Chương I này sẽ giới thiệu với ngưởi học một sò nội dung chinh nhu sau: - Khải niệm dự án. dụ àn đầu lư xây dựng; - Phân loại dự án dâu tư xảy dựng; - Dặc diêm cùa dự án đẩu tư xây dựng; • Quan lý dự án đâu tu xây dựng; - Các đôi lượng tham gia vào dụ án đâu tư xày dựng; - Các vân bán pháp lý liên quan đến quán lý. thực hiện dự ãn đầu tư xây dựng. DỤ'ÁN ĐÀU TƯ XÂY DỤ NG 1.
Dự án là gì? Theo "Câm nang các kicn thức cơ bán vê quan lý dự án" cua Viện Nghiên cứu Quan lý dự ân Quốc tê (PMI) thì: "Dự án là su nỏ lực tựm thời dược thực hiện dè tạo ra một sán phàm hoác dịch vụ duy nhất". Theo định nghĩa nãy. dự án có 2 dặc tính: • Tính tạm thời (hay có thời hạn): Nghía là mọi dự án đểu có điếm bất đầu và kết thúc xác định. Dự án kẽt thúc khi mục tiêu dụ án đi» được hoặc khi đà xác đinh được rõ ràng là mục tiêu không chẽ đạt được vả dụ án dược châm dứt.
Trong mọi trưởng họp. độ dâi cùa một dự án lâ xác định, dự án không phái là một cô găng liên tục, liên tiẽp. • Tính duy nhât: Nghía là sán phàm hoặc dịch vụ duy nhât đó khác biệt so với những san phẩm đù có hoặc dụ án khác. Dự án liên quan den việc gi đó chưa tửng lãm trưởc đày và do vậy là duy nhất.
Theo dinh nghĩa cùa Tò chức Quốc tè vê tiêu chuân ISO. trong tiêu chuàn ISO 9000:2000 và theo tiêu chuần Việt Nam (TCVN ISO 9000:2000) thì dự án được xác 13 định nghía như sau: Dự án là một quá trinh đơn nhất, gôm một tập hợp các hoạt động cớ phôi hợp và kiêm soát, có thời hạn bãt đâu và két thúc, được tiên hãnh đê đạt được mục tiêu phủ hợp với cãc yêu câu quy định, bao gôm cá các ràng buộc VC thời gian, chi phi vã nguồn lực. Dự tin đầu tư xây dụng lù gì? Dụ án đâu tư xây dựng gợi tàt lâ Dự ãn xây dựng được định nghía trong Luật Xây dựng hiện hành như sau: [I I "Lã tập hợp các đề xuất cỏ liên quan đến việc sư dụng vốn đế tiến hành hoạt động xây dựng đê xây dụng mới, sữa chùa, cãi tạo cõng trinh xây dựng nhàm phát triển, duy tri, nâng cao chât lượng còng trình hoặc sàn phâm, dịch vụ trong thời hạn và chi phi xác định, ơ giai đoạn chuàn bi dư án đâu tư xây dựng, dư án dược thê hiện thông qua Báo cáo nghiên cứu tiền khá thi đầu tư xây dựng, Báo cáo nghiên cửu khá thi đầu tư xây dựng hoặc Báo cảo kinh tế - kỳ thuật đau tu xây dụng". Như vậy có the hiêu dự ãn xây dựng bao gôm hai nội dưng là dâu tư và hoạt dộng xây dưng.
Nhưng do dặc diem cùa các dư án xây dưng bao giờ cũng yêu câu cỏ một diện lich nhất định, ó một địa điếm nhất định (bao gồm đắt. khoáng không, mặt nước, mặt biên và thềm lục địa) do đó cỏ thê biêu diễn dự án xây dựng như sau: Hình I. Hiéu diễn dặc diêm dự ùn xây dựng Dựa vào hĩnh I. I ta thấy đặc diem một dụ án xây dimg bao gồm các vấn đề sau: • Ke hoạch: Tính kế hoạch dirợc the hiện rõ qua các mục dích được xãc dinh, các mục đích này phai được cụ thê hóa thành các mục tiêu và dự án chi hoàn thảnh khi các mục tiêu cụ the đà đạt được.
