Luận văn đánh giá sự hài lòng của người dân trong xây dựng nông thôn mới trên địa bàn thành phố sông công tỉnh thái nguyên

Luận văn đánh giá sự hài lòng của người dân trong xây dựng nông thôn mới tại thành phố Sông Công, tỉnh Thái Nguyên, phân tích hiệu quả và đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng.

• Tác giả: Nguyễn Sinh Hùng
• Người hướng dẫn: TS. Hà Quang Trung
• Trường học: Đại học Nông Lâm - Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Kinh tế nông nghiệp
• Đề tài: Đánh giá sự hài lòng của người dân trong xây dựng nông thôn mới trên địa bàn Thành phố Sông Công, tỉnh Thái Nguyên
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ KHOA HỌC CỦA ĐỀ TÀI
• 1.1. Một số khái niệm liên quan
• 1.2. Vai trò của việc nghiên cứu sự hài lòng của người dân trong xây dựng nông thôn mới
• 1.3. Đánh giá sự hài lòng của người dân trong xây dựng nông thôn mới
• 1.4. Các yếu tố ảnh hưởng tới sự hài lòng của người dân trong xây dựng nông thôn mới
• 1.5. Cơ sở thực tiễn về sự hài lòng của người dân trong xây dựng nông thôn mới
• 1.6. Quá trình và kết quả xây dựng nông thôn mới ở Việt Nam
• 1.7. Một số địa phương được người dân đánh giá rất cao trong chương trình xây dựng nông thôn mới
• 1.8. Rút ra bài học kinh nghiệm cho về sự hài lòng của người dân trong xây dựng nông thôn mới ở Thành phố Sông Công
• 1.9. Tổng quan các công trình nghiên cứu khoa học có liên quan
• 2. ĐẶC ĐIỂM ĐỊA BÀN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Đặc điểm địa bàn Thành phố Sông Công, tỉnh Thái Nguyên
• 2.2. Điều kiện tự nhiên
• 2.3. Điều kiện kinh tế - xã hội
• 2.4. Thuận lợi và khó khăn trong xây dựng nông thôn mới trên địa bàn Thành phố Sông Công
• 2.5. Nội dung nghiên cứu
• 2.6. Phương pháp nghiên cứu của đề tài
• 2.7. Phương pháp thu thập thông tin
• 2.8. Phương pháp phân tích và xử lý số liệu
• 2.9. Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu
• 2.10. Các chỉ tiêu phản ánh sự hài lòng của người dân về thông tin cung cấp về xây dựng nông thôn mới
• 2.11. Các chỉ tiêu phản ánh sự hài lòng của người dân về quy trình xây dựng nông thôn mới
• 2.12. Các chỉ tiêu phản ánh sự hài lòng của người dân về xây dựng cơ sở hạ tầng thiết yếu
• 2.13. Các chỉ tiêu phản ánh sự hài lòng của người dân về phát triển sản xuất, nâng cao thu nhập cho người dân
• 2.14. Các chỉ tiêu phản ánh sự hài lòng của người dân về phát triển giáo dục, y tế, văn hóa và bảo vệ môi trường
• 2.15. Các chỉ tiêu phản ánh sự hài lòng của người dân về xây dựng hệ thống tổ chức chính trị xã hội vững mạnh và gìn giữ an ninh, trật tự xã hội
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 3.1. Thực trạng xây dựng nông thôn mới trên địa bàn Thành phố Sông Công, tỉnh Thái Nguyên
• 3.2. Kết quả thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới ở thành phố Sông Công
• 3.3. Vốn huy động cho chương trình xây dựng nông thôn mới ở thành phố Sông Công
• 3.4. Chi phí chương trình xây dựng nông thôn mới ở thành phố Sông Công
• 3.5. Phân tích thực trạng sự hài lòng của người dân trong xây dựng nông thôn mới trên địa bàn Thành phố Sông Công, tỉnh Thái Nguyên
• 3.6. Đánh giá mức độ hài lòng của người dân trong xây dựng nông thôn mới trên địa bàn Thành phố Sông Công, tỉnh Thái Nguyên
• 3.7. Phân tích các yếu tố ảnh hưởng tới sự hài lòng của người dân trong xây dựng nông thôn mới
• 3.8. Giải pháp nâng cao sự hài lòng của người dân trong xây dựng nông thôn mới trên địa bàn Thành phố Sông Công, tỉnh Thái Nguyên
• 3.9. Quan điểm, định hướng
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Đánh giá sự hài lòng của người dân

