Giáo Trình AutoCAD Nghề Cắt Gọt Kim Loại Trình Độ Cao Đẳng Năm 2020

Giáo trình AutoCAD cắt gọt kim loại trình độ cao đẳng năm 2020 tại trường cao đẳng dầu khí, cung cấp kiến thức chuyên sâu và thực tiễn.

• Tác giả: Lê Anh Dũng
• Trường học: Trường Cao Đẳng Dầu Khí
• Chuyên ngành: Cắt Gọt Kim Loại
• Đề tài: Giáo Trình AutoCAD Cắt Gọt Kim Loại
• Loại tài liệu: giáo trình
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Vũng Tàu

Mục lục chi tiết

• LỜI GIỚI THIỆU
• 1. CHƯƠNG 1: CÁC KHÁI NIỆM CƠ BẢN
• 1.1. GIỚI THIỆU AUTO CAD
• 1.2. KHỞI ĐỘNG AUTO CAD
• 1.3. CẤU TRÚC MÀN HÌNH ĐỒ HỌA
• 1.4. THANH CÔNG CỤ (TOOLBAR)
• 1.5. ĐIỀU KHIỂN CÁC DANH MỤC (MENU BAR)
• 1.6. CÁC CHỨC NĂNG CỦA CÁC HỘP THOẠI VỀ FILE
• 1.7. GHI BẢN VẼ THÀNH FILE (LỆNH SAVE, SAVE AS, QSAVE)
• 1.8. XUẤT BẢN VẼ THÀNH FILE (LỆNH EXPORT)
• 1.9. MỞ BẢN VẼ CÓ SẴN TRÊN ĐĨA (LỆNH OPEN)
• 1.10. THOÁT KHỎI AUTOCAD (LỆNH QUIT, HAY EXIT)
• 2. CHƯƠNG 2: NHẬP ĐIỂM TRONG AUTOCAD 2D
• 2.1. TẠO BẢN VẼ MỚI
• 2.2. CÁC ĐỐI TƯỢNG 2D CỦA AUTO CAD
• 2.3. CÁC PHƯƠNG PHÁP NHẬP TỌA ĐỘ ĐIỂM
• 3. CHƯƠNG 3: SỬ DỤNG CÁC LỆNH VẼ TRONG AUTOCAD
• 3.1. VẼ ĐOẠN THẲNG (LỆNH LINE)
• 3.2. VẼ ĐƯỜNG TRÒN (LỆNH CIRCLE)
• 3.3. VẼ CUNG TRÒN (LỆNH ARC)
• 3.4. VẼ ĐIỂM LỆNH POINT
• 3.5. VẼ HÌNH ĐA GIÁC ĐỀU (LỆNH POLYGON)
• 3.6. VẼ HÌNH CHỮ NHẬT (LỆNH RECTANGLE)
• 4. CHƯƠNG 4: CÁC LỆNH HIỆU CHỈNH BẢN VẼ TRONG AUTOCAD
• 4.1. DỜI ĐỐI TƯỢNG LỆNH MOVE
• 4.2. XÉN MỘT PHẦN ĐỐI TƯỢNG LỆNH TRIM
• 4.3. XÉN MỘT PHẦN ĐỐI TƯỢNG GIỮA HAI ĐIỂM CHỌN LỆNH BREAK
• 4.4. KÉO DÀI ĐỐI TƯỢNG LỆNH EXTEND
• 4.5. QUAY ĐỐI TƯỢNG QUANH 1 ĐIỂM LỆNH ROTATE
• 4.6. PHÉP TỈ LỆ LỆNH SCALE
• 4.7. THAY ĐỔI CHIỀU DÀI ĐỐI TƯỢNG LỆNH LENGTHEN
• 4.8. PHÉP DỜI VÀ KÉO DÀI ĐỐI TƯỢNG LỆNH STRETCH
• 5. CHƯƠNG 5: GHI VÀ HIỆU CHỈNH VĂN BẢN TRONG BẢN VẼ AUTOCAD
• 5.1. TẠO KIỂU CHỮ (LỆNH STYLE)
• 5.2. NHẬP ĐOẠN VĂN BẢN VÀO BẢN VẼ LỆNH MTEXT
• 5.3. KIỂM TRA LỖI CHÍNH TẢ (LỆNH SPELL)
• 6. CHƯƠNG 6: GHI VÀ HIỆU CHỈNH KÍCH THƯỚC TRONG BẢN VẼ AUTOCAD
• 6.1. THÀNH PHẦN KÍCH THƯỚC
• 6.2. TRÌNH TỰ GHI KÍCH THƯỚC
• 6.3. CÁC NHÓM LỆNH GHI VÀ HIỆU CHỈNH KÍCH THƯỚC
• 6.4. GHI KÍCH THƯỚC THEO ĐƯỜNG DẪN (LỆNH LEADER)
• 6.5. GHI KÍCH THƯỚC BÁN KÍNH
• 6.6. GHI KÍCH THƯỚC ĐƯỜNG KÍNH
• 6.7. GHI TỌA ĐỘ ĐIỂM LỆNH DIMORDINATE
• 6.8. GHI CHUỖI KÍCH THƯỚC SONG SONG LỆNH DIMBASELINE
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về Giáo Trình AutoCAD Cắt Gọt Kim Loại 2020

Giáo trình AutoCAD Cắt Gọt Kim Loại 2020 được biên soạn nhằm cung cấp kiến thức cơ bản và nâng cao cho sinh viên ngành cơ khí. Nội dung giáo trình bao gồm các khái niệm, lệnh vẽ và hiệu chỉnh trong AutoCAD, giúp sinh viên nắm vững kỹ năng thiết kế bản vẽ kỹ thuật. Tài liệu này không chỉ phục vụ cho việc học tập mà còn là nguồn tham khảo quý giá cho các kỹ sư trong ngành.

