Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong nền kinh tế thị trường và đà phục hồi sau đại dịch Covid-19, ngành Du lịch - Khách sạn tại Việt Nam đối mặt với sự cạnh tranh ngày càng gay gắt. Để tồn tại và nâng cao hiệu quả kinh doanh, các doanh nghiệp lưu trú phải thiết lập chu trình vận hành nhịp nhàng từ khâu đầu vào đến đầu ra. Hoạt động cung ứng đóng vai trò là nền tảng khởi đầu cho toàn bộ chu trình kinh doanh, tác động trực tiếp đến chất lượng sản phẩm dịch vụ và chi phí vận hành của khách sạn.

Khách sạn de l’Opera Hà Nội - MGallery là khách sạn tiêu chuẩn 5 sao tọa lạc tại trung tâm Thủ đô, thuộc thương hiệu MGallery của Tập đoàn Accor và do Công ty Cổ phần Dịch vụ và Thương mại Dân chủ làm chủ đầu tư. Qua quá trình thực tập tại Bộ phận Tài chính, tác giả nhận thấy hoạt động cung ứng của đơn vị bộc lộ một số hạn chế thực tiễn:

  1. Công tác lập kế hoạch đặt mua hàng chưa sát thực tế, đặc biệt đối với nguyên liệu thực phẩm phục vụ bộ phận bếp, dẫn đến tình trạng phát sinh đơn hàng khẩn cấp không có hợp đồng kèm theo.
  2. Công tác giao nhận và kiểm kê hàng hóa đầu vào gặp khó khăn do thiếu hụt nhân lực; vị trí nhân viên nhận hàng và thủ kho bị bỏ trống khiến nhân viên kiểm soát chi phí phải kiêm nhiệm, chỉ kiểm tra được về mặt số lượng và phụ thuộc vào sự phối hợp kiểm tra chéo của các bộ phận chuyên môn.
  3. Tiến độ thanh toán cho nhà cung cấp còn chậm trễ do sai lệch số liệu giữa hóa đơn thực tế và phần mềm, cùng với độ trễ giải ngân qua ngân hàng.
  4. Đội ngũ nhân viên phòng mua hàng còn thiếu kinh nghiệm đàm phán do mới tiếp nhận vị trí công tác từ tháng 8/2022.
  • Mục tiêu nghiên cứu: Đánh giá thực trạng hoạt động cung ứng tại khách sạn de l’Opera Hà Nội - MGallery; đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện hoạt động cung ứng, tối thiểu hóa chi phí mua hàng và nâng cao hiệu quả kinh doanh.
  • Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động cung ứng tại khách sạn de l’Opera Hà Nội - MGallery.
  • Phạm vi nghiên cứu:
    • Không gian: Khách sạn de l’Opera Hà Nội - MGallery, số 29 Tràng Tiền, quận Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội.
    • Thời gian: Dữ liệu thống kê về chi phí, nguồn vốn, khách hàng và kết quả kinh doanh giai đoạn 2019–2022 (trọng tâm giai đoạn 2020–2022); các giải pháp định hướng đến năm 2025.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Chuyên đề vận dụng các khái niệm và công cụ quản trị cung ứng dịch vụ khách sạn, bao gồm: quy trình xác định nhu cầu mua hàng, tìm kiếm và đánh giá nhà cung cấp, thực hiện hợp đồng, giao nhận, kiểm soát chất lượng - số lượng, bảo quản hàng hóa trong kho, thanh toán công nợ và kiểm soát chi phí. Các biểu mẫu quản lý chuẩn hóa bao gồm Phiếu đề nghị mua hàng (Purchase Requisition - PR), Đơn đặt hàng (Purchase Order - PO) và Phiếu nhận hàng (Receiving Record). Đề tài sử dụng mô hình ma trận SWOT để phân tích điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội, thách thức và công thức tính toán hiệu quả kinh doanh:

$$\text{Hiệu quả kinh doanh} = \frac{\text{Tổng doanh thu}}{\text{Tổng chi phí}} \times 100%$$

Tác giả kết hợp các phương pháp nghiên cứu sau:

