chương I, Luật sửa đôi bổ sung một số điều của Luật Báo chí 2016 có quy định: “Báo điện tử là loại hình báo chí sử dụng chữ viết, hình ảnh, âm thanh, được truyền dẫn trên môi trường mạng, gom báo điện tử và tạp chí điện tử”. [24] Tính đến năm 2017, cả nước có 982 cơ quan báo, tạp chí được cấp phép hoạt động, trong đó có 150 tờ báo điện tử. Trang tin điện tử tong hợp là 1558 (trong đó có 248 trang của các cơ quan báo chí). Dù ra đời muộn hơn rất nhiều so với các loại hình báo chí khác, song báo điện tử đã nhanh chóng tìm được chỗ đứng, và hơn thế nữa, còn phát triên rất mạnh mẽ.
Y té Theo nghĩa rộng, “y té” là lĩnh vực hoạt động chăm sóc sức khỏe nhân dân từ hoạt động vệ sinh môi trường sông và làm việc, dinh dưỡng, phòng chống bệnh tật đến việc khám và điều trị bệnh. Cơ sở khoa học của các hoạt động y tế là những kết quả nghiên cứu của y học (y khoa) và được học (được khoa). Theo nghĩa hẹp, “y ế” được hiểu là những hoạt động phòng, chống và điều trị bệnh tật cho nhân dân. Hoạt động phòng, chống bệnh tật rất rộng, gồm công tác vệ sinh môi trường sống và làm việc liên quan đến gây bệnh (bệnh do nhiễm khuẩn, lây lan và bệnh nghé nghiệp), tiêm chủng, giáo dục y học cho cộng đồng, thé dục dưỡng sinh.
Hoạt động khám và điều trị bệnh cho nhân dân là hoạt động cơ bản nhất của ngành y tế. Hoạt động y tế của nước ta được phân theo khu vực y tế chuyên sâu và khu vực y tế phô cập. Khu vực y tế chuyên sâu là các bệnh viện tuyến Trung ương và các bệnh viện lớn, đầu ngành của một số thành phó lớn, tỉnh — nơi tập trung nghiên 19 cứu và ứng dụng các công nghệ y học hiện đại và giải quyết các nhiệm vụ mà khu vực y tế phổ cập không làm được. Khu vực y tế phổ cập là hệ thống y tế từ tinh xuống huyện, xã, làng, bản — nơi trực tiếp khám chữa bệnh cho nhân dân tại địa phương, chăm sóc sức khỏe ban đầu cho nhân dân gồm các bệnh viện nhà nước, bệnh viện tư và hệ thong các cơ sở khám chữa bệnh, kinh doanh dược phẩm thuộc các thành phan kinh tế.
Bạo lực và bạo lực tại nơi làm việc Bao lực: Khái niệm bạo lực có nhiều cách tiếp cận khác nhau. Trong tiếng Việt, “bạo lực nghĩa là dùng sức mạnh để cưỡng bức, trấn áp hoặc lật đồ”. [42] Khái niệm này dễ làm người ta liên tưởng tới các hoạt động chính trị, nhưng trên thực tế bạo lực được coi như một phương thức hành xử trong các mối quan hệ xã hội nói chung. Các mối quan hệ xã hội vốn rất đa dạng và phức tạp nên hành vi bạo lực cũng rất phong phú, được chia thành nhiều dạng khác nhau tùy theo từng góc độ nhìn nhận.
Theo từ điển Xã hội học của Gunter Endruweit và Gisela Trommsdorf cho rằng: “Bao lực là các hành vi có khuynh hướng huy diệt như một phương tiện tối hậu dé thực thi quyên lực trong khuôn khổ quan hệ trên — dưới, một chiêu dựa trên ưu thế bên ngoài, không có sự thừa nhận của người yếu thé”. [44] Van đề này có thể được chú ý xem xét ở phạm vi cá nhân hoặc toàn xã hội. Dưới góc nhìn xã hội học, bạo lực được coi là một hiện tượng xã hội. Bạo lực là một phương thức hành xử trong các mối quan hệ xã hội và ton tai từ rất lâu trong lịch sử.
