NGƯYẺN XUÂN NGỌC (Chủ biên) - TS. ĐẶNG TIẾN PHÚC ThS. VÕ LÂM KIM THANH - TS. NGUYÊN KHÔI NGUYÊN - ThS.
HỒ ANH CƯỜNG THỰC HÀNH HỆ THỐNG ĐIỀU KHIEN và chuyển Động ô tô NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP THÀNH PHÔ HÔ CHÍ MINH LỜI MỞ ĐÀU Hệ thống điều khiển và chuyển động trên ô tô thuộc hệ thống khung gầm của ồ tô bao gồm hệ thống lái, hệ thống phanh thủy lực hoặc hệ thống phanh chống bó cứng (ABS) tùy theo việc trang bị các hệ thống trên từng loại xe cụ thể nhưng đối với ABS thì xe đã tích hợp luôn hệ thống phanh thủy lực, hệ thống treo, khung xe, lốp xe. Giáo trình “Thực hành hệ thống điều khiển và chuyển động ô tô” được biên soạn nhằm đáp ứng nhu cầu giảng dạy thực hành của quý Thầy/Cô, việc học tập và cải thiện kỹ năng thực hành của sinh viên chuyên ngành ô tô, sinh viên có đam mê về ngành ô tô nói riêng hoặc sinh viên khối công nghệ nói chung. Giáo trình được biên soạn phù hợp với đề cương học phần của sinh viên; giáo trình được biên soạn dựa trên nền tảng kiến thức của hãng Toyota cho phù hợp với trang thiết bị và ô tô thực tế tại khoa Công nghệ Động lực; giáo trình hướng dẫn và trình bày một cách tổng quát các hư hỏng, quy trình tháo ráp các hệ thống; ngoài ra giáo trình còn đưa ra một số thông số kỹ thuật tiêu chuẩn tham khảo để người học có thể đánh giá tình trạng các mô hình trong quá trình thực hành, đối với ô tô thực tế thì tùy theo các hãng xe và các loại xe riêng biệt thì người học được trang bị thêm cẩm nang sửa chữa của dòng xe đó cho phù hợp. Hoàn thiện được giáo trình là nhờ sự đóng góp nhiệt tình của quý Thầy/Cô đồng nghiệp của trường Đại học Công nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh và Khoa Công Nghệ Động Lực.Trong quá trình biên soạn, tác giả đã rất tập trung và cố gắng cống hiến hết sức mình, tuy nhiên giáo trình cũng không tránh khỏi những thiếu sót.
Nhóm tác giả rất mong các độc giả, các đồng nghiệp cho ý kiến đóng góp, xây dựng để giáo trình ngày càng được hoàn thiện. Các ý kiến đóng góp xin gửi về email của nhóm tác giả: nguyenxuanngoc@iuh.vn thuộc khoa Công nghệ Động lực - Trường Đại học Công nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh. Xỉn chân thành cảm ơn! Nhóm tác giả i MỤC LỤC LỜI NÓI ĐẦU. iii DANH MỤC TỪ NGỮ VIẾT TẤT.V DANH MỤC HÌNH ẢNH .vi DANH MỤC BẢNG BIÊU.
viii CÁC BƯỚC TỒNG QUÁT KIÊM TRA XE. ix MỘT SỐ THỒNG TIN CHƯNG VỀ GIÁO TRÌNH VÀ NHỮNG Lưu Ý TRONG QUÁ TRÌNH THỰC HÀNH. HỆ THỐNG TREO TRÊN Ô TỒ. Tổng quát hư hỏng thường xảy ra.
Quy trình tháo ráp đổi với các bộ phận của hệ thống treo. HỆ THỐNG LÁI TRÊN Ô TÔ. Một số hư hỏng thường gặp. Quy trình tháo ráp.
Quy trình tháo và ráp bơm trợ lực. Quy trình tháo ráp cơ cấu lái trợ lực. Kiểm tra các bộ phận. Cơ cấu trợ lực.
Xả khí cho hệ thống lái. Cân chỉnh góc đặt bánh xe (GĐBX). HỆ THỐNG PHANH TRÊN Ô TÔ. Phương pháp chẩn đoán hư hỏng.
Quy trình tháo ráp. Cơ cấu điều khiển. Kiểm tra các bộ phận. Cơ cấu điều khiển.
Xả khí cho hệ thống phanh. HỆ THÓNG PHANH CHỐNG BÓ CỨNG (ABS). Cách xác định mã lỗi chẩn đoán ABS. Một số mã lỗi thường gặp.