  • Phương pháp quan sát: Thiết lập phiếu quan sát (thời gian, địa điểm, đối tượng), trực tiếp theo dõi quá trình giao nhận hàng hóa giữa khách sạn và nhà cung cấp, xử lý kết quả quan sát để phát hiện các sai lệch so với quy trình chuẩn.
  • Phương pháp phỏng vấn sâu: Xây dựng bộ câu hỏi và phỏng vấn trực tiếp các cán bộ quản lý phụ trách tại khách sạn: Trưởng bộ phận Tài chính (Trần Thị Minh Xuân), Quản lý thu mua (Mai Thị Tú Anh), Quản lý chi phí kiêm Quản lý kho (Đỗ Thị Hồng).
  • Phương pháp thu thập số liệu: Khai thác dữ liệu thứ cấp từ báo cáo tài chính, báo cáo nhân sự, dữ liệu buồng phòng từ phần mềm quản lý nội bộ Micros và các nguồn thông tin ngành.
  • Phương pháp so sánh và phân tích: Đối chiếu các chỉ tiêu về lao động, cơ cấu nguồn vốn, nguồn khách và kết quả kinh doanh giai đoạn 2020–2022 để làm rõ xu hướng biến động và đánh giá hiệu quả vận hành.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Giới thiệu tổng quan về khách sạn de l’Opera Hà Nội - MGallery và mô tả quá trình thực tập

Chương 1 khái quát lịch sử hình thành Tập đoàn Accor (thành lập năm 1967 tại Paris bởi Paul Dubrule và Gérard Pélisson) và thương hiệu MGallery (thành lập năm 2008 tại Geneva). Khách sạn de l’Opera Hà Nội - MGallery đi vào hoạt động từ tháng 11/2011, thiết kế theo phong cách nhà hát ("A Night at the Opera"), biểu trưng bằng hình ảnh chiếc đèn sân khấu.

Cơ sở vật chất của khách sạn bao gồm:

  • Khối lưu trú: Gồm 8 tầng với 102 phòng chia thành 4 hạng: L’Opera Deluxe (64 phòng, diện tích 30–32 $m^2$), L’Opera Grand Deluxe (21 phòng, diện tích 35 $m^2$), L’Opera Suite (16 phòng, diện tích 39–46 $m^2$) và L’Opera Grand Suite (6 phòng, diện tích 49–77 $m^2$). Tầng 5 là tầng hút thuốc, khách sạn có 12 phòng thông nhau và 1 phòng dành cho người khuyết tật.
  • Khối ẩm thực (F&B): Nhà hàng Café Lautrec (sức chứa 44 chỗ, phục vụ món Âu - Địa Trung Hải), Nhà hàng Satine (sức chứa 36 chỗ, phục vụ ẩm thực Việt Nam), Quầy bar La Fee Verte (sức chứa 75 chỗ) và Khu vực giếng trời (Courtyard) tổ chức sự kiện dưới 200 khách.
  • Dịch vụ bổ sung: 4 phòng hội thảo (Grand Salon 80 $m^2$, Salon 1 35 $m^2$, Salon 2 30 $m^2$, Salon 3 15 $m^2$), bể bơi 4 mùa, phòng gym và phòng xông hơi tại tầng 3.

Về tổ chức bộ máy, khách sạn vận hành theo mô hình trực tuyến - chức năng. Tổng nhân sự tính đến tháng 12/2022 là 120 nhân viên (55% nam, 45% nữ).

Về tình hình tài chính và kinh doanh giai đoạn 2020–2022:

  • Nguồn vốn chủ sở hữu luôn chiếm tỷ trọng lớn (>80%), năm 2022 đạt 196.989.637.431 đồng; nợ phải trả giảm mạnh còn 26.460.961.803 đồng (hệ số nợ giảm từ 0,19 xuống 0,12).
  • Lượt khách lưu trú năm 2022 đạt 17.328 lượt, trong đó khách nội địa chiếm 55,27% và khách quốc tế tăng trưởng 1.637% so với năm 2021.
  • Doanh thu năm 2022 phục hồi đạt 98.321.395.726 đồng, lợi nhuận sau thuế đạt 18.393.670.636 đồng sau hai năm thua lỗ vì dịch bệnh (lỗ 12,18 tỷ đồng năm 2020 và lỗ 17,14 tỷ đồng năm 2021). Hiệu quả kinh doanh năm 2022 đạt 123,01%.