1.1. Mục tiêu của giáo trình AutoCAD

Giáo trình hướng đến việc trang bị cho sinh viên những kiến thức cần thiết về phần mềm AutoCAD, từ cơ bản đến nâng cao, giúp họ tự tin trong việc thực hiện các bản vẽ kỹ thuật.

1.2. Đối tượng sử dụng giáo trình

Giáo trình này được thiết kế cho sinh viên cao đẳng ngành cơ khí, những người đang theo học các môn liên quan đến thiết kế và chế tạo.

II. Thách thức trong việc học AutoCAD Cắt Gọt Kim Loại

Việc học AutoCAD không chỉ đơn thuần là nắm vững các lệnh mà còn yêu cầu sinh viên phải có khả năng tư duy thiết kế và giải quyết vấn đề. Nhiều sinh viên gặp khó khăn trong việc áp dụng lý thuyết vào thực tiễn, đặc biệt là trong ngành cắt gọt kim loại.

2.1. Khó khăn trong việc sử dụng phần mềm

Nhiều sinh viên không quen với giao diện và các lệnh của AutoCAD, dẫn đến việc mất thời gian trong quá trình học tập.

2.2. Thiếu kinh nghiệm thực hành

Sinh viên thường thiếu cơ hội thực hành trên máy tính, điều này ảnh hưởng đến khả năng áp dụng kiến thức vào thực tế.

III. Phương pháp học hiệu quả với AutoCAD

Để học AutoCAD hiệu quả, sinh viên cần áp dụng các phương pháp học tập tích cực. Việc thực hành thường xuyên và tham gia các buổi thảo luận nhóm sẽ giúp củng cố kiến thức và kỹ năng.

3.1. Thực hành thường xuyên

Thực hành là cách tốt nhất để ghi nhớ các lệnh và quy trình trong AutoCAD. Sinh viên nên dành thời gian mỗi ngày để luyện tập.

3.2. Tham gia thảo luận nhóm

Thảo luận nhóm giúp sinh viên trao đổi kiến thức và giải quyết các vấn đề khó khăn trong quá trình học tập.

IV. Ứng dụng thực tiễn của AutoCAD trong ngành cơ khí

AutoCAD là công cụ không thể thiếu trong ngành cơ khí, giúp thiết kế và chế tạo các sản phẩm chính xác. Việc sử dụng AutoCAD trong thực tế giúp sinh viên hiểu rõ hơn về quy trình sản xuất và thiết kế.

4.1. Thiết kế bản vẽ kỹ thuật

Sinh viên có thể sử dụng AutoCAD để tạo ra các bản vẽ kỹ thuật chi tiết, phục vụ cho quá trình sản xuất.

4.2. Tối ưu hóa quy trình sản xuất

Sử dụng AutoCAD giúp tối ưu hóa quy trình thiết kế, giảm thiểu thời gian và chi phí sản xuất.

V. Kết luận và tương lai của giáo trình AutoCAD

Giáo trình AutoCAD Cắt Gọt Kim Loại 2020 là tài liệu quan trọng cho sinh viên ngành cơ khí. Với sự phát triển không ngừng của công nghệ, việc cập nhật và cải tiến giáo trình là cần thiết để đáp ứng nhu cầu thực tế.

5.1. Tầm quan trọng của việc cập nhật giáo trình

Cập nhật giáo trình giúp sinh viên tiếp cận với các công nghệ mới và phương pháp thiết kế hiện đại.

5.2. Hướng phát triển trong tương lai

Giáo trình sẽ tiếp tục được cải tiến để phù hợp với xu hướng phát triển của ngành cơ khí và nhu cầu của thị trường lao động.

Nội dung chính

TỔNG QUAN VỀ GIÁO TRÌNH AUTOCAD (NGHỀ CẮT GỌT KIM LOẠI - TRÌNH ĐỘ CAO ĐẲNG)

Tổng quan về giáo trình (250-300 từ)

Giáo trình môn học AutoCAD (Mã số môn học: CG19MH01) được ban hành kèm theo Quyết định số 186/QĐ-CĐDK ngày 25 tháng 03 năm 2020 của Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Dầu khí (thuộc Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Việt Nam, trụ sở tại tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu). Tài liệu do tập thể giảng viên tổ bộ môn Cơ khí biên soạn, gồm ông Lê Anh Dũng (Chủ biên) cùng các tác giả Trần Nam An và An Đình Quân, phục vụ đào tạo nội bộ cho sinh viên trình độ cao đẳng nghề Cắt gọt kim loại và nghề Sửa chữa thiết bị chế biến dầu khí.

Trong chương trình đào tạo, môn học có thời lượng 3 tín chỉ (tương đương 60 giờ học tập), thuộc khối môn học cơ sở chuyên môn ngành bắt buộc. Vị trí môn học được bố trí giảng dạy sau khi sinh viên đã hoàn thành các môn học chung và hai học phần cơ sở tiên quyết là Vẽ kỹ thuật 1 (CK19MH01) và Vẽ kỹ thuật 2 (CK19MH02).

