mở đầu - Đối với người dạy: Sử dụng phương pháp giảng giảng dạy tích cực (diễn giảng, vấn đáp, dạy học theo vấn đề); yêu cầu người học nhớ các giá trị đại lượng, đơn vị của các đại lượng. - Đối với người học: Chủ động đọc trước giáo trình trước buổi học Điều kiện thực hiện bài học - Điều kiện về tài liệu, hồ sơ thực tập - Điều kiện đảm bảo an toàn lao động - Các điều kiện khác: Không có Kiểm tra và đánh giá bài học - Nội dung: 12 Kiến thức: Kiểm tra và đánh giá tất cả nội dung đã nêu trong mục tiêu kiến thức Kỹ năng: Đánh giá tất cả nội dung đã nêu trong mục tiêu kĩ năng. Năng lực tự chủ và trách nhiệm: Trong quá trình học tập, người học cần: + Nghiên cứu bài trước khi đến lớp + Chuẩn bị đầy đủ tài liệu học tập. + Tham gia đầy đủ thời lượng môn học.
+ Nghiêm túc trong quá trình học tập. - Phương pháp: Quan sát, so sánh, đánh giá theo quy trình Nội dung chính 1.Tìm hiểu,lắp đặt động cơ điện 1.Kiểm tra động cơ trước khi lắp đặt Mục tiêu: - Động cơ không bị xây xát, bong sơn. - Vỏ động cơ không bị dơ bẩn, động cơ phải có cách điện đạt tiêu chuẩn. - Động cơ quay trơn khi dùng tay quay trục.
- An toàn lao động b. Các bước thực hiện Bước 1.Kiểm tra bên ngoài động cơ: Động cơ không bị xây xát, bong sơn.vỏ động cơ không bị dơ bẩn.Kiểm tra điện trở cách điện: Động cơ phải có cách điện đạt tiêu chuẩn Bước 3.Kiểm tra phần cơ : Động cơ quay trơn khi dùng tay quay trục Bước 4.Kiểm tra các thông số của đ/cơ qua nhãn mác: Kiểm tra các thông số: Rcd; Rdd,…đạt yêu cầu Bước5.Nghiệm thu/bàn giao: Bàn giao công việc đúng thủ tục b. Các điều kiện thực hiện công việc 13 - Bộ đồ nghề cơ khí dùng cho thợ điện để tháo lắp điện. - Cọ, giẻ lau c.Tiêu chí đánh giá - Vỏ động cơ không bị dơ bẩn - Động cơ phải có cách điện đạt tiêu chuẩn.
- Động cơ quay trơn khi dùng tay quay trục.Cách thức đánh giá - Quan sát, kiểm tra; - Phương tiện để đo kiểm, đánh giá: Vải trắng sạch, VOM/DVOM, Mêgômkế, bộ đồ nghề cơ khí dùng cho thợ điện 1.Lắp đặt động cơ điện Mục tiêu: - Đặt được động cơ bằng phẳng,vững chắc.khớp nối và chân máy phải được xiết chặt ốc - Trục động cơ và trục máy công tác phải đồng tâm. - Đấu đúng sơ đồ cấp điện cho động cơ. - An toàn cho người và thiết bị. Các bước thực hiện: Bước 1.Kiểm tra mặt bằng của bệ đặt động cơ :Bệ đặt động cơ phải bằng phẳng, vững chắc Bước 2.
Lắp động cơ vào bệ :Trục động cơ và trục máy công tác phải đồng tâm, bulông khớp nối và chân máy phải được xiết chặt ốc Bước 3. Đấu dây vào hộp nối dây của động cơ: Đấu đúng sơ đồ Bước 4. Xác định chiều quay của động cơ: Chiều quay của động cơ phải phù hợp với yêu cầu của máy công tác Bước 5.Nghiệm thu/bàn giao: Bàn giao công việc đúng thủ tục 14 b. Các điều kiện thực hiện công việc - Nivô (ống thuỷ tinh) - Thước thẳng, cữ kiểm tra (móc định tâm) - Bộ đồ nghề cơ khí dùng cho thợ điện để tháo lắp điện; nguồn điện để thử c.Tiêu chí đánh giá - Đấu dây vào hộp nối dây của động cơ - Xác định chiều quay của động cơ.
