Luận văn đánh giá thực trạng sử dụng đòn bẩy tài chính của các doanh nghiệp phi tài chính niêm yết tại việt nam

Bài viết phân tích thực trạng sử dụng đòn bẩy tài chính của doanh nghiệp phi tài chính niêm yết tại Việt Nam, cung cấp cái nhìn sâu sắc và dữ liệu thực tiễn.

• Tác giả: Doãn Thị Thanh Thủy
• Người hướng dẫn: TS. Trần Thị Quế Giang
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Chính sách công
• Đề tài: Đánh Giá Thực Trạng Sử Dụng Đòn Bẩy Tài Chính Của Các Doanh Nghiệp Phi Tài Chính Niêm Yết Tại Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2013
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• TỪ KHÓA
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VÀ VẤN ĐỀ CHÍNH SÁCH
• 1.1. Bối cảnh nghiên cứu
• 1.2. Mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu
• 1.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.3.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.3.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.4. Phương pháp nghiên cứu
• 1.5. Nguồn dữ liệu
• 1.5.1. Báo cáo tài chính doanh nghiệp
• 1.5.2. Các số liệu thống kê
• 1.6. Kết cấu của nghiên cứu
• 2. CHƯƠNG 2: LÝ THUYẾT VỀ CƠ CẤU VỐN VÀ VIỆC SỬ DỤNG ĐÒN BẨY TÀI CHÍNH CỦA DOANH NGHIỆP
• 2.1. Quyết định vay nợ của các doanh nghiệp phi tài chính
• 2.2. Cơ cấu vốn và ảnh hưởng của cơ cấu vốn đến khả năng thanh khoản và hiệu quả hoạt động tài chính của doanh nghiệp
• 2.3. Các tiêu chí đánh giá thực trạng và hiệu quả sử dụng đòn bẩy tài chính của doanh nghiệp
• 2.4. Ảnh hưởng từ việc sử dụng đòn bẩy tài chính của doanh nghiệp đến tăng trưởng kinh tế vĩ mô
• 2.4.1. Ảnh hưởng tích cực
• 2.4.2. Ngưỡng nợ tối ưu
• 2.4.3. Ảnh hưởng tiêu cực
• 3. CHƯƠNG 3: ĐÒN BẨY TÀI CHÍNH CỦA DOANH NGHIỆP: THỰC TRẠNG VÀ TÁC ĐỘNG
• 3.1. Tổng quan về đối tượng nghiên cứu
• 3.1.1. Về cơ cấu sở hữu
• 3.1.2. Về cơ cấu ngành
• 3.1.3. Các chỉ tiêu kế toán tổng hợp
• 3.2. Thực trạng sử dụng đòn bẩy tài chính của doanh nghiệp
• 3.2.1. Tình hình sử dụng nợ vay
• 3.2.2. Tình hình sử dụng nợ phải trả khác
• 3.2.3. Tác động của hiện trạng sử dụng đòn bẩy tài chính
• 3.2.3.1. Tác động đến khả năng thanh khoản và hiệu quả hoạt động tài chính của doanh nghiệp
• 3.2.3.2. Tác động đến kinh tế vĩ mô Việt Nam
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ CHÍNH SÁCH
• 4.1. Khuyến nghị chính sách
• 4.1.1. Đối với các doanh nghiệp
• 4.1.2. Đối với các ngân hàng thương mại
• 4.1.3. Đối với Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Đòn Bẩy Tài Chính Doanh Nghiệp Niêm Yết

Trong bối cảnh kinh tế đầy biến động, việc đánh giá đòn bẩy tài chính của các doanh nghiệp phi tài chính niêm yết tại thị trường chứng khoán Việt Nam trở nên vô cùng quan trọng. Giai đoạn 2011-2012 chứng kiến sự khó khăn của hơn 108 nghìn doanh nghiệp Việt Nam, nhiều doanh nghiệp đã rơi vào tình trạng phá sản hoặc tạm ngừng hoạt động, một phần lớn do vay nợ quá cao. Luận văn này tập trung vào việc phân tích đòn bẩy tài chính của các doanh nghiệp này trong giai đoạn 2008-2011, sử dụng dữ liệu từ báo cáo tài chính. Mục tiêu là so sánh các chỉ số tài chính của doanh nghiệp Việt Nam với các tiêu chuẩn chung và với các doanh nghiệp tương tự ở Thái Lan, Hàn Quốc, Mỹ và các nền kinh tế mới nổi khác. Nghiên cứu cũng xem xét ảnh hưởng của nợ vay đến khả năng thanh khoản và hiệu quả hoạt động tài chính của doanh nghiệp, cũng như tác động đến nền kinh tế vĩ mô.

1.1. Tầm quan trọng của việc đánh giá đòn bẩy tài chính

Việc đánh giá đòn bẩy tài chính giúp các nhà quản lý doanh nghiệp, nhà đầu tư và các nhà hoạch định chính sách hiểu rõ hơn về tình hình tài chính của doanh nghiệp. Nó cung cấp thông tin quan trọng về khả năng trả nợ, mức độ rủi ro tài chính và hiệu quả sử dụng vốn của doanh nghiệp. Theo Doãn Thị Thanh Thủy (2013), việc sử dụng nợ vay quá mức có thể dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng cho doanh nghiệp, đặc biệt trong bối cảnh kinh tế khó khăn. Do đó, việc phân tích đòn bẩy tài chính là một công cụ quan trọng để đưa ra các quyết định tài chính sáng suốt.

1.2. Mục tiêu và phạm vi nghiên cứu về đòn bẩy tài chính

Nghiên cứu này tập trung vào việc đánh giá thực trạng sử dụng đòn bẩy tài chính của các doanh nghiệp phi tài chính niêm yết tại Việt Nam trong giai đoạn 2008-2011. Phạm vi nghiên cứu bao gồm việc phân tích các chỉ số tài chính liên quan đến nợ vay, khả năng thanh khoản và hiệu quả hoạt động. Nghiên cứu cũng xem xét tác động của việc sử dụng đòn bẩy tài chính đến nền kinh tế vĩ mô. Mục tiêu cuối cùng là đưa ra các khuyến nghị chính sách giúp các doanh nghiệp và chính phủ quản lý rủi ro tài chính một cách hiệu quả hơn.

