SỞ LAO ĐỘNG THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI HÀ NAM TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ HÀ NAM GIÁO TRÌNH Mô đun: Bảo dưỡng, vận hành máy thu hoạch thông dụng II NGHỀ: CƠ ĐIỆN NÔNG THÔN TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG/ TRUNG CẤP (Ban hành kèm theo Quyết định số: 285/QĐ - CĐN ngày 21 tháng 7 năm 2017 của Trường Cao đẳng nghề Hà Nam) Hà Nam, năm 2017 1 TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN: Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo nghề và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. 2 LỜI NÓI ĐẦU Hiện nay, việc dạy nghề cho học sinh tốt nghiệp trung học cơ sở và trung học phổ thông đang rất phát triển và thu được những kết quả nhất định. Tuy nhiên việc đào tạo nghề cho học sinh hiện nay còn gặp rất nhiều khó khăn và hạn chế.
Một trong những khó khăn đó là thiếu tài liệu, giáo trình để giảng dạy và học tập. Nhận thức được tầm quan trọng và những khó khăn trong công tác đào tạo nghề Cơ điện nông thô, khoa Động lực tiếp tục biên soạn giáo trình mô đun: Bảo dưỡng vận hành máy thu hoạch thông dụng II với mục đích giúp cho giáo viên và học sinh có tài liệu để giảng dạy và học tập. Giáo trình được biên soạn theo nội dung của chương trình khung đào tạo nghề Cơ điện nông thôn đã ban hành. Nội dung của giáo trình trình bày ngắn gọn những kiến thức, kỹ năng cơ bản về sửa chữa các loại máy canh tác thông dụng.
Mỗi bài trong giáo trình được chia làm hai phần: Phần một là kiến thức cần thiết để thực hiện công việc, phần hai là các bước và cách thức thực hiện một công việc cụ thể. Trong mỗi phần đều có các chú ý về việc rèn luyện kỹ năng, hình ảnh minh họa và thực hành trên thiết bị cụ thể theo quy định Trong quá trình thực hiện biên soạn giáo trình không tránh khỏi những thiếu xót, rất mong được sự đóng góp ý kiến của các bạn đọc và đồng nghiệp. Mọi ý kiến đóng góp xin gửi về khoa Động lực Trường Cao đẳng nghề Cơ điện Phú Thọ. Hà Nam, ngày….
năm 2017 Tham gia biên soạn 1 ThS. Nguyễn Đình Hoàng Chủ biên 2 ThS. Nguyễn Thanh Tùng Thành viên 3 KS. Phan Hưng Long Thành viên 4 ThS.
Nguyễn Thị Thu Hằng Thành viên 5 KS. Nguyễn Quang Hiển Thành viên 3 MỤC LỤC ĐỀ MỤC TRANG Lời nói đầu 1 Mục lục 2 Tên mô đun: Bảo dưỡng vận hành máy thu hoạch thông 3 dụng II Bài 1: Bảo dưỡng, vận hành máy gặt đập liên hoàn 5 Bài 2: Bảo dưỡng, vận hành máy thu hoạch ngô 50 Tài liệu tham khảo. 72 \ 4 MÔ ĐUN 34: Bảo dưỡng vận hành máy thu hoạch thông dụng II Vị trí, ý nghĩa, vai trò của mô đun - Mô đun được thực hiện sau khi học xong các môn học, môđun sau: Chính trị. Giáo dục thể chất.
Giáo dục quốc phòng – An ninh. Tin học ,Ngoại ngữ, Điện kỹ thuậtCơ kỹ thuật. Vật liệu kỹ thuật Dung sai lắp ghép và đo lường kỹ thuật. Vẽ kỹ thuật.
An toàn lao động và bảo vệ môi trường. Thực hành nguộicơ bản. Thực hành hàn cơ bảnAuto Cad. Tổ chức quản lý sản xuấtKinh doanh thiết bị nông nghiệp.
Bảo dưỡng, sửa chữa động cơ đốt trong. Bảo dưỡng, sửa chữa hệ thống nhiên liệu. Bảo dưỡng, sửa chữa hệ thống điện máy kéo I. Bảo dưỡng, sửa chữa hệ thống truyền lực máy kéo.
Bảo dưỡng, sửa chữa hệ thống di chuyển máy kéo. Bảo dưỡng, sửa chữa hệ thống điều khiển máy kéo, Bảo dưỡng, sửa chữa hệ thống nâng hạ thủy lực,… Bảo dưỡng vận hành máy canh tác chuyên dụng. - Là mô đun có ý nghĩa rất quan trọng giúp học viên hoàn thiện, tổng hợp các khối kiến thức đã học. Qua đó vận dụng một số kiến thức đã học để kiểm tra, bảo dưỡng và sửa chữa các hiện tượng hư hỏng trên các loại máy canh tác thông dụng.
