UBND TỈNH BÌNH ĐỊNH TRƯỜNG CAO ĐẲNG KỸ THUẬT CÔNG NGHỆ QUY NHƠN GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN: SỬA CHỮA GẦM Ô TÔ NGHỀ: CÔNG NGHỆ Ô TÔ TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG NGHỀ Ban hành kèm theo Quyết định số: /QĐ-CĐKTCN ngày tháng năm 2017 của Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Kỹ thuật Công nghệ Quy Nhơn Bình Định, năm 2018 TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. LỜI GIỚI THIỆU Như chúng ta thấy ngành công nghiệp ô tô trên thế giới cũng như trong nước hiện nay đang trên đà phát triển rất cao, nhiều công nghệ mới tiên tiến nhất cũng đã được ứng dụng trong ngành chế tạo ô tô, mục tiêu của các nhà sản xuất đều hướng tới tính tiện nghi, an toàn, làm việc hiệu quả, tin cậy nhất của chiếc ô tô. Chính vì vậy việc cập nhật thường xuyên những kết cấu mới của các hệ thống của ô tô ô tô là điều hết sức quan trọng đối với các cơ sở đào tạo và dạy nghề sửa chữa ô tô ô tô.
Vì vậy việc biên soạn cuốn giáo trình môn cấu tạo Gầm ô tô cho phù hợp hơn với thực tế hiện nạy là hết sức cần thiết. Giáo trình này được biên soạn cho đối tượng là học sinh, công nhân lành nghề bậc 3/7, học sinh trung học chuyên nghiệp, học ngành sửa chữa ô tô. Cuốn sách này nhằm mục tiêu cung cấp cho người học những kiến thức cơ bản về hệ thống gầm ô tô. Mặc dù tôi có rất nhiều cố gắng trong việc biên soạn cuốn giáo trình này nhưng chắc chắn không tránh khỏi sự thiếu sót nhất định, rất mong được sự đóng góp ý kiến của quý đồng nghiệp và bạn đọc đề bổ sung cho cuốn giáo trình này được hoàn chỉnh hơn., ngày……tháng……năm……… Người biên soạn Trần Nhật Tuyên 3 MỤC LỤC TRANG Lời giới thiệu 3 1.
Bài 1: Sửa chữa bộ ly hợp ma sát 6 2. Bài 2: Sửa chữa hộp số (cơ khí) 11 3. Bài 3 Sửa chữa hộp phân phối (hộp số phụ) 18 4. Bài 4: Sửa chữa truyền động các đăng 23 5.
Bài 5: Sửa chữa cầu chủ động 27 6. Bài 6: Sửa chữa bán trục 37 7. Bài 7: Sửa chữa moay-ơ 40 8. Bài 8: Sửa chữa bánh xe 44 9.
Bài 9: sửa chữa bộ trợ lực phanh 48 10. Bài 10: Sửa chữa xy lanh chính 50 11. Bài 11: Sửa chữa cơ cấu phanh bánh xe 53 12. Bài 12: Sửa chữa hệ thống phanh khí nén 57 13.
Bài 13: Sửa chữa dẫn động lái 62 14. Bài 14: Sửa chữa cơ cấu lái 65 15. Bài 15: Sửa chữa trợ lực lái 69 16. Bài 16: Sữa chữa hệ thống treo độc lập 74 17.
Bài 17: Sữa chữa hệ thống treo phụ thuộc 78 18. Bài 18: Sửa chữa hệ thống giảm chấn 83 19. Tài liệu tham khảo 87 GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN Tên mô đun: Sửa chữa gầm ô tô Mã môđun: MĐ17 Thời gian thực hiện môn học: 180 giờ; (Lý thuyết: 60giờ; Thực hành, thí nghiệm,thảo luận, bài tập: 116giờ; Kiểm tra: 04giờ) I. Vị trí, tính chất của mô đun: - Vị trí: mô đun được bố trí giảng dạy sau mô đun: MĐ12 - Tính chất: Là mô đun chuyên ngành nâng cao.
Mục tiêu mô đun: + Phân tích được những hiện tượng, nguyên nhân sai hỏng của các bộ phận hệ thống truyền lực, hệ thống phanh, hệ thống lái, hệ thống treo. + Trình bày được phương pháp bảo dưỡng, kiểm tra và sữa chữa được những sai hỏng của các bộ phận hệ thống truyền lực, hệ thống phanh, hệ thống lái, hệ thống treo. + Sử dụng đúng các dụng cụ kiểm travà sửa chữa đảm bảo chính xác, an toàn + Chấp hành đúng quy trình, quy phạm trong nghề công nghệ ô tô. + Rèn luyện tính kỷ luật, cẩn thận, tỉ mỉ của học viên.