II. Thách Thức Khi Đánh Giá Đòn Bẩy Tài Chính Doanh Nghiệp

Việc đánh giá đòn bẩy tài chính của các doanh nghiệp niêm yết tại Việt Nam đối mặt với nhiều thách thức. Một trong số đó là sự thiếu minh bạch trong báo cáo tài chính của một số doanh nghiệp. Ngoài ra, việc so sánh các chỉ số tài chính của doanh nghiệp Việt Nam với các doanh nghiệp quốc tế cũng gặp khó khăn do sự khác biệt về chuẩn mực kế toán và môi trường kinh doanh. Một thách thức khác là sự biến động của lãi suất và tỷ giá hối đoái, có thể ảnh hưởng đến khả năng trả nợ của doanh nghiệp. Cuối cùng, việc đánh giá tác động của đòn bẩy tài chính đến nền kinh tế vĩ mô đòi hỏi phải sử dụng các mô hình kinh tế phức tạp và có độ chính xác nhất định.

2.1. Hạn chế về dữ liệu và tính minh bạch thông tin

Một trong những khó khăn lớn nhất trong việc phân tích đòn bẩy tài chính là sự hạn chế về dữ liệu và tính minh bạch thông tin. Mặc dù các doanh nghiệp niêm yết có nghĩa vụ công bố báo cáo tài chính, nhưng chất lượng và độ tin cậy của các báo cáo này có thể khác nhau. Một số doanh nghiệp có thể sử dụng các kỹ thuật kế toán để che giấu tình hình tài chính thực tế của mình. Điều này gây khó khăn cho các nhà phân tích trong việc đưa ra các đánh giá chính xác về mức độ rủi ro tài chính của doanh nghiệp.

2.2. Sự khác biệt về chuẩn mực kế toán và môi trường kinh doanh

Việc so sánh các chỉ số tài chính của doanh nghiệp Việt Nam với các doanh nghiệp quốc tế gặp khó khăn do sự khác biệt về chuẩn mực kế toán và môi trường kinh doanh. Việt Nam sử dụng VAS (Chuẩn mực kế toán Việt Nam), trong khi nhiều quốc gia khác sử dụng IFRS (Chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế). Ngoài ra, môi trường kinh doanh ở Việt Nam có những đặc thù riêng, chẳng hạn như sự can thiệp của nhà nước và sự phát triển chưa đồng đều của các ngành kinh tế. Những yếu tố này cần được xem xét khi đánh giá đòn bẩy tài chính của các doanh nghiệp Việt Nam.

2.3. Ảnh hưởng của biến động lãi suất và tỷ giá hối đoái

Biến động của lãi suất và tỷ giá hối đoái có thể ảnh hưởng đáng kể đến khả năng trả nợ của doanh nghiệp. Khi lãi suất tăng, chi phí trả lãi vay của doanh nghiệp cũng tăng lên, làm giảm lợi nhuận và khả năng thanh toán. Tương tự, khi tỷ giá hối đoái biến động, các doanh nghiệp có vay nợ bằng ngoại tệ sẽ phải đối mặt với rủi ro tỷ giá, có thể làm tăng gánh nặng nợ và giảm khả năng trả nợ.

III. Phương Pháp Đánh Giá Đòn Bẩy Tài Chính Doanh Nghiệp Hiệu Quả

Để đánh giá đòn bẩy tài chính của các doanh nghiệp phi tài chính niêm yết một cách hiệu quả, cần sử dụng một loạt các phương pháp phân tích tài chính. Các phương pháp này bao gồm phân tích tỷ số, phân tích Dupont, mô hình Altman Z-score và phân tích hồi quy. Phân tích tỷ số giúp đánh giá mức độ sử dụng nợ vay, khả năng thanh khoản và hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp. Phân tích Dupont giúp phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến tỷ suất sinh lợi trên vốn chủ sở hữu (ROE). Mô hình Altman Z-score giúp dự đoán khả năng phá sản của doanh nghiệp. Phân tích hồi quy giúp xác định các yếu tố ảnh hưởng đến đòn bẩy tài chính của doanh nghiệp.

3.1. Phân tích tỷ số tài chính để đánh giá đòn bẩy

Phân tích tỷ số là một phương pháp quan trọng để đánh giá đòn bẩy tài chính. Các tỷ số thường được sử dụng bao gồm: hệ số nợ trên vốn chủ sở hữu, hệ số nợ trên tổng tài sản, hệ số thanh toán lãi vay và hệ số thanh khoản hiện hành. Các tỷ số này cung cấp thông tin về mức độ sử dụng nợ vay, khả năng trả nợ và khả năng thanh toán các khoản nợ ngắn hạn của doanh nghiệp. Việc so sánh các tỷ số này với các tiêu chuẩn ngành và với các doanh nghiệp tương tự giúp đánh giá mức độ rủi ro tài chính của doanh nghiệp.

3.2. Sử dụng phân tích Dupont để hiểu ROE và đòn bẩy

Phân tích Dupont là một công cụ hữu ích để hiểu rõ hơn về các yếu tố ảnh hưởng đến tỷ suất sinh lợi trên vốn chủ sở hữu (ROE). Phân tích Dupont chia ROE thành ba thành phần chính: tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu, vòng quay tài sản và hệ số đòn bẩy tài chính. Bằng cách phân tích các thành phần này, các nhà phân tích có thể xác định các yếu tố nào đang đóng góp vào ROE và các yếu tố nào đang kìm hãm ROE. Điều này giúp doanh nghiệp đưa ra các quyết định cải thiện hiệu quả hoạt động và quản lý đòn bẩy tài chính một cách hiệu quả hơn.

3.3. Mô hình Altman Z score dự đoán rủi ro phá sản

Mô hình Altman Z-score là một công cụ thống kê được sử dụng để dự đoán khả năng phá sản của doanh nghiệp. Mô hình này sử dụng năm tỷ số tài chính để tính toán điểm Z, một chỉ số cho biết mức độ rủi ro phá sản của doanh nghiệp. Điểm Z càng thấp, rủi ro phá sản càng cao. Mô hình Altman Z-score có thể được sử dụng để đánh giá rủi ro tài chính của các doanh nghiệp niêm yết và đưa ra các cảnh báo sớm về khả năng phá sản.

