Đặc điểm thành ngữ Hán - Nhật trong tiếng Nhật (có liên hệ với tiếng Việt)

Luận án tiến sĩ nghiên cứu đặc điểm thành ngữ hán nhật trong tiếng nhật có liên hệ với tiếng việt, phân tích chuyên sâu, xây dựng mô hình lý thuyết, đề xuất giải pháp khoa học cho

• Tác giả: Nguyễn Tô Chung
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Việt Thanh
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Lý luận ngôn ngữ
• Đề tài: Đặc Điểm Thành Ngữ Hán - Nhật Trong Tiếng Nhật Và Mối Liên Hệ Với Tiếng Việt
• Loại tài liệu: luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2010
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng Quan Thành Ngữ Hán Nhật Nguồn Gốc Đặc Điểm

Thành ngữ là một phần quan trọng của bất kỳ ngôn ngữ nào, gắn liền với văn hóa và tư duy của người bản ngữ. Thành ngữ Hán Nhật là những thành ngữ có nguồn gốc từ tiếng Hán, du nhập vào tiếng Nhật và được người Nhật sử dụng. Nghiên cứu chúng giúp hiểu sâu hơn về văn hóa và tư duy của người Nhật. Việc nắm vững và sử dụng thành thạo idioms Hán Nhật là một yếu tố quan trọng trong giao tiếp hiệu quả và hiểu biết văn hóa Nhật Bản. Luận án này tập trung vào việc phân tích cấu trúc và ý nghĩa của thành ngữ gốc Hán trong tiếng Nhật, đồng thời so sánh chúng với tiếng Việt để làm nổi bật sự tương đồng và khác biệt.

1.1. Nguồn gốc và quá trình hình thành thành ngữ Hán Nhật

Nguồn gốc thành ngữ Hán Nhật bắt nguồn từ việc du nhập văn hóa và ngôn ngữ Trung Quốc vào Nhật Bản từ xa xưa. Nhiều thành ngữ được vay mượn trực tiếp từ tiếng Hán, trong khi một số khác được người Nhật biến đổi hoặc tạo mới dựa trên yếu tố Hán. Quá trình hình thành này phản ánh sự giao thoa văn hóa và ảnh hưởng của Hán ngữ đối với thành ngữ tiếng Nhật vay mượn từ Hán ngữ. Các yếu tố lịch sử và xã hội cũng đóng vai trò quan trọng trong việc định hình và phát triển tục ngữ Hán Nhật.

1.2. Phân loại thành ngữ Hán Nhật trong tiếng Nhật

Thành ngữ Hán Nhật trong tiếng Nhật có thể được phân loại theo nhiều tiêu chí khác nhau, bao gồm cấu trúc, ý nghĩa và tần suất sử dụng. Một cách phân loại phổ biến là dựa trên số lượng chữ Hán tạo thành thành ngữ, ví dụ như thành ngữ bốn chữ (四字熟語 - yojijukugo). Việc phân loại giúp người học dễ dàng hệ thống hóa kiến thức và sử dụng thành ngữ một cách chính xác. Nghiên cứu phân loại giúp hiểu rõ hơn sự phong phú của thành ngữ Hán Nhật.

II. Cấu Trúc Thành Ngữ Hán Nhật Cách Phân Tích Chi Tiết

Cấu trúc của thành ngữ Hán Nhật là một yếu tố quan trọng để hiểu ý nghĩa và cách sử dụng chúng. Phần lớn thành ngữ Hán Nhật có cấu trúc cố định, thường bao gồm bốn chữ Hán (yojijukugo). Tuy nhiên, cũng có những thành ngữ có cấu trúc khác nhau. Phân tích cấu trúc giúp người học nhận diện và ghi nhớ thành ngữ dễ dàng hơn. Luận án này sẽ đi sâu vào các dạng cấu trúc cơ bản và sự biến đổi của chúng trong tiếng Nhật.

2.1. Các dạng cấu trúc cơ bản của thành ngữ Hán Nhật

Các dạng cấu trúc cơ bản của cấu trúc thành ngữ Hán Nhật bao gồm: cấu trúc chủ-vị, cấu trúc đẳng lập, cấu trúc bổ nghĩa, và cấu trúc liên hợp. Mỗi dạng cấu trúc có đặc điểm riêng và ảnh hưởng đến ý nghĩa của thành ngữ. Việc nắm vững các dạng cấu trúc này giúp người học hiểu rõ hơn về mối quan hệ giữa các thành phần trong thành ngữ và cách chúng tạo thành một chỉnh thể ý nghĩa.