Đánh giá sự hài lòng của người dân trong xây dựng nông thôn mới tại Sông Công, Thái Nguyên là một vấn đề quan trọng. Sự hài lòng này không chỉ phản ánh chất lượng cuộc sống mà còn là chỉ số đánh giá hiệu quả của các chính sách phát triển nông thôn. Theo nghiên cứu, sự hài lòng của người dân được xác định qua nhiều yếu tố như chất lượng cơ sở hạ tầng, dịch vụ công, và sự tham gia của người dân trong quá trình xây dựng nông thôn mới. Đặc biệt, sự tham gia của người dân trong các dự án nông thôn mới là yếu tố quyết định đến mức độ hài lòng. "Sự tham gia của người dân không chỉ giúp họ cảm thấy có trách nhiệm mà còn tạo ra sự gắn kết cộng đồng".

1.1. Các yếu tố ảnh hưởng đến sự hài lòng

Nhiều yếu tố ảnh hưởng đến sự hài lòng của người dân trong xây dựng nông thôn mới. Đầu tiên, chất lượng cuộc sống là một yếu tố quan trọng. Người dân thường đánh giá sự hài lòng dựa trên các dịch vụ công như giáo dục, y tế, và hạ tầng nông thôn. Thứ hai, chính sách phát triển nông thôn cũng đóng vai trò quan trọng. Các chính sách này cần phải phù hợp với nhu cầu thực tế của người dân. Cuối cùng, sự tham gia của người dân trong quá trình xây dựng nông thôn mới cũng là một yếu tố không thể thiếu. "Người dân cần được lắng nghe và tham gia vào các quyết định liên quan đến cuộc sống của họ".

II. Thực trạng xây dựng nông thôn mới tại Sông Công

Thực trạng xây dựng nông thôn mới tại Sông Công, Thái Nguyên cho thấy nhiều thành tựu đáng kể. Thành phố đã đạt được 100% các xã đạt chuẩn nông thôn mới. Tuy nhiên, bên cạnh những thành tựu, vẫn còn nhiều thách thức. Sản xuất nông nghiệp vẫn còn manh mún, nhỏ lẻ, và chất lượng môi trường chưa được cải thiện nhiều. "Mặc dù đã có nhiều nỗ lực, nhưng sự hài lòng của người dân vẫn chưa đạt mức cao như mong đợi". Điều này cho thấy cần có những giải pháp cụ thể để nâng cao sự hài lòng của người dân.

2.1. Kết quả thực hiện chương trình

Kết quả thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới tại Sông Công đã đạt được nhiều thành tựu. Hệ thống hạ tầng nông thôn được cải thiện rõ rệt, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân. Tuy nhiên, việc huy động nguồn lực cho chương trình vẫn còn gặp nhiều khó khăn. "Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cấp chính quyền và người dân để đạt được mục tiêu đề ra".

III. Giải pháp nâng cao sự hài lòng của người dân

Để nâng cao sự hài lòng của người dân trong xây dựng nông thôn mới, cần thực hiện một số giải pháp cụ thể. Đầu tiên, cần cải thiện chất lượng dịch vụ công, đặc biệt là trong lĩnh vực giáo dục và y tế. Thứ hai, cần tăng cường sự tham gia của người dân trong các dự án xây dựng nông thôn mới. "Người dân cần được tạo điều kiện để tham gia vào quá trình ra quyết định, từ đó nâng cao trách nhiệm và sự gắn kết của họ với cộng đồng". Cuối cùng, cần có các chính sách hỗ trợ phát triển sản xuất, nâng cao thu nhập cho người dân.

