Luận văn thạc sĩ đánh giá các yếu tố tác động đến hiệu quả hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp vừa và nhỏ trên thị trường chứng khoán việt nam luận văn thạc sĩ

Luận văn thạc sĩ phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp vừa và nhỏ trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

• Tác giả: Đặng Ngọc Tú
• Người hướng dẫn: PGS. Hồ Viết Tiến
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Tp. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng
• Đề tài: Đánh Giá Các Yếu Tố Tác Động Đến Hiệu Quả Hoạt Động Kinh Doanh Của Các Doanh Nghiệp Nhỏ Và Vừa Trên Thị Trường Chứng Khoán Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU TỔNG QUAN
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Phạm vi nghiên cứu và giới hạn đề tài
• 1.4. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.5. Phương pháp nghiên cứu
• 1.6. Kết cấu đề tài nghiên cứu
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT, PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ DỮ LIỆU
• 2.1. Các nghiên cứu thực nghiệm về những nhân tố tác động đến hiệu quả hoạt động của SMEs của nước ngoài
• 2.2. Mô tả mẫu nghiên cứu
• 2.3. Xác định các biến hồi quy
• 2.4. Phương pháp nghiên cứu
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 3.1. Kết quả kiểm định một số ý nghĩa thống kê của mô hình hồi quy
• 3.2. Mô hình hồi quy đạt được
• 3.3. Kết quả hồi quy
• 3.3.1. Tỷ số thanh toán hiện hành (X2)
• 3.3.2. Tỷ lệ tài sản cố định trên tổng tài sản (X3)
• 3.3.3. Nợ ngắn hạn trên tổng tài sản (X4)
• 3.3.4. Nợ dài hạn trên tổng tài sản (X5)
• 3.3.5. Tổng nợ trên tổng vốn chủ sở hữu (X6)
• 3.3.6. Vòng quay khoản phải thu (X7)
• 3.3.7. Vòng quay hàng tồn kho (X8)
• 3.3.8. Tuổi đời của doanh nghiệp (X9)
• 3.3.9. Các biến giả ngành dịch vụ (X10), ngành công nghiệp (X11)
• 3.4. Kết quả đạt được từ nghiên cứu
• 3.5. Giới hạn nghiên cứu của đề tài
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Giới thiệu tổng quan

Việt Nam đã trải qua một quá trình phát triển kinh tế mạnh mẽ từ năm 1986, khi chuyển từ nền kinh tế kế hoạch hóa sang nền kinh tế thị trường. Doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs) đã trở thành một phần quan trọng trong nền kinh tế, chiếm tới 97,43% tổng số doanh nghiệp. Tuy nhiên, hiệu quả kinh doanh của SMEs vẫn còn thấp, với ROA và ROE không đạt yêu cầu. Nghiên cứu này nhằm đánh giá yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh của SMEs trên thị trường chứng khoán Việt Nam, từ đó đưa ra giải pháp hỗ trợ cho sự phát triển của khối doanh nghiệp này.

1.1 Lý do chọn đề tài

Sự phát triển của SMEs tại Việt Nam là cần thiết để tạo việc làm và tăng thu nhập cho người dân. Tuy nhiên, SMEs đang gặp khó khăn trong việc tiếp cận vốn và cải thiện hiệu quả kinh doanh. Nghiên cứu này sẽ giúp làm rõ các yếu tố tác động đến hiệu quả kinh doanh của SMEs, từ đó cung cấp thông tin hữu ích cho các nhà hoạch định chính sách.

1.2 Mục tiêu nghiên cứu

Mục tiêu chính của nghiên cứu là xác định các yếu tố tác động đến hiệu quả kinh doanh của SMEs tại Việt Nam. Nghiên cứu sẽ phân tích mức độ ảnh hưởng của các yếu tố như chiến lược kinh doanh, quản lý rủi ro, và cạnh tranh trên thị trường đến hiệu quả kinh doanh của SMEs. Kết quả nghiên cứu sẽ cung cấp cái nhìn tổng quan về tình hình hoạt động của SMEs và đưa ra các giải pháp cải thiện.

II. Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng với mô hình hồi quy để phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh của SMEs. Các biến độc lập bao gồm tỷ số tài chính, tuổi đời doanh nghiệp, và doanh thu. Mô hình hồi quy sẽ giúp xác định mối quan hệ giữa các yếu tố này và hiệu quả kinh doanh. Dữ liệu được thu thập từ 92 SMEs niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam trong giai đoạn 2010-2011.

2.1 Các nghiên cứu thực nghiệm

Nhiều nghiên cứu trước đây đã chỉ ra rằng quản lý rủi ro và chiến lược kinh doanh có ảnh hưởng lớn đến hiệu quả kinh doanh của SMEs. Ví dụ, nghiên cứu của Teruel và Solano (2007) cho thấy rằng việc cải thiện quản lý vốn lưu động có thể tăng lợi nhuận của SMEs. Tương tự, nghiên cứu của Olutunla và Obamuyi (2008) cũng chỉ ra rằng quy mô doanh nghiệp và mức nợ có tác động tích cực đến lợi nhuận. Những nghiên cứu này cung cấp cơ sở lý thuyết cho việc phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh trong nghiên cứu này.

2.2 Phương pháp nghiên cứu

Phương pháp nghiên cứu được áp dụng là hồi quy tuyến tính, sử dụng phần mềm SPSS để phân tích dữ liệu. Các biến độc lập được xác định dựa trên các yếu tố như tỷ lệ nợ, doanh thu, và tuổi đời doanh nghiệp. Biến phụ thuộc là ROA, đại diện cho hiệu quả kinh doanh. Kết quả phân tích sẽ giúp xác định mức độ ảnh hưởng của từng yếu tố đến hiệu quả kinh doanh của SMEs.

III. Kết quả nghiên cứu

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng các yếu tố như quản lý rủi ro, chiến lược kinh doanh, và cạnh tranh trên thị trường có ảnh hưởng đáng kể đến hiệu quả kinh doanh của SMEs. Cụ thể, tỷ số tài chính và doanh thu có mối quan hệ tích cực với ROA. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng đầu tư chứng khoán có thể là một giải pháp hiệu quả để tăng trưởng doanh thu cho SMEs.

3.1 Kết quả kiểm định

Kết quả kiểm định cho thấy rằng các yếu tố như tỷ lệ nợ và tuổi đời doanh nghiệp có tác động ngược chiều đến hiệu quả kinh doanh. Điều này cho thấy rằng SMEs cần phải cải thiện quản lý tài chính và chiến lược đầu tư để nâng cao hiệu quả kinh doanh. Các nhà quản lý cần chú trọng đến việc tối ưu hóa quản lý rủi ro để giảm thiểu tác động tiêu cực đến lợi nhuận.

3.2 Giới hạn nghiên cứu

Mặc dù nghiên cứu đã chỉ ra nhiều yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh, nhưng vẫn còn một số giới hạn. Nghiên cứu chỉ tập trung vào SMEs niêm yết trên thị trường chứng khoán, do đó không thể đại diện cho toàn bộ khối SMEs tại Việt Nam. Ngoài ra, dữ liệu chỉ được thu thập trong khoảng thời gian ngắn, có thể không phản ánh đầy đủ các yếu tố tác động trong dài hạn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh kinh tế Việt Nam chuyển đổi mạnh mẽ từ nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung sang nền kinh tế thị trường từ năm 1986, khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa (SMEs) đã trở thành trụ cột quan trọng trong việc tạo việc làm và đóng góp vào ngân sách quốc gia. Theo số liệu của Tổng cục Thống kê, đến năm 2010, SMEs chiếm tới 97,43% tổng số doanh nghiệp tại Việt Nam, đồng thời đóng góp ngày càng lớn vào ngân sách với mức tăng thuế và phí lên tới 18,4 lần trong vòng 10 năm, chiếm 31% tổng lượng đóng góp của toàn bộ khu vực doanh nghiệp. Tuy nhiên, mặc dù số lượng tăng nhanh, hiệu quả hoạt động của SMEs vẫn còn thấp với các chỉ số ROA và ROE chưa được cải thiện đáng kể, gây khó khăn trong việc tích tụ vốn và mở rộng quy mô.