IV. Thực Trạng Đòn Bẩy Tài Chính Doanh Nghiệp Việt Nam 2008 2011

Phân tích dữ liệu từ báo cáo tài chính của các doanh nghiệp phi tài chính niêm yết tại Việt Nam trong giai đoạn 2008-2011 cho thấy một số xu hướng đáng chú ý. Các ngành như xây dựng, thông tin, khai khoáng, bất động sản, thương mại - dịch vụ và công nghiệp có xu hướng sử dụng nợ vay ở mức cao. Khả năng thanh khoản của các doanh nghiệp này giảm dần từ năm 2009, và đến năm 2011, một tỷ lệ đáng kể các doanh nghiệp không đủ khả năng thanh toán nợ ngắn hạn hoặc trả lãi. Điều này cho thấy một số doanh nghiệp đang chịu tác động tiêu cực từ việc tăng đòn bẩy tài chính và có xác suất phá sản cao.

4.1. Phân tích tỷ lệ nợ vay của các ngành kinh tế

Nghiên cứu cho thấy có sự khác biệt đáng kể về tỷ lệ nợ vay giữa các ngành kinh tế khác nhau. Các ngành như xây dựng, bất động sản và khai khoáng có xu hướng sử dụng nợ vay nhiều hơn so với các ngành khác. Điều này có thể là do đặc thù của các ngành này, đòi hỏi vốn đầu tư lớn và có thời gian hoàn vốn dài. Tuy nhiên, việc sử dụng nợ vay quá mức có thể làm tăng rủi ro tài chính cho các doanh nghiệp trong các ngành này.

4.2. Đánh giá khả năng thanh khoản của doanh nghiệp niêm yết

Khả năng thanh khoản là một chỉ số quan trọng để đánh giá khả năng trả nợ của doanh nghiệp. Nghiên cứu cho thấy khả năng thanh khoản của các doanh nghiệp niêm yết giảm dần từ năm 2009 đến năm 2011. Điều này cho thấy các doanh nghiệp đang gặp khó khăn trong việc thanh toán các khoản nợ ngắn hạn và có thể phải đối mặt với rủi ro mất khả năng thanh toán.

4.3. Tác động của đòn bẩy tài chính đến rủi ro phá sản

Việc sử dụng đòn bẩy tài chính quá mức có thể làm tăng rủi ro phá sản của doanh nghiệp. Nghiên cứu cho thấy các doanh nghiệp có tỷ lệ nợ vay cao có xu hướng có điểm Altman Z-score thấp hơn, cho thấy rủi ro phá sản cao hơn. Điều này cho thấy việc quản lý đòn bẩy tài chính một cách thận trọng là rất quan trọng để đảm bảo sự ổn định tài chính của doanh nghiệp.

V. Giải Pháp Quản Lý Đòn Bẩy Tài Chính Cho Doanh Nghiệp

Để giúp các doanh nghiệp phi tài chính niêm yết quản lý đòn bẩy tài chính một cách hiệu quả hơn, cần có sự phối hợp giữa doanh nghiệp, ngân hàng và chính phủ. Doanh nghiệp cần tập trung vào việc cải thiện hiệu quả hoạt động, giảm chi phí và tăng doanh thu. Ngân hàng cần thực hiện chặt chẽ hơn các quy định về cấp tín dụng và đánh giá rủi ro một cách cẩn thận. Chính phủ cần tạo ra một môi trường kinh doanh ổn định và hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận vốn vay với chi phí hợp lý.

5.1. Tối ưu hóa cơ cấu vốn và giảm thiểu rủi ro tài chính

Doanh nghiệp cần xem xét tối ưu hóa cơ cấu vốn của mình bằng cách cân bằng giữa nợ vay và vốn chủ sở hữu. Việc giảm thiểu sự phụ thuộc vào nợ vay có thể giúp giảm rủi ro tài chính và tăng khả năng thanh toán. Doanh nghiệp cũng cần tập trung vào việc cải thiện hiệu quả sử dụng vốn và quản lý rủi ro một cách hiệu quả.

5.2. Nâng cao hiệu quả hoạt động và khả năng sinh lời

Việc nâng cao hiệu quả hoạt động và khả năng sinh lời là một yếu tố quan trọng để quản lý đòn bẩy tài chính một cách hiệu quả. Doanh nghiệp cần tập trung vào việc cải thiện quy trình sản xuất, giảm chi phí và tăng doanh thu. Điều này giúp tăng lợi nhuận và khả năng trả nợ, giảm sự phụ thuộc vào nợ vay.

5.3. Chính sách hỗ trợ từ chính phủ và ngân hàng nhà nước

Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước có vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ doanh nghiệp quản lý đòn bẩy tài chính. Chính phủ có thể tạo ra một môi trường kinh doanh ổn định, giảm thuế và phí, và hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận vốn vay với chi phí hợp lý. Ngân hàng Nhà nước có thể điều chỉnh chính sách tiền tệ để kiểm soát lạm phát và ổn định lãi suất, giúp doanh nghiệp giảm chi phí vay vốn.

VI. Kết Luận và Triển Vọng Về Đòn Bẩy Tài Chính Doanh Nghiệp

Việc đánh giá đòn bẩy tài chính của các doanh nghiệp phi tài chính niêm yết tại Việt Nam là một vấn đề quan trọng và phức tạp. Nghiên cứu này đã cung cấp một cái nhìn tổng quan về thực trạng sử dụng đòn bẩy tài chính của các doanh nghiệp này trong giai đoạn 2008-2011 và đưa ra một số khuyến nghị chính sách. Trong tương lai, cần có thêm các nghiên cứu sâu hơn về vấn đề này để hiểu rõ hơn về các yếu tố ảnh hưởng đến đòn bẩy tài chính của doanh nghiệp và đưa ra các giải pháp quản lý rủi ro tài chính một cách hiệu quả hơn.