Về quá trình thực tập, tác giả đảm nhận vị trí Nhân viên nhận hàng (Receiving Officer) thuộc Bộ phận Tài chính (gồm 11 vị trí phân bổ ở 4 cấp bậc), phụ trách quy trình 3 bước trên phần mềm Micros: kiểm tra đơn hàng trước khi nhận, phối hợp với đại diện bộ phận và an ninh kiểm tra thực tế khi nhận hàng, sau đó nhập liệu vào hệ thống và chuyển chứng từ cho bộ phận kế toán thanh toán.

Chương 2: Đánh giá thực trạng hoạt động cung ứng tại khách sạn de l’Opera Hà Nội - MGallery

Chương này đi sâu vào phân tích chức năng và thực trạng tổ chức chuỗi cung ứng tại đơn vị thông qua 4 bộ phận nghiệp vụ trực thuộc: Bộ phận mua hàng, Bộ phận nhận hàng và quản lý kho, Bộ phận thanh toán, Bộ phận kiểm soát chi phí.

Quy trình cung ứng thực tế tại khách sạn gồm 6 bước chính:

  1. Xác định nhu cầu mua hàng: Khối vận hành lập phiếu PR gửi phòng mua hàng và phê duyệt ngân sách.
  2. Tìm kiếm và lựa chọn nhà cung cấp: Khảo sát giá thị trường, đối chiếu tiêu chuẩn chất lượng và danh mục nhà cung cấp được duyệt.
  3. Thực hiện và ký hợp đồng mua hàng: Soạn thảo điều khoản, ký kết hợp đồng định kỳ hoặc đơn lẻ.
  4. Giao nhận hàng hóa: Kiểm tra số lượng, quy cách, đối chiếu hóa đơn giao hàng với PO đã duyệt.
  5. Thanh toán: Chuyển giao chứng từ hợp lệ sang kế toán thanh toán và giải ngân.
  6. Bảo quản hàng hóa: Lưu trữ hàng hóa theo tiêu chuẩn nhiệt độ, độ ẩm tại hệ thống kho khô, kho mát, kho đông.

Tác giả đánh giá công tác quản lý hoạt động cung ứng qua các chỉ tiêu chi phí mua hàng theo từng khối phòng ban giai đoạn 2020–2022, phân loại chi phí mua hàng theo chủng loại vật tư năm 2022 và so sánh giữa chi phí kế hoạch với thực hiện. Qua đó, chỉ ra các tồn tại như: thiếu nhân lực kiểm tra chất lượng chuyên sâu tại cửa nhận hàng, rủi ro tồn kho do dự báo chưa chuẩn xác và tình trạng thanh toán quá hạn do chứng từ chưa khớp.

Chương 3: Các giải pháp hoàn thiện hoạt động cung ứng tại khách sạn de l’Opera Hà Nội - MGallery

Dựa trên định hướng phát triển giai đoạn 2023–2025 và phân tích ma trận SWOT, tác giả đề xuất 4 nhóm giải pháp cụ thể:

  1. Bổ sung nguồn nhân lực cho phòng nhận hàng: Tuyển dụng nhân sự chuyên trách cho vị trí nhận hàng và thủ kho, giải phóng khối lượng công việc kiêm nhiệm cho nhân viên kiểm soát chi phí, bảo đảm tách bạch giữa chức năng giao nhận và giám sát tài chính.
  2. Nâng cao trình độ chuyên môn cho nhân viên phòng mua hàng: Tổ chức đào tạo nghiệp vụ thương lượng, đàm phán hợp đồng với nhà cung cấp; bồi dưỡng kiến thức chuyên môn về nguyên tắc đặt hàng, quản trị định mức tồn kho an toàn.
  3. Hoàn thiện hệ thống nhà cung cấp: Chủ động tìm kiếm các nhà cung ứng tiềm năng mới để gia tăng lựa chọn cạnh tranh; thiết lập hệ thống danh bạ nhà cung cấp theo thứ tự ưu tiên chi tiết dựa trên thang tiêu chí (chất lượng, giá cả, thời gian giao hàng, chính sách công nợ).
  4. Hoàn thiện công tác đánh giá kết quả hoạt động cung ứng: Xây dựng định kỳ bảng đánh giá hiệu quả cung ứng theo tháng/quý và đưa ra các kiến nghị phối hợp với cơ quan quản lý Nhà nước liên quan đến chính sách hỗ trợ ngành khách sạn.