3.1. Tăng cường sự tham gia của người dân

Tăng cường sự tham gia của người dân trong xây dựng nông thôn mới là một giải pháp quan trọng. Cần có các hình thức tổ chức để người dân có thể tham gia ý kiến, đóng góp vào các dự án. "Sự tham gia của người dân không chỉ giúp họ cảm thấy có trách nhiệm mà còn tạo ra sự gắn kết cộng đồng". Điều này sẽ góp phần nâng cao sự hài lòng của người dân trong quá trình xây dựng nông thôn mới.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Xây dựng nông thôn mới (NTM) là một trong những nhiệm vụ trọng yếu nhằm thực hiện thắng lợi Nghị quyết 26-NQ/TW ngày 05/8/2008 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa X về nông nghiệp, nông dân, nông thôn. Tính đến năm 2020, cả nước đã có 64,6% số xã đạt chuẩn NTM, thu nhập bình quân đầu người khu vực nông thôn đạt gần 3,5 triệu đồng/tháng, tăng gấp 3,25 lần so với năm 2010, đồng thời tỷ lệ hộ nghèo giảm còn khoảng 7,1%. Thành phố Sông Công, tỉnh Thái Nguyên, với tổng diện tích tự nhiên 9.537,8 ha, là trung tâm kinh tế - xã hội phía Nam tỉnh, đã hoàn thành 100% các xã đạt chuẩn NTM, huy động nguồn lực xã hội hóa trên 214,6 tỷ đồng, chiếm 30,21% tổng nguồn lực xây dựng NTM. Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại các hạn chế như sản xuất nông nghiệp manh mún, môi trường chưa cải thiện nhiều, công tác đào tạo nghề còn hạn chế, và sự hài lòng của người dân chưa cao.

Mục tiêu nghiên cứu nhằm hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về sự hài lòng của người dân trong xây dựng NTM, phân tích thực trạng mức độ hài lòng của người dân trên địa bàn Thành phố Sông Công giai đoạn 2016-2020, đồng thời đề xuất các giải pháp nâng cao sự hài lòng trong thời gian tới. Nghiên cứu có ý nghĩa khoa học trong việc bổ sung, hoàn thiện lý luận về sự hài lòng của người dân trong xây dựng NTM, đồng thời có ý nghĩa thực tiễn giúp các nhà quản lý địa phương và các đơn vị liên quan nâng cao hiệu quả chương trình.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết về sự hài lòng của người dân, trong đó sự hài lòng được định nghĩa là sự khác biệt giữa kỳ vọng và cảm nhận thực tế của người dân (Zeithaml & Bitner, 2000). Sự hài lòng được xem là thước đo chất lượng chương trình xây dựng NTM, phản ánh hiệu quả của các chính sách và hoạt động triển khai. Khái niệm nông thôn mới được hiểu là vùng nông thôn có đời sống vật chất, tinh thần được nâng cao, cơ sở hạ tầng hiện đại, sản xuất phát triển bền vững, giữ gìn bản sắc văn hóa và đảm bảo an ninh trật tự xã hội (Lê Tấn Lợi, 2016). Bộ tiêu chí quốc gia về xã NTM giai đoạn 2016-2020 gồm 19 tiêu chí thuộc 5 nhóm: quy hoạch, hạ tầng kinh tế - xã hội, kinh tế và tổ chức sản xuất, văn hóa - xã hội - môi trường, hệ thống chính trị.

Các khái niệm chính bao gồm:

• Sự hài lòng của người dân trong xây dựng NTM
• Quy trình xây dựng NTM theo 7 bước từ thành lập ban quản lý đến giám sát, đánh giá
• Vai trò chủ thể của người dân trong xây dựng NTM
• Các yếu tố ảnh hưởng đến sự hài lòng như chính sách nhà nước, điều kiện kinh tế, chất lượng cán bộ, cơ chế giám sát và sự tham gia của người dân

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng kết hợp số liệu thứ cấp và sơ cấp. Số liệu thứ cấp được thu thập từ các báo cáo, văn bản liên quan đến thực trạng xây dựng NTM trên địa bàn Thành phố Sông Công giai đoạn 2016-2020. Số liệu sơ cấp được thu thập qua khảo sát bằng bảng hỏi với 360 hộ dân và phỏng vấn sâu 25 cán bộ quản lý địa phương. Cỡ mẫu được chọn theo phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên có chủ đích nhằm đảm bảo đại diện cho các xã trong thành phố.

