Kết quả điều trị sẹo dính hẹp kẽ ngón tay do di chứng bỏng bằng kỹ thuật chữ z năm vạt tại bệnh viện chỉnh hình và phục hồi chức năng thái nguyên

Tài liệu nghiên cứu Kết quả điều trị sẹo dính hẹp kẽ ngón tay do di chứng bỏng bằng kỹ thuật chữ z năm vạt tại bệnh, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên sâu

• Tác giả: Phùng Văn Quang
• Người hướng dẫn: BS CKII. Nguyễn Văn Sửu
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Ngoại khoa
• Đề tài: Kết Quả Điều Trị Sẹo Dính Hẹp Kẽ Ngón Tay Do Bỏng Bằng Kỹ Thuật Chữ Z Tại Bệnh Viện Chỉnh Hình Thái Nguyên
• Loại tài liệu: luận văn chuyên khoa cấp II
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Thái Nguyên

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Điều Trị Sẹo Dính Hẹp Kẽ Ngón Tay Do Bỏng

Bàn tay đóng vai trò quan trọng trong các hoạt động hàng ngày, từ sinh hoạt cá nhân đến lao động và học tập. Cấu trúc giải phẫu phức tạp của bàn tay, với nhiều thành phần liên kết chặt chẽ, dễ bị tổn thương. Bỏng là một tai nạn thường gặp, đặc biệt ở bàn tay, dẫn đến di chứng sẹo dính hẹp kẽ ngón tay. Theo nghiên cứu của Vũ Thế Hùng (2014), tỷ lệ bệnh nhân bị dính hẹp kẽ ngón tay sau bỏng bàn tay là 63,5%. Tình trạng này gây hạn chế vận động, ảnh hưởng lớn đến chất lượng cuộc sống. Phẫu thuật tạo hình, đặc biệt là kỹ thuật chữ Z, được áp dụng để giải phóng sự trói buộc các ngón tay và khôi phục chức năng. Bệnh viện Chỉnh hình và Phục hồi chức năng Thái Nguyên đã triển khai kỹ thuật này cho nhiều bệnh nhân, tuy nhiên, cần đánh giá kết quả điều trị và các yếu tố ảnh hưởng để tối ưu hóa hiệu quả.

1.1. Giải Phẫu Vùng Kẽ Ngón Tay Nền Tảng Điều Trị Sẹo

Kẽ ngón tay, với cấu trúc da mỏng và mềm mại ở mặt mu, da dày và chắc ở mặt gan, đóng vai trò quan trọng trong vận động của ngón tay. Kẽ ngón thứ nhất, giữa ngón cái và ngón trỏ, đặc biệt quan trọng trong động tác cầm nắm. Các kẽ ngón còn lại có dạng hình chữ nhật, liên quan đến vận động gấp, duỗi, dạng, khép của các ngón tay. Bất thường bẩm sinh hoặc sẹo co kéo ở vùng này có thể gây hạn chế chức năng. Việc hiểu rõ giải phẫu vùng kẽ ngón tay là nền tảng để lựa chọn phương pháp phẫu thuật tạo hình phù hợp, đảm bảo giải phóng tối đa chức năng và thẩm mỹ.

1.2. Nguyên Nhân Gây Sẹo Dính Hẹp Kẽ Ngón Tay Tổng Quan

Có hai nguyên nhân chính gây sẹo dính hẹp kẽ ngón tay: dị tật dính ngón bẩm sinh và di chứng sau các thương tích bàn tay. Dị tật dính ngón bẩm sinh là dị tật hay gặp nhất ở bàn tay, với tỷ lệ gặp 1/2000 - 1/2500 trẻ sơ sinh. Di chứng sau bỏng, vết thương, nhiễm trùng hoặc phẫu thuật bàn tay cũng có thể dẫn đến tình trạng này. Bỏng là một tai nạn thường gặp, đặc biệt ở bàn tay, do đó tỷ lệ dính hẹp kẽ ngón tay sau bỏng cũng cao. Việc xác định nguyên nhân gây bệnh là yếu tố quan trọng để đưa ra phương pháp điều trị phù hợp.