Kết quả và đóng góp

Chuyên đề cung cấp hệ thống số liệu kinh doanh và vận hành chi tiết của khách sạn de l’Opera Hà Nội - MGallery trong giai đoạn biến động 2020–2022.

Bảng tổng hợp kết quả kinh doanh và nguồn vốn giai đoạn 2020–2022

Chỉ tiêu (Đơn vị: Đồng) Năm 2020 Năm 2021 Năm 2022 So sánh 2021/2020 (%) So sánh 2022/2021 (%)
Tổng doanh thu 46.406.353.664 21.790.075.725 98.321.395.726 -53,05% +351,22%
- Doanh thu lưu trú (40% - 60% DT) 8.960.609.015 >60.000.000.000 Giảm mạnh Tăng trưởng cao
- Doanh thu nhà hàng 10.148.203.435 5.962.912.190 >20% tổng DT -41,24% Phục hồi
- Doanh thu dịch vụ bổ sung 7.201.917.335 5.559.538.253 10.132.419.109 -22,81% +82,25%
Lợi nhuận sau thuế (12.186.713.847) (17.146.861.203) 18.393.670.636 -40,70% +207,27%
Hiệu quả kinh doanh (%) 79,20% 55,96% 123,01% -23,24% +67,05%
Nợ phải trả 46.204.512.389 43.019.784.797 26.460.961.803 -6,89% -38,49%
- Nợ ngắn hạn 28.070.707.076 23.344.497.337 20.909.923.288 -16,84% -10,43%
- Nợ dài hạn 18.133.805.313 19.675.287.460 5.551.038.515 +8,50% -71,79%
Vốn chủ sở hữu 196.634.294.208 178.595.961.796 196.989.637.431 -9,17% +10,30%
Tổng nguồn vốn 242.838.806.597 221.615.746.593 223.450.599.234 -8,74% +0,83%

Bảng cơ cấu nhân sự theo bộ phận năm 2022

Bộ phận Số lượng (Người) Tỷ lệ (%) Nam (Người) Nữ (Người)
Ban Điều hành 3 2,50% - -
Bộ phận Nhân sự 3 2,50% 0 3
Bộ phận Kỹ thuật 10 8,33% 9 1
Bộ phận Quản lý doanh thu 1 0,83% 0 1
Bộ phận Kinh doanh 3 2,50% - -
Bộ phận Truyền thông 1 0,83% 0 1
Bộ phận Tài chính 9 7,50% - -
Bộ phận An ninh 11 9,17% 11 0
Bộ phận Buồng 25 20,83% 8 17
Bộ phận Bàn và Tiệc 16 13,33% 12 4
Bộ phận Bếp 25 20,83% 16 9
Bộ phận Tiền sảnh 13 10,83% - -
Tổng cộng 120 100% 66 (55%) 54 (45%)

Đóng góp thực tiễn của đề tài:

  • Nhận diện các điểm nghẽn trong chuỗi cung ứng thực tế tại khách sạn 5 sao quản lý bởi Accor (sự kiêm nhiệm vị trí thủ kho, kỹ năng đàm phán của nhân sự mua hàng mới, sai lệch hóa đơn và trễ hạn thanh toán).
  • Làm rõ quy trình 3 giai đoạn giao nhận hàng hóa qua hệ thống Micros.
  • Đề xuất hệ thống giải pháp gắn liền với định hướng giai đoạn 2023–2025, gồm tuyển dụng bổ sung, đào tạo nghiệp vụ và thiết lập danh bạ nhà cung cấp ưu tiên.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

  • Hạn chế: Báo cáo được thực hiện trong thời gian thực tập 3,5 tháng tại Bộ phận Tài chính nên số liệu chủ yếu khai thác trong giai đoạn 2019–2022; tác giả tự nhận định kiến thức thực tiễn còn có những hạn chế nhất định trong việc bao quát toàn bộ các mặt hàng kỹ thuật chuyên sâu ngoài phạm vi F&B và buồng phòng.
  • Hướng nghiên cứu tiếp: Tiếp tục theo dõi, đo lường hiệu quả thực tế của việc phân cấp nhà cung cấp ưu tiên và kiểm nghiệm tác động của giải pháp bổ sung nhân sự nhận hàng khi công suất phòng và lượt khách quốc tế đạt mức phục hồi hoàn toàn sau năm 2023.

