xây dựng pháp luật ở Việt Nam la một quá trình hoạt động quan trong, phức hop, bao gồm rất nhiễu các hoạt động kế tiếp nhau, liên hệ chat chế với nhau, do nhiều tổ chức và cá nhân có vị trí, vai trò, chức năng, quyền hạn khác.
nhau cùng tiền hành, nhằm chuyển hóa y chí của Nha nước, của nhân dân Việt Nam thành những quy định pháp luật dựa trên những nguyên tắc nhất định va được thể hiện đưới những hình thức pháp lý nhất định là văn ban quy pham pháp. Để zây dưng được một hê thống pháp luật đáp ứng các yêu câu cén phải nhận thức một cách toán diện, sâu sắc các yếu tổ, các mặt tác động đến hoạt đông xây dựng pháp luật Nghiên cứu các khía cạnh xã hội của hoạt đông xây dựng pháp hội giúp chúng ta hiểu được những bản chất của các quan hệ 24 hội đang can pháp luật diéu chỉnh. Trên cơ sở đó đưa ra những kiến nghị khoa học cần thiết giúp cho các nhả làm luật ban hank ra các văn bản quy phạm pháp luật "mang tinh hệ thống và khả thi Khoa Lý luận chính tri, Trường Đại hoc Luật Hà Néi tổ chức hồi thảo với chủ đề “Các khủa cạnh xã hội của hoạf động xây đựng pháp lật" với mục đích nhằm trao đổi học thuật, chia sẽ quan điểm nghiên cứu giữa các nhà khoa học trong va ngoài trường vé các vẫn dé sã hội của hoạt động xây dựng pháp luật 6 nước ta hiện nay. Xin trần trong giới thiệu tới Quo} ban doc! BAN TO CHỨC HỘI THẢO.
TONG QUAN VE CÁC KHÍA CẠNH XÃ HOI CỦA HOẠT ĐỘNG XÂY DỰNG PHAP LUAT TS. Ngọ Văn Nhân Hoạt động xây dưng pháp luật là lĩnh vực hoạt động cơ bản, quan trong của nha nước nến nó 1a lĩnh vực thu hút sw quan tâm, nghiên cứu của các nhà luật học va các nha zã hội học pháp luật, trở thành đổi tượng nghiên cửu của cả luật học và xã hội học pháp luật. Không phải ngẫu nhiên ma trong các tác phẩm “Tinh thần pháp luật" của S. Montesquieu và “Bàn về khế ước xã hội” của JJ.
Rousseau - những tác phẩm được coi la đặt nén móng cho cach tiép cận xã hội học trong nghiên cứu về pháp luật - các tác giả đều danh phân thích dang để ban về Ấn đả lập phdp. Nên như luật học hướng sự quan tâm của nó vào việc nghiên cứu hình thức, trình tự, thi tục, kỹ năng xây dung pháp luật, Luật ban hanh văn ban quy pham pháp luật, các nguyén tắc, tiêu chuẩn, yêu câu xây dựng để có một văn bản pháp luật tốt. ¡ thi xã hồi học pháp lut lai chú trong nghiên cứu, khâo sát các khía canh xã hội của hoat động sây dựng pháp luật nhằm tao cơ sở thực tiễn cho hoạt động lập pháp. Mién giao thoa giữa hai khoa học nay xông hay hep là tùy thuộc vảo mức độ thâm nhập lẫn nhau giữa chúng Trong phạm vi bai tham luận nảy, từ sự trình bày khái quát vẻ khái niệm, chủ thể, quy trình hoạt động xây dựng pháp luật, tác giã trình bay tổng quan về các khía cạnh xã hội của hoạt động xây dựng pháp luật 1.
KHÁI NIỆM, CHỦ THẺ, QUY TRÌNH HOẠT ĐỘNG XÂY DỰNG PHÁP LUẬT 1. Khái niệm xây dựng pháp luật “Xây dựng pháp luật là một trong những hình thức hoạt động cơ bản nhất của nba nước nhằm tạo ra công cụ, phương tiện hữu hiệu phục vụ công tắc quản. lý nba nước, quản lý xã hội. Có thể nói, việc zây dựng pháp luật, tao ra được các văn ban quy phạm pháp luật phản anh chân thực nhu cầu, đòi hõi khách quan của sự phát triển xã hội, bam sat vả phù hợp với thực tiễn xã hội la van dé co ý nghia quyết định đối với chất lượng vả hiệu quả của công tác quan lý nha nước.