II. Thách Thức Trong Điều Trị Sẹo Dính Hẹp Kẽ Ngón Tay Do Bỏng

Điều trị sẹo dính hẹp kẽ ngón tay do bỏng đặt ra nhiều thách thức. Sẹo co rút có thể gây hạn chế vận động nghiêm trọng, ảnh hưởng đến khả năng cầm nắm và thực hiện các hoạt động hàng ngày. Các biến chứng như tái phát sẹo, nhiễm trùng, hoặc tổn thương thần kinh có thể xảy ra sau phẫu thuật. Việc lựa chọn phương pháp phẫu thuật phù hợp, đảm bảo giải phóng tối đa chức năng và thẩm mỹ, đồng thời giảm thiểu nguy cơ biến chứng là một bài toán khó. Ngoài ra, quá trình phục hồi chức năng ngón tay sau phẫu thuật đòi hỏi sự kiên trì và phối hợp chặt chẽ giữa bệnh nhân và chuyên gia.

2.1. Biến Chứng Sẹo Bỏng Ảnh Hưởng Đến Chức Năng Ngón Tay

Sẹo bỏng gây ra nhiều biến chứng ảnh hưởng đến chức năng ngón tay, bao gồm co rút, hạn chế vận động, đau nhức, và mất cảm giác. Sẹo co rút có thể kéo các ngón tay vào tư thế bất thường, gây khó khăn trong việc duỗi thẳng hoặc khép các ngón tay. Tình trạng này ảnh hưởng đến khả năng cầm nắm, viết lách, và thực hiện các hoạt động tinh vi khác. Ngoài ra, sẹo bỏng có thể gây mất thẩm mỹ, ảnh hưởng đến tâm lý và sự tự tin của bệnh nhân.

2.2. Các Phương Pháp Điều Trị Sẹo Bỏng Khác Ưu Và Nhược Điểm

Ngoài kỹ thuật chữ Z, có nhiều phương pháp điều trị sẹo bỏng khác, bao gồm ghép da, sử dụng vạt da, tiêm corticosteroid, và laser. Ghép da được sử dụng để thay thế vùng da bị tổn thương, nhưng có thể để lại sẹo và không cải thiện chức năng vận động. Sử dụng vạt da giúp che phủ vùng khuyết da và cải thiện lưu lượng máu, nhưng đòi hỏi phẫu thuật phức tạp hơn. Tiêm corticosteroid giúp giảm viêm và co rút sẹo, nhưng có thể gây tác dụng phụ. Laser giúp cải thiện màu sắc và kết cấu của sẹo, nhưng không giải phóng được sự co rút. Mỗi phương pháp có ưu và nhược điểm riêng, cần được cân nhắc kỹ lưỡng trước khi lựa chọn.

III. Kỹ Thuật Chữ Z Năm Vạt Giải Pháp Điều Trị Sẹo Dính Hẹp

Kỹ thuật chữ Z năm vạt là một phương pháp phẫu thuật tạo hình được sử dụng rộng rãi để điều trị sẹo dính hẹp kẽ ngón tay. Kỹ thuật này giúp kéo dài vùng da bị co rút, giải phóng sự trói buộc các ngón tay và cải thiện chức năng vận động. Phẫu thuật tạo hình chữ Z bao gồm việc tạo ra các vạt da hình chữ Z và di chuyển chúng để thay đổi hướng của sẹo, làm giảm sức căng và cải thiện hình dạng của vùng da bị tổn thương. Kỹ thuật này có thể được áp dụng cho nhiều loại sẹo, từ sẹo nhỏ đến sẹo lớn, và có thể được kết hợp với các phương pháp điều trị khác để đạt hiệu quả tối ưu.

3.1. Ưu Điểm Của Kỹ Thuật Chữ Z Năm Vạt Trong Điều Trị Sẹo

Kỹ thuật chữ Z năm vạt có nhiều ưu điểm trong điều trị sẹo dính hẹp kẽ ngón tay. Kỹ thuật này giúp kéo dài vùng da bị co rút, giải phóng sự trói buộc các ngón tay và cải thiện chức năng vận động. Phẫu thuật tạo hình chữ Z có thể được thực hiện với độ chính xác cao, cho phép tạo ra kết quả thẩm mỹ tốt. Kỹ thuật này cũng có thể được áp dụng cho nhiều loại sẹo, từ sẹo nhỏ đến sẹo lớn, và có thể được kết hợp với các phương pháp điều trị khác để đạt hiệu quả tối ưu.