- Giúp cho học viên hình thành kỹ năng tháo lắp, kiểm ta, bảo dưỡng và sửa chữa các hư hỏng trên một số loại máy canh tác. Mục tiêu của mô đun + Trình bày cấu tạo, nguyên lý làm việc các bộ phận, hệ thống trên máy canh tác. + Kiểm tra, bảo dưỡng, sửa chữa được các hư hỏng của các bộ phận, hệ thống trên máy canh tác đúng trình tự đảm bảo yêu cầu kỹ thuật. + Thực hiện công việc đảm bảo an toàn và vệ sinh công nghiệp.
Nội dung chính của mô đun 5 Bài 1: Bảo dưỡng, vận hành máy gặt đập liên hoàn I. Mục tiêu thực hiện: - Trình bày được cấu tạo, nguyên lý hoạt động các loại máy gặt đập liên hoàn; - Vận hành được LHM gặt đập liên hoàn đúng quy trình, đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật thu hoạch lúa; - Bảo dưỡng, sửa chữa được những hư hỏng nhỏ của các loại máy gặt đập liên hoàn thông dụng; - Rèn luyện tính cẩn thận, sáng tạo; áp dụng công nghệ mới. Nhiệm vụ: HiÖn nay trªn thÕ giíi thu ho¹ch lóa nãi chung vµ lóa n- íc nãi riªng vÉn song song tån t¹i hai ph- ¬ng ph¸p thu ho¹ch mét vµ nhiÒu giai ®o¹n. ViÖc ¸p dông ph- ¬ng ph¸p nµo tuú thuéc vµo yÕu tè kh¸ch quan vÒ ®ång ruéng, nh©n c«ng lao ®éng trong n«ng nghiÖp, tr×nh ®é c«ng nghiÖp chÕ t¹o m¸y phôc vô n«ng nghiÖp vµ tËp qu¸n canh t¸c ë mçi n¬i, mçi vïng.
Ph- ¬ng ph¸p thu ho¹ch mét giai ®o¹n Ph- ¬ng ph¸p thu ho¹ch mét giai ®o¹n lµ ph- ¬ng ph¸p hiÖn ®¹i tiªn tiÕn. Toµn bé kh©u thu ho¹ch ®- îc thùc hiÖn b»ng m¸y liªn hîp thu ho¹ch. Khi lµm viÖc, ®ång thêi cïng mét lóc m¸y thùc hiÖn c¸c c«ng viÖc sau: - V¬ gom, c¾t gÆt vµ chuyÓn t¶i c©y lóa vµo bé phËn ®Ëp (tuèt) h¹t; - §Ëp (tuèt) h¹t; - Lµm s¹ch s¶n phÈm h¹t; - Thu gom h¹t vµo thïng chøa hoÆc ®ãng bao; - R¶i r¬m thµnh hµng (hoÆc theo khèi) trªn ®ång. Trong ®iÒu kiÖn ®Þa h×nh c¸c vïng trång lóa n- íc ta rÊt ®a d¹ng, ®ång ruéng ch- a ®- îc quy ho¹ch nªn kh«ng ph¶i ®Þa bµn nµo còng cã thÓ sö dông ®- îc lo¹i m¸y liªn hîp nµy.
MÆt kh¸c nguån nh©n lùc ë mçi n¬i còng kh¸c, do vËy viÖc chän lùa ph- ¬ng ph¸p thu ho¹ch vµ lo¹i m¸y ph¶i c¨n cø vµo ®iÒu kiÖn cô thÓ cña tõng vïng, tõng ®Þa ph- ¬ng. Riªng t¹i §BSCL c¶ hai ph- ¬ng ph¸p nµy ®Òu cã - u thÕ vµ kh¶ n¨ng ph¸t triÓn nh- nhau. Nªn - u tiªn ph- ¬ng ph¸p mét giai ®o¹n ë c¸c vïng ruéng tËp trung lín, vïng míi khai hoang, ë c¸c n«ng tr- êng. Cßn t¹i n¬i ®«ng d©n, ven thÞ nªn chó träng ph- ¬ng ph¸p nhiÒu giai ®o¹n.
§iÒu quan träng lµ ph¶i cã c¸c m¸y phï hîp nhÊt cho tõng lo¹i ph- ¬ng ph¸p trong ®iÒu kiÖn ViÖt Nam. Ph- ¬ng ph¸p thu ho¹ch nhiÒu giai ®o¹n Ph- ¬ng ph¸p thu ho¹ch nµy t¸ch h¼n viÖc c¾t gÆt, ®Ëp (tuèt) t¸ch h¹t vµ lµm s¹ch s¬ bé thµnh c¸c c«ng ®o¹n riªng biÖt. øng víi mçi c«ng ®o¹n cã c«ng cô vµ m¸y c«ng t¸c riªng rÏ, ho¹t ®éng ®éc lËp. Ph- ¬ng ph¸p nµy cã thÓ thùc hiÖn kÕt hîp lao ®éng thñ c«ng hoÆc cã thÓ thùc hiÖn b»ng m¸y.