6.1. Tóm tắt các phát hiện chính về đòn bẩy tài chính

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng một số ngành kinh tế có xu hướng sử dụng nợ vay ở mức cao và khả năng thanh khoản của các doanh nghiệp niêm yết giảm dần trong giai đoạn 2008-2011. Việc sử dụng đòn bẩy tài chính quá mức có thể làm tăng rủi ro phá sản của doanh nghiệp. Do đó, việc quản lý đòn bẩy tài chính một cách thận trọng là rất quan trọng để đảm bảo sự ổn định tài chính của doanh nghiệp.

6.2. Khuyến nghị chính sách cho doanh nghiệp và chính phủ

Doanh nghiệp cần tập trung vào việc cải thiện hiệu quả hoạt động, giảm chi phí và tăng doanh thu. Ngân hàng cần thực hiện chặt chẽ hơn các quy định về cấp tín dụng và đánh giá rủi ro một cách cẩn thận. Chính phủ cần tạo ra một môi trường kinh doanh ổn định và hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận vốn vay với chi phí hợp lý.

6.3. Hướng nghiên cứu tiếp theo về đòn bẩy tài chính

Trong tương lai, cần có thêm các nghiên cứu sâu hơn về vấn đề đánh giá đòn bẩy tài chính của các doanh nghiệp niêm yết. Các nghiên cứu này có thể tập trung vào việc phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến đòn bẩy tài chính của doanh nghiệp, đánh giá tác động của đòn bẩy tài chính đến hiệu quả hoạt động và rủi ro tài chính của doanh nghiệp, và đề xuất các giải pháp quản lý rủi ro tài chính một cách hiệu quả hơn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong giai đoạn 2011-2012, hơn 108 nghìn doanh nghiệp (DN) tại Việt Nam đã rơi vào tình trạng khó khăn, phá sản hoặc tạm ngừng hoạt động, nguyên nhân chủ yếu được cho là do vay nợ quá cao. Luận văn tập trung đánh giá thực trạng sử dụng đòn bẩy tài chính (ĐBTC) của các doanh nghiệp phi tài chính niêm yết (DNNY) tại Việt Nam trong giai đoạn 2008-2011, dựa trên dữ liệu báo cáo tài chính đã kiểm toán. Mục tiêu nghiên cứu nhằm xác định mức độ sử dụng nợ vay, tác động của ĐBTC đến khả năng thanh khoản, hiệu quả hoạt động tài chính của DN và ảnh hưởng đến kinh tế vĩ mô. Phạm vi nghiên cứu bao gồm 634 DNNY trên hai sàn HSX và HNX, với phân tích chi tiết nhóm 290 DN niêm yết liên tục trong 4 năm. Nghiên cứu so sánh tỷ số nợ vay của DNNY Việt Nam với các quốc gia như Thái Lan, Hàn Quốc, Mỹ và các nền kinh tế mới nổi để đánh giá mức độ vay nợ. Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện qua việc cung cấp số liệu cụ thể và phân tích sâu sắc giúp các nhà hoạch định chính sách, ngân hàng và DN hiểu rõ hơn về rủi ro tài chính, từ đó đề xuất các giải pháp phù hợp nhằm ổn định thị trường tài chính và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết về cơ cấu vốn và đòn bẩy tài chính, trong đó cơ cấu vốn được hiểu là tỷ trọng giữa nợ và vốn chủ sở hữu trong tổng nguồn vốn của DN. Đòn bẩy tài chính là mức độ sử dụng các chứng khoán có chi phí cố định nhằm tăng lợi nhuận cho cổ đông thông qua lợi ích từ lá chắn thuế. Lý thuyết Modigliani-Miller (M&M II) chỉ ra rằng chi phí vốn chủ sở hữu tăng đồng biến với tỷ số nợ trên vốn chủ sở hữu, phản ánh rủi ro gia tăng khi DN vay nợ nhiều. Ngoài ra, chi phí khốn đốn tài chính gồm chi phí phá sản, mâu thuẫn quyền lợi giữa chủ nợ và cổ đông, chi phí giám sát và cưỡng chế thực thi hợp đồng nợ cũng được xem xét. Để đánh giá hiệu quả sử dụng ĐBTC, luận văn sử dụng các nhóm tỷ số tài chính: tỷ số đòn bẩy, tỷ số thanh khoản, tỷ số hiệu quả hoạt động tài chính (ROA, ROE) và mô hình điểm Z của Altman nhằm dự báo khả năng phá sản của DN. Phân tích Dupont được áp dụng để phân tách ROE thành các thành phần cấu thành, giúp đánh giá tác động của ĐBTC đến lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu chính là báo cáo tài chính cuối kỳ đã kiểm toán của các DNNY trên HSX và HNX trong giai đoạn 2008-2011, với bộ mẫu gồm 634 DN, trong đó nhóm 290 DN niêm yết liên tục được phân tích chi tiết. Phương pháp nghiên cứu kết hợp phân tích tỷ số tài chính, thống kê mô tả, phân tích xu hướng và so sánh ngang với các quốc gia khác. Phân tích Dupont được sử dụng để đánh giá tác động của ĐBTC đến ROE, trong khi mô hình điểm Z của Altman giúp xác định rủi ro phá sản. Ngoài ra, nghiên cứu đối chiếu tỷ lệ dư nợ tín dụng/GDP Việt Nam với ngưỡng nợ tối ưu được xác định trong các nghiên cứu thực nghiệm quốc tế nhằm đánh giá tác động vĩ mô. Timeline nghiên cứu tập trung vào giai đoạn 2008-2011, thời điểm nền kinh tế Việt Nam trải qua nhiều biến động về tăng trưởng tín dụng và suy giảm kinh tế.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Thực trạng sử dụng đòn bẩy tài chính: Tỷ số nợ vay trên vốn chủ sở hữu của các DNNY Việt Nam duy trì ở mức cao khoảng 85-90% trong giai đoạn 2008-2011, cao hơn nhiều so với bình quân các DN phi tài chính tại các nền kinh tế mới nổi (59,14%) và các quốc gia như Hàn Quốc (65,7%), Thái Lan (71,98%) và Mỹ (77,94%). Các ngành Xây dựng, Thông tin, Khai khoáng, Bất động sản, Thương mại - Dịch vụ và Công nghiệp có tỷ số nợ vay cao nhất, trong đó ngành Xây dựng có tỷ số nợ vay lên tới 1,614 lần vốn chủ sở hữu, gấp đôi so với các nước mới nổi.