2.2. Sự Nhật hóa về cấu trúc của thành ngữ Hán Nhật

Trong quá trình du nhập vào tiếng Nhật, thành ngữ Hán Nhật có thể trải qua quá trình Nhật hóa về cấu trúc. Điều này có nghĩa là cấu trúc của thành ngữ có thể bị thay đổi để phù hợp với ngữ pháp và cách diễn đạt của tiếng Nhật. Sự thay đổi này có thể bao gồm việc thêm các trợ từ, thay đổi trật tự từ, hoặc biến đổi hình thái của từ. Việc nhận biết sự Nhật hóa giúp người học hiểu rõ hơn về sự khác biệt giữa thành ngữ Hán Nhật và thành ngữ gốc Hán.

2.3. Thành ngữ Hán Nhật do người Nhật tạo mới

Một số thành ngữ Hán Nhật không phải là vay mượn trực tiếp từ tiếng Hán mà được người Nhật tạo mới dựa trên yếu tố Hán. Những thành ngữ này thường phản ánh những đặc trưng văn hóa và tư duy riêng của người Nhật. Nghiên cứu về những thành ngữ này giúp hiểu rõ hơn về sự sáng tạo và khả năng thích ứng của người Nhật trong việc sử dụng ngôn ngữ.

III. Ý Nghĩa Thành Ngữ Hán Nhật Cách Giải Mã Ứng Dụng

Ý nghĩa của thành ngữ Hán Nhật có thể khác biệt so với ý nghĩa gốc Hán. Điều này là do sự ảnh hưởng của văn hóa và tư duy Nhật Bản. Nắm vững ý nghĩa và cách sử dụng thành ngữ Hán Nhật là chìa khóa để giao tiếp hiệu quả và hiểu sâu hơn về văn hóa Nhật Bản. Luận án này sẽ phân tích các loại ý nghĩa của thành ngữ Hán Nhật và cách chúng được sử dụng trong các ngữ cảnh khác nhau. Ý nghĩa thành ngữ Hán Nhật có thể phát triển theo thời gian.

3.1. Đặc điểm ngữ nghĩa của thành ngữ tiếng Nhật

Ngữ nghĩa của thành ngữ tiếng Nhật nói chung có những đặc điểm riêng biệt, phản ánh tư duy và văn hóa của người Nhật. Nhiều thành ngữ mang tính biểu tượng cao và đòi hỏi người học phải hiểu rõ về bối cảnh văn hóa để có thể giải mã chính xác ý nghĩa của chúng. Một số thành ngữ khác lại mang tính ẩn dụ hoặc chơi chữ, đòi hỏi người học phải có khả năng tư duy trừu tượng và liên tưởng.

3.2. Phân loại thành ngữ Hán Nhật theo nhóm chủ đề

Phân loại thành ngữ Hán Nhật theo nhóm chủ đề là một cách hữu ích để hệ thống hóa kiến thức và dễ dàng ghi nhớ. Các nhóm chủ đề có thể bao gồm: thiên nhiên, con người, xã hội, đạo đức, và tình cảm. Mỗi nhóm chủ đề có những thành ngữ đặc trưng và phản ánh những khía cạnh khác nhau của cuộc sống và văn hóa Nhật Bản. Nghiên cứu chủ đề giúp hiểu sâu hơn về ý nghĩa thành ngữ Hán Nhật.

3.3. Thành ngữ Hán Nhật giữ nguyên thay đổi và phát triển nghĩa

Trong quá trình du nhập vào tiếng Nhật, thành ngữ Hán Nhật có thể giữ nguyên nghĩa gốc Hán, thay đổi nghĩa, hoặc phát triển nghĩa mới. Sự thay đổi và phát triển này phản ánh sự tác động của văn hóa và tư duy Nhật Bản lên ngôn ngữ. Việc so sánh ý nghĩa của thành ngữ Hán Nhật với ý nghĩa gốc Hán giúp người học hiểu rõ hơn về sự khác biệt văn hóa và tư duy giữa hai quốc gia.