Luận văn tập trung nghiên cứu các yếu tố tác động đến hiệu quả hoạt động kinh doanh của SMEs trên thị trường chứng khoán Việt Nam trong giai đoạn 2010-2011, với mẫu nghiên cứu gồm 92 doanh nghiệp nhỏ và vừa có đầy đủ số liệu tài chính. Mục tiêu chính là xác định các nhân tố ảnh hưởng đến ROA, từ đó đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động của SMEs, góp phần hỗ trợ chính sách phát triển khu vực doanh nghiệp tư nhân. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc cung cấp cơ sở dữ liệu và phân tích định lượng cho các nhà hoạch định chính sách và các nhà quản trị doanh nghiệp nhằm thúc đẩy sự phát triển bền vững của SMEs tại Việt Nam.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình nghiên cứu về quản lý vốn lưu động, cấu trúc vốn và hiệu quả hoạt động doanh nghiệp. Hai lý thuyết chính được áp dụng gồm:

1. Lý thuyết quản lý vốn lưu động: Theo đó, việc quản lý hiệu quả các khoản phải thu, hàng tồn kho và khoản phải trả ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng sinh lợi của doanh nghiệp. Chu kỳ chuyển đổi tiền mặt (CCC) là chỉ số quan trọng phản ánh hiệu quả quản lý vốn lưu động.

2. Lý thuyết cấu trúc vốn: Mô hình cấu trúc vốn phân tích tác động của các loại nợ (nợ ngắn hạn, nợ dài hạn) và vốn chủ sở hữu đến hiệu quả hoạt động, đo bằng các chỉ số ROA, ROE, EPS. Các biến như tỷ lệ nợ trên tổng tài sản, tổng nợ trên vốn chủ sở hữu được xem xét để đánh giá mức độ ảnh hưởng.

Các khái niệm chính trong nghiên cứu bao gồm: ROA (Return on Assets), tỷ số thanh toán hiện hành, tỷ lệ tài sản cố định trên tổng tài sản, nợ ngắn hạn và dài hạn trên tổng tài sản, tổng nợ trên vốn chủ sở hữu, vòng quay khoản phải thu, vòng quay hàng tồn kho, tuổi đời doanh nghiệp và biến giả ngành nghề (công nghiệp, dịch vụ).

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng với mô hình hồi quy tuyến tính đa biến để phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến ROA của SMEs. Dữ liệu được thu thập từ báo cáo tài chính đã kiểm toán của 92 doanh nghiệp nhỏ và vừa niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam trong giai đoạn 2010-2011.

Cỡ mẫu gồm 92 doanh nghiệp được chọn theo tiêu chí có đầy đủ số liệu tài chính cần thiết. Phần mềm SPSS 15.0 được sử dụng để thực hiện phân tích hồi quy tuyến tính với phương pháp nhập liệu từng bước (Stepwise selection) nhằm lựa chọn mô hình tối ưu. Các kiểm định Durbin-Watson và VIF được áp dụng để kiểm tra hiện tượng tự tương quan và đa cộng tuyến trong mô hình.

Mô hình nghiên cứu được xây dựng với biến phụ thuộc là ROA và các biến độc lập gồm: doanh thu (ln(Sale)), tỷ số thanh toán hiện hành, tỷ lệ tài sản cố định trên tổng tài sản, nợ ngắn hạn trên tổng tài sản, nợ dài hạn trên tổng tài sản, tổng nợ trên vốn chủ sở hữu, vòng quay khoản phải thu, vòng quay hàng tồn kho, tuổi đời doanh nghiệp và biến giả ngành nghề.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Doanh thu (ln(Sale)) có tác động tích cực và có ý nghĩa thống kê đến ROA với mức ý nghĩa 5%. Cụ thể, khi doanh thu tăng 1 đơn vị logarit tự nhiên, ROA tăng khoảng 2,6%. Điều này cho thấy doanh thu là yếu tố quan trọng quyết định hiệu quả hoạt động của SMEs tại Việt Nam.