Mục tiêu đào tạo của giáo trình hướng đến ba nhóm chuẩn đầu ra:

• Kiến thức (A1 - A6): Trình bày hệ thống khái niệm cơ bản, xác định tọa độ 2D, mô tả công cụ quản lý lớp (layer), nhận biết nhóm lệnh vẽ - hiệu chỉnh, quy tắc ghi văn bản và thiết lập kích thước kỹ thuật.
• Kỹ năng (B1 - B5): Vận hành thành thạo các phương pháp nhập điểm, sử dụng chính xác các lệnh dựng hình học 2D, hiệu chỉnh đối tượng, phân lớp bản vẽ và thiết lập văn bản, đường nét theo tiêu chuẩn kỹ thuật.
• Năng lực tự chủ và trách nhiệm (C1 - C3): Rèn luyện tính cẩn thận, kỷ luật thao tác, khả năng làm việc độc lập và kỹ năng hướng dẫn chuyên môn.

Giáo trình được cấu trúc theo phương pháp tiếp cận thực hành kỹ thuật, kết hợp giữa lý thuyết đồ họa máy tính 2D với quy chuẩn trình bày bản vẽ cơ khí phục vụ trực tiếp cho quá trình sản xuất và gia công chi tiết máy.

---

Nội dung kiến thức cốt lõi (500-600 từ)

[Bản vẽ mẫu / Hệ tọa độ 2D] ➔ [Lệnh dựng hình cơ bản] ➔ [Lệnh hiệu chỉnh hình học] ➔ [Văn bản & Kích thước chuẩn]
       (Chương 1 & 2)                  (Chương 3)                  (Chương 4)                   (Chương 5 & 6)

Các chương/chủ đề chính

Nội dung giáo trình được phân bổ thành 6 bài (chương) theo tiến trình logic từ thiết lập môi trường, thao tác tạo hình, hiệu chỉnh hình học đến hoàn thiện thông số kỹ thuật:

• Chương 1: Các khái niệm cơ bản (4 giờ lý thuyết): Giới thiệu chức năng phần mềm, cấu trúc màn hình đồ họa (Graphics Area, Menu Bar, Toolbar, Crosshairs, Status Line, Command Line, Screen Menu). Hướng dẫn 5 phương thức nhập lệnh (bàn phím Type-in, Pulldown menu, Toolbar, Screen menu, Shortcut menu) và quản lý tệp tin đồ họa qua các lệnh SAVE, SAVE AS, QSAVE, EXPORT, OPEN, QUIT, EXIT.
• Chương 2: Nhập điểm trong AutoCAD 2D (2 giờ: 1 lý thuyết, 1 thực hành): Hướng dẫn tạo bản vẽ mới qua hộp thoại Create New Drawing (Start from Scratch, Use a Template, Use a Wizard). Thiết lập các phương thức nhập điểm: khoảng cách trực tiếp (Direct Distance kết hợp phím F8 - chế độ ORTHO), khóa góc (Angle Override <góc), nhập điểm tương đối (From), và dò tìm điểm trực giao (Tracking tk).
• Chương 3: Sử dụng các lệnh vẽ trong AutoCAD (12 giờ: 6 lý thuyết, 5 thực hành, 1 kiểm tra): Cung cấp cú pháp và tham số của các lệnh dựng hình 2D: LINE (l), CIRCLE (c - vẽ qua tâm/bán kính, 3P, 2P, Ttr), ARC (a - vẽ cung qua 3 điểm, theo tâm, hoặc theo tiếp tuyến/bán kính), POINT (hiệu chỉnh hiển thị qua biến hệ thống pdmode, pdsize và lệnh DDPTYPE), PLINE (pline - tổ hợp đoạn thẳng, cung tròn và bề dày nét), POLYGON (pol - đa giác nội/ngoại tiếp, tùy chọn Edge), RECTANGLE / RECTANG (rec - chữ nhật vát góc Chamfer, bo góc Fillet, xác định chiều dài/rộng qua Dimensions).
• Chương 4: Các lệnh hiệu chỉnh bản vẽ trong AutoCAD (20 giờ: 9 lý thuyết, 11 thực hành): Hướng dẫn các công cụ thuộc thanh công cụ Modify: MOVE (m - dời đối tượng theo điểm cơ sở), TRIM (tr - xén đối tượng, chuyển đổi Extend qua phím Shift), BREAK (chia cắt đối tượng tại 2 điểm), EXTEND (ex - kéo dài đối tượng đến biên chặn), ROTATE (ro - quay đối tượng theo tâm và góc chuẩn hoặc Reference), SCALE (sc - tỉ lệ phóng to/thu nhỏ), LENGTHEN (len - thay đổi chiều dài bằng Delta, Percent, Total, Dynamic), STRETCH (s - co giãn hình học bằng phương thức chọn Crossing Window hoặc Crossing Polygon).
• Chương 5: Ghi và hiệu chỉnh văn bản trong bản vẽ AutoCAD (8 giờ: 4 lý thuyết, 3 thực hành, 1 kiểm tra): Thiết lập kiểu chữ bằng lệnh STYLE (quản lý font TrueType như Vni-Times và font hệ thống AutoCAD như romans.shx, simplex.shx phối hợp file dấu vn.shx; các thuộc tính Width factor, Oblique angle). Nhập văn bản đơn dòng bằng TEXT (căn lề Justify, mã ký tự đặc biệt: %%c cho đường kính $\varnothing$, %%d cho độ $^\circ$, %%p cho dung sai $\pm$, %%o gạch trên, %%u gạch dưới). Nhập văn bản đoạn bằng MTEXT qua hộp thoại Multiline Text Editor và công cụ Character Map.
• Chương 6: Ghi và hiệu chỉnh kích thước trong bản vẽ AutoCAD (14 giờ: 4 lý thuyết, 9 thực hành, 1 kiểm tra): Cấu trúc thành phần kích thước, nhóm lệnh ghi kích thước đường dẫn (LEADER), tọa độ điểm (DIMORDINATE), chuỗi kích thước song song (DIMBASELINE), đường kính, bán kính và quản lý kiểu kích thước qua hộp thoại Dimension Style Manager (chuẩn MISO-25).