IV. So Sánh Thành Ngữ Hán Nhật Hán Việt Điểm Giống Khác

So sánh thành ngữ Hán Nhật và tiếng Việt giúp làm nổi bật sự tương đồng và khác biệt về văn hóa và ngôn ngữ giữa hai quốc gia. Mặc dù cả hai ngôn ngữ đều chịu ảnh hưởng của Hán ngữ, nhưng cách sử dụng và ý nghĩa của thành ngữ có thể khác nhau. Luận án này sẽ đi sâu vào việc đối chiếu cấu trúc và ý nghĩa của thành ngữ Hán Nhật và Hán Việt để tìm ra những điểm tương đồng và khác biệt quan trọng. Điểm giống và khác nhau giữa thành ngữ Hán Nhật và tiếng Việt có nhiều sắc thái.

4.1. Cấu trúc và ý nghĩa giống nhau giữa thành ngữ Hán Nhật và Hán Việt

Một số thành ngữ Hán Nhật và Hán Việt có cấu trúc và ý nghĩa hoàn toàn giống nhau. Những thành ngữ này thường có nguồn gốc từ Hán ngữ cổ và được sử dụng rộng rãi trong cả hai ngôn ngữ. Việc nhận biết những thành ngữ này giúp người học dễ dàng tiếp cận và sử dụng thành ngữ Hán Nhật.

4.2. Cấu trúc giống ý nghĩa khác nhau giữa thành ngữ Hán Nhật và Hán Việt

Một số thành ngữ Hán Nhật và Hán Việt có cấu trúc giống nhau nhưng ý nghĩa lại khác nhau. Sự khác biệt này có thể do sự ảnh hưởng của văn hóa và tư duy riêng của mỗi quốc gia. Việc hiểu rõ sự khác biệt này là rất quan trọng để tránh hiểu nhầm và sử dụng thành ngữ một cách chính xác. So sánh thành ngữ Hán Nhật và tiếng Việt cần lưu ý điểm này.

4.3. Cấu trúc khác ý nghĩa giống nhau giữa thành ngữ Hán Nhật và Hán Việt

Một số thành ngữ Hán Nhật và Hán Việt có cấu trúc khác nhau nhưng ý nghĩa lại tương đồng. Trong trường hợp này, người học cần chú ý đến cách diễn đạt khác nhau của hai ngôn ngữ để có thể hiểu và sử dụng thành ngữ một cách chính xác. Nghiên cứu điểm này giúp hiểu về sự tương đồng ngôn ngữ giữa tiếng Nhật và tiếng Việt (về mặt Hán ngữ).

V. Ứng Dụng Thành Ngữ Hán Nhật Giao Tiếp Giảng Dạy Hiệu Quả

Việc nắm vững và sử dụng thành thạo thành ngữ Hán Nhật không chỉ giúp cải thiện khả năng giao tiếp mà còn giúp hiểu sâu hơn về văn hóa và tư duy Nhật Bản. Trong giảng dạy tiếng Nhật, việc giới thiệu và giải thích thành ngữ Hán Nhật một cách sinh động và dễ hiểu là rất quan trọng để thu hút sự quan tâm của người học. Ứng dụng thành ngữ Hán Nhật trong giao tiếp sẽ giúp bạn tự tin hơn.

5.1. Sử dụng thành ngữ Hán Nhật trong giao tiếp hàng ngày

Việc sử dụng thành ngữ Hán Nhật trong giao tiếp hàng ngày giúp cho lời nói trở nên sinh động, giàu hình ảnh và thể hiện sự am hiểu về văn hóa Nhật Bản. Tuy nhiên, cần lưu ý sử dụng thành ngữ một cách phù hợp với ngữ cảnh và đối tượng giao tiếp để tránh gây hiểu nhầm hoặc phản cảm. Cách sử dụng thành ngữ Hán Nhật cần được luyện tập thường xuyên.

5.2. Dịch thành ngữ Hán Nhật sang tiếng Việt Lưu ý gì

Khi dịch thành ngữ Hán Nhật sang tiếng Việt, cần chú ý đến sự khác biệt về văn hóa và tư duy giữa hai quốc gia. Không phải lúc nào cũng có thể dịch thành ngữ một cách trực tiếp mà cần phải tìm những thành ngữ tương đương trong tiếng Việt hoặc diễn giải ý nghĩa của thành ngữ một cách rõ ràng và dễ hiểu. Dịch thành ngữ Hán Nhật sang tiếng Việt đòi hỏi sự am hiểu về cả hai ngôn ngữ và văn hóa.