2. Tỷ số thanh toán hiện hành có tác động ngược chiều với ROA và có ý nghĩa thống kê ở mức 5%. Khi tỷ số này tăng 1%, ROA giảm khoảng 4%. Kết quả này khác biệt so với một số nghiên cứu quốc tế, phản ánh thực trạng các SMEs Việt Nam có tài sản lưu động chủ yếu là hàng hóa, thành phẩm, dẫn đến chi phí vốn lưu động cao làm giảm lợi nhuận.

3. Tổng nợ trên vốn chủ sở hữu có tác động tiêu cực và có ý nghĩa thống kê đến ROA với mức ý nghĩa 5%. Khi tỷ lệ này tăng 1%, ROA giảm khoảng 6%. Điều này cho thấy các SMEs sử dụng nợ chưa hiệu quả, chi phí trả nợ cao làm giảm khả năng sinh lợi.

4. Vòng quay hàng tồn kho có tác động tích cực và có ý nghĩa thống kê đến ROA ở mức 5%, tuy mức độ tác động không lớn. Việc tăng vòng quay hàng tồn kho giúp doanh nghiệp giảm rủi ro tồn kho và cải thiện hiệu quả kinh doanh.

5. Các biến như tỷ lệ tài sản cố định trên tổng tài sản, nợ ngắn hạn trên tổng tài sản, nợ dài hạn trên tổng tài sản, vòng quay khoản phải thu, tuổi đời doanh nghiệp và biến giả ngành nghề không có ý nghĩa thống kê trong mô hình.

Thảo luận kết quả

Kết quả cho thấy doanh thu và vòng quay hàng tồn kho là những yếu tố tích cực thúc đẩy hiệu quả hoạt động của SMEs, phù hợp với các nghiên cứu trong và ngoài nước về vai trò của doanh thu và quản lý hàng tồn kho trong việc nâng cao lợi nhuận. Ngược lại, tỷ số thanh toán hiện hành và tổng nợ trên vốn chủ sở hữu có tác động tiêu cực, phản ánh thực trạng quản lý vốn lưu động và cấu trúc nợ chưa tối ưu của các doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Việt Nam.

Sự khác biệt về tác động của tỷ số thanh toán hiện hành so với nghiên cứu quốc tế có thể do đặc thù ngành nghề và cơ cấu tài sản lưu động của SMEs Việt Nam, trong đó hàng tồn kho chiếm tỷ trọng lớn và khó chuyển đổi thành tiền mặt nhanh chóng. Việc sử dụng nợ chưa hiệu quả cũng là thách thức lớn, làm tăng chi phí tài chính và giảm khả năng sinh lợi.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ cột thể hiện mức độ tác động của từng biến đến ROA, hoặc bảng hệ số hồi quy với các giá trị Sig và hệ số Beta để minh họa rõ ràng mức độ ảnh hưởng và ý nghĩa thống kê của các yếu tố.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường quản lý doanh thu: Doanh nghiệp cần tập trung nâng cao năng lực bán hàng và mở rộng thị trường nhằm tăng doanh thu, qua đó cải thiện hiệu quả hoạt động. Các biện pháp có thể bao gồm phát triển kênh phân phối, cải tiến sản phẩm và dịch vụ khách hàng. Thời gian thực hiện: 1-2 năm. Chủ thể: Ban lãnh đạo doanh nghiệp.

2. Tối ưu hóa quản lý vốn lưu động: Giảm tỷ lệ tài sản lưu động không hiệu quả, đặc biệt là hàng tồn kho và các khoản phải thu kéo dài, nhằm giảm chi phí vốn và tăng khả năng thanh khoản. Doanh nghiệp nên áp dụng các công cụ quản lý hiện đại và hệ thống thông tin kế toán chính xác. Thời gian thực hiện: 1 năm. Chủ thể: Bộ phận tài chính và kế toán.