Tháo ráp các chi tiết. Tháo các chi tiết. Quy trình ráp. Kiểm tra và sửa chữa.
Bộ chấp hành. Hệ thống điều khiển. LÓP VA VÀNH XE Ô TỒ. Tháo ráp lốp và đảo lốp.
Kiểm tra lốp và vành xe. Độ đảo của vành (lazang) lốp. Cân bàng động bánh xe. Tại sao phải cân bằng động bánh xe.
Khi nào cân bằng động. Giới thiệu về máy cân bằng động KE40. Vận hành máy KE40. 97 TÀI LIỆU THAM KHẢO.99 iv DANH MỤC TỪ NGỮ VIẾT TẤT CHỮ Ý NGHĨA VIẾT TÁT HTT Hệ thống treo SST Dụng cụ chuyên dùng đặc biệt (Special Service Tool) HTL Hệ thống lái GĐBX Góc đặt bánh xe HTP Hệ thống phanh CBTĐ Cảm biển tốc độ ABS Hệ thống phanh chống bó cứng (Anti-lock Brake System) EBD Hệ thống phân phối ỉực phanh điện tử (Electronic Brake-force Distribution) DTC Mã lỗi chẩn đoán (Diagnostic Trouble Code) ECƯ Bộ điều khiển điện tử (Electronic Control Unit) DLC Cổng kết nối chẩn đoán (Diagnostic Link Connector) FF Động cơ đặt trước, cầu trước chủ động (Front Engine Front Wheel Drive) FR Động cơ đặt trước, cầu sau chủ động (Front Engine Rear Wheel Drive) vsc Kiểm soát ổn định xe (Vehicle Stability Control) TRC Hệ thống kiếm soát lực kéo (Traction Control System) SFRH Van điện từ chế độ giữ phía trước phải (Solenoid Front Right Hold) SFRR Van điện từ chế độ giảm phía trước phải (Solenoid Front Right Reduce) SFLH Van điện từ chế độ giữ phía trước trái (Solenoid Front Left Hold) SFLR Van điện từ chế độ giảm phía trước trái (Solenoid Front Left Reduce) SRRH Van điện từ chế độ giữ phía sau phải (Solenoid Rear Right Hold) SRRR Van điện từ chế độ giảm phía sau phải (Solenoid Rear Right Reduce) SRLH Van điện từ chế độ giữ phía sau trái (Solenoid Rear Left Hold) SRLR Van điện từ chế độ giảm phía sau trái (Solenoid Rear Left Reduce) 4WD Xe 4 bánh dẫn động hoặc xe 2 cầu (Four Wheel Drive) V DANH MỤC HÌNH ẢNH Hình 1.
Kết cấu HTT trước. Kết cấu HTT sau. Các bước tháo giảm chấn. Các lưu ý trong quá trình ráp HTT trước.
Các bước tháo nhíp. Các bước kiểm tra khớp nối bánhxe và lốp. Các bước kiểm tra góc đặtbánh xe. Cách kiểm tra giảm chấn.
Các bước kiểm tra nhíp. Sơ đồ cấu tạo bơm trợ lực. Các bước tháo bơm trợ lực lái. Các bước ráp bơm trợ lực lái.
Sơ đồ cấu tạo cơ cấu lái trợ lực. Các bước tháo cơ cấu lái trợ lực. Các bước ráp cơ cấu lái trợ lực. Các bước kiểm tra cơ cấu lái.
Các bước kiểm tra cơ cấu trợ lực. Mức dầu trong bình chứa của hệ thống lái sau khi xả khí. Máy kiểm tra GĐBX CCD RF (R Pac Premium Plus (8x6) PPR). Màn hình chế độ bù đảo bằng cách Đẩy - Kéo.
Màn hình cân chỉnh ở chế độ cân chỉnh nhanh. Màn hình điều chỉnh góc Camber trong điều kiện kích. Màn hình cân chỉnh trên các dòng xe cánh đuôi gỉó. Màn hình chỉnh sửa - cập nhật.
Màn hình hiển thị một số lưu ý trước khi cân chỉnh. Màn hình hiển thị góc độ hiện tại của các góc đặt bánh xe. Màn hình hướng dẫn từng bước cân chỉnh. Màn hình hiển thị kết quả các góc đặt bánh xe.