Phương pháp phân tích bao gồm thống kê mô tả, phân tích nhân tố và hồi quy đa biến để đánh giá mức độ hài lòng và các yếu tố ảnh hưởng. Quá trình nghiên cứu diễn ra trong khoảng thời gian từ năm 2020 đến 2021, với các bước thu thập dữ liệu, xử lý số liệu và phân tích kết quả theo trình tự khoa học.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Mức độ hài lòng chung của người dân: Khoảng 68% người dân đánh giá mức độ hài lòng về xây dựng NTM ở mức khá và cao. Trong đó, sự hài lòng về cơ sở hạ tầng thiết yếu đạt 72%, về phát triển sản xuất và nâng cao thu nhập đạt 65%, về phát triển giáo dục, y tế, văn hóa và bảo vệ môi trường đạt 70%, và về hệ thống tổ chức chính trị xã hội vững mạnh đạt 75%.

2. Thông tin cung cấp và quy trình xây dựng NTM: 60% người dân hài lòng với thông tin được cung cấp về chương trình, tuy nhiên chỉ 55% hài lòng với quy trình tham gia xây dựng NTM, phản ánh sự cần thiết cải thiện công tác tuyên truyền và tăng cường sự tham gia của người dân.

3. Ảnh hưởng của các yếu tố đến sự hài lòng: Phân tích hồi quy cho thấy các yếu tố như chất lượng cán bộ quản lý (tỷ lệ ảnh hưởng 0,42), điều kiện kinh tế và thu nhập (0,38), cơ chế giám sát và kiểm tra (0,35), và sự tham gia của người dân (0,40) có ảnh hưởng tích cực và có ý nghĩa thống kê đến mức độ hài lòng.

4. Nguồn lực huy động và chi phí xây dựng NTM: Thành phố đã huy động được trên 214,6 tỷ đồng, chiếm 30,21% tổng nguồn lực, trong đó nguồn vốn xã hội hóa đóng vai trò quan trọng. Chi phí đầu tư tập trung vào hạ tầng giao thông, thủy lợi, điện và các công trình văn hóa, y tế.

Thảo luận kết quả

Kết quả cho thấy sự hài lòng của người dân tại Thành phố Sông Công tương đối cao so với mức trung bình cả nước, phản ánh hiệu quả của các chính sách và sự vào cuộc quyết liệt của chính quyền địa phương. Tuy nhiên, mức độ hài lòng về quy trình xây dựng NTM và thông tin cung cấp còn hạn chế, cho thấy cần tăng cường công tác tuyên truyền và nâng cao vai trò chủ thể của người dân trong các bước xây dựng.

So sánh với các nghiên cứu tại huyện Phú Bình và thị xã Từ Sơn, các yếu tố như chất lượng cán bộ, sự tham gia của người dân và cơ chế giám sát đều được xác định là then chốt để nâng cao sự hài lòng. Việc huy động nguồn lực xã hội hóa cũng là điểm mạnh của Thành phố Sông Công, góp phần giảm áp lực ngân sách nhà nước.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ cột thể hiện tỷ lệ hài lòng theo từng nhóm tiêu chí, bảng phân tích hồi quy đa biến các yếu tố ảnh hưởng, và biểu đồ tròn phân bổ nguồn lực huy động xây dựng NTM.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Hoàn thiện công tác chỉ đạo, điều hành cấp xã: Củng cố Ban chỉ đạo, Ban quản lý cấp xã và Ban phát triển xây dựng NTM các thôn; ban hành văn bản chỉ đạo kịp thời, sát thực tế; tập trung lãnh đạo quyết liệt để đạt mục tiêu đề ra trong vòng 1-2 năm tới. Chủ thể thực hiện: UBND thành phố và các xã.

2. Nâng cao chất lượng công tác tuyên truyền: Tăng cường tuyên truyền qua hội nghị, phương tiện truyền thông xã hội, chú trọng giới thiệu các gương điển hình tiên tiến và bài học kinh nghiệm; vận động nhân dân ủng hộ tiền, góp công lao động, hiến đất xây dựng công trình. Thời gian thực hiện liên tục, chủ thể: MTTQ và các tổ chức đoàn thể.

3. Tăng cường phát triển sản xuất, nâng cao thu nhập: Hỗ trợ xúc tiến thương mại, tìm thị trường đầu ra cho nông sản; triển khai đề án OCOP - Mỗi xã một sản phẩm; thực hiện các nghị quyết chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi phù hợp. Thời gian 3-5 năm, chủ thể: Phòng Nông nghiệp, UBND xã, hợp tác xã.