5.3. Bài tập thực hành về thành ngữ Hán Nhật

Để củng cố kiến thức và nâng cao kỹ năng sử dụng thành ngữ Hán Nhật, việc thực hành làm các bài tập thành ngữ Hán Nhật là rất quan trọng. Các bài tập có thể bao gồm: điền từ vào chỗ trống, ghép thành ngữ với nghĩa tương ứng, dịch thành ngữ từ tiếng Nhật sang tiếng Việt và ngược lại, hoặc sử dụng thành ngữ để viết câu hoặc đoạn văn. Luyện tập thường xuyên sẽ giúp người học ghi nhớ và sử dụng thành ngữ một cách thành thạo.

VI. Kết Luận Ý Nghĩa Tương Lai Nghiên Cứu Thành Ngữ

Nghiên cứu về thành ngữ Hán Nhật không chỉ giúp chúng ta hiểu sâu hơn về ngôn ngữ và văn hóa Nhật Bản mà còn mở ra những hướng nghiên cứu mới về sự giao thoa văn hóa và ảnh hưởng của ngôn ngữ. Trong tương lai, việc nghiên cứu thành ngữ có thể được mở rộng sang các lĩnh vực khác như: phân tích so sánh với các ngôn ngữ khác, ứng dụng trong giáo dục và dịch thuật, hoặc nghiên cứu về sự thay đổi và phát triển của thành ngữ theo thời gian. Ảnh hưởng của Hán ngữ đến thành ngữ tiếng Nhật cần được tiếp tục nghiên cứu.

6.1. Tổng kết các đặc điểm của thành ngữ Hán Nhật

Đặc điểm thành ngữ Hán Nhật bao gồm cấu trúc cố định, ý nghĩa biểu tượng cao, và sự ảnh hưởng của văn hóa và tư duy Nhật Bản. Việc nắm vững những đặc điểm này giúp người học hiểu rõ hơn về bản chất của thành ngữ Hán Nhật và cách chúng được sử dụng trong tiếng Nhật. Thành ngữ này có thể được coi là một kho báu văn hóa.

6.2. Mối liên hệ văn hóa giữa thành ngữ Hán Nhật và tiếng Việt

Mối liên hệ văn hóa giữa thành ngữ Hán Nhật và tiếng Việt thể hiện qua sự tương đồng về nguồn gốc Hán ngữ và sự ảnh hưởng của văn hóa Trung Hoa. Tuy nhiên, mỗi ngôn ngữ cũng có những đặc trưng riêng, phản ánh sự khác biệt về văn hóa và lịch sử của mỗi quốc gia. Việc nghiên cứu mối liên hệ này giúp chúng ta hiểu rõ hơn về sự giao thoa và hội nhập văn hóa giữa các quốc gia.

6.3. Hướng nghiên cứu tiếp theo về thành ngữ Hán Nhật

Các hướng nghiên cứu tiếp theo về thành ngữ Hán Nhật có thể bao gồm: nghiên cứu về sự thay đổi và phát triển của thành ngữ theo thời gian, nghiên cứu về sự ảnh hưởng của thành ngữ đối với tư duy và hành vi của người Nhật, hoặc nghiên cứu về ứng dụng của thành ngữ trong giáo dục và dịch thuật. Nghiên cứu sâu hơn sẽ giúp khai thác triệt để giá trị của di sản ngôn ngữ này.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần Mở đầu và Kết luận, luận án gồm bốn chƣơng: - Chƣơng I: Cơ sở lý luận - Chƣơng II: Đặc điểm cấu trúc thành ngữ Hán Nhật - Chƣơng III: Đặc điểm ngữ nghĩa thành ngữ Hán Nhật - Chƣơng IV: Nghiên cứu thành ngữ Hán Nhật - Hán Việt nhìn từ góc độ đối chiếu ngôn ngữ Luận án có một Phụ lục thu thập 2.220 thành ngữ Hán Nhật trong tiếng Nhật. 9 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN 1. Tiếp xúc ngôn ngữ Tiếng Nhật là ngôn ngữ duy nhất của nƣớc Nhật. Số lƣợng ngƣời bản địa sử dụng tiếng Nhật đã vƣợt xa các ngôn ngữ khác nhƣ tiếng Đức, tiếng Pháp, và đƣợc xếp thứ sáu trên thế giới sau tiếng Hán, tiếng Anh, tiếng Nga, tiếng Tây Ban Nha và tiếng Hindu.