Kiến thức nền tảng được xây dựng

Giáo trình xây dựng hệ thống kiến thức nền tảng về:

• Lý thuyết đồ họa vector: Biểu diễn hình học phẳng dựa trên các thực thể toán học (đoạn thẳng, đa tuyến pline, cung tròn, đa giác).
• Hệ tọa độ không gian 2 chiều: Ứng dụng hệ tọa độ Descartes vuông góc $(X, Y)$ và hệ tọa độ cực $(\text{Khoảng cách} < \text{Góc})$ trong thiết lập bản vẽ kỹ thuật.
• Tiêu chuẩn biểu diễn kỹ thuật: Áp dụng hệ thống phân lớp đối tượng (Layer), màu sắc, dạng đường nét (Linetype) và định dạng đo kích thước cơ khí theo tiêu chuẩn ISO/TCVN (MISO-25).

Kỹ năng phát triển

• Kỹ năng kỹ thuật (Technical skills): Thao tác chính xác hệ thống lệnh tắt trên dòng Command Line; thiết lập tham số hiển thị điểm và biến hệ thống; tạo lập và xuất bản vẽ theo các định dạng tệp tin kỹ thuật (.dwg, .dwt, .dxf).
• Kỹ năng phân tích (Analytical skills): Phân tích hình học chi tiết máy cơ khí để lựa chọn phương pháp dựng hình (kết hợp các phương thức bắt điểm, phép kéo giãn STRETCH, tỉ lệ SCALE tham chiếu).
• Năng lực thực hành nghề nghiệp (Practical competencies): Hoàn thiện bản vẽ 2D chi tiết cơ khí đúng quy cách; tạo bảng khung tên, ghi chú kỹ thuật tiếng Việt với font chuyên dụng romans.shx; ghi kích thước chuỗi và dung sai hình học phục vụ gia công cắt gọt.

---

Phương pháp giảng dạy và học tập (300-350 từ)

Giáo trình quy định cụ thể phương pháp tổ chức dạy học tích cực giữa người dạy và người học trong môi trường phòng máy vi tính chuyên dụng (trang bị máy tính cá nhân cài đặt phần mềm AutoCAD, máy chiếu Projector, bảng và phấn):

+-------------------------------------------------------------------------+
|                  CƠ CẤU ĐÁNH GIÁ MÔN HỌC (CG19MH01)                     |
+-----------------------------------+-------------------------------------+
| Đánh giá quá trình (40%)          | Đánh giá kết thúc môn (60%)         |
| - Kiểm tra thường xuyên (HS1):    | - Thi kết thúc sau 60 giờ học       |
|   Thực hiện sau 35 giờ học        | - Bài thi: Lý thuyết / Bài tập      |
|   Đánh giá: A1-A5, B1-B3, C1-C2   |   tổng hợp                          |
| - Kiểm tra định kỳ (HS2):         | - Đánh giá chuẩn đầu ra:            |
|   Thực hiện sau 45 giờ học        |   A1-A6, B1, C1-C3                  |
|   Đánh giá: A1-A6, B1-B4, C1-C2   |                                     |
+-----------------------------------+-------------------------------------+

Phương pháp giảng dạy của giảng viên

Giảng viên áp dụng phương pháp dạy học tích cực, bao gồm:

• Thuyết trình ngắn gọn các nguyên lý và cú pháp lệnh.
• Thực hiện thao tác mẫu trực quan trên màn hình máy chiếu.
• Hướng dẫn thường xuyên, theo dõi và sửa lỗi thao tác đồ họa cho từng sinh viên hoặc nhóm sinh viên.
• Phân chia bài tập kỹ thuật và tổ chức các chủ đề thảo luận về tối ưu hóa phương pháp dựng hình.

Phương pháp học tập và tự học của sinh viên

Sinh viên thực hiện học tập theo mô hình kết hợp làm việc cá nhân và theo nhóm nhỏ (2 người học / nhóm):

• Nghiên cứu trước nội dung tài liệu và phiếu học tập trước khi lên lớp.
• Thực hành độc lập trên máy vi tính, luân phiên thực hiện các bài tập vẽ chi tiết máy và rút kinh nghiệm kỹ năng dựng hình.
• Quy định chuyên cần bắt buộc: Sinh viên phải tham dự tối thiểu 70% thời lượng lý thuyết (vắng quá 31% số tiết lý thuyết phải học lại môn); tham dự 100% các buổi thực hành (vắng quá 1% số tiết thực hành không được dự thi và phải học lại môn).

Quy định kiểm tra và đánh giá

Quy trình đánh giá kết quả học tập tuân thủ Quy chế đào tạo Cao đẳng hệ chính quy (Thông tư số 09/2017/TT-BLĐTBXH ngày 13/3/2017 của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội):

• Điểm đánh giá thành phần và điểm thi chấm theo thang điểm 10, làm tròn đến một chữ số thập phân và quy đổi sang thang điểm chữ/thang điểm 4.
• Tỉ trọng điểm số gồm: Đánh giá quá trình chiếm 40% (bao gồm điểm kiểm tra thường xuyên sau 35 giờ và kiểm tra định kỳ sau 45 giờ); Điểm thi kết thúc môn học chiếm 60% (thực hiện sau 60 giờ học).