3.2. Quy Trình Phẫu Thuật Tạo Hình Chữ Z Năm Vạt Chi Tiết

Quy trình phẫu thuật tạo hình chữ Z năm vạt bao gồm các bước sau: (1) Đánh giá tình trạng sẹo và lập kế hoạch phẫu thuật. (2) Gây tê hoặc gây mê. (3) Rạch da theo hình chữ Z. (4) Bóc tách các vạt da. (5) Di chuyển các vạt da để thay đổi hướng của sẹo. (6) Khâu da. (7) Băng ép và cố định. Quá trình chăm sóc sau phẫu thuật sẹo rất quan trọng để đảm bảo vết thương lành tốt và đạt được kết quả tối ưu.

IV. Kết Quả Điều Trị Sẹo Dính Hẹp Kẽ Ngón Tay Tại Thái Nguyên

Nghiên cứu tại Bệnh viện Chỉnh hình Thái Nguyên đánh giá kết quả điều trị sẹo dính hẹp kẽ ngón tay do bỏng bằng kỹ thuật chữ Z năm vạt. Mục tiêu là đánh giá hiệu quả của kỹ thuật này trong việc cải thiện chức năng vận động và thẩm mỹ của bàn tay. Nghiên cứu cũng phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả điều trị, như tuổi bệnh nhân, thời gian bị bỏng, mức độ tổn thương, và vị trí dính hẹp. Kết quả nghiên cứu cung cấp thông tin quan trọng để tối ưu hóa quy trình điều trị và cải thiện chất lượng cuộc sống cho bệnh nhân.

4.1. Đánh Giá Hiệu Quả Điều Trị Vận Động Và Thẩm Mỹ

Hiệu quả điều trị được đánh giá dựa trên hai tiêu chí chính: cải thiện chức năng vận động và thẩm mỹ của bàn tay. Chức năng vận động được đánh giá bằng cách đo tầm vận động của các ngón tay và khả năng thực hiện các hoạt động hàng ngày. Thẩm mỹ được đánh giá bằng cách sử dụng thang điểm đánh giá sẹo và sự hài lòng của bệnh nhân. Đánh giá hiệu quả điều trị toàn diện giúp xác định mức độ thành công của phẫu thuật và các yếu tố cần cải thiện.

4.2. Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Kết Quả Điều Trị Sẹo Dính Hẹp

Nhiều yếu tố có thể ảnh hưởng đến kết quả điều trị sẹo dính hẹp kẽ ngón tay, bao gồm tuổi bệnh nhân, thời gian bị bỏng, mức độ tổn thương, vị trí dính hẹp, và kỹ thuật phẫu thuật. Tuổi bệnh nhân càng trẻ, khả năng phục hồi càng cao. Thời gian bị bỏng càng lâu, sẹo càng co rút và khó điều trị. Mức độ tổn thương càng nặng, kết quả điều trị càng kém. Vị trí dính hẹp ở các kẽ ngón quan trọng có thể ảnh hưởng lớn đến chức năng bàn tay. Việc xác định các yếu tố ảnh hưởng giúp bác sĩ đưa ra quyết định điều trị phù hợp và tiên lượng kết quả.

V. Ứng Dụng Thực Tiễn Và Tương Lai Của Kỹ Thuật Chữ Z

Kỹ thuật chữ Z năm vạt đã được ứng dụng rộng rãi trong điều trị sẹo dính hẹp kẽ ngón tay tại nhiều cơ sở y tế. Kết quả nghiên cứu và kinh nghiệm thực tế cho thấy kỹ thuật này là một phương pháp hiệu quả và an toàn. Trong tương lai, kỹ thuật này có thể được cải tiến và kết hợp với các công nghệ mới, như laser và tế bào gốc, để đạt hiệu quả điều trị cao hơn. Ngoài ra, việc nâng cao trình độ chuyên môn của các bác sĩ và cải thiện quy trình chăm sóc sau phẫu thuật cũng đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng điều trị.