2. Khả năng thanh khoản giảm sút: Tỷ số thanh khoản hiện hành và thanh khoản nhanh của DNNY giảm dần từ năm 2009, đến năm 2011 có 18,28% DN không đủ khả năng thanh toán nợ ngắn hạn, chiếm 41,21% tổng dư nợ vay. Tỷ lệ DN không đủ khả năng trả lãi vay là 10%, chiếm 8,48% dư nợ. Gánh nặng lãi vay tăng nhanh do lãi suất vay tăng gần 1,5 lần mỗi năm trong 2010-2011, trong khi EBIT chỉ tăng chậm, dẫn đến tỷ số thanh toán lãi vay giảm từ 3,4 lần năm 2009 xuống thấp hơn trong các năm sau.

3. Hiệu quả hoạt động tài chính giảm: Phân tích Dupont cho thấy ROE bình quân giảm từ 20,25% năm 2009 xuống 15,82% năm 2011, trong khi tỷ số đòn bẩy tăng từ 1,85 lên 1,98. Tỷ lệ DN sử dụng ĐBTC không hiệu quả (tỷ số đòn bẩy kép < 1) tăng lên 24,14% về số lượng và chiếm 27,75% vốn chủ sở hữu năm 2011, tập trung chủ yếu ở các ngành Thương mại - Dịch vụ, Xây dựng, Vận tải và Bất động sản.

4. Rủi ro phá sản cao: Mô hình điểm Z của Altman cho thấy 20% DNNY có xác suất phá sản cao và 26% có rủi ro trung bình. Các DN có tỷ số đòn bẩy trên 5 lần có nguy cơ phá sản rất cao. Tổng vốn chủ sở hữu của các DN có nguy cơ phá sản chiếm khoảng 22% tổng vốn đầu tư của 634 DNNY.

5. Ảnh hưởng vĩ mô tiêu cực: Tỷ lệ dư nợ tín dụng dành cho khu vực tư nhân/GDP Việt Nam trong giai đoạn 2008-2011 dao động từ 90% đến 125%, vượt ngưỡng tối ưu 80-100% GDP, có thể gây cản trở tăng trưởng GDP. Số lượng DN phá sản, ngừng hoạt động tăng cao, đặc biệt trong các ngành Xây dựng, Bất động sản và Thương mại - Dịch vụ, dẫn đến gia tăng thất nghiệp, thiếu việc làm và áp lực lên quỹ bảo hiểm thất nghiệp. Các chính sách hỗ trợ như gói kích cầu 8 tỷ USD năm 2009 và các chính sách giảm, giãn thuế làm tăng thâm hụt ngân sách.

Thảo luận kết quả

Việc các DNNY sử dụng ĐBTC ở mức cao vượt trội so với các quốc gia khác phản ánh xu hướng vay nợ để mở rộng quy mô hoạt động trong bối cảnh tăng trưởng nóng trước đó. Tuy nhiên, sự gia tăng nợ vay không đi kèm với khả năng thanh khoản và hiệu quả hoạt động tương ứng, dẫn đến rủi ro tài chính gia tăng. Việc sử dụng nợ vay ngắn hạn để đầu tư dài hạn làm mất cân đối nguồn vốn, làm giảm khả năng thanh toán nợ ngắn hạn và tăng nguy cơ vỡ nợ. So sánh với các nghiên cứu quốc tế, ngưỡng nợ tối ưu của Việt Nam có thể thấp hơn do năng lực quản trị DN và thể chế tài chính còn hạn chế. Các ngành có tỷ lệ DN sử dụng nợ không hiệu quả cao cũng là những ngành có tỷ lệ phá sản lớn, cho thấy mối liên hệ chặt chẽ giữa ĐBTC và rủi ro tài chính. Tác động vĩ mô tiêu cực được thể hiện qua tỷ lệ dư nợ tín dụng vượt ngưỡng, làm giảm tăng trưởng GDP và gia tăng gánh nặng xã hội. Biểu đồ phân phối tỷ số thanh khoản và tỷ số đòn bẩy kép có thể minh họa rõ sự phân hóa về khả năng tài chính giữa các DN, đồng thời bảng so sánh tỷ số nợ vay giữa Việt Nam và các quốc gia khác làm nổi bật mức độ vay nợ cao của DNNY Việt Nam.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Giảm dần đòn bẩy tài chính trong DN: Các DN thuộc ngành Xây dựng, Thông tin, Khai khoáng, Bất động sản, Thương mại - Dịch vụ và Công nghiệp cần rà soát toàn bộ hoạt động sản xuất kinh doanh, loại bỏ các hoạt động không hiệu quả, tập trung vào lĩnh vực chính để tránh phân tán nguồn vốn. Thanh lý tài sản không cần thiết nhằm trả nợ, giảm gánh nặng lãi vay và cải thiện khả năng thanh khoản trong vòng 1-2 năm tới.

2. Tăng cường giám sát tín dụng của ngân hàng thương mại: Ngân hàng cần cấp tín dụng dựa trên phương án sản xuất kinh doanh khả thi, hiệu quả, giám sát chặt chẽ việc sử dụng vốn vay, đặc biệt ngăn chặn việc sử dụng nợ ngắn hạn cho đầu tư dài hạn. Thực hiện nghiêm túc quy trình cấp tín dụng và giám sát sau cho vay trong vòng 6-12 tháng.

3. Chính sách hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm: Chính phủ nên tập trung hỗ trợ trực tiếp người tiêu dùng trong nước và đẩy mạnh xúc tiến thương mại quốc tế nhằm tăng cầu sản phẩm của DN, giúp DN cải thiện dòng tiền, giảm tồn kho và tăng khả năng trả nợ. Các chương trình xúc tiến thương mại và hiệp định thương mại cần được triển khai trong 1-3 năm tới.