3. Cơ cấu lại nguồn vốn và nợ: SMEs cần xem xét lại tỷ lệ nợ trên vốn chủ sở hữu, hạn chế vay nợ quá mức và tìm kiếm các nguồn vốn dài hạn với chi phí thấp hơn để giảm áp lực tài chính. Chính phủ và các tổ chức tài chính nên hỗ trợ các chính sách tín dụng ưu đãi cho SMEs. Thời gian thực hiện: 2-3 năm. Chủ thể: Doanh nghiệp, Ngân hàng, Nhà nước.

4. Nâng cao năng lực quản trị hàng tồn kho: Tăng vòng quay hàng tồn kho thông qua cải tiến quy trình sản xuất, dự báo nhu cầu chính xác và áp dụng công nghệ quản lý kho hiện đại. Điều này giúp giảm tồn kho ứ đọng, tăng hiệu quả sử dụng vốn. Thời gian thực hiện: 1-2 năm. Chủ thể: Bộ phận sản xuất và kho vận.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà quản trị SMEs: Giúp hiểu rõ các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động, từ đó xây dựng chiến lược tài chính và quản lý vốn lưu động phù hợp nhằm nâng cao lợi nhuận.

2. Nhà hoạch định chính sách: Cung cấp cơ sở dữ liệu và phân tích để thiết kế các chính sách hỗ trợ tài chính, tín dụng và phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa hiệu quả hơn.

3. Các tổ chức tài chính và ngân hàng: Tham khảo để đánh giá rủi ro và tiềm năng của SMEs khi cấp tín dụng, đồng thời xây dựng các sản phẩm tài chính phù hợp với đặc thù của nhóm doanh nghiệp này.

4. Nhà nghiên cứu và học viên kinh tế: Là tài liệu tham khảo quý giá cho các nghiên cứu tiếp theo về quản lý tài chính doanh nghiệp, cấu trúc vốn và hiệu quả hoạt động trong bối cảnh kinh tế Việt Nam.

Câu hỏi thường gặp

1. Yếu tố nào ảnh hưởng mạnh nhất đến hiệu quả hoạt động của SMEs tại Việt Nam?
   Tổng nợ trên vốn chủ sở hữu là yếu tố tác động mạnh nhất và tiêu cực đến ROA, cho thấy việc sử dụng nợ chưa hiệu quả làm giảm lợi nhuận của SMEs.

2. Doanh thu có vai trò như thế nào trong hiệu quả hoạt động của SMEs?
   Doanh thu có tác động tích cực và có ý nghĩa thống kê đến ROA, doanh thu tăng giúp cải thiện khả năng sinh lợi của doanh nghiệp.

3. Tỷ số thanh toán hiện hành ảnh hưởng ra sao đến lợi nhuận?
   Tỷ số thanh toán hiện hành có tác động ngược chiều với ROA, phản ánh việc giữ tài sản lưu động cao có thể làm giảm lợi nhuận do chi phí vốn tăng.

4. Vòng quay hàng tồn kho có quan trọng không?
   Vòng quay hàng tồn kho có tác động tích cực đến ROA, tuy mức độ ảnh hưởng không lớn nhưng giúp doanh nghiệp giảm rủi ro tồn kho và cải thiện hiệu quả kinh doanh.

5. Tuổi đời doanh nghiệp có ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động không?
   Tuổi đời doanh nghiệp không có ý nghĩa thống kê trong mô hình, cho thấy kinh nghiệm hoạt động chưa phải là yếu tố quyết định chính trong hiệu quả kinh doanh của SMEs tại Việt Nam.

Kết luận

• Doanh thu và vòng quay hàng tồn kho có tác động tích cực đến hiệu quả hoạt động của SMEs tại Việt Nam.
• Tỷ số thanh toán hiện hành và tổng nợ trên vốn chủ sở hữu có tác động tiêu cực, phản ánh thách thức trong quản lý vốn lưu động và cấu trúc nợ.
• Các biến như tỷ lệ tài sản cố định, nợ ngắn hạn, nợ dài hạn, vòng quay khoản phải thu và tuổi đời doanh nghiệp không có ý nghĩa thống kê rõ ràng.
• Mô hình hồi quy tuyến tính đa biến với R2 hiệu chỉnh đạt 42,2% cho thấy còn nhiều yếu tố khác ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động cần nghiên cứu thêm.
• Các bước tiếp theo bao gồm mở rộng mẫu nghiên cứu, bổ sung các yếu tố vĩ mô và phân tích sâu hơn về chi phí vốn vay để hoàn thiện mô hình và đề xuất chính sách hỗ trợ SMEs.