• Tiên: Đó chính lã sự bỏ vòn dê xây dưng cõng trình. Nêu coi phân "Ke hoạch cua dư án” lã 14 phần linh thần, thi "Tiền" được coi lủ phần vật chắt có tinh quyết định sự thành còng cùa dụ án. • Thời gian: Thời gian rat can thiết đẽ thực hiện dự án. nhung thời gian cỏn đồng nghía vời cơ hội cùa dự án.
Dây cùng lã một đặc diem rất quan trọng cằn được quan tâm. • Đất: Đắt cũng lã một yểu tổ vặt chất hết sửc quan trọng. Dãy lã một lãi nguyên đặc biệt quý hiếm. Dấl ngoài các giả trị về địa chãi, còn có giả trị về vị trí.
địa lý, kinh te. môi trường, xã hội. Vì vây, quy hoạch, khai thác và sứ dụng dàt cho các dự án xây dựng có những đặc diêm và yêu càu riêng, cản het sức lưu ý khi thực hiện dự án xây dựng • San phàm cua dự ân xây dụng: Săn phẩm cùa dự án xây dựng có thè là: - Xây dựng cõng trình mỡi. sửa chừa công trinh cù.
- Mơ rộng, nàng cap công trinh cũ. Nhâm mục đích phát triên, duy tri hoặc nâng cao chat lượng công trinh trong một thời hạn nhàt định. Một đặc đièm cua sán phàm dụ án xảy dựng lả sán phâm đứng có djnh và chiêm một diện tích đát nhát định. Sàn phâm không dơn thuần lã sự sớ hừu cùa chú đầu tư mã nó có một ý nghĩa xà hội sâu sắc.
Các công trinh xây dựng cỏ tãc động rất lớn vào mỏi trướng sinh thái và vào cuộc sống cộng đủng cùa dân cư, các tác dộng vé vật chât và tinh thán trong một thời gian rât dài. Vi vậy, cân đặc biệt lưu ỷ khi thiêt ke và thi công các cõng trình xây dựng. • Còng trình xây dựng Công trinh xây dựng lâ sàn phâm cùa dự án đàu tư xây dựng, dược tạo thành hơi sức lao động cùa con người, vật liệu xây dựng, thiết bị láp đột vào cõng trinh, được liên kết định vị với đât, có thê bao gôm phán dưới mật đât, phàn trên mặt đât. phân dưới mặt nước vã phần trên mặt nước, được xây dựng theo thiết kể.
Công trinh xây dựng bao gồm công trinh xây dựng công cộng, nhà ơ, công trình công nghiệp, giao thòng, thúy lựi. nâng lượng và các công trinh khác. Cõng trình xây dựng bao gôm một hạng mục hoặc nhiêu hợng mục công trinh, năm trong dây chuyền công nghệ đồng bộ. hoãn chinh được nêu trong dự án.
Như vậy công trinh xảy dụng là mục tiêu và là mục đích cùa dự án. nó có một đặc điểm riêng đó là: - Các công trinh xảy dựng là mục đích cùa cuộc sòng con người, khi nó là các công trinh xây dựng dân dụng như: nhà ớ. khách sạn. 15 - Cảc công trình xây dựng lả phương tiện cùa cuộc sống khi nó là cảc công trinh xây dựng cơ sờ đê tạo ra các sán phàm khác nhir: xây dụng còng nghiệp, giao thòng, thúy lợi,.
Một cách chung nhât có the Ilicu dự án là một lĩnh vực hoạt dộng dặc thú, một nhiệm vụ cụ thê cân phái được thực hiên vủi phương pháp riêng, nguồn lục ricng và theo một kê hoạch tiền độ xác định. Phân loại dụ án đẩu tir xây dụng l. Theo công nàng phục vụ cùa dự án, tinh chắt chuyên ngành, mục đích quàn lý cua công trình thuộc dự án a) Dự ủn dâu lư xã V dựng cõng trình dãn dụng: Dự án dâu tư xây dụng cóng trình nhà ờ. gôm nhà ơ chung cu.
nhã ớ tập thê, nhà ờ riêng lẽ (trù nhã ờ riêng lẽ của hộ gia đinh, cá nhãn). Dự án đằu tư xây dựng công trình cõng cộng: - Dự án đầu tư xây dụng cõng trinh giáo dục. đào tạo, nghiên cứu: Trường học, các Trung tâm nghiên cửu khoa học. - Dụ án đâu tư xây dựng còng trinh y tè: Trạm y té, Bệnh viện,.