---

Điểm nổi bật và cập nhật (250-300 từ)

Giáo trình AutoCAD của Trường Cao đẳng Dầu khí thể hiện các đặc trưng kỹ thuật và tính ứng dụng cụ thể trong đào tạo nghề cơ khí:

• Tích hợp giải pháp gõ tiếng Việt font SHX chuyên ngành: Giáo trình hướng dẫn chi tiết phương pháp kết hợp font đồ họa romans.shx / simplex.shx với tệp dấu vn.shx (sử dụng tiền tố dấu nháy đơn ' trước nguyên âm và quy tắc gõ theo kiểu VNI, ví dụ: Tr'7u'7'2ong '9d'5ai H'5oc...) để tạo văn bản kỹ thuật đúng chuẩn hiển thị TCVN, không bị lỗi font khi chuyển đổi giữa các máy tính.
• Chuẩn hóa hệ thống mã ký tự đặc biệt: Cung cấp bảng tra cứu các chuỗi điều khiển tạo ký hiệu kỹ thuật cơ khí trong lệnh Text như %%c (ký hiệu đường kính $\varnothing$), %%d (ký hiệu góc $^\circ$), %%p (ký hiệu dung sai sai lệch $\pm$), %%u (gạch chân), %%o (gạch đầu).
• Hướng dẫn xử lý lỗi cấu hình hệ thống: Hướng dẫn cụ thể quy trình can thiệp hệ điều hành Windows (thông qua Control Panel > Add/Remove Programs > Windows Setup > System Tools) để phục hồi tiện ích Character Map khi phần mềm AutoCAD bị thiếu bảng ký tự đặc biệt trong hộp thoại Multiline Text Editor.
• Liên kết chặt chẽ với chuỗi môn học chuyên ngành: Toàn bộ các ví dụ và quy chuẩn vẽ được xây dựng nhằm chuẩn bị trực tiếp cho các mô-đun gia công thực tế trong chương trình đào tạo của trường, bao gồm: Gia công trên máy tiện 1 & 2 (CG19MĐ02, CG19MĐ07), Gia công trên máy phay 1 & 2 (CG19MĐ04, CG19MĐ09), và các mô-đun Gia công Tiện/Phay CNC (CG19MĐ03, CG19MĐ05, CG19MĐ08, CG19MĐ10).

---

Đối tượng sử dụng giáo trình (200-250 từ)

Giáo trình được biên soạn phục vụ các nhóm đối tượng cụ thể trong hệ thống giáo dục nghề nghiệp và kỹ thuật:

[Môn học chung / Tin học cơ sở]
[Vẽ kỹ thuật 1 & 2 (CK19MH01/02)]
[GIÁO TRÌNH AUTOCAD (CG19MH01)]
[Gia công cơ khí: Tiện, Phay, Mài]     [Gia công CNC: Tiện CNC, Phay CNC]
  (CG19MĐ02, CG19MĐ04, CG19MĐ06)          (CG19MĐ03, CG19MĐ05, CG19MĐ08)

• Sinh viên đào tạo chính quy: Sinh viên theo học trình độ Cao đẳng nghề Cắt gọt kim loại và nghề Sửa chữa thiết bị chế biến dầu khí tại Trường Cao đẳng Dầu khí và các cơ sở giáo dục nghề nghiệp tương đương.
• Điều kiện tiên quyết đối với người học: Sinh viên cần hoàn thành các học phần đại cương gồm Tin học cơ bản (MHCB19MH10 - 3 tín chỉ), Vẽ kỹ thuật 1 (CK19MH01 - 2 tín chỉ) và Vẽ kỹ thuật 2 (CK19MH02 - 3 tín chỉ) để nắm vững phương pháp chiếu hình biểu diễn và kiến thức đọc bản vẽ kỹ thuật.
• Giảng viên chuyên ngành cơ khí: Sử dụng làm căn cứ chuyên môn để xây dựng giáo án, phiếu học tập, đề thi định kỳ và tổ chức giảng dạy 60 giờ học tập theo chuẩn đầu ra của ngành.
• Cán bộ kỹ thuật và người tự học: Dùng làm tài liệu tra cứu các lệnh tắt, cú pháp nhập tọa độ điểm, các tùy chọn hiệu chỉnh hình học và phương pháp thiết lập chuẩn kích thước MISO-25 cho bản vẽ kỹ thuật 2D.

---

Câu hỏi thường gặp (250-300 từ)

1. Giáo trình này phù hợp với đối tượng nào?

Giáo trình được thiết kế theo chuẩn chương trình đào tạo trình độ Cao đẳng nghề Cắt gọt kim loại và nghề Sửa chữa thiết bị chế biến dầu khí, phù hợp cho sinh viên kỹ thuật cơ khí và người học nghề cần nắm vững kỹ năng lập bản vẽ kỹ thuật 2D trên máy tính.

2. Cần chuẩn bị kiến thức nền tảng nào trước khi học giáo trình?

Người học cần hoàn thành học phần Tin học cơ bản (MHCB19MH10), nắm vững kỹ năng sử dụng máy tính và hoàn thành khối kiến thức môn Vẽ kỹ thuật 1, 2 (CK19MH01, CK19MH02) về hình chiếu vuông góc, mặt cắt, hình cắt và các tiêu chuẩn trình bày bản vẽ.