5.1. Chia Sẻ Kinh Nghiệm Điều Trị Sẹo Dính Hẹp Kẽ Ngón Tay

Kinh nghiệm điều trị sẹo dính hẹp kẽ ngón tay cho thấy việc đánh giá kỹ lưỡng tình trạng sẹo và lập kế hoạch phẫu thuật chi tiết là rất quan trọng. Lựa chọn kỹ thuật phẫu thuật phù hợp, đảm bảo giải phóng tối đa chức năng và thẩm mỹ, đồng thời giảm thiểu nguy cơ biến chứng. Quá trình phục hồi chức năng ngón tay sau phẫu thuật đòi hỏi sự kiên trì và phối hợp chặt chẽ giữa bệnh nhân và chuyên gia. Tư vấn điều trị sẹo cho bệnh nhân và gia đình về quá trình điều trị, các biện pháp phòng ngừa tái phát, và tầm quan trọng của việc tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ.

5.2. Hướng Nghiên Cứu Mới Trong Điều Trị Sẹo Bỏng Bàn Tay

Các hướng nghiên cứu mới trong điều trị sẹo bỏng bàn tay tập trung vào việc phát triển các phương pháp điều trị tiên tiến, như sử dụng tế bào gốc, laser, và các vật liệu sinh học. Tế bào gốc có khả năng tái tạo da và mô, giúp cải thiện chức năng và thẩm mỹ của sẹo. Laser có thể được sử dụng để cải thiện màu sắc và kết cấu của sẹo. Các vật liệu sinh học có thể được sử dụng để che phủ vùng khuyết da và thúc đẩy quá trình lành thương. Các nghiên cứu này hứa hẹn mang lại những tiến bộ vượt bậc trong điều trị sẹo bỏng bàn tay.

VI. Kết Luận Kỹ Thuật Chữ Z Năm Vạt Và Tương Lai Điều Trị

Kỹ thuật chữ Z năm vạt là một phương pháp hiệu quả trong điều trị sẹo dính hẹp kẽ ngón tay do bỏng. Nghiên cứu tại Bệnh viện Chỉnh hình Thái Nguyên đã chứng minh hiệu quả của kỹ thuật này trong việc cải thiện chức năng vận động và thẩm mỹ của bàn tay. Tuy nhiên, cần tiếp tục nghiên cứu và cải tiến kỹ thuật, đồng thời nâng cao trình độ chuyên môn của các bác sĩ và cải thiện quy trình chăm sóc sau phẫu thuật để đạt hiệu quả điều trị cao hơn. Với những tiến bộ trong khoa học và công nghệ, tương lai của điều trị sẹo bỏng bàn tay hứa hẹn sẽ mang lại những kết quả tốt đẹp hơn cho bệnh nhân.

6.1. Tóm Tắt Kết Quả Nghiên Cứu Về Điều Trị Sẹo Dính Hẹp

Nghiên cứu về điều trị sẹo dính hẹp kẽ ngón tay bằng kỹ thuật chữ Z năm vạt cho thấy kỹ thuật này có hiệu quả trong việc cải thiện chức năng vận động và thẩm mỹ của bàn tay. Các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả điều trị bao gồm tuổi bệnh nhân, thời gian bị bỏng, mức độ tổn thương, và vị trí dính hẹp. Việc đánh giá kỹ lưỡng tình trạng sẹo và lập kế hoạch phẫu thuật chi tiết là rất quan trọng. Quá trình phục hồi chức năng ngón tay sau phẫu thuật đòi hỏi sự kiên trì và phối hợp chặt chẽ giữa bệnh nhân và chuyên gia.

6.2. Khuyến Nghị Để Nâng Cao Hiệu Quả Điều Trị Sẹo Bỏng

Để nâng cao hiệu quả điều trị sẹo bỏng, cần thực hiện các khuyến nghị sau: (1) Đánh giá kỹ lưỡng tình trạng sẹo và lập kế hoạch phẫu thuật chi tiết. (2) Lựa chọn kỹ thuật phẫu thuật phù hợp, đảm bảo giải phóng tối đa chức năng và thẩm mỹ, đồng thời giảm thiểu nguy cơ biến chứng. (3) Nâng cao trình độ chuyên môn của các bác sĩ và cải thiện quy trình chăm sóc sau phẫu thuật. (4) Tư vấn điều trị sẹo cho bệnh nhân và gia đình về quá trình điều trị, các biện pháp phòng ngừa tái phát, và tầm quan trọng của việc tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ. (5) Tiếp tục nghiên cứu và phát triển các phương pháp điều trị tiên tiến.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 1. Giải phẫu vùng bàn tay Vùng bàn tay là vùng cuối cùng của chi trên bao gồm tất cả phần mềm bọc xung quanh các xương khớp bàn ngón tay, được giới hạn tiếp theo vùng cẳng tay từ nếp gấp cổ tay xa nhất đến tận đầu ngón tay. Xương khớp bàn ngón tay chia bàn tay ra thành 2 vùng là vùng gan tay và vùng mu tay. Vùng gan tay Cấu tạo lớp nông Da dày và dính chắc trừ ô mô cái.Mạch nông,là những nhánh mạch nhỏ và ít.