- Dự án đầu tư xây dựng cõng trinh thế thao: Sân vận động. Nhà thi đấu. - Dụ án đâu tư xây dựng còng trinh vãn hóa: Nhà vãn hóa. - Dự án đầu tư xây dựng cõng trinh tỏn giáo, tin ngưỡng: Đinh, Chúa.
- Dụ án dâu tu xây dựng công trinh thương mại, dịch vụ: Trung tâm thương mại, Rạp chiểu phim. - Dự ãn đầu tu xây dựng công trinh trụ sơ. văn phông làm việc: Trụ sò các Bộ. trụ sơ các tinh, huyện,.
- Dự án đâu tư xây dựng phục vụ dân sinh khác. b) Du án dâu lư xây dựng công trình công nghiệp Dự án dằư tư xây dựng công trinh cóng nghiệp là dự ãn dược đẩu tư xây dựng nhàm phục vụ cho việc khai thác, sán xuảt ra các loại nguyên liệu, vật liệu, san phàm, năng lining, gom: - Dự án đầu tư xây dựng cóng trinh sán xuất vật liệu xây dựng, sán phằm xây dựng: Nhà máy sán xuât gạch, Nhà máy bê tông dúc sần,. - Dụ ãn đầu tir xây dựng công trinh luyện kim và cơ khi che tạo: Nhã máy gang thép. - Dự án đâu tư xây dựng công trình khai thác mó và chế biên khoáng sân: Nhà mây lọc dầu.
16 - Dự án đầu lư xây dựng cõng trinh dầu khi: Gian khoan dâu. - Dự ãn dầu tư xảy dựng công trinh năng lượng: Nhà máy diện gió. Nhà máy điện mặt tròi,. - Dự án đầu tư xây dựng cõng trinh hóa chắt: Nhà máy hóa chắt.
Nhà máy sản xuắt phân bón. - Dự án đầu tư xây dụng công trinh cóng nghiệp nhẹ thuộc các linh vực thục phẩm, sán phàm ticu dùng, san phâm nông, thúy và hái sán: Nhà máy chẽ biên thủy sán. - Dự án đâu tư xây dựng còng trinh sứ dụng cho mục dich còng nghiệp khác. c) Dự án đáu lư xây dựng công trinh hự tâng kỳ thuật Dụ án đâu tư xây dụng công trình hạ tàng kỹ thuật là các dụ án dược đâu tư xây dựng nhâm cung cap các tiện ích hg tâng kỹ thuật, gôm: - Dự án đầu tư xây dụng cõng trinh cẩp nước: Nhã máy nước.
Trạm xú lý nước thái. - Dự án đâu tư xảy dựng công trinh thoát nước: Hộ thông đường õng ticu thoát nước. - Dự án đau tu xây dựng công trinh xứ lý chất thái rủn: Nhã mây xứ lý rác thãi. Nhã máy tái chè nhụa,.
- Dự án đâu tư xây dựng công trinh chiếu sáng công cộng: Hộ thống đèn đường. Hệ thông chiếu sáng khu vui chơi cõng cộng. - Dự án đầu tư xây dựng cõng viên cây xanh: Các cõng viên cõng cộng. • Dự án dầu tư xây dựng nghĩa trang, nhã tang le.
- Dự án dâu tư xây dựng còng trinh nhà đé xe, sàn bãi đê xe. - Dự án đầu tư xây dựng công trinh hạ tầng kỳ thuật viễn thông thụ động: Trạm thu phát sóng, Trạm truyền tin,. - Dự ãn đầu tư xây dựng công trinh nham cung cãp cãc tiện ích hạ tang kỳ thuật khác.