4. Duy trì và nâng cấp cơ sở hạ tầng kinh tế - xã hội: Tiếp tục đầu tư, nâng cấp bê tông hóa các tuyến đường liên thôn, giao thông nội đồng, kênh mương; đảm bảo hạ tầng phục vụ phát triển kinh tế và đời sống người dân. Thời gian 2-3 năm, chủ thể: Ban quản lý xây dựng NTM, UBND xã.

5. Nâng cao năng lực cán bộ và cơ chế giám sát: Tổ chức đào tạo, bồi dưỡng cán bộ quản lý xây dựng NTM; tăng cường vai trò giám sát của cộng đồng và MTTQ; đảm bảo minh bạch, hiệu quả trong triển khai các dự án. Thời gian liên tục, chủ thể: UBND thành phố, các tổ chức chính trị xã hội.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ quản lý nhà nước các cấp: Giúp hiểu rõ thực trạng, các yếu tố ảnh hưởng và giải pháp nâng cao sự hài lòng của người dân trong xây dựng NTM, từ đó xây dựng chính sách phù hợp.

2. Nhà nghiên cứu và học viên cao học ngành kinh tế nông nghiệp, phát triển nông thôn: Cung cấp cơ sở lý luận và thực tiễn về đánh giá sự hài lòng trong xây dựng NTM, làm tài liệu tham khảo cho các đề tài nghiên cứu liên quan.

3. Các tổ chức đoàn thể, Mặt trận Tổ quốc và cộng đồng dân cư: Nắm bắt vai trò chủ thể của người dân, phương pháp vận động, tuyên truyền và giám sát xây dựng NTM hiệu quả.

4. Doanh nghiệp và hợp tác xã nông nghiệp: Hiểu rõ nhu cầu, kỳ vọng của người dân trong phát triển sản xuất, từ đó phối hợp hiệu quả trong các chương trình phát triển kinh tế nông thôn.

Câu hỏi thường gặp

1. Sự hài lòng của người dân trong xây dựng NTM được đo lường như thế nào?
   Sự hài lòng được đánh giá dựa trên khảo sát ý kiến người dân về các tiêu chí như thông tin cung cấp, quy trình xây dựng, cơ sở hạ tầng, phát triển sản xuất, giáo dục, y tế và hệ thống chính trị. Ví dụ, tại Sông Công, 68% người dân hài lòng chung về chương trình.

2. Yếu tố nào ảnh hưởng lớn nhất đến sự hài lòng của người dân?
   Chất lượng cán bộ quản lý, điều kiện kinh tế và thu nhập, sự tham gia của người dân và cơ chế giám sát là các yếu tố chính. Nghiên cứu cho thấy chất lượng cán bộ có ảnh hưởng tỷ lệ 0,42 đến mức độ hài lòng.

3. Làm thế nào để nâng cao sự hài lòng của người dân trong xây dựng NTM?
   Cần hoàn thiện công tác chỉ đạo, tăng cường tuyên truyền, phát triển sản xuất, duy trì cơ sở hạ tầng và nâng cao năng lực cán bộ. Ví dụ, huyện Phú Bình đã thành công nhờ vận động người dân tự giác đóng góp và tham gia xây dựng.

4. Vai trò của người dân trong xây dựng NTM là gì?
   Người dân là chủ thể tham gia từ khâu quy hoạch, đóng góp công sức, giám sát và hưởng lợi từ các thành quả xây dựng NTM, theo phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân hưởng lợi”.

5. Nguồn lực xây dựng NTM được huy động như thế nào?
   Nguồn lực gồm ngân sách nhà nước, vốn tín dụng, đóng góp của doanh nghiệp và nhân dân. Tại Sông Công, nguồn xã hội hóa chiếm 30,21% tổng nguồn lực, với hơn 214,6 tỷ đồng huy động được trong giai đoạn nghiên cứu.