Thần kinh nông gồm có các nhánh bì của thần kinh giữa ở ngoài, thần kinh trụ ở trong, thần kinh quay và thần kinh cơ bì ở phía trên.[3 ] Lớp sâu và các ô gan tay Có 4 ô và chia thành 2 lớp: - Các ô gan tay nông: đi từ mạc nông đến mạc sâu. Có 2 vách ngăn chia thành 3 ô. Trong đó ô gan tay giữa chứa hầu hết mạch thần kinh quan trọng và các gân gấp từ cẳng tay xuống. - Ô gan tay sâu: nằm dưới mạc sâu và các xương bàn tay có cung mạch gan tay sâu, ngành sâu thần kinh trụ và các cơ gian cốt.[18] Bao hoạt dịch các gân gấp Là một bao thanh mạc tiết dịch nhờn để bọc lấy các gân cơ gấp làm cho các gân gấp này co rút dễ dàng, có 5 bao: 3 bao ngón tay II, III, IV và 2 bao ngón tay- cổ tay: bao trụ và bao quay [3] Mạch và thần kinh Cung động mạch gan tay nông: do nhánh cùng của động mạch trụ nối với nhánh quay gan tay của động mạch quay.

Giải phẫu vùng gan tay [3], [18] Đường đi: cung động mạch gan tay nông đi theo 2 đường kẻ, đường chếch là đường kẻ ,từ bờ ngoài xương đậu tới kẽ ngón III-IV, đường ngang là đường,kẻ qua ngón cái khi ngón cái dạng hết sức (đường Boeckel). Phân nhánh: Cung tách 4 nhánh ngón tay, động mạch bên trong ngón út, còn 3 nhánh khác tách thành 2 cho ngón nhẫn ngón giữa và nửa ngoài ngón trỏ. 5 Liên quan: Tĩnh mạch và nhánh thần kinh trụ đi kèm động mạch. Cung động mạch nằm ngay dưới cân gan tay giữa, trên gân cơ gấp [3],[15].

Cung động mạch gan tay sâu; Do nhánh cùng của động mạch quay nối với nhánh trụ gan tay của động mạch trụ tạo thành. Đường đi: Động mạch quay sau khi bắt chéo hõm lào giải phẫu thọc qua khoang liên cốt bàn tay I lách giữa 2 bó cơ khép ngón cái để chạy ngang gặp động mạch trụ. Động mạch trụ từ đỉnh xương đậu rồi chui vào sâu gặp động mạch quay Phân nhánh: Ở phía lõm tách các nhánh cổ tay. Ở phía lồi tách 4 động mạch liên cốt, 3 nhánh đổ vào cung nông, nhánh còn lại tách 2 nhánh bên cho ngón trỏ và ngón cái.

Ở phía sau tách 3 động mạch xiên đổ vào động mạch liên cốt mu tay Liên quan: Cung mạch gan tay sâu nằm áp sát vào cổ xương đốt bàn tay II, III, IV có 2 tĩnh mạch đi kèm, nhánh sâu của thần kinh trụ bắt chéo phía trước [3],[15],[18] Dây thần kinh giữa Dây thần kinh giữa sau khi chui dưới dây chằng vòng cổ tay vào gan tay chia 2 nhánh ngoài và trong. Nhánh vận động: Tách nhánh ô mô cái vận động cơ ô mô cái trừ cơ khép ngón cái bó sâu của cơ gấp ngắn ngón cái, vận động cơ giun I và II. Nhánh cảm giác: Mặt gan tay cảm giác cho nửa ngoài gan tay trừ ô mô cái, cảm giác cho ba ngón rưỡi tính từ ngón cái. Mặt mu tay cảm giác cho mu đốt I, II của ngón trỏ, ngón giữa và nửa ngoài mu đốt I, II ngón nhẫn.