Nội dung mô đun: 5 BÀI 1 SỬA CHỮA BỘ LY HỢP MA SÁT Mã bài: MĐ 17-01 Giới thiệu: Các hư hỏng thường gặp của ly hợp ma sát có thể được phát hiện qua các hiện tượng làm việc không bình thường như ly hợp bị trượt, rung, ồn ở chế độ đóng, không nhả hoàn toàn khi đạp bàn đạp để ngắt, vào khớp không êm gây ra giật và ồn. Các hư hỏng này không những làm giảm hiệu suất truyền lực mà còn gây ra hư hỏng cho hộp số nên cần phải được khắc phục và sửa chữa kịp thời. Mục tiêu: - Phát biểu đúng các hiện tượng, nguyên nhân hư hỏng của bộ ly hợp. - Giải thích được các phương pháp kiểm tra bảo dưỡng, sửa chữa bộ ly hợp.
- Tháo lắp, kiểm tra và bảo dưỡng sửa chữa được bộ ly hợp đúng yêu cầu kỹ thuật. Nội dung của bài: 1. Hiện tượng, nguyên nhân hư hỏng bộ ly hợp 1. Ly hợp bị trượt a.
Hiện tượng Khi người lái thôi tác dụng lực vào bàn đạp và tăng ga nhưng xe tăng tốc chậm có mùi khét, xe kéo tải yếu, hoặc xe không chuyển động. Nguyên nhân - Đĩa ly hợp và đĩa ép mòn nhiều hoặc dính dầu mỡ. - Điều chỉnh sai (hoặc không có) khe hở các đầu đòn mở với ổ bi tỳ. - Các lò xo ép mòn, giảm độ đàn hồi hoặc gãy.
Ly hợp mở (cắt) không dứt khoát a. Hiện tượng - Khi người lái tác dụng lực vào bàn đạp và giảm ga nhưng sang số khó có tiếng khua và rung giật ở cụm ly hợp hoặc không sang số được. Nguyên nhân - Đĩa ly hợp và đĩa ép bị vênh, lỏng đinh tán. - Điều chỉnh sai hành trình tự do của bàn đạp, chiều cao các đầu đòn mở không đều (khe hở ổ bi tỳ quá lớn).
Ly hợp hoạt động không êm, có tiếng ồn a. Hiện tượng - Nghe tiếng khua nhiều ở cụm ly hợp, xe vận hành bị rung giật. Nguyên nhân - Các chi tiét mòn nhiều, thiếu dầu mỡ bôi trơn (các chốt, ổ bi.) - Đĩa ly hợp mòn then hoa, nứt vỡ và chai cứng bề mặt ma sát, gãy yếu các lò xo giảm chấn. - Điều chỉnh các đầu đòn mở không đều.
- Động cơ và ly hợp lắp không đồng tâm. Bàn đạp ly hợp nặng và bị rung giật. Hiện tượng - Khi người lái tác dụng lực vào bàn đạp cảm thấy nặng và rung giật. Nguyên nhân - Bàn đạp bị cong hoặc kẹt khô dầu mỡ.
- Các chốt, khớp trượt khô thiếu mỡ bôi trơn. - Điều chỉnh các đầu đòn mở không đều. - Đĩa ly hợp và đĩa ép bị vênh 1. Tháo, sửa chữa và lắp ly hợp (Xe Toyota Vios, Hyundai Accent) 1.
Trình tự tháo Yêu cầu Bước Nội dung công việc Dụng cụ kỹ thuật 1. Tháo xylanh chính 1 Tháo đầu cáp ắc quy Tháo các bộ phận liên quan như Tuốc nơ vít Chú ý vị ttrí các 2 bảng táp lô đồng hồ. giắc cắm điện Rút đường ống dàu từ bình dầu ra Dùng tay 3 khỏi xylanh Tháo chốt liên kết cần bàn đạp và Kìm 4 cụm tỳ đẩy 5 Tháo các giắc co đường dầu Clê 12 6 Tháo xylanh chính Tròng 12 Tháo rời các chi tiết của các xylanh chính: Kìm nhọn -Tháo phanh hãm 7 -Tháo phớt che bụi, cụm ty đẩy và Clê12-14 đệm; Khí nén. Không để dính -Tháo rời ty đẩy; xăng, dầu mỡ.
