Đặt vấn đề, đưa ra mục tiêu nghiên cứu và câu hỏi nghiên cứu của đề tài; đối tượng và phạm vi nghiên cứu; ý nghĩa của đề tài nghiên cứu. Chương 2: Cơ sở lý thuyết và tổng quan nghiên cứu Trình bày các khái niệm, lý thuyết và tổng quan các nghiên cứu trong và ngoài nước nhằm làm cơ sở đưa ra phương pháp nghiên cứu. Chương 3: Phương pháp nghiên cứu Xác định được khung phân tích, thiết kế nghiên cứu và dữ liệu nghiên cứu được lựa chọn để tìm ra kết quả nghiên cứu. Chương 4: Phân tích kết quả nghiên cứu Phân tích kết quả từ nguồn dữ liệu thu thập được.
Chương 5: Kết luận và kiến nghị Tóm tắt lại kết quả đã tìm ra trong quá trình phân tích dữ liệu, từ đó đưa ra những kiến nghị. 4 CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 2.1 Khái niệm kỹ năng nghe Có nhiều quan điểm khác nhau về định nghĩa của kỹ năng nghe: Underwood (1989) mô tả kỹ năng nghe một cách đơn giản và dễ hiểu: “Kỹ năng nghe là hoạt động chú ý đến và cố gắng hiểu được ý nghĩa từ điều gì đó bạn nghe thấy”. Trên thực tế, để nghe hiệu quả, nhiệm vụ của người nghe không chỉ để hiểu các từ được đưa ra, mà còn tìm kiếm ý nghĩa thực sự ẩn trong các từ. Buck (2001) định nghĩa kỹ năng nghe trong cách tiếp cận giao tiếp: “Nghe hiểu là kết quả của sự tương tác giữa một số nguồn thông tin, bao gồm đầu vào âm thanh, các loại kiến thức ngôn ngữ khác nhau, chi tiết về ngữ cảnh và kiến thức chung, v., và người nghe sử dụng bất kỳ thông tin nào họ có có sẵn hoặc thông tin nào có liên quan để giúp họ giải thích những gì người nói đang muốn truyền đạt”.
Với định nghĩa này, mục đích của Buck nhằm làm nổi bật vai trò tích cực của người học, những người hoạt động như các nhà đàm phán và các nhà tích hợp trong quá trình học cách kỹ năng nghe. Trong quá trình này, người học kích hoạt cả tín hiệu ngôn ngữ và kiến thức phi ngôn ngữ để đạt được ý nghĩa. Nói cách khác, kỹ năng nghe là sự kết hợp tích cực của thông tin đầu vào do những gì người nghe thu được và kiến thức và kinh nghiệm trước đây của họ. Quan điểm này có giá trị và đáng xem xét trong việc xây dựng giáo trình nghe nhằm mục đích xây dựng năng lực giao tiếp cho người học trong các bài học nghe.
Nói tóm lại, kỹ năng nghe đòi hỏi nhiều kỹ năng khác. Đó là một quá trình trong đó người học sử dụng kiến thức có từ trước để suy ra thông điệp của bài nghe. Tầm quan trọng của kỹ năng nghe Underwood (1989, tr. 1) chỉ ra rằng nghe hiểu là một hoạt động chú ý vào người nói và cố gắng hiểu những gì chúng ta nghe sau đó.
Mặc dù nghe có thể được coi là một quá trình thụ động, nhưng điều đó không đúng vì người nghe phải tập trung vào 5 thông điệp để có thể giải mã nó. Underwood lập luận rằng thính giác có thể được coi là một điều kiện thụ động nhưng lắng nghe luôn là một quá trình chủ động (1989, tr. Ông cũng chỉ ra ba giai đoạn chính liên quan đến quá trình nghe. Trong giai đoạn đầu, âm thanh được cấu trúc thành các đơn vị có nghĩa.