ë nh÷ng n- íc cã tr×nh ®é CGH thÊp ph- ¬ng ph¸p thu 6 ho¹ch nµy ®- îc ¸p dông lµ chñ yªó. Tuy nhiªn ë nh÷ng n- íc cã tr×nh ®é CGH cao ph- ¬ng ph¸p nµy vÉn ®- îc ¸p dông nh- ng víi tØ lÖ thÊp h¬n so víi ph- ¬ng ph¸p thu ho¹ch mét giai ®o¹n. Nh- îc ®iÓm cña ph- ¬ng ph¸p thu ho¹ch nµy lµ ph¶i tiÕn hµnh thu ho¹ch lóa theo nhiÒu c«ng ®o¹n nªn: - TØ lÖ tæn thÊt h¹t qua c¸c c«ng ®o¹n c¾t gÆt, gom, vËn chuyÓn cao; - Tèc ®é thu ho¹ch chËm, thêi vô bÞ kÐo dµi, cµng lµm t¨ng kh¶ n¨ng r¬i rông, mÊt m¸t; - TÝnh chÊt thêi vô c¨ng th¼ng, ®ßi hái nhiÒu nh©n lùc thùc hiÖn c¸c c«ng ®o¹n. ë n- íc ta tõ tr- íc ®Õn nay ¸p dông ph- ¬ng ph¸p thu ho¹ch nµy lµ chñ yÕu.
VÒ l©u dµi ph- ¬ng ph¸p nµy cßn tiÕp tôc tån t¹i, bëi nã cã c¸c - u ®iÓm sau ®©y: - Cã thÓ nhanh chãng n©ng cao tr×nh ®é CGH c¸c kh©u riªng biÖt trong thu ho¹ch mµ vèn ®Çu t- ban ®Çu kh«ng lín. HiÖn nay kh©u ®Ëp vÒ c¬ b¶n ®· ®- îc c¬ giíi ho¸. HÖ thèng m¸y thu ho¹ch cÇn ®- îc trang bÞ thªm c¸c m¸y gÆt. - Mçi m¸y gÆt vµ m¸y ®Ëp chØ thùc hiÖn mét c«ng ®o¹n riªng biÖt, nªn cã kÕt cÊu gän nhÑ, dÔ khu©n v¸c, dÔ léi ®ång vµ thao t¸c trªn ruéng hÑp.
ë c¸c tØnh §BSH vµ Trung du, MiÒn nói, ®Æc ®iÓm nµy rÊt quan träng, quyÕt ®Þnh kh¶ n¨ng øng dông m¸y gÆt trong s¶n xuÊt. Cßn ë §BSCL, tuy kh«ng gi÷ vai trß quan träng, song tÝnh c¬ ®éng cña m¸y còng ph¸t huy tèt t¸c dông t¹i c¸c ch©n ruéng nÒn yÕu, lÇy léi, dÔ chuyªn chë di chuyÓn ®Þa bµn. - Cã chi phÝ n¨ng l- îng thÊp h¬n do khi lµm viÖc trªn ®ång kh«ng ph¶i di chuyÓn c¶ bé phËn ®Ëp lóa vµ lµm s¹ch h¹t cång kÒnh. - Kh©u ®Ëp cã nhiÒu thuËn lîi.
Lóa sau khi gÆt ®- îc gom ®èng chê m¸y ®Ëp. Th©n c©y trë nªn kh« hÐo, h¹t dÔ rông, s¶n phÈm ®Ëp s¹ch h¬n. M¸y ho¹t ®éng tÜnh t¹i, v× thÕ dÔ n©ng cao chÊt l- îng kh©u ®Ëp vµ lµm s¹ch. ¦u, nh-îc ®iÓm cña m¸y thu ho¹ch lóa liªn hîp a.
¦u ®iÓm - Trong cïng thêi gian thùc hiÖn nhiÒu c«ng ®o¹n trªn cïng mét lo¹i m¸y. - Ph- ¬ng ph¸p thu ho¹ch nµy cho n¨ng suÊt thu ho¹ch cao, thêi gian thu ho¹ch ng¾n vµ chi phÝ thu ho¹ch thÊp h¬n so víi ph- ¬ng ph¸p thu ho¹ch nhiÒu giai ®o¹n. - Gi¶m ®- îc l- îng tæn thÊt h¹t trong thu ho¹ch; - Gi¶m ®- îc nhiÒu c«ng lao ®éng.