3. Điểm khác biệt của giáo trình này so với các tài liệu AutoCAD thông dụng là gì?

Tài liệu tập trung vào các ứng dụng chuyên ngành cơ khí chế tạo: chuẩn hóa hệ thống nhập lệnh nhanh qua dòng Command, hướng dẫn thiết lập font chữ kỹ thuật TCVN (romans.shx), tra cứu mã điều khiển ký hiệu dung sai/đường kính (%%c, %%p), và xử lý lỗi hệ thống trong môi trường phòng máy xưởng.

4. Người học cần đáp ứng các yêu cầu gì để hoàn thành môn học?

Sinh viên phải tham dự tối thiểu 70% thời lượng lý thuyết, 100% thời lượng thực hành (không vắng quá 1% số tiết thực hành), hoàn thành bài kiểm tra thường xuyên sau 35 giờ (hệ số 1), bài kiểm tra định kỳ sau 45 giờ (hệ số 2) và đạt điểm thi kết thúc môn học sau 60 giờ (chiếm trọng số 60%).

5. Giáo trình được biên soạn dựa trên các tài liệu tham khảo nào?

Nội dung giáo trình được tổng hợp dựa trên:

1. Nguyễn Hữu Lộc, Sử dụng AutoCAD 2004, Tập 1 và Tập 2, NXB Thành phố Hồ Chí Minh, 2005.
2. Nguyễn Hữu Lộc, Thiết kế mô hình ba chiều với AutoCAD 2008, NXB Thành phố Hồ Chí Minh, 2008.
3. Command Reference helps AutoCAD R 2008.
4. Các quy chuẩn, tiêu chuẩn trình bày bản vẽ kỹ thuật hiện hành.

---

Kết luận (150 từ)

Giáo trình môn học AutoCAD (Mã số: CG19MH01) do Trường Cao đẳng Dầu khí ban hành năm 2020 cung cấp hệ thống kiến thức toàn diện và có cấu trúc chặt chẽ về đồ họa kỹ thuật 2D, bao gồm 6 chương lý thuyết và thực hành chuyên sâu. Tài liệu định hình lộ trình học tập logic từ việc quản lý môi trường vẽ, nhập tọa độ điểm, sử dụng lệnh dựng hình - hiệu chỉnh, đến khâu ghi văn bản và kích thước theo đúng tiêu chuẩn kỹ thuật cơ khí. Đây là cơ sở chuyên môn bắt buộc giúp sinh viên nghề Cắt gọt kim loại hoàn thiện năng lực thiết lập bản vẽ kỹ thuật trên máy tính, phục vụ trực tiếp cho các mô-đun thực hành gia công cơ khí vạn năng và lập trình gia công trên máy công cụ CNC.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 1. GIỚI THIỆU AUTO CAD: CAD là chữ viết tắt của Computer Aided Design hay Computer Aided Drafting. KHỞI ĐỘNG AUTO CAD: - Double Click vào biểu tượng AutoCAD trên Desktop. - Chọn Start\ All Programs\ AutoDesk\ AutoCAD \ AutoCAD 2004.

CẤU TRÚC MÀN HÌNH ĐỒ HỌA: Hình 1-1: Màn hình đồ họa Autocad 2004 Menu gọi tắt (shortcut menu) • Giúp truy xuất lệnh liên quan tới hoạt động hiện thời một cách nhanh chóng. Trang 14 • Để gọi shortcut menu, nhấp chuột phải (right – click) tại các vùng khác nhau của màn hình gồm: - Vùng bản vẽ (drawing area). - Cửa sổ lệnh. - Nút trên thanh công cụ.

- Các nút trên thanh trạng thái (status bar) nằm ở đáy màn hình. - Các tab Model, Layout. - Vị trí bất kỳ nếu đang thực thi lệnh ZOOM hoặc PAN. • Nội dung của shortcut menu phụ thuộc vào ngữ cảnh (context), vị trí right – click.

vị trí right-click Hình 1-2.: Các dạng shortcut menu 1. THANH CÔNG CỤ (TOOLBAR) • Chứa các nút (button) tương ứng các lệnh AutoCAD. • Các nút có dấu tam giác ở góc phải phía dưới tượng trưng cho thanh công cụ thu nhỏ (flyout). • Màn hình ban đầu có sẵn bốn thanh công cụ là: Trang 15 Hình 1-3.

:Standard toolbar Hình 1-4.: Object Properties toolbar Hình 1-5.: Draw toolbar Hình 1. Modify toolbar • Truy xuất lệnh từ thanh công cụ: dùng mouse click lên biểu tượng tương ứng trên thanh công cụ (toolbars). Thí dụ: Vẽ vòng tròn xác định theo tâm và bán kính. o Click nút trên Draw toolbar, xuất hiện các dòng nhắc (prompt) trong cửa sổ lệnh: Command: _circle Specify center point for circle or [3P/2P/Ttr (tan tan radius)]: Specify radius of circle or [Diameter]: Chú ý: Từ _circle cho biết nút trên tương ứng với việc gọi lệnh “CIRCLE”.