Đầu đo sử dụng bàn phím màng điều khiển từ xa. Màn hình chương trình kiểm tra GĐBX. Các màn hình hiển thị thông tin cơ bản người dùng và xe. Màn hình hiển thị danh mục cần kiểm tra của xe trước khi cân chỉnh.
cố định xe trên cầu nâng. Xe đã được gắn cảm biến đầu đo. Màn hình hướng dẫn bước đầu điều chỉnh bánh xe hướng thẳng. Màn hình hiển thị thông tin các góc đặt bánh xe ban đầu.
Màn hình hiển thị các góc đặt bánh xe sau khi được cân chỉnh. Các loại biểu mẫu được in ra sau khi kiểm tra và cân chỉnh xong. Sơ đồ chẩn đoán HTP ô tô. Sơ đồ cấu tạo phanh guốc.
Các bước tháo phanh guốc. Các bước ráp phanh guốc. Sơ đồ cấu tạo phanh đĩa. Các bước tháo phanh đĩa.
Kết cấu xy lanh chính phanh. Các bước tháo cơ cấu điều khiển. Các bước ráp cơ cấu điều khiển. Các bước kiểm tra phanh guốc.
Các bước kiểm tra phanh đĩa. Các bước kiểm tra cơ cấu điều khiển. Trợ lực phanh bàng áp thấp. Các bước kiểm tra bộ trợ lực phanh bằng chân không.
Các bước thực hiện xả khí hệ thống phanh. Ráp cảm biến tốc độ phía trước. Giắc nối cảm biến tốc độ phía trước. Phía trước của giắc nối dây điện.
Phía trước của giắc nối dâyđiện đến cảm biến tốc độ phía trước. Các bước đọc mã lỗi ABS. Các bước xóa mẫ lỗi ABS. Các bước tháo ABS.
Công tắc đèn phanh. Các bước tháo ráp lốp từ trên xe. So sánh quãng đường bánh xe bên trong và ngoài khi quay vòng. Lốp mòn phía bên trong.
Quy trình đảo lốp đổi với xe dẫn động kiểu FF (1,2), FR và 4WD (2,3). Quy trình đảo lốp đối với xe có kiểu lốp có hướng (lốp có rãnh) (lốp cùng hướng - cỡ) (4) và lốp khác hướng - cỡ (hoặc lốp 2 hướng, khác cỡ) (5). Quy trình đảo lốp đối với xe có lốp phụ dẫn động cầu trước (6) và sau (7). Vị trí và kiểm tra độ mòn của lốp.
Màn hình báo kiểm tra áp suất lốp trên táp lô xe. Thiết bị đo áp suất lốp bằng điện tử. Thứ tự xiết đai ốc vành lốp xe. Đo độ đảo vành lốp.
Các bộ phận trên máy KE - 40. Các dụng cụ đi kèm với máy KE - 40. Quy trình cân bằng động lốp xe trên máy KE - 40. Các chế độ cân bằng động lốp xe trên máy KE - 40.
98 vii DANH MỤC BẢNG BIẺU Bảng 1. Các sự cố chung của hệ thống treo ô tô. Hư hỏng chung của hệ thống lái ô tô. Một sổ hư hỏng chung thường gặp của hệ thống phanh trên ô tô.
Các lỗi thường gặp của ABS và cách kiểm tra sửa chữa. Bảng thống kê mã lỗi chung của ABS. Thông tin máy cân bằng động lốp xe KE - 40. Chức năng các phím trên máy KE - 40.
96 viii CÁC BƯỚC TỎNG QUÁT KIỂM TRA XE ix MỘT SÓ THÔNG TIN CHUNG VỀ GIÁO TRÌNH VÀ NHỮNG Lưu Ý TRONG QUÁ TRÌNH THựC HÀNH ❖ Giáo trinh “Thực hành hệ thống điều khiển và chuyển động ô tô” trong giáo trình chỉ đề cập đến nội dung của các hệ thống sau: • Hệ thống điều khiển ô tô gồm: Hệ thống lái, hệ thống phanh, ABS. • Hệ thống chuyển động ô tô gồm: Hệ thống treo, lốp và vành xe. ❖ Các kiến thức thực hành về hệ thống treo, hệ thống lái, hệ thống phanh trên ô tô dựa trên nền tảng kiến thức cơ bản của hãng Toyota [1]. ❖ Mục tiêu của các bài học: • Kiểm tra được tình trạng ban đầu của hệ thống.
• Thực hiện đúng quy trình kỹ thuật tháo ráp hệ thống. • Sửa chữa, khắc phục được các hư hỏng của hệ thống. • Xây dựng được kế hoạch và hoàn thành công việc theo đúng tiến độ.