Mặc dù tiếng Nhật là ngôn ngữ có vị trí quan trọng trên thế giới, với bề dày lịch sử bắt đầu từ thế kỷ thứ VIII, nhƣng hiện nay có nhiều truyền thuyết về tiếng Nhật, thậm chí một số truyền thuyết còn đƣợc cả ngƣời Nhật Bản và ngƣời nƣớc ngoài ghi nhớ rõ. Yếu tố chính góp phần tạo nên sự đa dạng cho các truyền thuyết về tiếng Nhật là sự cô lập. Không giống các ngôn ngữ đƣợc sử dụng ở châu Âu, châu Mỹ, châu Á, tiếng Nhật bị tách biệt về mặt địa lý với các ngôn ngữ khác, do vậy có thời kỳ bản thân nó không nhận đƣợc sự tiếp xúc ngôn ngữ nào. Về cơ bản, tiếng Nhật chỉ đƣợc dùng trên lãnh thổ Nhật Bản, không một quốc gia nào sử dụng tiếng Nhật nhƣ ngôn ngữ chính thức, hoặc ngôn ngữ thứ hai, ngoài một số ít nhóm ngƣời di cƣ đến Hawaii, Bắc và Nam Mỹ [190; 89].

Mặc dù vậy ngƣời Nhật luôn có một niềm tin mãnh liệt rằng tiếng Nhật là thứ ngôn ngữ độc đáo. Liệu tiếng Nhật có phải là một ngôn ngữ độc đáo hay không? Để có lời giải đáp thích đáng cho câu hỏi này, chúng ta còn phải bàn luận nhiều về nguồn gốc ngôn ngữ của nó. Xét về mối quan hệ các từ nguyên, so với các ngôn ngữ khác, tiếng Nhật đặc biệt ở chỗ lớp từ nguyên của nó không có nguồn gốc rõ ràng. Nó có thể đƣợc sinh ra từ sự pha trộn, kết hợp giữa hai hoặc nhiều hơn hai ngôn ngữ, điều này đối lập với các ngôn ngữ chính khác trên thế giới bởi lớp từ nguyên của nó lại đƣợc phát triển bằng cách tách ra từ ngôn ngữ mẹ.

Từ góc nhìn bao quát hơn, tính độc đáo của tiếng Nhật có thể 10 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] đƣợc thể hiện qua vô số mã ngôn ngữ. Thứ nhất, hệ thống chữ viết trong tiếng Nhật cho phép sử dụng bốn loại chữ khác nhau để cùng miêu tả một khái niệm, đó là 漢字 Kanji/ Hán tự, ひらがな Hiragana, カタカナ Katakana, và chữ Romaji/ chữ La Mã. Trong phạm trù từ vựng học, những xu hƣớng vay mƣợn từ liên tiếp đã dẫn đến sự ra đời một số lƣợng lớn các từ sinh đôi, sinh ba cùng gốc đƣợc hợp thành bởi một từ bản địa, từ Hán - Nhật, và từ thuộc ngôn ngữ châu Âu. Thành tựu chính của tiếng Nhật trong thời kỳ Nara 奈良 (710 ~ 794) và đầu thời kỳ Heian 平安 (794~1185) là sự tiếp nhận hệ thống chữ viết mới.

Dựa trên những ứng dụng của chữ Hán, hệ thống chữ viết tiếng Nhật đã có sự phát triển trên cả hai phƣơng diện ngữ âm và ngữ nghĩa. Hệ thống chữ viết ngày nay chính là kết quả của việc đơn giản hóa các nét chữ Hán nguyên bản. Ngoài việc sử dụng chữ Hán nguyên bản, tiếng Nhật còn phát triển thêm hai hệ vần. Dạng viết tắt của chữ Hán chính là chữ viết thảo.

Chữ viết thảo là cơ sở phát triển hệ vần ひらがな Hiragana. Hệ vần カタカナ Katakana đƣợc tạo ra từ những bộ phận của 漢字 Kanji/ chữ Hán. Gần đây, bản thân chữ Hán cũng đƣợc đơn giản hóa, tạo nên nét khác biệt so với chữ Hán ban đầu. Hơn nữa, việc sử dụng dạng chữ Hán viết tắt ở Trung Quốc cũng hình thành nên những bộ chữ Hán khác nhau.

