Chương 1.1 Lý do chọn đề tài. Sự kiện Việt Nam gia nhập WTO đã tạo điều kiện và cơ hội thuận lợi hơn cho các doanh nghiệp Việt Nam tiến hành trao đổi mua bán hàng hóa với các doanh nghiệp nước ngoài. Để phục vụ kịp thời cho nhu cầu của các doanh nghiệp thì phong trào thành lập ngân hàng nổi lên tạo thành hiện tượng nổi bật trong năm 2006 của Việt Nam. Hiện tượng này được dự báo rằng nền kinh tế Việt Nam sẽ phát triển đầy hứa hẹn trong tương lai vì có tốc độ tăng trưởng kinh tế cao qua các năm.
Bên cạnh việc cung cấp tín dụng và thanh toán cho các doanh nghiệp thì ngân hàng còn có một bộ phận rất quan trọng góp phần đa dạng hoá nguồn thu tạo ra lợi nhuận và sự phát triển của ngân hàng đó là bộ phận kinh doanh tiền tệ. Sự tăng trưởng của nền kinh tế Việt Nam như hiện nay đã thúc đẩy việc kinh doanh của các doanh nghiệp Việt Nam với công ty nước ngoài ngày càng phát triển hơn. Để hạn chế rủi ro về thanh toán, các doanh nghiệp đã tiến hành sử dụng các công cụ phái sinh trong việc kinh doanh của họ, thúc đẩy hoạt động kinh doanh ngoại hối của các cá nhân, của doanh nghiệp ngày càng phát triển đặc biệt là ngân hàng. Tuy nhiên cùng với sự tăng trưởng nóng của nền kinh tế, Việt Nam đang đối mặt với tình trạng lạm phát gia tăng quá nhanh đã gây ảnh hưởng nghiêm trọng đối với các cá nhân, các doanh nghiệp và cả đời sống của toàn xã hội Việt Nam.
Về phía ngân hàng, lạm phát quá cao dẫn đến tỷ giá hối đoái có nhiều biến động khó lường tạo ra những thách thức lớn cho Bộ phận kinh doanh tiền tệ. Trước tình hình này, thì các ngân hàng đã có những biện pháp, chính sách hay áp dụng các công cụ tài chính phái sinh nào vào việc kinh doanh ngoại hối để không những tránh được rủi ro mà góp phần làm cho việc kinh doanh ngoại hối trở nên tốt hơn. Đề tài “Đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh ngoại hối của Ngân hàng Thương Mại Cổ Phần Xuất Nhập Khẩu Việt Nam” được thực hiện với hy vọng góp phần giúp cho Ngân hàng Việt Nam Eximbank giữ vững thế mạnh về nghiệp vụ kinh doanh ngoại hối và ngày càng phát triển hơn.2 Mục tiêu nghiên cứu. Hiện nay, môi trường kinh doanh về lĩnh vực ngân hàng đang có những biến đổi nhanh chóng và chịu sức ép cạnh tranh ngày càng gay gắt giữa các ngân hàng trong nước và nước ngoài.
Mục tiêu của đề tài là: Phân tích, đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh ngoại hối của ngân hàng Việt Nam Eximbank. Nhận ra nguyên nhân ảnh hưởng đến kết quả hoạt động kinh doanh ngoại hối của ngân hàng. Từ đó đề ra biện pháp nhằm giúp phòng kinh doanh tiền tệ của ngân hàng Việt Nam Eximbank kinh doanh ngày càng có hiệu quả hơn và giữ vững vị thế đứng đầu trong khối ngân hàng thương mại cổ phần về lĩnh lực kinh doanh ngoại hối.3 Phạm vi nghiên cứu. Eximbank hiện nay có rất nhiều chi nhánh khắp cả nước, việc kinh doanh ngoại hối đều được thực hiện ở các chi nhánh.