Giá trị tham khảo

Tài liệu là nguồn tham khảo cho:

  • Sinh viên chuyên ngành Quản trị khách sạn, Du lịch, Quản trị kinh doanh nghiên cứu về nghiệp vụ thu mua (Purchasing), kiểm soát chi phí (Cost Control) và tổ chức kho vận trong khách sạn 5 sao.
  • Các nhà quản lý vận hành khách sạn, trưởng bộ phận tài chính - thu mua trong việc rà soát quy trình đối chiếu công nợ, quản lý biểu mẫu PR - PO và kiểm soát chất lượng giao nhận hàng hóa đầu vào.

Câu hỏi thường gặp

1. Khách sạn de l’Opera Hà Nội - MGallery thuộc phân khúc nào và có quy mô phòng ra sao?
Khách sạn thuộc dòng Dấu ấn (Boutique) của thương hiệu MGallery (Tập đoàn Accor), mở cửa từ tháng 11/2011 tại 29 Tràng Tiền, Hà Nội với quy mô gồm 102 phòng chia làm 4 hạng (L’Opera Deluxe, L’Opera Grand Deluxe, L’Opera Suite, L’Opera Grand Suite).

2. Tình hình tài chính của khách sạn trong năm 2022 có chuyển biến gì so với năm 2020 và 2021?
Năm 2022, tổng doanh thu đạt 98,32 tỷ đồng (tăng 351,22% so với 2021), lợi nhuận sau thuế đạt dương 18,39 tỷ đồng (sau khi lỗ 12,19 tỷ năm 2020 và lỗ 17,15 tỷ năm 2021), hiệu quả kinh doanh đạt 123,01% và nợ phải trả giảm mạnh 38,49% còn 26,46 tỷ đồng.

3. Vị trí Nhân viên nhận hàng (Receiving Officer) tại khách sạn thực hiện quy trình nghiệp vụ như thế nào?
Quy trình gồm 3 giai đoạn: Trước khi nhận hàng (kiểm tra đối chiếu đơn hàng đã duyệt), Nhận hàng (kiểm tra thực tế số lượng, chất lượng, giá trị cùng đại diện bộ phận và an ninh, ký biên bản), Sau khi nhận hàng (nhập dữ liệu lên phần mềm Micros, báo cáo sai lệch cho phòng mua và chuyển chứng từ cho kế toán thanh toán).

4. Khâu cung ứng tại khách sạn de l’Opera Hà Nội gặp phải những vấn đề chính nào?
Các vấn đề chính gồm: lập kế hoạch mua thực phẩm bếp chưa sát dẫn đến mua gấp; thiếu nhân sự nhận hàng và thủ kho khiến nhân viên kiểm soát chi phí phải kiêm nhiệm; tiến độ thanh toán chậm do sai lệch giá giữa hóa đơn và phần mềm; nhân sự mua hàng chưa có nhiều kinh nghiệm đàm phán do mới tiếp nhận vị trí từ tháng 8/2022.

5. Tác giả đề xuất những nhóm giải pháp nào để hoàn thiện hoạt động cung ứng đến năm 2025?
Gồm 4 nhóm giải pháp: tuyển dụng bổ sung nhân sự cho phòng nhận hàng và thủ kho; đào tạo chuyên môn thương lượng và nguyên tắc đặt hàng cho nhân viên mua hàng; hoàn thiện hệ thống nhà cung cấp (tìm kiếm nhà cung cấp mới, lập danh mục ưu tiên); hoàn thiện công tác đánh giá kết quả cung ứng và kiến nghị với cơ quan quản lý.


Kết luận

Chuyên đề tốt nghiệp đã hệ thống hóa cơ sở lý luận và đánh giá thực trạng hoạt động cung ứng tại khách sạn de l’Opera Hà Nội - MGallery trong giai đoạn 2020–2022. Dựa trên phân tích kết quả kinh doanh, cơ cấu tổ chức và các hạn chế trong khâu đặt mua, giao nhận, thanh toán, tác giả đã xây dựng 4 nhóm giải pháp trọng tâm nhằm hoàn thiện công tác cung ứng đến năm 2025. Công trình cung cấp bức tranh thực tế về công tác quản trị thu mua và kiểm soát chi phí tại một khách sạn 5 sao tiêu chuẩn quốc tế.