Kết luận

• Nghiên cứu đã hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về sự hài lòng của người dân trong xây dựng NTM, tập trung phân tích thực trạng tại Thành phố Sông Công giai đoạn 2016-2020.
• Mức độ hài lòng chung của người dân đạt khoảng 68%, với các yếu tố ảnh hưởng chính gồm chất lượng cán bộ, điều kiện kinh tế, sự tham gia của người dân và cơ chế giám sát.
• Thành phố Sông Công đã huy động hiệu quả nguồn lực xã hội hóa, góp phần nâng cao chất lượng hạ tầng và phát triển sản xuất.
• Đề xuất các giải pháp cụ thể nhằm nâng cao sự hài lòng trong thời gian tới, tập trung vào hoàn thiện chỉ đạo, tuyên truyền, phát triển sản xuất, duy trì hạ tầng và nâng cao năng lực cán bộ.
• Nghiên cứu có giá trị tham khảo cho các nhà quản lý, cán bộ nghiên cứu và cộng đồng dân cư trong việc nâng cao hiệu quả xây dựng NTM.

Next steps: Triển khai các giải pháp đề xuất trong vòng 1-3 năm, đồng thời tiếp tục khảo sát, đánh giá định kỳ mức độ hài lòng để điều chỉnh chính sách phù hợp.

Các cấp chính quyền và tổ chức liên quan cần phối hợp chặt chẽ, phát huy vai trò chủ thể của người dân để xây dựng nông thôn mới bền vững, nâng cao chất lượng cuộc sống nông thôn Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ KHOA HỌC CỦA ĐỀ TÀI 1. Một số khái niệm liên quan 1. Sự hài lòng Sự hài lòng là sự khác biệt giữa kỳ vọng của người dân và cảm nhận thực tế mà họ nhận được. Sự hài lòng hoặc sự thất vọng sau khi sử dụng được hiểu là sự phản ứng của người dân về việc đánh giá bằng cảm nhận sự khác nhau giữa kỳ vọng trước khi.

(Zeithaml & Bitner, 2000) Đo lường mức độ hài lòng dường như là sự đo lường khá chủ quan nhưng lại là một phép đo hữu ích, cung cấp những đánh giá mang tính cá nhân về các khía cạnh cơ bản của cuộc sống. (Lin, 2003) Càng ngày càng có nhiều nghiên cứu về sự hài lòng của người dân trong xây dựng nông thôn mới, ở mỗi cuộc nghiên cứu, sự hài lòng có thể được nhìn nhận dưới những góc độ khác nhau và đo đạc bằng những tiêu chí, thang đo khác nhau. Theo quan điểm tác giả, sự hài lòng của người dân về xây dựng NTM có thể xem là kết quả phản ánh chất lượng của chương trình này. Vì vậy, chất lượng xây dựng NTM có thể đánh giá gián tiếp thông qua sự hài lòng của người dân.

Mặt khác, người dân cũng đóng góp sức lực và của cải vào quá trình xây dựng NTM nên họ vừa là người tham gia thực hiện vừa là người hưởng thụ cuối cùng của hoạt động này. Từ đó, nâng cao sự hài lòng của người dân hay chính là nâng cao chất lượng của Chương trình NTM ở các địa phương. Nông thôn mới Có nhiều quan điểm khác nhau về khái niệm nông thôn. Có quan điểm cho rằng nông thôn là khái niệm dùng để chỉ một địa bàn mà ở đó sản xuất nông nghiệp chiếm tỷ trọng lớn.

Cũng có quan điểm cho rằng dựa vào trình độ phát triển cơ sở hạ tầng hoặc dựa vào chỉ tiêu trình độ tiếp cận thị trường để xác định vùng nông thôn. Theo Từ điển Tiếng việt: Nông thôn là danh từ để chỉ khu vực dân cư tập trung chủ yếu làm nghề nông, phân biệt với thành thị. 6 Mô hình nông thôn mới là tổng thể những đặc điểm, cấu trúc tạo thành một kiểu tổ chức nông thôn theo tiêu chí mới, đáp ứng yêu cầu mới đặt ra cho nông thôn trong điều kiện hiện nay, là kiểu nông thôn được xây dựng so với mô hình nông thôn cũ (truyền thống, đã có) ở tính tiên tiến về mọi mặt. Nông thôn mới là nông thôn văn minh, hiện đại nhưng vẫn giữ được nét đẹp của truyền thống Việt Nam (Vũ Trọng Khải và cộng sự, 2003).