Hành động ngay hôm nay: Các nhà quản trị SMEs và nhà hoạch định chính sách nên áp dụng kết quả nghiên cứu để điều chỉnh chiến lược tài chính, quản lý vốn lưu động và cấu trúc vốn nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động và sức cạnh tranh của doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH ------------------------------- ĐẶNG NGỌC TÚ ĐÁNH GIÁ CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA CÁC DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA TRÊN THỊ TRƢỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SỸ KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH - NĂM 2012 123doc BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH ------------------------------- ĐẶNG NGỌC TÚ ĐÁNH GIÁ CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA CÁC DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA TRÊN THỊ TRƢỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SỸ KINH TẾ Chuyên ngành : Tài chính – Ngân hàng Mã ngành : 60.01 Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: PGS.

HỒ VIẾT TIẾN TP. HỒ CHÍ MINH - NĂM 2012 123doc LỜI CẢM ƠN Trước hết tác giả xin gửi lời cảm ơn chân thành đến Thầy hướng dẫn khoa học – PGS. TS Hồ Viết Tiến về những ý kiến đóng góp, những chỉ dẫn và dữ liệu có giá trị giúp tác giả hoàn thành luận văn. Tác giả xin gửi lời cảm ơn đến thầy cô trong Khoa Tài chính doanh nghiệp, gia đình và bạn bè hết lòng ủng hộ và động viên tác giả trong suốt thời gian thực hiện luận văn này.

Hồ Chí Minh, tháng 12 năm 2012 Học viên Đặng Ngọc Tú 123doc LỜI CAM ĐOAN Tác giả cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tác giả với sự giúp đỡ của Thầy hƣớng dẫn và những ngƣời tác giả đã cảm ơn. Số liệu thống kê đƣợc lấy từ nguồn đáng tin cậy, nội dung và kết quả nghiên cứu của luận văn này chƣa từng đƣợc công bố trong bất cứ công trình nào cho tới thời điểm hiện nay. Hồ Chí Minh, ngày tháng năm 2012 Tác giả Đặng Ngọc Tú 123doc DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU DÙNG TRONG KHÓA LUẬN Bảng 2.1 Tổng hợp các bài nghiên cứu của các tác giả nước ngoài.1 Mô hình đạt được(Model Summary) Bảng 3.2 Kết quả kiểm định ANOVA Bảng 3.3 Kết quả kiểm định tương quan (Coefficients) Bảng 3.4 Kết quả hồi quy 123doc DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VÀ CHỮ VIẾT TẮT Từ viết tắt Tiếng Anh Tiếng Việt EBIT Earnings before interest and Lợi nhuận trƣớc thuế và lãi taxes. EPS Earnings Per Share Lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu GDP Gross Domestic Product.

Tổng sản phẩm quốc nội. LTD Long Term Debt Nợ dài hạn MH Model Mô hình PROFIT Lợi nhuận. ROA Return on Assets. Suất sinh lời trên tài sản.

ROE Return on Equity. Suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu. STD Short Term Debt Nợ ngắn hạn SMEs Small and Medium Các doanh nghiệp vừa và Emterprises nhỏ ODA Official Development Hỗ trợ phát triển chính thức Assistance USD United Stated Dolar. Đồng dolar Mỹ VIF Variance Inflation Factors.

Yếu tố phóng đại phƣơng sai. 123doc MỤC LỤC CHƢƠNG 1: GIỚI THIỆU TỔNG QUAN. Lý do chọn đề tài. Mục tiêu nghiên cứu.

Phạm vi nghiên cứu và giới hạn đề tài. Câu hỏi nghiên cứu. Phƣơng pháp nghiên cứu. Kết cấu đề tài nghiên cứu.

3 CHƢƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT, PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ DỮ LIỆU. Các nghiên cứu thực nghiệm về những nhân tố tác động đến hiệu quả hoạt động kinh doanh của SMEs của nƣớc ngoài. Mô tả mẫu nghiên cứu. Xác định các biến hồi quy.

