HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGÔ ANH ĐỨC GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG KHUYẾN NÔNG TẠI HUYỆN THUẬN THÀNH, TỈNH BẮC NINH Ngành: Phát triển nông thôn Mã số: 60 62 01 16 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Mai Thanh Cúc NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2018 c LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan rằng, nội dung, số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn là trung thực và chưa được sử dụng để bảo vệ một học vị nào. Tôi cũng xin cam kết chắc chắn rằng, mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cảm ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn đều được chỉ rõ nguồn gốc, bản luận văn này là nỗ lực, kết quả làm việc của cá nhân tôi (ngoài phần đã trích dẫn). Hà Nội, ngày.
năm 2017 Tác giả luận văn Ngô Anh Đức i c LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình. Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc đến PGS.TS Mai Thanh Cúc đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Phát triển nông thôn, Khoa Kinh tế và PTNT - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ viên chức trạm Khuyến Nông huyện Thuận Thành đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài.
Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Hà Nội, ngày. năm 2017 Tác giả luận văn Ngô Anh Đức ii c MỤC LỤC Lờı cam đoan. ii Mục lục.
iii Danh mục chữ vıết tắt. v Danh mục bảng. vi Danh mục hình, bıểu đồ, sơ đồ. viii Danh mục hộp.
viii Trích yếu luận văn.ix Thesıs abstract. Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu của đề tài. Mục tiêu chung.
Mục tiêu cụ thể. Câu hỏi nghiên cứu. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu.
Phạm vi nghiên cứu. Đóng góp của luận văn. Cơ sở lý luận và thực tıễn về hıệu quả hoạt động khuyến nông. Một số khái niệm.
Vai trò, đặc điểm, nguyên tắc của hoạt động khuyến nông. Nội dung nghiên cứu giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông. Các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động khuyến nông. Cơ sở thực tiễn.
Kinh nghiệm nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông tại một số nước trên thế giới. Kinh nghiệm nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông tại Việt Nam. Bài học kinh nghiệm những giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông cho Thuận Thành. Phương pháp nghıên cứu.
Đặc điểm địa bàn nghiên cứu. Điều kiện tự nhiên của huyện thuận thành. Điều kiện kinh tế - xã hội. Phương pháp nghiên cứu.
Phương pháp chọn điểm nghiên cứu. Thu thập thông tin. Phương pháp phân tích. Một số chỉ tiêu phân tích.
Kết quả nghıên cứu .1 Thực trạng các giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông .1 Khái quát tình hình sản xuất nông nghiệp trên địa bàn huyện Thuận Thành. Hiệu quả các hoạt động khuyến nông huyện Thuận Thành. Thực trạng các giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông. Yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động khuyến nông tại Thuận Thành.
Nguồn nhân lực. Điều kiện tiếp nhận tiến bộ kỹ thuật của hộ. Phong tục, tập quán của địa phương. Chính sách của Nhà nước.
Giải pháp để nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông tại huyện Thuận Thành. Căn cứ đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông tại Thuận Thành. Các giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông Thuận Thành. Kết luận và khuyến nghị.
100 Tàı lıệu tham khảo. 104 iv c DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt BCH Ban chấp hành CCN Cụm công nghiệp CLB Câu lạc bộ CLC Chất lượng cao CN-TTCN Công nghiệp - Tiểu thủ công nghiệp CNH-HĐH Công nghiệp hóa - Hiện đại hóa CT Chương trình DA Dự án DT Diện tích HĐKN Hoạt động khuyến nông HTX Hợp tác xã KCN Khu công nghiệp KN Khuyến Nông KT-XH Kinh tế - Xã hội KH Kế hoạch KHKT Khoa học kỹ thuật MHTD Mô hình trình diễn NS Năng suất NSNN Ngân sách nhà nước PTNT Phát triển nông thôn QLDA Quản lý dự án SL Sản lượng SXNN Sản xuất nông nghiệp TBKT Tiến bộ kỹ thuật TW Trung ương UBND Ủy ban nhân dân XDCB Xây dựng cơ bản XHH Xã hội hóa v c DANH MỤC BẢNG Bảng 3. Nhiệt độ không khí (0C) trung bình năm 2015. Tổng số giờ nắng trung bình tháng năm 2015.
Độ ẩm tương đối trung bình tháng năm 2015. Lượng mưa trung bình tháng, năm. Dân số trung bình huyện Thuận Thành giai đoạn 2010 - 2016. Hiện trạng chăn nuôi huyện Thuận Thành.
Diện tích, sản lượng thủy sản huyện Thuận Thành. Tình hình sản xuất trồng trọt của huyện Thuận Thành. Tổng hợp tình hình chăn nuôi trên địa bàn huyện. Kết quả tập huấn khuyến nông.
Kết quả thăm quan hội thảo. Kết quả thăm dò ý kiến nông dân về sự cần thiết của tập huấn khuyến nông tại Thuận Thành. Kết quả thăm dò ý kiến về sự phù hợp của các lớp tập huấn Khuyến nông tại Thuận Thành. Kết quả thăm dò ý kiến về việc áp dụng kiến thức kỹ năng đã được tập huấn vào sản xuất.