Nông thôn mới là nông thôn mà trong đời sống vật chất, văn hoá, tinh thần của người dân không ngừng được nâng cao, giảm dần sự cách biệt giữa nông thôn và thành thị. Nông dân được đào tạo, tiếp thu các tiến bộ kỹ thuật tiên tiến, có bản lĩnh chính trị vững vàng, đóng vai trò làm chủ nông thôn mới. Nông thôn mới có kinh tế phát triển toàn diện, bền vững, cơ sở hạ tầng được xây dựng đồng bộ, hiện đại, phát triển theo quy hoạch, gắn kết hợp lý giữa nông nghiệp với công nghiệp, dịch vụ và đô thị. Nông thôn ổn định, giàu bản sắc văn hoá dân tộc, môi trường sinh thái được bảo vệ.

Sức mạnh của hệ thống chính trị được nâng cao, đảm bảo giữ vững an ninh chính trị và trật tự xã hội. (Lê Tấn Lợi, 2016) Theo Thông tư số 54/2009/TT-BNNPTNT ngày 21/8/2009 của Bộ Nông nghiệp và PTNT quy định: “vùng/khu vực nông thôn mới Việt Nam xã hội chủ nghĩa là phần lãnh thổ không thuộc nội thành, nội thị các thành phố, thị xã, thị trấn; được quản lý bởi cấp hành chính cơ sở là Ủy ban nhân dân xã". Như vậy, nông thôn mới trước hết là nông thôn, chứ không phải thị tứ, thị trấn. Nông thôn mới bao hàm chức năng lịch sử vốn có của nông thôn là vùng nông dân quần tụ trong đơn vị làng xã và chủ yếu làm nông nghiệp, vừa có những đặc trưng: Làng xã văn minh, sạch đẹp, hạ tầng hiện đại; sản xuất phát triển bền vững theo hướng hàng hóa; đời sống vật chất và tinh thần người dân được nâng cao; giá trị truyền thống được bảo tồn, phát triển; xã hội nông thôn an ninh tốt, quản lý dân chủ.

Xây dựng nông thôn mới Dưới góc độ chủ thể xây dựng nông thôn mới, công cuộc xây dựng làng, xã hiện nay đang được tiến hành trong bối cảnh đẩy mạnh tốc độ công nghiệp hóa để kéo lùi khoảng cách giữa thành thị với nông thôn và cải thiện tình hình kinh 7 tế nông thôn đang suy yếu kìm hãm sự phát triển chung của cả nước (Đặng Kim Sơn, 2008). Xét dưới góc độ quản lý, xây dựng nông thôn mới là chương trình mục tiêu Quốc gia, được triển khai trên địa bàn cấp xã trong phạm vi cả nước, nhằm phát triển nông thôn toàn diện theo hướng hiện đại (Đặng Kim Sơn, 2008). Trong Nghị quyết số 26-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng cộng sản Việt Nam đưa ra mục tiêu: “Xây dựng nông thôn mới có kết cấu hạ tầng kinh tế-xã hội hiện đại, cơ cấu kinh tế và các hình thức tổ chức sản xuất hợp lý, gắn nông nghiệp với phát triển nhanh công nghiệp, dịch vụ, đô thị theo quy hoạch; xã hội nông thôn ổn định, giàu bản sắc văn hoá dân tộc; dân trí được nâng cao, môi trường sinh thái được bảo vệ, hệ thống chính trị ở nông thôn được tăng cường”. Chương trình xây dựng nông thôn mới với mục tiêu: Nông nghiệp phát triển toàn diện theo hướng hiện đại; Người nông dân có đời sống vật chất, tinh thần ngày càng được nâng cao và nông thôn có hạ tầng kinh tế xã hội hiện đại.

Ba nội dung này có quan hệ trực tiếp và mật thiết: (1) Hạ tầng kinh tế - xã hội hiện đại là cơ sở để phát triển kinh tế, góp phần nâng cao đời sống tinh thần cho người dân; (2) Nông nghiệp phát triển góp phần tạo việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân; (3) Nông dân chính là chủ thể và có vai trò chính thực hiện 2 nội dung trên. Như vậy, xây dựng nông thôn mới là đầu tư và tạo nền tảng để phát triển "tam nông bền vững”. Nội dung của chương trình được cụ thể 19 tiêu chí với các nội dung: (1) Quy hoạch; (2) Hạ tầng kinh tế xã hội; (3) Kinh tế và tổ chức sản xuất; (4) Văn hóa – xã hội – môi trường; (5) Hệ thống chính trị. Địa phương được công nhận đạt chuẩn phải đáp ứng đủ 19 tiêu chí và như vậy đảm bảo quá trình phát triển theo hướng bền vững, đảm bảo phát triển hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế, tiến bộ xã hội và bảo vệ môi trường.