Nói đến giao thoa văn hóa là nói đến quá trình trao đổi, vay mƣợn các yếu tố văn hóa và ngôn ngữ. Tiếng Nhật cũng không nằm ngoài quy luật này, bởi nó vay mƣợn một số lƣợng lớn từ vựng của tiếng Hán. Sự vay mƣợn có hệ thống này diễn ra theo ba khuynh hƣớng mặc dù những sự vay mƣợn rời rạc trƣớc đó đã để lại những từ thâm căn cố đế trong tiếng Nhật nhƣ うま uma (ngựa), うめ ume (mận). Làn sóng vay mƣợn thứ nhất xảy ra trƣớc thời kỳ Nara khi Phật giáo đƣợc du nhập vào Nhật Bản năm 538.

Cách phát âm theo âm 呉音 Goon/ Ngô âm đã góp phần vào sự hình thành cho làn sóng vay 11 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] mƣợn giai đoạn này. Các nhà nghiên cứu ngôn ngữ cho rằng âm 呉音 Goon/ Ngô âm đƣợc mô phỏng theo ngôn ngữ thuộc miền nam Trung Quốc thời cổ đại [189; 926]. Vì vậy âm 呉音 Goon/ Ngô âm chính là sự phản ánh, mô phỏng cho tiếng địa phƣơng ở miền này. Làn sóng vay mƣợn từ Hán thứ hai diễn ra suốt thời kỳ Nara khi nhiều sinh viên và quan chức tòa án đến học tập ở Lạc Dƣơng và Trƣờng An - hai thành phố lớn của triều đại nhà Đƣờng.

漢音 Kanon/ Hán âm là cách phát âm mới đƣợc du nhập vào tiếng Nhật trong suốt thời kỳ này và đƣợc đánh giá là âm chuẩn của thời nhà Đƣờng thế kỷ thứ VIII. Sau đó, tiếp đến thế kỷ XIV, tiếng Nhật đƣợc tiếp xúc với một loạt từ vựng mới và cách phát âm do các tín đồ phái Thiền của Phật giáo mang lại. Sự phát âm mới này có xuất xứ từ Hàng Châu, với tên gọi 唐音 Touon/ Đường âm - 宋音 Souon/ Tống âm. Trong khi một số chữ có ba cách đọc phản ánh ba phƣơng thức vay mƣợn thì hầu hết các từ còn lại đƣợc phát âm theo lối 呉音 Goon hoặc/và 唐音 Touon - 宋音 Souon.

Hơn nữa, mỗi một kiểu phát âm lại mang nét khác biệt là do chúng đƣợc sinh ra từ các phái học giả khác nhau. Phát âm Goon thuộc dòng Phật giáo, 漢音 Kanon thuộc đạo Khổng và các học giả bình dân, còn phát âm 唐音 Touon - 宋音 Souon lại do phái Thiền đạo Phật tạo ra [190; 121]. Tuy nhiên đây chỉ là các yếu tố mang tính chất lịch sử, nói chung ngƣời Nhật không quan tâm lắm tới nguồn gốc của các cách phát âm này. Tiếng Nhật vay mƣợn tiếng Hán một cách chủ động, làm thành vốn từ 漢語 Kango/ Hán Nhật và đọc theo cách đọc riêng - gọi là cách đọc 音読み Onyomi.

Trong thời gian dài hàng thế kỷ, Nhật Bản có quan hệ với Trung Quốc nên đã tiếp thu những ảnh hƣởng rất lớn về văn hóa của Trung Quốc. Một trong những dấu ấn của ảnh hƣởng này là sự tồn tại của lớp từ gốc Hán 漢語 Kango (hay còn gọi là từ Hán Nhật) chiếm hơn 60% vốn từ tiếng Nhật. Rồi từ 12 TIEU LUAN MOI download : [e-mail]) cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX, cùng với việc mở rộng giao lƣu kinh tế, thƣơng mại, kỹ thuật với các nƣớc châu Âu, từ ngữ nƣớc ngoài (tiếng Anh, tiếng Pháp, tiếng Hà Lan…) cũng nhanh chóng du nhập vào tiếng Nhật, tạo nên một lớp từ đặc biệt gọi là từ ngoại lai 外来語 Gairaigo. Do vậy, hiện nay về cơ bản, vốn từ tiếng Nhật gồm có 3 lớp từ: từ thuần Nhật 和語 Wago chiếm khoảng 27%, từ Hán Nhật 漢語 Kango chiếm khoảng 60% và từ ngoại lai 外来 語 Gairaigo chiếm khoảng 13%.