Quá trình sắp xếp các âm thành các đơn vị dựa trên kiến thức trước đó của người học về ngôn ngữ. Trong giai đoạn thứ hai, người nghe làm việc với thông tin mới, có nghĩa là họ so sánh và đối chiếu các từ hoặc cụm từ họ đã nghe với thông tin đã biết. Giai đoạn cuối bao gồm truyền thông tin mới thu được vào bộ nhớ dài hạn để chúng có thể sử dụng thông tin này sau này. Theo nhóm nghiên cứu Bailey, Curtis, Nunan, & Fan (2001), các bài học nghe hiểu là một phương tiện để giảng dạy các yếu tố của cấu trúc ngữ pháp và cho phép các mục từ vựng mới được ngữ cảnh hóa với nội dung diễn ngôn giao tiếp.
Ông cũng trích dẫn lời nói của River là một người ủng hộ việc học nghe hiểu “Bản thân việc nói không cấu thành giao tiếp trừ khi những gì được nói ra được người khác hiểu… Do đó, việc dạy kỹ năng nghe là điều quan trọng hàng đầu nếu muốn đạt được mục đích giao tiếp. Nghe hiểu rất quan trọng trong quá trình học ngoại ngữ. Đối với Rost (1994, tr. 141), khả năng nghe hiểu là rất quan trọng trong lớp học ngôn ngữ do quá trình này cung cấp đầu vào để người học hiểu đúng từ đó hoàn thiện kỹ năng giao tiếp.
Tóm lại, tầm quan trọng của kỹ năng nghe trong việc học ngôn ngữ là điều đáng được quan tâm. Tiến trình nghe Quá trình lắng nghe có thể được hiểu là việc giải mã một thông điệp âm thanh và hiểu được thông điệp đó. Brown (1994) cho rằng sau quá trình vận động tâm lý nhận sóng âm qua tai và truyền qua các xung thần kinh đến não, quá trình lĩnh hội sẽ diễn ra ngay lập tức. Tuy nhiên, đây là một quá trình phức tạp bao gồm các tiến trình sau: 2.
Nhận thức 6 Quá trình lĩnh hội ban đầu là quá trình thuộc về tri giác. Người nghe xử lý thứ được gọi là “lời nói thô” và lưu lại một số thông tin trong trí nhớ ngắn hạn. Các thông tin này bao gồm các cụm từ, mệnh đề, từ nối và các mẫu ngữ điệu hoặc trọng âm. Giải mã Quá trình giải mã này bao gồm một số bước: (1) Người nghe xác định loại sự kiện lời nói đang được xử lý (2) Người nghe hiểu được chức năng của thông điệp (3) Người nghe đưa ra cách giải thích hợp lý cho thông điệp bằng cách nhớ lại thông tin cơ bản liên quan đến ngữ cảnh và chủ đề cụ thể.
(4) Người nghe gán một nghĩa đen cho lời nói (5) Người nghe gán một nghĩa bóng cho lời nói. Ghi âm để lưu trữ Brown (1994) cũng đề xuất hai giai đoạn lưu trữ thông tin sau khi người nghe đã giải mã thành công thông tin nghe được: (1) Người nghe quyết định xem thông tin có nên được lưu giữ trong thời gian ngắn hay không. Trí nhớ ngắn hạn là thích hợp, chẳng hạn, trong các ngữ cảnh chỉ cần người nghe phản hồi nhanh bằng miệng. Trí nhớ dài hạn phổ biến hơn khi người nghe đang xử lý thông tin trong một bài giảng.
(2) Người nghe xóa hình thức ban đầu của thông điệp trong 99 phần trăm hành vi lời nói. Thông tin quan trọng, nếu có, được giữ lại về mặt khái niệm. Các cách tiếp cận trong quá trình nghe Dựa trên cách người nghe xử lý và hiểu những gì được nghe, nghe được cho là tồn tại của hai phương thức xử lý ngôn ngữ cơ bản tương tác trong một quy trình hợp tác, đó là quy trình từ trên xuống và từ dưới lên. Xử lý từ trên xuống (Bottom-up) Cách tiếp cận này phụ thuộc chủ yếu vào người nghe.