Như vậy, xây dựng nông thôn mới là quá trình xây dựng kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội, môi trường nông thôn nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống người dân nông thôn, phát triển hài hòa, rút ngắn khoảng cách giữa thành thị với nông thôn. Quá trình xây dựng với vai trò chủ thể là người dân nông thôn và có sự hỗ trợ tích cực của Nhà nước và các tổ chức khác. 8 Xây dựng nông thôn mới là quá trình xây dựng kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội, môi trường nông thôn nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống người dân nông thôn, phát triển hài hòa, rút ngắn khoảng cách giữa thành thị với nông thôn. Sự hài lòng của người dân trong xây dựng nông thôn mới Trong công cuộc xây dựng nông thôn mới, người nông dân phải tham gia từ khâu quy hoạch, đồng thời góp công, góp của và phần lớn trực tiếp lao động sản xuất trong quá trình làm ra của cải vật chất, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc.

đồng thời cũng là người hưởng lợi từ thành quả của nông thôn mới. Chính vì vậy, nông dân là chủ thể xây dựng NTM. Thực hiện Quyết định số 1980/QĐ- TTg của Thủ Tướng Chính phủ về Bộ tiêu chí quốc gia về xã NTM giai đoạn 2016 - 2020; và Quyết định số 558/QĐ-TTg của Thủ Tướng Chính phủ về Tiêu chí huyện nông thôn mới và Quy định thị xã, thành phố trực thuộc cấp tỉnh hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2016 - 2020. Trong đó, thủ tướng Chính phủ vừa ban hành Bộ tiêu chí quốc gia về xã nông thôn mới giai đoạn 2016-2020 với 19 tiêu chí, cụ thể: - Nhóm Quy hoạch có 1 tiêu chí (1- Quy hoạch); - Nhóm Hạ tầng kinh tế - xã hội có 8 tiêu chí (2- Giao thông; 3- Thủy lợi; 4- Điện; 5- Trường học; 6- Cơ sở vật chất văn hóa; 7- Cơ sở hạ tầng thương mại nông thôn; 8- Thông tin và truyền thông; 9- Nhà ở dân cư); - Nhóm Kinh tế và tổ chức sản xuất có 4 tiêu chí (10- Thu nhập; 11- Hộ nghèo; 12- Lao động có việc làm; 13- Tổ chức sản xuất); - Nhóm Văn hóa - Xã hội - Môi trường có 6 tiêu chí (14- Giáo dục và Đào tạo; 15- Y tế; 16- Văn hóa; 17- Môi trường và an toàn thực phẩm); - Nhóm Hệ thống chính trị gồm 2 tiêu chí (18- Hệ thống chính trị và tiếp cận pháp luật; 19- Quốc phòng và an ninh) Huyện NTM có 100% số xã trong huyện đạt chuẩn NTM và có 9 tiêu chí, 14 nội dung phải đạt chuẩn theo quy định.

Với vai trò người dân là chủ thể XDNTM với phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân hưởng lợi” và trực tiếp tham gia các công việc cụ thể để hoàn thành các tiêu chí XDNTM trên địa bàn. 9 Do đó, tổ chức lấy ý kiến đánh giá sự hài lòng của người dân trong XDNTM là nhiệm vụ quan trọng được Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam cụ thể hóa và hướng dẫn, quy định cụ thể đối với từng nội dung, tiêu chí, nhằm đánh giá, nhìn nhận lại những kết quả đạt được, những tồn tại, hạn chế trong quá trình thực hiện các chính sách về XDNTM. Thông qua việc lấy ý kiến của người dân để nắm bắt tâm tư, nguyện vọng, đề xuất và phát huy vai trò làm chủ của nhân dân, thể hiện được ý chí nguyện vọng và sự tham gia giám sát của người dân trong XDNTM.