4. Hoàn thiện cơ chế tái cấu trúc nợ và hỗ trợ DN: Cần xây dựng và hoàn thiện các luật điều chỉnh hoạt động mua bán nợ, mua bán và sáp nhập DN để giúp DN giảm gánh nặng nợ, lành mạnh hóa tài chính hoặc chuyển giao cho nhà điều hành hiệu quả hơn. Chính phủ có thể xem xét mua nợ DN thông qua các công ty mua bán nợ chuyên nghiệp trong 3-5 năm tới.

5. Kiểm soát tăng trưởng tín dụng: Ngân hàng Nhà nước không nên chạy theo chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng cứng nhắc, cần điều chỉnh chính sách tín dụng phù hợp với nhu cầu thực tế và khả năng trả nợ của DN, tránh tạo áp lực vay nợ quá mức cho DN trong ngắn hạn.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà hoạch định chính sách: Luận văn cung cấp số liệu và phân tích chi tiết về tác động của ĐBTC đến DN và nền kinh tế, giúp xây dựng chính sách tín dụng, hỗ trợ DN và quản lý rủi ro tài chính hiệu quả.

2. Ngân hàng thương mại và tổ chức tín dụng: Các tổ chức này có thể sử dụng kết quả nghiên cứu để cải thiện quy trình cấp tín dụng, giám sát rủi ro và xây dựng các sản phẩm tín dụng phù hợp với năng lực tài chính của DN.

3. Doanh nghiệp phi tài chính niêm yết: DN có thể tham khảo để đánh giá mức độ sử dụng nợ vay, nhận diện rủi ro tài chính và điều chỉnh chiến lược tài chính nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động và khả năng thanh khoản.

4. Nhà nghiên cứu và học viên ngành kinh tế, tài chính: Luận văn là tài liệu tham khảo quý giá về phân tích tài chính DN, mô hình đánh giá rủi ro phá sản và tác động vĩ mô của đòn bẩy tài chính trong bối cảnh kinh tế Việt Nam.

Câu hỏi thường gặp

1. Đòn bẩy tài chính là gì và tại sao DN sử dụng?
   Đòn bẩy tài chính là mức độ sử dụng nợ vay trong cơ cấu vốn của DN nhằm tăng lợi nhuận cho cổ đông thông qua lợi ích từ lá chắn thuế. DN sử dụng để mở rộng quy mô hoạt động và tăng giá trị DN, nhưng cũng làm tăng rủi ro tài chính.

2. Tỷ số nợ vay trên vốn chủ sở hữu của DNNY Việt Nam so với các nước khác thế nào?
   Tỷ số này của DNNY Việt Nam khoảng 85-90%, cao hơn nhiều so với các nền kinh tế mới nổi (59,14%) và các quốc gia như Hàn Quốc (65,7%), Thái Lan (71,98%) và Mỹ (77,94%), cho thấy DN Việt Nam vay nợ nhiều hơn.

3. Ảnh hưởng của việc sử dụng ĐBTC cao đến khả năng thanh khoản của DN ra sao?
   Việc sử dụng ĐBTC cao, đặc biệt khi vay nợ ngắn hạn để đầu tư dài hạn, làm giảm khả năng thanh toán nợ ngắn hạn và lãi vay, dẫn đến tỷ lệ DN không đủ khả năng thanh toán nợ ngắn hạn lên tới 18,28% và không đủ trả lãi vay là 10% năm 2011.

4. Mô hình điểm Z của Altman giúp gì trong đánh giá rủi ro DN?
   Mô hình điểm Z dự báo xác suất phá sản của DN dựa trên các chỉ số tài chính như khả năng thanh khoản, lợi nhuận tích lũy, hiệu quả sinh lợi và cấu trúc tài chính. DN có điểm Z thấp hơn 1,1 có nguy cơ phá sản cao.

5. Chính sách nào được đề xuất để hỗ trợ DN thoát khỏi khó khăn do ĐBTC?
   Các chính sách bao gồm giảm dần nợ vay trong DN, giám sát tín dụng chặt chẽ của ngân hàng, hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm qua kích cầu và xúc tiến thương mại, hoàn thiện cơ chế tái cấu trúc nợ và kiểm soát tăng trưởng tín dụng phù hợp.

Kết luận

• Các DNNY Việt Nam sử dụng đòn bẩy tài chính ở mức cao, vượt trội so với các quốc gia khác, đặc biệt trong các ngành Xây dựng, Thương mại - Dịch vụ và Bất động sản.
• Khả năng thanh khoản và hiệu quả hoạt động tài chính của nhiều DN giảm sút, với tỷ lệ DN không đủ khả năng thanh toán nợ ngắn hạn và trả lãi vay tăng lên trong giai đoạn 2008-2011.
• Rủi ro phá sản gia tăng, với khoảng 20% DN có xác suất phá sản cao, chiếm 22% tổng vốn chủ sở hữu của mẫu nghiên cứu.
• Tỷ lệ dư nợ tín dụng dành cho khu vực tư nhân vượt ngưỡng tối ưu, gây tác động tiêu cực đến tăng trưởng GDP và gia tăng gánh nặng xã hội như thất nghiệp và thâm hụt ngân sách.
• Cần triển khai các chính sách đồng bộ nhằm giảm đòn bẩy tài chính trong DN, tăng cường giám sát tín dụng, hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm và tái cấu trúc nợ để ổn định thị trường tài chính và thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững.

Next steps: Tiếp tục nghiên cứu cơ cấu vốn dài hạn của DN và phát triển các công cụ tài chính hỗ trợ tái cấu trúc nợ. Các nhà quản lý và DN cần phối hợp thực hiện các giải pháp đề xuất trong vòng 1-3 năm tới để giảm thiểu rủi ro tài chính.

Các nhà hoạch định chính sách, ngân hàng và DN nên sử dụng kết quả nghiên cứu này làm cơ sở để điều chỉnh chiến lược tài chính và chính sách tín dụng, góp phần nâng cao sức khỏe tài chính của DN và ổn định nền kinh tế quốc gia.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 vừa trình bày, Chương 2 sẽ giới thiệu lý thuyết phân tích tài chính và các nghiên cứu đã thực hiện liên quan đến vấn đề vay nợ của DN, các tác động từ việc sử dụng nợ của DN đến kinh tế vĩ mô. Trong Chương 3, tác giả sẽ phân tích BCTC của các DNNY và nhận định thực trạng sử dụng ĐBTC của DNNY ở Việt Nam trong giai đoạn 2008 – 2011. Đồng thời phân tích tác động của thực trạng vay nợ đến khả năng thanh khoản, hiệu quả hoạt động tài chính của các DN và nền kinh tế. Phần cuối của nghiên cứu (Chương 4) sẽ tóm tắt các phát hiện chính và gợi ý chính sách nhằm góp phần giải quyết những vướng mắc hiện tại của các DNNY.