Nhưng việc kinh doanh ngoại hối diễn ra nhộn nhịp chủ yếu tại Phòng kinh doanh tiền tệ của ngân hàng tại Hội Sở Ngân hàng Việt Nam Eximbank. Vì thế, đề tài này chỉ nghiên cứu các nghiệp vụ ngoại hối tại Hội Sở của ngân hàng tại quận 1, thành phố Hồ Chí Minh. SVTH: NGUYỄN THỊ HỒ Trang 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh ngoại hối của Ngân hàng Việt Nam Eximbank 1.4 Phương pháp nghiên cứu. Dữ liệu sơ cấp trong đề tài được thu thập khi quan sát công việc kinh doanh tiền tệ của các nhân viên, và dữ liệu thứ cấp được trích từ báo cáo thường niên, báo cáo hội đồng cổ đông thường niên của ngân hàng Việt Nam Eximbank, số liệu thống kê từ Phòng kinh doanh tiền tệ của ngân hàng, báo chí, internet… Các dữ liệu được trình bày qua các biểu đồ, bằng phương pháp phân tích, đánh giá, so sánh hiệu quả hoạt động kinh doanh ngoại hối của ngân hàng Việt Nam Eximbank với ngân hàng thương mại cổ phần Sài Gòn Thương Tín (Sacombank) và ngân hàng Á Châu (ACB).5 Ý nghĩa thực tiễn.
Đề tài này đánh giá lại hoạt động kinh doanh ngoại hối của ngân hàng trong thời gian qua, hy vọng sẽ là tài liệu tham khảo để ngân hàng tiếp tục phát huy điểm mạnh và khắc phục điểm yếu trong việc kinh doanh ngoại hối. Từ đó, ngân hàng sẽ có những biện pháp khắc phục để kinh doanh hiệu quả hơn.6 Bố cục bài nghiên cứu. Nói lên lý do chọn đề tài, mục tiêu nghiện cứu, phạmvi nghiên cứu, và ý nghĩa thực tiễn của đề tài. Tìm hiểu khái quát về ngoại hối, thị trường ngoại hối và các chỉ tiêu để đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh ngoại hối của ngân hàng Việt Nam Eximbank.
Tình Hình Hoạt Động Kinh Doanh Của Ngân Hàng Eximbank. Tìm hiểu khái quát về ngân hàng, đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh của ngân hàng trong thời gian qua. Phân Tích Nghiệp Vụ Kinh Doanh Ngoại hối Của ngân Hàng Eximbank. Tìm hiểu khái quát về tổ chức, chức năng và nhiệm vụ của Phòng kinh doanh tiền tệ.
Mô tả quy trình thực hiện các nghiệp vụ phái sinh, nhận xét, đánh giá kết quả hoạt động kinh doanh ngoại hối của ngân hàng trong thời gian qua. Từ đó, so sánh với kết quả hoạt động kinh doanh ngoại hối của ngân hàng Sacombank và ngân hàng ACB để biết được hiệu quả hoạt động kinh doanh ngoại hối của ngân hàng Việt Nam Eximbank trong thời gian qua so với hai ngân hàng lớn này. Kết Quả Nghiên Cứu và Một Số Biện Pháp Cải Thiện Tình Hình Kinh Doanh Ngoại Hối Của Ngân Hàng. Từ việc phân tích, đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh ngoại hối của ngân hàng đưa ra được điểm mạnh, điểm yếu về lĩnh vực kinh doanh tiền tệ của ngân hàng.
Từ đó, đề ra một số biện pháp giúp cải thiện tình hình kinh doanh ngoại hối của ngân hàng đạt hiệu quả hơn. Đưa ra kết quả nghiên cứu của đề tài về hiệu quả hoạt động kinh doanh ngoại hối của ngân hàng. Kết Luận và Kiến Nghị. SVTH: NGUYỄN THỊ HỒ Trang 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh ngoại hối của Ngân hàng Việt Nam Eximbank Khái quát về tình hình hoạt động kinh doanh ngoại hối của Việt Nam nói chung và Ngân hàng Việt Nam Eximbank nói riêng, đưa ra một số kiến nghị với ngân hàng Nhà nước và ngân hàng Việt Nam Eximbank.