• Bật / tắt các thanh công cụ trên màn hình: o View menu > Toolbars > hộp thoại Customize: chọn / hủy chọn tên các thanh công cụ. o Shortcut menu: right – click trên một nút của thanh công cụ bất kỳ. • Bố trí thanh công cụ trên màn hình: dùng mouse kéo – thả toolbar tới vị trí thích hợp. Toolbar có hai kiểu vị trí: o Docked: đính toolbar vào các cạnh của màn hình, tên toolbar không thể hiện.

o Floating: có vị trí bất kỳ trên màn hình, tên toolbar được thể hiện Trang 16 1. ĐIỀU KHIỂN CÁC DANH MỤC (MENU BAR) Thanh menu Hình 1-6.: Menu bar • Mỗi menu tương ứng với một nhóm lệnh của AutoCAD, mỗi mục chọn (option) trong menu tương ứng với việc gọi lệnh thực thi. • Mục chọn của menu có dấu tam giác bên phải tương ứng với menu con (submenu), có dấu “. “ tương ứng với hộp thoại (dialog box) • Để chọn một mục của menu có 2 cách: o Lần lượt click tên menu, click chọn option trong danh sách thả xuống, hoặc o Nhấn tổ hợp phím Alt + ký tự gạch dưới của tên menu, phối hợp các phím , → để chọn.

Thí dụ: Vẽ vòng tròn theo tâm và bán kính: o Draw menu > Circle > Center, Radius hoặc: o Alt + D > Circle > Center, Radius Xuất hiện dòng nhắc trong cửa sổ lệnh: Command: _circle Specify center point for circle or [3P/2P/Ttr (tan tan radius)]: Chú ý: Từ _circle cho biết mục chọn trên tương ứng với việc gọi lệnh “CIRCLE”.: Vẽ circle từ menu bar Trang 17 - Graphics Area (Vùng đồ họa): là vùng thực hiện các lệnh vẽ. - Menu Bar (Thanh Menu lệnh): nằm ngang phía trên vùng đồ họa, gồm các menu: File, Edit, View,… Mỗi menu chứa một nhóm lệnh (hay danh mục), ta có thể gọi lệnh tương ứng từ các menu này. Nếu danh mục nào có dấu thì sẽ có thêm một danh sách các lựa chọn khác, hay các lệnh con tương ứng. - Tools Bar (Thanh công cụ) gồm có nhiều nút lệnh trên mỗi thanh công cụ, mỗi nút lệnh là biểu tượng của một lệnh.

- Crosshairs (Cursor) giao điểm của hai sợi tóc theo phương X – Y, tọa độ điểm được thông báo ở góc trái màn hình. Status Line (Dòng trạng thái): nằm ngang phía dưới vùng đồ họa, thể hiện các trạng thái SNAP, GRID, ORTHO,… Những trạng thái này nếu ở chế độ ON thì “chìm xuống”, còn OFF thì “nổi lên”. Command Line (Dòng nhập lệnh): tất cả các thông báo lệnh đều xuất hiện tại đây. Dùng để nhập các lệnh bằng phương pháp nhập lệnh thủ công (type in).

- Pulldown Menu (Danh mục kéo xuống của một menu): tại đây có thể chọn lệnh trực tiếp. - Screen Menu (Menu màn hình): có cấu trúc tương tự như Menu Bar, nằm bên trái của Graphics Area, mặc định menu này không xuất hiện, để xuất hiện menu này ta thực hiện các bước sau: Từ Menu Bar\ Tools\ Options\ Display\Chọn ô Display Screen Menu\ Apply\ OK. Chữ in hoa: Tên Menu. - Chữ đầu in hoa, ở sau có dấu hai chấm: Tên Lệnh.

- Chữ đầu in hoa, ở sau không có dấu hai chấm: Tên Lựa chọn. Đối với AutoCAD 2004 ta có 5 phương pháp nhập lệnh: - · Type in: nhập lệnh trực tiếp từ bàn phím. - · Pulldown menu: gọi lệnh từ danh mục kéo xuống. - · Tools bar: gọi lệnh từ các nút biểu tượng của lệnh.

- · Screen menu: gọi lệnh từ menu màn hình. CÁC CHỨC NĂNG CỦA CÁC HỘP THOẠI VỀ FILE: Hình 1-8.: Hộp thoại Create New Drawing Nếu hộp thoại trên không xuất hiện khi mở bản vẽ mới, cần tiến hành xác lập như sau: o Mở hộp thoại Options bằng một trong các cách sau: ✓ Tools menu: Options ✓ Shortcut menu: right – click trong command window (ở dòng nhắc “Command:” và không có đối tượng nào đang được chọn), hoặc trong drawing area rồi chọn Options. ✓ Command: options o Chọn tab System, chọn Show traditional startup dialog trong listbox Startup, rồi click Apply OK.: Hộp thoại Options • Bản vẽ mới ban đầu được tạo dựa trên một số xác lập tiêu chuẩn: o Kiểu đơn vị (unit type), độ chính xác (precision) – số chữ số sau dấu thập phân. o Kiểu kích thước (dimension style).

o Vùng giới hạn bản vẽ (drawing limits). o Khung tên, khung bản vẽ. o Xác lập khổ giấy, máy in. Các xác lập nói trên thường được cất trong các bản vẽ mẫu có kiểu file là *.

• Tạo bản vẽ mới dựa trên các xác lập có sẵn của bản vẽ mẫu: Trong hộp thoại Create New Drawing: o Click nút Use a Template, o Chọn bản vẽ mẫu thích hợp trong danh sách hoặc dùng nút Browse để duyệt file.3 o Click OK Trang 20 1. GHI BẢN VẼ THÀNH FILE (LỆNH SAVE,SAVE AS, QSAVE) • Save: • Nội dung hiện thời sẽ thay thế nội dung trước đó của file. • Save As: • Cất nội dung soạn thảo vào một file bản vẽ khác, nội dung ban đầu của bản vẽ hiện thời được giữ nguyên.: Hộp thoại Save Drawing As 1. XUẤT BẢN VẼ THÀNH FILE (LỆNH EXPORT) - Cho phép xuất dữ liệu của bản vẽ sang các dạng file khác, nhờ đó cho phép trao đổi dữ liệu giữa các phần mềm khác nhau.