6 CHƯƠNG 2 LÝ THUYẾT VỀ CƠ CẤU VỐN VÀ VIỆC SỬ DỤNG ĐÒN BẨY TÀI CHÍNH CỦA DOANH NGHIỆP 2.1 Quyết định vay nợ của các doanh nghiệp phi tài chính 2.1 Cơ cấu vốn và ảnh hưởng của cơ cấu vốn đến khả năng thanh khoản và hiệu quả hoạt động tài chính của doanh nghiệp Cơ cấu vốn (capital structure) của DN là quan hệ về tỷ trọng giữa nợ và vốn chủ sở hữu (gồm vốn cổ phần ưu đãi và vốn cổ phần thường) trong tổng số nguồn vốn của DN. Đòn bẩy tài chính (financial leverage) là mức độ sử dụng các chứng khoán có chi phí cố định trong cơ cấu nguồn vốn của DN (Nguyễn Minh Kiều, 2006). ĐBTC làm gia tăng độ lớn dao động suất sinh lợi trên vốn cổ phần thường so với dao động của mức sinh lợi trên tài sản của DN. Trên thực tế, hầu hết các DN đều sử dụng ĐBTC với mục đích chính là tăng lợi nhuận cho cổ đông thường, tăng giá trị DN thông qua lợi ích từ lá chắn thuế.

Tuy nhiên, định đề M&M II cũng cho rằng chi phí vốn chủ sở hữu của DN có vay nợ tăng đồng biến với tỷ số nợ trên vốn chủ sở hữu. Điều này có nghĩa là khi DN tăng vay nợ, rủi ro sẽ tăng lên và nhà đầu tư sẽ yêu cầu suất sinh lợi trên vốn cao hơn. Khi kinh doanh thuận lợi, các cổ đông của DN có vay vốn sẽ thu được suất sinh lợi trên vốn chủ sở hữu cao hơn DN không vay vốn. Ngược lại, nếu kinh doanh không thuận lợi, khi DN vay nợ, các cổ đông thường sẽ nhận mức sinh lợi thấp hơn hay lỗ nhiều hơn trường hợp không vay nợ.

Theo Brealey và Myers (1996), việc sử dụng ĐBTC có thể khiến DN rơi vào khốn đốn tài chính (financial distress), tức là tình trạng DN không thực hiện được cam kết thanh toán với các chủ nợ hay thực hiện được một cách khó khăn. Tình trạng khốn đốn tài chính nếu không dẫn đến phá sản thì cũng gây tốn kém cho DN. Chi phí khốn đốn tài chính gồm: chi phí của việc phá sản, chi phí do mâu thuẫn quyền lợi giữa chủ nợ và cổ đông dẫn đến các 7 quyết định yếu kém trong hoạt động SXKD và đầu tư, chi phí soạn thảo, giám sát và cưỡng chế thực thi hợp đồng nợ. Do vậy, mỗi DN sẽ chọn một cơ cấu vốn phù hợp với đặc điểm tổ chức, hoạt động SXKD và khả năng chấp nhận rủi ro của mình trong mỗi thời kỳ cụ thể.2 Các tiêu chí đánh giá thực trạng và hiệu quả sử dụng đòn bẩy tài chính của doanh nghiệp Để đánh giá thực trạng sử dụng nợ và ảnh hưởng của ĐBTC đến khả năng thanh khoản và hiệu quả hoạt động tài chính DN, tác giả kết hợp phân tích tỷ số với phân tích so sánh dựa trên BCTC các DNNY.

Khuôn khổ phân tích tài chính Phân tích tỷ số: •Nhóm tỷ số đòn bẩy •Nhóm tỷ số thanh khoản •Nhóm tỷ số hiệu quả hoạt động tài chính •Khả năng phá sản Đánh giá: •Tình hình sử dụng nợ •Ảnh hưởng của nợ đến sức khỏe tài chính của DN (Khả năng thanh khoản; Hiệu quả hoạt động tài chính; Rủi ro phá sản) Phân tích so sánh: •So sánh xu hướng •So sánh ngang: với quốc gia khác, theo ngành •Phân tích cơ cấu Nguồn: Tác giả tổng hợp từ Nguyễn Minh Kiều (2006, Hình 17.1 Nhóm tỷ số đòn bẩy và khả năng thanh khoản Nhóm tỷ số đòn bẩy thể hiện cơ cấu vốn và mức độ sử dụng nợ của các DNNY. Các tỷ số được phân tích trong nhóm này gồm: tỷ số đòn bẩy, tỷ số nợ phải trả và tỷsố nợ vay. Nhóm tỷ số thanh khoản cho biết khả năng trả nợ và lãi vay của DN, gồm các tỷ số thanh toán lãi vay, tỷ số thanh khoản hiện hành, tỷ số thanh khoản nhanh và tỷ số ngân lưu từ 8 hoạt động kinh doanh so với nợ ngắn hạn, tỷ số ngân lưu từ hoạt động kinh doanh so với tổng nợ. Đây là những tỷ số thường được sử dụng khi đánh giá mức độ sử dụng ĐBTC và khả năng trả nợ, lãi vay của DN.

Cách tính, ý nghĩa và thang đo mỗi tỷ số cấu thành hai nhóm tỷ số này được trình bày chi tiết trong Phụ lục 1.2 Nhóm tỷ số sinh lợi và hiệu quả sử dụng đòn bẩy tài chính Khả năng sinh lợi của DN thường được đánh giá qua hai chỉ tiêu: tỷ số sinh lợi trên tổng tài sản (ROA) và tỷ số sinh lợi trên vốn chủ sở hữu (ROE). ROA cho biết một đồng tổng tài sản bình quân sử dụng trong kỳ (hay một đồng vốn của cả chủ sở hữu và chủ nợ) tạo ra bao nhiêu đồng lợi nhuận trước thuế và lãi vay (EBIT). ROA càng cao thể hiện DN sử dụng tổng tài sản càng hiệu quả. ROE cho biết một đơn vị vốn chủ sở hữu đầu tư vào SXKD trong kỳ tạo ra được bao nhiêu đơn vị lợi nhuận sau thuế.