-Tháo Píston, cúp ben, lo xo. Tháo xylanh công tác ly hợp 1 Tháo các giắc co đường ống dầu Clê 12 2 Tháo xylanh công tác ly hợp Tròng 13 Tháo rời các chi tiết của xylanh công tác ly hợp (xylanh phụ) -Tháo ty đẩy Clê 14 3 -Tháo phớt cao su chắn bụi Tuốc nơ vít Không để dính xăng, dầu mỡ -Tháo piston, lò xo Khí nén 3. Tháo bộ ly hợp 7 1 Tháo hộp số ra khỏi xe Tháo cụm vỏ ly hợp,đĩa ép và ma Khẩu12-14 Đánh dấu, nới đều 2 sat 3 Tháo lò xo, vòng bi tì Tháo càng cua,va chụp cao su che Tay, kìm 3 bụi 1. Sửa chữa ly hợp ma sát 1.
Sửa chữa đĩa ly hợp a. Hư hỏng và kiểm tra - Hư hỏng chính của đĩa ly hợp: nứt, mòn các tấm ma sát và lỏng các đinh tán, đĩa cong vênh, lò xo gãy yếu, moayơ mòn cháy then hoa. - Kiểm tra: dùng thước cặp và đồng hồ so để đo độ mòn và vênh của đĩa ly hợp và so với tiêu chuẩn kỹ thuật (chiều cao tấm ma sát so với đinh tán không nhỏ hơn 0,3 mm, độ vênh của đĩa ly hợp không lớn hơn 0,8 mm trên toàn bộ chu vi). Quan sát các vết nứt, vỡ của ly hợp và các đinh tán bị lỏng.1- Sơ đồ kiểm tra đĩa ly hợp a- Kiểm tra mòn tấm ma sát b- Kiểm tra cong, vênh đĩa ly hợp b.
Sửa chữa đĩa ly hợp - Tấm ma sát nứt, mòn quá giới hạn cho phép phải thay mới. Thay tấm ma sát và tán các đinh tán. - Đĩa ly hợp bị cong, vênh quá giới hạn cho phép có thể nắn hết vênh bằng dụng cụ chuyên dùng. - Đĩa ly hợp bị nứt, mòn phần then hoa quá giới hạn cho phép phải thay mới cả bộ ly hợp.
Đồng hồ so Cần nắn 1. Sửa chữa vỏ ly hợp và các lò xo ép a. Hư hỏng và kiểm tra - Hư hỏng: Vỏ ly hợp bị nứt, vênh móp. Các lò xo ép bị gãy, yếu và mòn.
Đệm cách nhiệt mòn, vỡ - Kiểm tra: dùng kính phóng đại để kiểm tra các vết nứt của vỏ, lò xo và dùng thước cặp đo độ dài của lò xo so với tiêu chuẩn kỹ thuật (không lớn hơn 3 mm). Sửa chữa vỏ ly hợp và lò xo ép Vỏ bị nứt có thể hàn đắp vá sửa nguội. Các lò xo ép và đệm cáh nhiệt mòn, yếu quá giới hạn cho phép đều được thay thế. Sửa chữa đĩa ép và bề mặt phẳng của bánh đà a.
Hư hỏng và kiểm tra - Hư hỏng của đĩa ép và bề mặt bánh đà: Mòn vênh bề mặt, nứt chờn hỏng lỗ ren và các gờ lắp đòn mở. - Kiểm tra: Dùng đồng hồ so đo độ mòn vênh (hình 3.3) của bề mặt đĩa ép và bánh đà (độ vênh không lớn hơn 0,2 mm) và dùng kính phóng đại để kiểm tra các vết nứt. Sửa chữa Đĩa ép và bề mặt phẳng bánh đà. Bề mặt phẳng của bánh đà bị vênh quá giới hạn cho phép tiến hành tiện hoặc mài phẳng hết vênh, các lỗ ren nưt chờn hỏng có thể hàn đắp và tarô ren mới.3 - Kiểm tra bề mặt bánh đà Đĩa ép mòn vênh bề mặt quá giới và đĩa ép hạn cho phép tiến hành tiện hoặc mài phẳng hết vênh, đĩa ép mòn và nứt nhiều càn phải thay thế.