+ Tách động cơ ra khỏi máy công tác + Đóng điện thử động cơ, Cắt điện + Đổi đầu dây để đảo chiều quay nếu đ/cơ quay ngược d.Cách thức đánh giá - So sánh, quan sát. - Phương tiện để đo kiểm, đánh giá: Máy đo kiểm tra tốc độ. Nguồn điện, động cơ hoạt động đúng nguyên lý.Kiểm tra và hiệu chỉnh động cơ sau khi lắp đặt Mục tiêu: - Lắp đúng kỹ thuật, không ngắn mạch. - Không có sự cố.
- An toàn cho người và thiết bị.Các bước thực hiện: Bước 1.Kiểm tra nguội: Lắp đúng kỹ thuật, không ngắn mạch Bước 2.Đo điện trở tiếp xúc: Nằm trong phạm vi cho phép Bước 3.Kiểm tra nóng: Không có sự cố Bước 4.Nghiệm thu/bàn giao: Bàn giao công việc đúng thủ tục b. Các điều kiện thực hiện công việc - Bộ dụng cụ tháo lắp điện. - Thiết bị đo điện 15 - Máy đo điện trở tiếp xúc.Tiêu chí đánh giá - Các thông số kỹ thuật nằm trong phạm vi cho phép - Lắp đúng kỹ thuật. - Không ngắn mạch.Cách thức đánh giá - Quan sát, so sánh.
- Phương tiện để đo kiểm, đánh giá: Sách tra cứu kỹ thuật điện, theo tiêu chuẩn Việt Nam, bộ dụng cụ tháo lắp điện, , đo điện, máy đo điện trở tiếp xúc.Tìm hiểu,bảo dưỡng động cơ điện xoay chiều 1.Làm sạch vỏ động cơ và môi trường xung quanh Mục tiêu: - Điện áp xoay chiều trên động cơ bằng không. - Vỏ động cơ sạch sẽ, không có bụi. - Môi trường xung quanh sạch sẽ, không có hoá chất. - An toàn cho người và thiết bị.
Các bước thực hiện Bước 1.Ngắt động cơ ra khỏi nguồn điện (cắt nguồn): Điện áp xoay chiều trên động cơ bằng không Bước 2.Làm sạch vỏ động cơ: Vỏ động cơ sạch sẽ không có bụi.Làm sạch môi trường xung quanh: Môi trường xung quanh sạch sẽ, không có hoá chất Bước 4.Nghiệm thu/bàn giao: Bàn giao công việc đúng thủ tục b. Các điều kiện thực hiện công việc - Máy đo VOM. - Bộ dụng cụ đo điện. 16 - Bộ bảo hộ, gang tay.Tiêu chí đánh giá - Vỏ động cơ sạch không có bụi.
- Môi trường xung quanh sạch sẽ.Cách thức đánh giá - Quan sát vỏ động cơ và môi trường xung quanh 1.Bảo dưỡng động cơ điện xoay chiều Mục tiêu: - Điện áp xoay chiều trên động cơ bằng không; Rcđ đạt tiêu chuẩn. - Động cơ sạch sẽ, không có bụi bên trong, hoạt động tốt. - Các đầu nối dây tiếp xúc tốt; Mỡ cần nhét đầy 2/3 thể tích ở ổ trục. - Động cơ tác động đúng với các thông số định mức, tác động kịp thời khi có sự cố xảy ra.
- Các thông số hiệu chỉnh đúng thiết kế. - An toàn cho người và thiết bị a.Các bước thực hiện: Bước 1.Ngắt động cơ ra khỏi nguồn điện (cắt nguồn):Điện áp xoay chiều trên động cơ bằng không Bước 2.Lau chùi, vệ sinh bên ngoài, đo điện trở cách điện: Vỏ động cơ sạch sẽ không có bụi. Rcđ đạt tiêu chuẩn Bước 3.Dùng hơi ép thổi khô sạch bụi: Động cơ sạch sẽ không có bụi bên trong Bước 4.Kiểm tra vòng bi, bạc đỡ: Vòng bi được lắp đúng vị trí, chắc chắn,trục quay trơn, không bị kẹt, sát cốt,dầu mỡ không dính vào phần Bước 5.Kiểm tra mỡ ở vòng bi: Mỡ cần nhét đầy 2/3 thể tích ở ổ trục.Sấy tẩm phục hồi cách điện cuộn dây:Điện trở cách điện nằm trong phạm vi cho phép Bước 7.Xiết chặt bulông, mũ ốc ở bệ máy, nắp máy, xiết chặt dây nốí đất: Dây nối đất tiếp xúc tốt Bước 8.Kiểm tra và hiệu chỉnh rơle, cầu chì và các thiết bị bảo vệ khác: Tác động đúng với các thông số định mức,tác động kịp thời khi có sự cố xảy ra,các thông số hiệu chỉnh đúng thiết kế. Nghiệm thu/bàn giao: Bàn giao công việc đúng thủ tục b.