'Đây 1a hoạt đông của các cơ quan nha nước có thẩm quyé các tổ chức xã hội được nha nước trao quyển nhằm soạn théo và ban hành các bô luật, dao luật, các văn bản quy phạm pháp luật khác nhau. Nói một cách khái quát, hoạt động sây dựng pháp Iuét là hoạt đông soan thảo, ban hành các loại văn bản pháp luật, bao gồm tir khâu nghiên cửu, soạn thao, thông qua vả công bó văn bản. “Nêu nói về 3 hoạt đông xây dựng pháp luật thì vé thực chất là dé cập việc xây dựng va ban trành các loại văn bản quy phạm pháp luật của các cơ quan nhà nước có thẩm. quyền và cả nhân có thẩm quyền ở trung ương va địa phương”! ‘Theo nghĩa rông, hoạt đông xây dựng pháp luật bao gồm cả các hoạt động nghiên cứu khoa học nhằm thu thập các luận cứ, lảm sáng tỏ những cơ sở lý Tuân, thực tiễn và pháp lý liên quan đến văn bản pham pháp luật đang cần xây, đựng, ban hành, tổ chức những hội nghị, hội thao khoa học, lây ý kiến đóng góp của các nha khoa hoc, chuyên gia, nhà quân ly, các ting lớp xã hội.
vào dự thảo văn ban luật, theo dối thực tế áp dung văn bản quy phạm pháp luất trong thực tiễn cuộc sống nhằm phục vụ việc sửa đổi, bỗ sung, hoan thiện văn bản quy pham pháp luật cả về mặt nội dung lẫn hình thức diễn đạt, trình bay. Hoạt động xây dựng pháp luật là hoạt đông mang tinh sang tạo, thể hiện quá trình nhận thức ngày cảng day đủ hơn, sâu sắc hơn các quy luật xã hội, nhất 1a quy luật về lợi ích, đánh giá đúng đắn tắm quan trọng của các quan hệ sã hội cơ ban cén có pháp luật diéu chỉnh; trên cơ sỡ đó, xắc định pham vi và phương, pháp điển chỉnh phù hợp với từng loại quan hệ x4 hôi. Thông qua việc sử dung các quy tắc đặc thù của kỹ thuật lập pháp, nhà nước chuyển ý chí của các giai cấp, các tang lớp nhân dân thành các chuẩn mực pháp luật có tính bat buộc thực. Vậy nên, hoạt động sây dựng pháp luật còn được gọi là hoạt động sáng tạo pháp luật.
Chủ thể của hoạt động xây dựng pháp luật. Ở nước ta hiện nay, hoạt động xây dưng pháp luật vừa mang tính giai cấp, 'vừa mang tính dân chủ rông rấi, vừa là hoat động cỏ tinh chất nghề nghiệp. Hoạt đông xây dựng pháp luật được tiến hảnh trên cơ sé kế hoạch (ngắn han, trung hạn và dai han) do các cơ quan có thẩm quyển đất ra. Đó cũng là hoạt động được điều chỉnh bằng các quy định của pháp luật.
Luật Ban hanh văn bản quy phạm. pháp luật năm 2015 điểu chỉnh hoat động xây dựng pháp luật, quy định nguyên. tắc, thẩm quyên, hình thức, trình tự, thủ tục xây dựng, ban hảnh văn bản quy phạm pháp luật, trách nhiệm của các cơ quan nha nước, tổ chức, ca nhân trong việc zây dựng văn bản quy phạm pháp luật Hoạt động xây dưng pháp luật tuân theo nguyên tắc, thẩm quyền, hình thức, trình tự, thủ tục chặt chế nhằm bảo dam cho mỗi văn bản quy phạm pháp luật thể hiện được ý chí, nguyện vọng va lợi Bà Nội, Bbw 2qhộc hội, Le lm Hành ấn bổn qọ pm pháp hút ou 2017, 4 ích của nhân dân, lm cho pháp luật thực sự của nhân dân, do nhân dân, vì nhân. dân, được thực hiện có né nếp, trat tự.
‘Xét về mặt chủ thể, ở nước ta hiện nay, tham gia hoạt đông sây dưng, pháp luật bao gm không chi các cơ quan nhà nước, nha chức trách có thẩm quyền (Quốc hội, Ủy ban thường vu Quốc hội, Chủ tịch nước, Chính phủ, Thủ. tướng Chính phủ, Hội dong Tham phan Tòa án nhân dân tối cao, Chánh án Toa an nhân dân tối Gio, Viên trường Viên kiểm sát nhãn dân tối cao, Tầng Kiểm: toán nhà nước, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bô, Hội đồng nhân dân. cấp tỉnh, cap huyện, cấp xã, Ủy ban nhân dân cap tinh, cap huyện, cấp x4), ma còn có các tổ chức chính tri - xã hội được giao những nhiệm vụ thuộc chức năng, quân lý nhà nước.