Ngoài ra dây thần kinh giữa còn tách nhánh nối với dây thần kinh trụ [3], [15], [18] Thần kinh trụ Sau khi cùng động mạch trụ đi trên dây chằng vòng cổ tay vào gan tay chia 2 nhánh, nhánh nông chi phối cảm giác cho 1 ngón rưỡi kể từ ngón út. 6 Nhánh sâu bắt chéo động gan tay sâu tách nhánh vận động cho các cơ ô mô út, vận động 2 cơ giun 3, 4, cơ khép ngón cái, bó sâu cơ gấp ngắn ngón cái và 8 cơ liên cốt. [3], [15] Thần kinh quay Nhánh cảm giác của thần kinh quay luồn dưới cơ ngửa dài vòng quanh xương quay ra sau cẳng tay rồi tách nhánh cảm giác cho ô mô cái. Vùng mu tay Vùng mu tay gồm các phần mềm ở phía sau các xương khớp bàn tay.

Cấu tạo từ nông vào sâu vùng mu tay gồm có: - Da mỏng di động và không có mỡ. - Tổ chức tế bào dưới da mỏng, nhão có nhiều mạch và thần kinh nông. Tĩnh mạch nông gồm các tĩnh mạch mu bàn tay nối tiếp với nhau tạo thành mạng tĩnh mạch hay cung tĩnh mạch mu tay. Tận cùng ở 2 đầu cung,là tĩnh mạch quay nông ở ngoài, tĩnh mạch trụ nông ở trong.

Thần kinh nông: Là các nhánh bì của dây thần kinh trụ, thần kinh giữa và thần kinh quay. Dây quay cảm giác cho nửa mu tay và mu 2 ngón rưỡi ở phía ngoài, dây trụ ở nửa trong. Trừ phần mu đốt II, III ngón trỏ, ngón giữa và nửa ngoài mu đốt II, III ngón nhẫn do thần kinh giữa cảm giác. - Mạc mu tay mỏng, chắc.

Ở trên liên tiếp với mạc hãm gân duỗi, ở dưới phủ và hoà vào các gân duỗi, 2 bên dính vào xương đốt bàn tay I và V. - Các gân duỗi từ cẳng tay đi xuống. - Cung động mạch mu tay do nhánh mu cổ tay của 2 đông mạch quay và trụ nối với nhau. Từ cung này tách ra động mạch chính ngón cái, nhánh bờ trong ngón trỏ cùng 3 động mạch mu đốt bàn tay chạy sau các cơ gian cốt mu tay II, III, IV và nhận thêm các nhánh xiên từ cung mạch gan tay sâu đổ vào.

Khi đến ngang mức khớp bàn ngón tay thì tách ra 2 nhánh mu đốt ngón tay [3], [15], [18], đây là những nhánh tận nhỏ chỉ tới lưng chừng 2 bên của các ngón tay tương ứng. 7 - Mạc sâu mu tay rất mỏng phủ sau các cơ gian cốt mu tay.2 Hình giải phẫu mu tay [3], [5], [18] 1.3 Giải phẫu vùng kẽ ngón tay Ở bàn tay người bình thường, trên mỗi bàn tay có bốn kẽ ngón tay: - Kẽ thứ nhất: Là kẽ giữa ngón cái và ngón trỏ - Kẽ thứ hai: Là kẽ giữa ngón trỏ và ngón giữa - Kẽ thứ ba: Là kẽ giữa ngón giữa và ngón nhẫn - Kẽ thứ tư: Là kẽ giữa ngón nhẫn và ngón út 8 Mỗi kẽ ngón có giới hạn mặt mu tay ngang mức khớp đốt bàn - ngón tay, mặt gan tay ở mức nếp gấp đầu tiên (nếp gấp bàn - ngón tay) [3], [15]. Kẽ ngón thứ nhất là kẽ ngón quan trọng nhất, rộng rãi nhất, sâu nhất, góp phần tạo nên gọng kìm giữa ngón tay cái và ngón tay trỏ , rất quan trọng trong các động tác cầm nắm của bàn tay. Ở tư thế cơ năng khoảng kẽ này cong hình chữ C.