Phƣơng pháp nghiên cứu. 25 CHƢƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU. Kết quả kiểm định một số ý nghĩa thống kê của mô hình hồi quy. Mô hình hồi quy đạt đƣợc.

Kết quả hồi quy. Tỷ số thanh toán hiện hành (X2). Tỷ lệ tài sản cố định trên tổng tài sản (X3). Nợ ngắn hạn trên tổng tài sản (X4).

Nợ dài hạn trên tổng tài sản (X5). Tổng nợ trên tổng vốn chủ sở hữu (X6). Vòng quay khoản phải thu (X7). Vòng quay hàng tồn kho (X8).

Tuổi đời của doanh nghiệp (X9). Các biến giả ngành dịch vụ (X10), ngành công nghiệp (X11). Kết quả đạt đƣợc từ nghiên cứu. Giới hạn nghiên cứu của đề tài.

32 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 37 123doc 1 CHƢƠNG 1: GIỚI THIỆU TỔNG QUAN 1. Lý do chọn đề tài Việt Nam đã trải qua một quá trình phát triển ấn tƣợng trong suốt 3 thập niên vừa qua. Sự dịch chuyển từ một nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung truyền thống sang nền kinh tế theo hƣớng thị trƣờng chính thức bắt đầu từ năm 1986, đã mang lại những cải thiện to lớn về hiệu quả kinh tế và mức sống dân cƣ, đồng thời trong suốt quá trình này thì khu vực kinh tế tƣ nhân đã nghiễm nhiên trở thành khu vực quan trọng trong việc tạo việc làm, góp phần giảm tỉ lệ thất nghiệp.

Trong những năm gần đây, các chính sách từ chính phủ hƣớng về các doanh nghiệp tƣ nhân cũng đã trải qua những cải cách quan trọng, các văn bản pháp lý chính thức đã nâng khu vực doanh nghiệp tƣ nhân lên thành một trong những khu vực quan trọng của nền kinh tế. Trong khu vực doanh nghiệp tƣ nhân, khối doanh nghiệp nhỏ và vừa (SMEs) là loại hình doanh nghiệp đặc biệt thích hợp với nền kinh tế ở những nƣớc đang phát triển trong đó có Việt Nam. Tại Việt Nam trƣớc đây, việc phát triển SMEs cũng đã đƣợc quan tâm, song từ khi có đƣờng lối đổi mới kinh tế do Đảng cộng sản Việt Nam khởi xƣớng thì khối doanh nghịêp này mới thực sự phát triển nhanh cả về số và chất lƣợng. Theo số liệu của tổng cục thống kê, tới năm 2010, tỷ lệ số lƣợng SMEs chiếm tới 97,43%.

Song song với sự tăng trƣởng về số lƣợng, SMEs cũng đang đóng góp ngày càng lớn vào ngân sách quốc gia, số tiền thuế và phí mà khối SME đã nộp cho nhà nƣớc tính từ năm 2000, đã tăng lên tới 18,4 lần sau 10 năm, với tỉ lệ tăng từ 10% lên 31% tổng lƣợng đóng góp của tất cả khu vực doanh nghiệp. SMEs cũng đã và đang góp phần quan trọng trong việc thực hiện các mục tiêu kinh tế – xã hội nhƣ thu hút vốn, giải quyết việc làm, tăng thu nhập cho dân cƣ. Việc khuyến khích phát triển khối SMEs là rất cần thiết, phù hợp với điều kiện kinh tế và trình độ quản lý của Việt Nam. Tuy nhiên, sự phát triển của khối SMEs còn chƣa ổn định, lợi nhuận còn thấp và chƣa đƣợc cải thiện.