MỞ BẢN VẼ CÓ SẴN TRÊN ĐĨA (LỆNH OPEN) Trang 21 Xuất hiện hộp thoại Select File.: Hộp thoại Select File Trong hộp thoại Select File cần chỉ định đúng file bản vẽ cần mở, click Open. THOÁT KHỎI AUTOCAD: (LỆNH QUIT, HAY EXIT) - Lệnh Quit dùng để đóng bản vẽ (Close – có thông báo yêu cầu Save) và thoát khỏi AutoCAD 2004, Dùng để thoát khỏi AutoCAD sau khi đã Close các bản vẽ. - Lệnh Exit tương tự, nhưng có thông báo yêu cầu Save các thay đổi của bản vẽ. Xét về qúa trình thoát khỏi AutoCAD, hai lệnh này hoàn toàn giống nhau.

❖ TÓM TẮT CHƯƠNG 1: 1. GIỚI THIỆU AUTO CAD: 2. KHỞI ĐỘNG AUTO CAD: 3. CẤU TRÚC MÀN HÌNH ĐỒ HỌA: 4.

THANH CÔNG CỤ (TOOLBAR) 5. ĐIỀU KHIỂN CÁC DANH MỤC (MENU BAR) 6. CÁC CHỨC NĂNG CỦA CÁC HỘP THOẠI VỀ FILE: 7. GHI BẢN VẼ THÀNH FILE (LỆNH SAVE,SAVE AS, QSAVE) 8.

XUẤT BẢN VẼ THÀNH FILE (LỆNH EXPORT) 9. MỞ BẢN VẼ CÓ SẴN TRÊN ĐĨA (LỆNH OPEN) 10. THOÁT KHỎI AUTOCAD: (LỆNH QUIT, HAY EXIT) ❖ CÂU HỎI VÀ TÌNH HUỐNG THẢO LUẬN CHƯƠNG 1: 1. Trình bày tác dụng của thanh công cụ (TOOLBAR)? 2.

Trình bày cấu trúc màn hình đồ hoạ trên autocad 2d? Trang 22 CHƯƠNG 2: NHẬP ĐIỂM TRONG AUTOCAD 2D ❖ GIỚI THIỆU CHƯƠNG 2 Chương 2 là chương giới thiệu về nhập điểm trong phần mềm autocad 2d ❖ MỤC TIÊU CHƯƠNG 2 Sau khi học xong chương này, người học có khả năng: ➢ Về kiến thức: - Xác định được toạ độ của các điểm trong hệ toạ độ đề các, toạ độ cực; ➢ Về kỹ năng: - Vẽ được các đoạn thẳng, đường tròn bằng phương pháp nhập toạ độ và bằng phương thức truy bắt điểm; ➢ Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: - Rèn luyện tính kỷ luật, kiên trì, cẩn thận, nghiêm túc, chủ động và tích cực sáng tạo trong học tập, làm việc độc lập; - Làm việc theo mức độ thành thạo, độc lập, và có thể hướng dẫn người khác; - Chủ động và sáng tạo trong công việc ❖ PHƯƠNG PHÁP GIẢNG DẠY VÀ HỌC TẬP CHƯƠNG 2 - Đối với người dạy: sử dụng phương pháp giảng giảng dạy tích cực (diễn giảng, làm mẫu, hướng dẫn thường xuyên, theo dõi, rút kinh nghiệm cho người học); yêu cầu người học thực hiện theo giáo viên hướng dẫn (cá nhân hoặc nhóm). - Đối với người học: chủ động đọc trước giáo trình (Chương 2) trước buổi học; theo dõi giáo viên làm mẫu, làm theo, rút kinh nghiệm đề thực tập lần sau đạt được các yêu cầu của Chương 2. ❖ ĐIỀU KIỆN THỰC HIỆN CHƯƠNG 2 - Phòng học chuyên môn hóa/nhà xưởng: Phòng học lý thuyết - Trang thiết bị máy móc: Projetor, máy vi tính cài phần mềm autocad, bảng, phấn. - Học liệu, dụng cụ, nguyên vật liệu: Chương trình môn học, giáo trình, tài liệu tham khảo, giáo án, phiếu học tập.

- Các điều kiện khác: Không ❖ KIỂM TRA VÀ ĐÁNH GIÁ CHƯƠNG 2 - Nội dung: ✓ Kiến thức: Kiểm tra và đánh giá tất cả nội dung đã nêu trong mục tiêu kiến thức ✓ Kỹ năng: Đánh giá tất cả nội dung đã nêu trong mục tiêu kĩ năng. ✓ Năng lực tự chủ và trách nhiệm: Trong quá trình học tập, người học cần: Trang 23 + Nghiên cứu bài trước khi đến lớp + Chuẩn bị đầy đủ tài liệu học tập. + Tham gia đầy đủ thời lượng môn học. + Nghiêm túc trong quá trình học tập.

- Phương pháp: ✓ Điểm kiểm tra thường xuyên: 01 ✓ Kiểm tra định kỳ: không ❖ NỘI DUNG CHƯƠNG 2 2. TẠO BẢN VẼ MỚI : - Vào File\ New xuất hiện hộp thoại Create New Drawing H ì n h 3 : Hình 2-1.