Vùng này có liên quan tới các vận động dạng, khép, gấp, duỗi, đối chiếu, xoay của ngón tay cái qua khớp thang - bàn và khớp đốt bàn ngón tay. Các kẽ ngón còn lại có dạng hình chữ nhật, độ dốc từ mặt mu xuống gan tay một góc 45o. Các kẽ này liên quan đến vận động các ngón tay ở khớp đốt - bàn ngón tay như gấp , duỗi , dạng , khép [3], [15], [18].3 Hình thể kẽ ngón tay [15] Cấu tạo giải phẫu gồm có da mặt mu tay của kẽ ngón mỏng, mềm mại, đàn hồi, có thể có lông, mỡ dưới da ít, các tĩnh mạch nông nằm ngay dưới da. Phần mặt gan tay thì da dày, chắc, kém chun giãn đàn hồi, mô đệm dưới da dày.

Liên quan với các xương đốt bàn tay (chỏm xương) và xương đốt gần các ngón tay (nền xương), khớp bàn - ngón. Có các nhánh tận của các dây thần kinh giữa,thần kinh trụ đi qua vùng này xuống chi phối các ngón tay, nhánh nông thần kinh quay tận cùng ở vùng mu kẽ thứ nhất [10], [15]. Da và mô đệm dưới da vùng kẽ ngón lành lặn, mềm mại, đủ rộng rãi sẽ đảm bảo che phủ, đồng thời là cơ sở cho các cấu trúc bên dưới và xung quanh khác tham gia vào các vận động ngón tay. Một bất thường bẩm sinh bàn tay có liên quan 9 đến vùng này hoặc một tình trạng sẹo co kéo ở đây sẽ cản trở gây hạn chế chức năng bàn – ngón tay [3], [10], [15], [18].

Nguyên nhân dính hẹp kẽ ngón tay 1. Dính hẹp kẽ ngón tay liên quan đến dị tật dính ngón bẩm sinh Dị tật dính ngón bẩm sinh là dị tật hay gặp nhất trong các dị tật bẩm sinh ở bàn tay, tỉ lệ gặp 1/2000 - 1/2500 trẻ sơ sinh. Tỉ lệ vị trí kẽ ngón dính là: kẽ thứ ba 41%; kẽ thứ tư 27%; kẽ thứ hai 23%; kẽ thứ nhất 9% [23], [33], [47]. Dính ngón bẩm sinh có thể xảy ra đơn thuần hoặc nằm trong một số hội chứng như: Hội chứng Poland; Hội chứng Apert… Về phân loại dính ngón bẩm sinh có thể chia ra: - Dính ngón không toàn bộ: Dính một phần theo chiều dài ngón tay - Dính ngón toàn bộ: Dính toàn bộ theo chiều dài ngón tay [33].

Hoặc theo thành phần dính chia ra: - Dính đơn giản: Chỉ dính da và mô mềm - Dính phức hợp: Dính cả xương và móng - Dính phức tạp: Dính ngón kèm biến dạng xương khớp phức tạp [33].4 Các dạng dính ngón [33] (a - Dính ngón đơn giản không toàn bộ; b - Dính ngón đơn giản toàn bộ; c - Dính ngón phức hợp; d - Dính ngón phức tạp) 10 Trong các trường hợp dính ngón không hoàn toàn vùng gốc ngón và nền kẽ ngón tay có thể coi đó là tình trạng dính hẹp kẽ ngón tay (DHKNT) bẩm sinh, việc phẫu thuật tách ngón ở những trường hợp này thực chất là phẫu thuật tạo hình mở rộng kẽ ngón. Trong nhiều trường hợp dính ngón toàn bộ việc phẫu thuật tách ngón thì đầu có thể tách rời ngón dính tuy nhiên có thể để lại tình trạng dính hẹp kẽ ngón do thiếu vạt da, hay do sẹo co kéo vùng này, cần thêm một phẫu thuật tạo hình kẽ bị dính hẹp. Việc phẫu thuật tách ngón dính,được đa số tiến hành ở độ tuổi từ 18 - 36 tháng, muộn nhất là khi trẻ tới trường. Do tầm quan trọng của kẽ thứ nhất trong việc tạo gọng kìm bàn tay nên đây luôn là kẽ được ưu tiên chỉ định phẫu thuật trước các kẽ khác [23].