Mặc dù có tốc độ phát triển về số lƣợng doanh nghiệp cao, nhƣng SMEs lại có ROA (tỷ suất lợi nhuận/tổng tài sản), ROE (lợi nhuận/vốn chủ sở hữu) thấp, dẫn đến ít có cơ hội tích 123doc 2 tụ vốn để tăng trƣởng lên quy mô lớn hơn, đó là một thách thức lớn đối với sự phát triển của các SMEs. Vấn đề khó khăn nhất hiện nay của SMEs khu vực kinh tế tƣ nhân là thiếu vốn để mở rộng sản xuất kinh doanh. Nguyên nhân một phần xuất phát từ bản thân các doanh nghiệp, một phần do Nhà nƣớc ta chƣa có chính sách, cơ chế tài chính phù hợp hỗ trợ cho sự phát triển của khối SMEs của khu vực kinh tế tƣ nhân. Tình hình thực tế nhƣ trên, là lý do tiến hành nghiên cứu đề tài “ ĐÁNH GIÁ CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA CÁC DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA TRÊN THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM”.

Kết quả nghiên cứu của đề tài có thể giải thích phần nào tình hình hoạt động kinh doanh của các SMEs, từ đó đƣa ra những giải pháp nhằm hỗ trợ các SMEs giải quyết những vƣớng mắc để các SMEs hoạt động hiệu quả hơn. Ngoài ra, bài nghiên cứu có thể đƣợc coi nhƣ là nguồn tài liệu tham khảo đối với các nhà hoạch định chính sách trong việc đƣa ra những giải pháp, chiến lƣợc hỗ trợ khối SMEs khu vực kinh tế tƣ nhân. Mục tiêu nghiên cứu Xem xét các nhân tố tác động đến hiệu quả hoạt động của SMEs tại Việt Nam. Xác định mức độ tác động của các yếu tố đến hiệu quả hoạt động của SMEs tại Việt Nam.

Phạm vi nghiên cứu và giới hạn đề tài Chỉ xem xét 92 SMEs trên thị trƣờng chứng khoán Việt Nam có đầy đủ số liệu cần quan tâm trong vòng 2 năm gần nhất (2010 – 2011). Câu hỏi nghiên cứu - Các yếu tố nào tác động đến hiệu quả hoạt động của SMEs tại Việt Nam? - Yếu tố nào tác động mạnh nhất đến hiệu quả hoạt động của SMEs tại Việt Nam? 1. Phƣơng pháp nghiên cứu Nghiên cứu dùng phƣơng pháp định lƣợng, xây dựng mô hình hồi quy với các biến độc lập là các yếu tố có thể ảnh hƣởng đến hiệu quả hoạt động của doanh 123doc 3 nghiệp nhỏ và vừa (doanh thu, các tỉ số nợ, tuổi đời doanh nghiệp…) và biến phụ thuộc là ROA. Phần mềm hỗ trợ phân tích là SPSS 15.0, sử dụng kỹ thuật hồi quy tuyến tính (linear regression) để phân tích các yếu tố ảnh hƣởng đến hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Kết cấu đề tài nghiên cứu - Chƣơng 1: Giới thiệu tổng quan. - Chƣơng 2: Cơ sở lý thuyết, Phƣơng pháp nghiên cứu và cơ sở dữ liệu. - Chƣơng 3: Kết quả nghiên cứu 123doc 4 CHƢƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT, PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ DỮ LIỆU 2.1 Các nghiên cứu thực nghiệm về những nhân tố tác động đến hiệu quả hoạt động của SMEs của nƣớc ngoài Teruel và Solano (2007) đã công bố nghiên cứu tác động của việc quản lý vốn lƣu động đến lợi nhuận của 8.872 SMEs giai đoạn 1996 – 2002. Các tác giả đã thực nghiệm và chỉ ra tác động của chu chuyển tiền mặt cải thiện lợi nhuận, giảm hàng tồn kho và số ngày tồn kho để gia tăng lợi nhuận.

Trong nghiên cứu này các biến đƣợc xem xét là ROA (biến phụ thuộc), các biến độc lập là: số ngày tồn kho (INV), số ngày phải thu (AV), số ngày phải trả (AR), vòng quay tiền mặt (CCC= INV+AV-AR), quy mô doanh nghiệp (Size), tốc độ tăng trƣởng doanh thu (SGROW), nợ (Debt) và tăng trƣởng GDP hằng năm (GDPGR).