Thực trạng các hình thức thông tin tuyên truyền. Hiệu quả hoạt động thông tin tuyên truyền. Kết quả xây dựng mô hình trình diễn từ 2014-2016. Diện tích các vùng sản xuất lúa tập trung vụ mùa năm 2015.
Kết quả về thời gian sinh trưởng và năng suất lúa. Hạch toán kết quả thu chi. Hiệu quả kinh tế khi áp dụng mô hình vùng sản xuất tập trung. Hiệu quả xã hội của xây dựng mô hình trình diễn về trồng trọt.
Lý do người dân không áp dụng mô hình trình diễn. Kết quả triển khai hoạt động tư vấn và dịch vụ khuyến nông. Hợp tác quốc tế về khuyến nông. Quy hoạch đào tạo cán bộ của Trạm khuyến nông Thuận Thành.
Số lớp bồi dưỡng kiến thức cho cán bộ khuyến nông. Kết quả phỏng vấn cán bộ khuyến nông về hiệu quả các lớp tập huấn. Kết quả đổi mới phương pháp khuyến nông. So sánh giữa các phương pháp khuyến nông.
Kết quả đổi mới tổ chức hoạt động khuyến nông. Nội dung hợp tác trong khuyến nông. Cơ cấu nguồn nhân lực của trạm khuyến nông Thuận Thành. Trình độ của nông dân.
Nguồn lực của nông dân. Tình hình sử dụng nguồn kinh phí của trạm. Phân tích SWOT hoạt động khuyến nông huyện Thuận Thành. 86 vii c DANH MỤC HÌNH,BIỂU ĐỒ, SƠ ĐỒ Hình 2.
Vai trò của khuyến nông trong chuyển giao công nghệ. Vai trò của công tác khuyến nông trong sự nghiệp phát triểnnông thôn. Sơ đồ vị trí huyện Thuận Thành. Khả năng nhân rộng của mô hình sản xuất lúa tập trung.
Hệ thống tổ chức hoạt động khuyến nông trước đây. Hệ thống tổ chức hoạt động khuyến nông hiện tại. 76 DANH MỤC HỘP Hộp 4. Hiệu quả của hoạt động thăm quan, hội thảo.
Phương pháp khuyến nông cần gắn với thực tế. Khó khăn trong hợp tác quốc tế về khuyến nông. Khó khăn của cán bộ khuyến nông khi vận dụng kiến thực tế vào tập huấn. Khó khăn khi chuyển giao tiến bộ kỹ thuật.
82 viii c TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả:Ngô Anh Đức Tên luận văn: Giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông tại huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh Ngành: Phát triển nông thôn Mã số: 60 62 01 16 Tên cơ sở đào tạo: Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam Mục tiêu nghiên cứu: Trên cơ sở đánh giá thực trạng hiệu quả hoạt động khuyến nông và tìm hiểu các giải pháp nâng cao hiệu quả khuyến nông đã và đang triển khai trên địa bàn huyện, đề tài hướng tới đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông huyện Thuận Thành. Phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu đã sử dụng các phương pháp sau: Phương pháp thu thập thông tin; Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi; Phương pháp phỏng vấn sâu; Phương pháp thông kê mô tả, thống kê so sánh và ma trận SWOT. Kết quả nghiên cứu chính và kết luận: Đề tài đã tập trung đánh giá hiệu quả của các hoạt động khuyến nông ở huyện Thuận Thành bao gồm: Đào tạo, tập huấn và bồi dưỡng, thông tin tuyên truyền, trình diễn và nhân rộng mô hình, tư vấn và dịch vụ khuyến nông, và hợp tác quốc tế về khuyến nông. Kết quả phân tích cho thấy, các hoạt động đào tạo, tập huấn và bồi dưỡng, thông tin tuyên truyền, trình diễn và nhân rộng mô hình đã đạt được những kết quả đáng kể góp phần nâng cao hiệu quả khuyến nông của huyện.
Tuy nhiên, hoạt động tư vấn, dịch vụ khuyến nông, cũng như hợp tác quốc tế về khuyến nông chưa được chú trọng nên hiệu quả còn hạn chế. Nghiên cứu cũng phân tích các giải pháp huyện đã triển khai trong thời gian qua nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông. Kết quả cho thấy các giải pháp triển khai đều xuất phát từ nhu cầu thực tế của địa phương, tập trung giải quyết những tồn tại trong việc triển khai các hoạt động khuyến nông. Vì thế, các giải pháp đã gặt hái được những kết quả tích cực trong việc nâng cao năng lực cho cán bộ khuyến nông, gắn đào tạo, tập huấn với thực tế sản xuất của nông dân, huy động các nguồn lực xã hội cho công tác khuyến nông.
Có bốn nhóm yếu tố ảnh hưởng tới hiệu quả hoạt động khuyến nông và việc thực hiện các giải pháp gồm: Nguồn nhân lực, điều kiện tiếp nhận khoa học - kỹ thuật của người sản xuất, phong tục tập quán của địa phương và các chính sách của Nhà nước về ix c tài chính, đất đai, tín dụng.