ROE cao cho biết hiệu quả sử dụng vốn chủ sở hữu cao. Theo Bodie, Kane và Marcus (2008), ROA và ROE được tính theo công thức: BT ợi nhu n sau thuế ROA = Tổng tài sản ; ROE = Vốn chủ sở hữu nh qu n nh qu n ĐBTC chỉ giúp tăng ROE nếu ROA lớn hơn lãi suất vay của DN. Mối quan hệ này được thể hiện bởi công thức: Nợ phải trả ROE = (1- Thuế suất) * [ROA + (ROA – ãi suất)* Nguồn vốn chủ sở hữu Khi DN hoạt động thiếu hiệu quả hoặc sử dụng nợ quá mức, lợi nhuận không đủ bù đắp lãi vay thì nợ sẽ làm giảm ROE mạnh hơn sự giảm sút ROA do một phần lợi ích của chủ sở hữu phải dùng để trả lãi vay. Phân tích Dupont được sử dụng để xem xét tác động của ĐBTC đến ROE.

Đây là phương pháp phân tích số đo lợi nhuận thành các tỷ số cấu thành để đánh giá tác động của từng thành phần lên ROE (Bodie, Kane, Marcus, 2008). Cụ thể: ROE = Tỷ số gánh nặng thuế * ROA * Tỷ số đòn ẩy kép Trong đó, tỷ số gánh nặng thuế và ROA không đổi theo chu kỳ kinh tế và cơ cấu vốn DN. Tỷ số đòn ẩy kép là tích số giữa tỷ số gánh nặng lãi vay và tỷ số đòn bẩy, được sử dụng để đo lường toàn bộ tác động của ĐBTC. Tỷ số này thay đổi trong từng trường hợp: 9 Trường hợp Tỷ số đòn bẩy kép Ý nghĩa DN không vay nợ 1 >1 ĐBTC có đóng góp tích cực cho RO DN có vay nợ <1 ROA thấp hơn lãi suất.

Việc tăng nợ làm giảm RO. Nguồn: Bodie, Kane và Marcus (2008) Các bước dẫn đến kết quả này trình bày trong Phụ lục 2.3 Khả năng phá sản của DN Ngoài các nhóm tỷ số trên, mô hình điểm Z của Altman (2000) có thể phản ánh phần nào mức độ rủi ro của các DNNY sử dụng ĐBTC. Z là chỉ số về khả năng khó khăn tài chính, giúp tính xác suất phá sản của DN. Từ một chỉ số Z ban đầu chỉ áp dụng cho các DN cổ phần hóa thuộc ngành sản xuất, Altman đã phát triển ra chỉ số Z’ dành cho DN chưa cổ phần hóa, ngành sản xuất và Z” dành cho các DN khác (gồm ngành sản xuất hay phi sản xuất và TD tại thị trường mới nổi).

Vì các DNNY thuộc nhiều ngành khác nhau và Việt Nam thuộc nhóm nền kinh tế mới nổi nên tác giả sử dụng công thức tính Z” của Altman: Z” = 6,56X1 + 3,26X2 + 6,72X3 + 1,05X4 Trong đó: X1 = (Tài sản ngắn hạn - Nợ phải trả ngắn hạn)/Tổng tài sản (cho biết khả năng thanh khoản) X2 = Lợi nhuận giữ lại/Tổng tài sản (cho biết tuổi của DN và khả năng sinh lợi tích lũy) X3 = EBIT/Tổng tài sản (cho biết khả năng sinh lợi) X4 = Vốn đầu tư của chủ sở hữu / Tổng nợ phải trả (cho iết cấu trúc tài chính) Từ chỉ số Z”, Altman đưa ra kết luận về xác suất phá sản của các DN: Z” > 2,60: DN có xác suất phá sản thấp 1,1 < Z” < 2,60: DN có xác suất phá sản trung bình. Z” < 1,1: DN có xác suất phá sản cao Mô hình điểm Z đã được hệ thống ngân hàng tại nhiều quốc gia ứng dụng vào xếp hạng các DN phục vụ cho mục đích xét duyệt TD. Kết quả xếp hạng theo mô hình này cũng 10 được Altman (2003) so sánh và cho thấy khá tương đồng với kết quả xếp hạng của Standard&Poor. Do vậy, hệ số Z” có thể phù hợp trong dự báo khả năng phá sản của DNNY tại Việt Nam.2 Ảnh hưởng từ việc sử dụng đòn bẩy tài chính của doanh nghiệp đến tăng trưởng kinh tế vĩ mô 2.1 Ảnh hưởng tích cực Về mặt vĩ mô, việc đại đa số các DN có thể sử dụng các công cụ tài chính để huy động vốn cho hoạt động SXKD được xem là biểu hiện sự phát triển thị trường tài chính.

Nhiều nghiên cứu thực nghiệm đã sử dụng tỷ số TD trong nước (từ các ngân hàng và các tổ chức tài chính) dành cho khu vực tư nhân/GDP để đo lường độ sâu tài chính như Guidotti và Gregorio (1992), King và Levine (1993), Arcand, Berkes và Panizza (2012) vì cho rằng một hệ thống tài chính cho các DN tư nhân vay nhiều hơn có khả năng kích thích tăng trưởng tốt hơn so với một hệ thống tài chính mà chỉ cung ứng TD cho chính phủ hoặc các DN nhà nước thông qua khả năng đánh giá rủi ro và kiểm soát các DN (King và Levine, 1993). Trong xã hội hiện đại, tài chính là một trong những trụ cột quan trọng giúp thúc đẩy kinh tế phát triển. Theo Cecchetti, Mohanty và Zampolli (2011), nếu không có vay mượn, quốc gia sẽ nghèo mãi. Nhờ có vay nợ, các DN có thể đầu tư nhiều hơn mức doanh thu của họ cho phép.