SVTH: NGUYỄN THỊ HỒ Trang 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh ngoại hối của Ngân hàng Việt Nam Eximbank Chương 2.1 Tìm hiểu về ngoại hối và thị trường ngoại hối. Ngoại hối là những phương tiện thanh toán thể hiện dưới dạng ngoại tệ hoặc các khoản phải thu, phải đòi bằng ngoại tệ, kể cả vàng theo tiêu chuẩn quốc tế. Ngoại hối bao gồm: hối phiếu, séc bằng ngoại tệ,… Thị trường hối đoái (TTHĐ) là thị trường quốc tế, là nơi diễn ra các hoạt động giao dịch mua – bán các ngoại tệ và các phương tiện thanh toán có giá trị ghi bằng ngoại tệ.2 Đặc điểm của thị trường hối đoái. So với các loại thị trường khác, thị trường hối đoái có những đặc điểm riêng biệt: Đây là thị trường mang tính quốc tế chứ không phải chỉ đóng trong phạm vi một quốc gia vì hàng hóa được mua bán trên thị trường là các ngoại tệ.
Thị trường hối đoái hoạt động liên tục 24/24 giờ, do sự chênh lệch múi giờ giữa các quốc gia, giữa các Châu lục nên thị trường hối đoái được niêm yết liên tục 24/24 giờ. Giá cả hàng hóa của thị trường hối đoái chính là tỷ giá hối đoái (TGHĐ) được hình thành một cách hợp lý, linh hoạt thông qua sự cọ sát của cung – cầu ngoại tệ trên thị trường.3 Tỷ giá hối đoái. Tỷ giá hối đoái là sự so sánh mối tương quan giá trị giữa hai đồng tiền với nhau. Có rất nhiều cách xác định tỷ giá hối đoái, có thể chia làm các loại như: Tỷ giá chính thức, tỷ giá kinh doanh của ngân hàng thương mại, tỷ giá xuất khẩu, tỷ giá nhập khẩu, tỷ giá mở cửa, tỷ giá đóng cửa.4 Hàng hóa của thị trường hối đoái.
Số dư có trên tài khoản bằng ngoại tệ. Hối phiếu, séc bằng ngoại tệ, vàng, bạc, kim cương,.5 Các chủ thể tham gia thị trường hối đoái. Ngân hàng thương mại. Các nhà môi giới.
Ngân hàng Trung Ương.2 Kinh doanh trên thị trường ngoại hối.2 Kinh doanh ngoại hối bao gồm việc mua bán ngoại hối, đảm bảo sự ổn định số dư tài khoản kinh doanh ngoại hối tại nước ngoài và tìm cách thu lời thông qua chênh lệch tỷ giá và lãi suất giữa các đồng tiền khác nhau. SVTH: NGUYỄN THỊ HỒ Trang 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh ngoại hối của Ngân hàng Việt Nam Eximbank 2.2 Chức năng của kinh doanh ngoại hối. Đảm bảo chắc chắn việc thực hiện thanh toán cho các khách hàng của ngân hàng giữa các nước một cách trôi chảy. Tạo cho doanh nghiệp khả năng tránh rủi ro thay đổi tỷ giá trong thanh toán bằng ngoại tệ.
Tạo khả năng tiếp nhận tín dụng của nước ngoài bằng bản tệ tại ngân hàng trong nước. Tạo cho các ngân hàng khả năng tận dụng sự chênh lệch tỷ giá giữa các thị trường ngoại hối khác nhau. Tạo điều kiện cho các doanh nghiệp tính toán hiệu quả kinh tế trong hoạt động trao đổi kinh tế đối ngoại thông qua đồng bản tệ. Thực hiện nghiệp vụ tiền gởi bằng ngoại tệ cho khách hàng tại ngân hàng trong 1 nước .3 Các nghiệp vụ kinh doanh ngoại hối.
Nghiệp vụ giao dịch hối đoái giao ngay (Spot operations). Là giao dịch hai bên thực hiện mua, bán một lượng ngoại tệ theo tỷ giá giao ngay tại thời điểm giao dịch và kết thúc thanh toán trong vòng 2 ngày làm việc tiếp theo. Nghiệp vụ kinh doanh chênh lệch giá (Arbitrage). Là nghiệp vụ dựa vào mức chênh lệch tỷ giá giữa các thị trường hối đoái để thu lợi nhuận.
Tức là mua ở nơi rẻ nhất bán ở nơi mắc nhất. Nghiệp vụ giao dịch hối đoái có kỳ hạn (Forward). Forward là giao dịch hai bên cam kết sẽ mua, bán với nhau một lượng ngoại tệ theo một mức tỷ giá xác định và việc thanh toán sẽ được thực hiện vào thời điểm xác định trong tương lai.