a) Lớp từ thuần Nhật 和語 wago Đây là lớp từ tạo nên vốn từ cơ bản của tiếng Nhật. Các từ gốc Nhật đƣợc chia làm 2 tiểu nhóm: tiểu nhóm thực từ (mang nghĩa từ vựng) và tiểu nhóm hƣ từ (thực hiện các chức năng ngữ pháp). Trong tiểu nhóm thực từ có các từ thuộc loại danh từ, chủ yếu là các từ biểu thị khái niệm cụ thể nhƣ やま yama núi, かわ kawa sông, うみ umi biển…, các động từ nhƣ 考える kangaeru suy nghĩ, 食べる taberu ăn, 習う narau học …, các tính từ nhƣ ちかい chikai gần, とおい tooi xa, たかい takai cao, ひくい hikui thấp, おいしい oishii ngon… Tất cả các từ biểu thị các kiểu ý nghĩa ngữ pháp nhƣ trợ từ, từ nối, trợ động từ… đều là từ gốc Nhật. b) Lớp từ Hán Nhật 漢語 kango Đây là những từ có nguồn gốc Hán, đƣợc gọi là 漢語 kango hoặc từ Hán Nhật.

Ngày nay, vai trò của lớp từ này vẫn cực kỳ quan trọng, trở thành một bộ phận không thể thiếu trong tiếng Nhật hiện đại. Có thể hình dung vai trò của lớp từ Hán Nhật trong tiếng Nhật gần giống nhƣ vai trò của lớp từ Hán Việt trong tiếng Việt. Phần lớn các từ Hán Nhật đều bao gồm 2 hoặc hơn 2 hình vị (đƣợc biểu thị bằng từ 2 chữ Hán trở lên). Ví dụ: 平等 byodou bình đẳng, 自由 jiyuu tự do, 独立 dokuritsu độc lập, 研究 kenkyuu nghiên cứu, 飛行機 hikouki phi hành cơ/ máy bay….

Về mặt từ loại, đa số các từ Hán (LUAN.viet) 13 TIEU LUAN MOI download : [e-mail]) Nhật là danh từ, trong đó chủ yếu là các danh từ biểu thị khái niệm trừu tƣợng nhƣ: 援助 enjo viện trợ, 観念 kannen quan niệm, 知識 chishiki tri thức, 法 律 houritsu pháp luật, 欠点 ketten khuyết điểm… Khi các danh từ có nghĩa hành động muốn hoạt động với tƣ cách là động từ thì buộc phải kết hợp với một từ thuần Nhật có chức năng chuyên biệt là する suru, tạo thành các động từ nhƣ 研究する kenkyusuru nghiên cứu, 練習する renshuusuru luyện tập… Ngoài ra có một số ít từ gốc Hán đƣợc sử dụng trong tiếng Nhật với tƣ cách là tính từ nhƣ 綺麗 kirei đẹp/ sạch sẽ, 便利 benri tiện lợi, 有命 yumei nổi tiếng… Nhƣ đã trình bày ở trên, do các từ Hán vào tiếng Nhật trong các giai đoạn khác nhau nên ngoài sự phức tạp về âm đọc, ngay cả nguồn gốc của các từ này không phải bao giờ cũng đƣợc ngƣời Nhật ý thức nhƣ nhau. Có nhiều từ vào tiếng Nhật từ xa xƣa nên ngƣời Nhật quên mất nguồn gốc Hán của chúng nhƣ từ きく(菊）kiku hoa cúc, もちろん（勿論）mochiron tất nhiên, ま く（幕）maku màn sân khấu… Có những từ vốn có nguồn gốc từ tiếng Ấn Độ cổ, sau đó đi theo con đƣờng truyền giáo, qua Trung Quốc rồi vào Nhật, do đó cũng đƣợc viết bằng chữ Hán và đƣợc chấp nhận nhƣ từ Hán.