Các điều kiện thực hiện công việc - Bộ dụng cụ cầm tay, bộ đồ nghề tháo lắp. - Các loại máy đo chuyên dùng; VOM; mêgôm kế; - Chổi, giẻ lau, máy thổi khí; mỡ phù hợp với vòng bi.Tiêu chí đánh giá - Rcđ đạt tiêu chuẩn. - Động cơ hoạt động tốt. - Các thông số hiệu chỉnh đúng thiết kế.Cách thức đánh giá - Quan sát, so sánh - Phương tiện để đo kiểm, đánh giá: Dùng Mêgôm kế, máy đo chuyên dùng đo Rcđ ≥ 0,5 MW.Xác định hư hỏng động cơ điện xoay chiều Mục tiêu: - Thông tin lấy được phải chính xác.
- Xác định chính xác vị trí và mức độ hư hỏng của phần điện, phần cơ của động cơ cần phải sửa chữa. - An toàn cho người và thiết bị.Các bước thực hiện 18 Bước 1.Thu thập thông tin về tình trạng động cơ từ người sử dụng :Thông tin lấy được phải chính xác.Kiểm tra phần điện: Xác định chính xác vị trí và mức độ hư hỏng của phần điện của động cơ cần phải sửa chữa.Kiểm tra phần cơ:Xác định chính xác vị trí và mức độ hư hỏng phần cơ của động cơ cần phải sửa chữa Bước 4.Nghiệm thu/bàn giao: Bàn giao công việc đúng thủ tục b.Các điều kiện thực hiện công việc - Sổ ghi chép. - Bộ dụng cụ thợ điện, bộ dụng cụ cơ khí. - VOM/DVOM, mêgômkế.Tiêu chí đánh giá - Xác định chính xác vị trí và mức độ hư hỏng của phần điện, phần cơ của động cơ cần phải sửa chữa d.Cách thức đánh giá - Đo kiểm bằng máy đo chuyên dụng.
- Phương tiện để đo kiểm, đánh giá: VOM/DVOM, Mêgômkế 1.Sửa chữa động cơ điện xoay chiều Mục tiêu: - Lắp,sửa được nắp vừa khít vỏ máy. - Nắp đặt đúng vị trí đánh dấu, không chạm vào cuộn dây bên trong máy, chắc chắn, cố định với trục quay. - Trục rôto phải quay trơn, êm, không phát sinh tiếng động, động cơ không kêu do cọ xát. - Khi hoạt động không có tia lửa đỏ, không nóng, tốc độ đạt định mức.
- An toàn cho người và thiết bị 19 b. Các bước thực hiện: Bước1.Tháođộng cơ : Động cơ phải hoàn toàn cách ly khỏi các bộ phận làm việc Bước 2.Sửa chữa nắp vỏ máy:Nắp được sửa lắp vừa khít vỏ máy,nắp đặt đúng vị trí đánh dấu, trục rôto phải quay trơn, không bị ma sát,nắp không đụng vào cuộn dây bên trong máy Bước 3.Sửa chữa cánh quạt làm mát: Cánh quạt cân bằng,lắp chắc chắn, cố định với trục quay ,khi quay động cơ không kêu do cọ xát Bước 4.Sửa chữa giá đỡ chổi than và cổ góp:Giá đỡ được lắp chắc chắn, cố định và cách điện với vỏ máy,chổi than được lắp vào khít, dẫn điện tốt,động cơ hoạt động tốt, rãnh giữa các nêm đồng đủ sâu để thoát bụi than.Sửa chữa công tắc ly tâm:Công tắc có tiếp điểm dẫn điện tốt, đóng mở dễ dàng ,lực căng lò xo đồng đều,khi động cơ hoạt động đạt định mức, công tắc phải ngắt phần khởi động Bước 6.Bôi trơn ổ trục:Ổ trục phải sạch sẽ ,ổ trục được tra dầu/mỡ vừa đủ.trục quay trơn, êm, không phát sinh tiếng động Bước 7.Sửa chữa dây quấn stato:Dây quấn stato có điện trở cách điện nằm trong phạm vi cho phép.Sửa chữa rôto dây quấn: Rô to không bị chập mạch rô to không chạm vỏ,cổ góp tiếp xúc tốt với chổi than, khi hoạt động không có tia lửa đỏ, không nóng, tốc độ đạt định mức Bước 9. Nghiệm thu/bàn giao: Bàn giao công việc đúng thủ tục b.