Người nghe chủ động xây dựng (hay chính xác hơn là tái tạo lại) ý nghĩa ban đầu của người nói bằng cách sử dụng âm thanh đến làm manh mối. Trong quá trình tái tạo này, người nghe sử dụng 7 kiến thức trước đó về bối cảnh và tình huống mà quá trình nghe diễn ra với những gì họ nghe được. Bối cảnh bao gồm những thứ như kiến thức về chủ đề hiện có, người nói và mối quan hệ với tình huống, cũng như với nhau và các sự kiện trước đó. Xử lý từ dưới lên (Top-down) Cách tiếp cận này dựa trên văn bản.
Mô hình này giả định rằng nghe là một quá trình giải mã âm thanh mà người ta nghe được theo một kiểu tuyến tính, từ các đơn vị có nghĩa nhỏ nhất (âm vị) đến các văn bản hoàn chỉnh. Theo quan điểm này, các đơn vị âm vị được quyết định và liên kết với nhau để tạo thành phát ngôn, và các phát ngôn được liên kết với nhau để tạo thành văn bản hoàn chỉnh, có ý nghĩa. Nói cách khác, các quá trình là một tuyến tính, trong đó có nghĩa là bản thân nó được suy ra như là bước cuối cùng của quá trình. Hai phương thức xử lý ngôn ngữ cơ bản đóng vai trò là cơ sở mà các giai đoạn nghe hiểu nói trên diễn ra để đạt được sự hiểu biết đầy đủ về thông điệp nói.
Các chiến lược nghe Người nghe có thể sử dụng các chiến lược phù hợp trong quá trình nghe hiểu để lĩnh hội ý nghĩa cho thông tin mà họ nghe. Osada (2004) và Sharma (2007) chỉ ra rằng một trong những đặc điểm nổi bật giúp phân biệt những người nghe hiệu quả với những người nghe không hiệu quả phụ thuộc vào việc họ sử dụng các chiến lược nghe hiểu. Chiến lược là một quá trình trực tiếp tác động tích cực đến hiệu suất lắng nghe. Quá trình lắng nghe này thường xảy ra trong năm giai đoạn: tiếp nhận, hiểu, đánh giá, ghi nhớ và phản hồi.
Tiếp nhận Đây là giai đoạn đầu tiên tập trung vào việc lắng nghe thông điệp của người nói một cách có chủ đích. Ở giai đoạn này, người nghe chỉ cần tập trung lắng nghe để thu thập thông tin một cách hiệu quả. Nếu người học mất tập trung khi nghe, điều này sẽ làm giảm khả năng lưu giữ thông tin hoặc điều gì đó làm họ phân tán sự chú ý dù chỉ 8 trong chốc lát, thông tin có thể trôi đi ngay lập tức. Vì vậy, trước tiên người học phải lắng nghe nội dung hội thoại.
Thực tế cho thấy rằng, âm thanh càng rõ ràng, quá trình nghe càng trở nên dễ dàng hơn. Cuối cùng, tiếp nhận thông tin trong quá trình lắng nghe là một quá trình tích cực xây dựng ý nghĩa thông qua các thông điệp bằng lời nói. Hiểu Chiến thuật này được định nghĩa là quá trình nhận dạng từ giải thích chính xác các âm thanh cụ thể mà người nghe nghe được. Trong giai đoạn hiểu, người học cố gắng hiểu ý nghĩa của thông điệp mới nhận được.
Bên cạnh đó, các đoạn văn chỉ có ý nghĩa khi người nghe thiết lập được ngữ cảnh phù hợp. Xác định ngữ cảnh dựa trên nghĩa phù hợp của từng từ cũng như gán nghĩa trong ngôn ngữ. Người nghe nên phân loại và sắp xếp thông tin đã nghe một cách cẩn thận để tránh lạc đề. Một chiến thuật để hiểu rõ hơn ý nghĩa của người nói tiếng Anh là đặt câu hỏi.
Đặt câu hỏi cho phép người nghe lấp đầy khoảng trống để cấu trúc lại thông điệp của người nói. Tóm lại, nếu sự hiểu biết không chính xác, việc nhớ lại thông điệp cũng sẽ không chính xác.