Với bản chất như vậy, bạo lực cũng có thé là những hình thức chém giết, đánh đập, hành hạ nhau về mặt thể xác, nhưng cũng có thé là tran ap, de doa, gây sức ép về mặt tâm lý, tinh than. Như vậy, bạo lực là việc làm gây tốn thương cho người khác về cả thé xác lẫn tinh thần. Do đó, bạo lực có hai hình thức chính đó là: bạo lực không xâm phạm thân thé (bạo lực tinh thần) và bạo lực xâm phạm đến thân thé (bao lực thé chất). Trên thực tế, bạo lực thê chất là những hành vi mà người gây ra bạo lực thường sử dụng cơ bắp hoặc công cụ/hung khí gây nên sự đau đớn về thân thê đối với nạn nhân.
Còn bạo lực tinh thần là những lời nói, cử chỉ mang tính chất lăng mạ, xúc 20 phạm, đe dọa với mục đích răn đe hoặc làm ton thuong tam ly, hoang loan tinh than cho đối phương. Trong nghiên cứu này, tác giả tập trung làm rõ hình thức bao lực về thé chất được phản ánh qua báo chí. Tuy nhiên, tác giả sẽ chia bạo lực thé chất thành 02 đó là: bạo lực thé chất với các hành động tát, đánh, đấm; bao lực thể chất sử dụng hung khí. Bao lực tại nơi làm việc: Bạo lực tại nơi làm việc là bất kỳ hành vi hay sự đe dọa nào với hình thức bạo lực thể chất, quấy rỗi, de dọa hoặc những hành vi đập phá đe dọa diễn ra ở nơi làm việc.
Điều này có thé gây ảnh hưởng va làm tổn hại những người làm việc, bệnh nhân, người sử dụng dịch vụ và khách đến làm việc. Bạo lực tại công sở bao gồm các hình thức từ đe doa, lam dụng ngôn từ đến đe dọa thé chất, thậm chí là gây tử vong. Bạo lực tại nơi làm việc là một mối nguy được nhận diện rõ, trong đó có lĩnh vực chăm sóc sức khỏe. Một số nghiên cứu ở một số quốc gia trên thế giới đã đưa ra các đữ liệu về van đề này với tỷ lệ ở khoảng 13% đến 20% trường hợp bị tan công bởi các cá nhân đối với điều dưỡng, bác sĩ ở nơi chăm sóc.
Đã có nhiều hơn các tai nạn không được báo cáo. [48] Bao lực trong lĩnh vực y tế: Bạo lực trong lĩnh vực y tế được nhìn nhận từ nhiều góc độ khác nhau: e Nhìn từ góc độ chính tri: Bao lực là dùng sức mạnh dé trấn áp một đối tượng gây ảnh hưởng tiêu cực cho đối tượng đó. Mỗi chủ thể, cá nhân khi hoạt động, giao lưu đều cần có sức mạnh dé tồn tại và phát triển trong mối quan hệ với các chủ thé cá nhân khác. Theo đó, bạo lực trong lĩnh vực y tế có thé hiểu là khả năng điều khiển, kiểm soát người khác, khiến người khác phải phục tùng và làm theo mệnh lệnh của người nắm giữ sức mạnh.
© Nhìn từ góc độ pháp luật: Bao lực là hành vi cô ý của cá nhân hay tập thê gây áp lực cho đối tượng khác, làm ảnh hưởng tiêu cực về thé chat, tinh thần, kinh tế cho đối tượng đó. Qua những vụ việc bạo lực, hành hung mà báo chí phản ánh, có thể nhận thấy tình trạng bạo lực trong ngành y tế ngày càng gia tăng, đặc biệt trong khoảng thời gian năm 2017 — 2019. Nhiều ý kiến cho răng, “không có lửa thì sao có 21 khói”, tuy nhiên hành vi bạo lực gây ảnh hưởng đến tâm lý, sức khỏe của nhân viên y tế hoặc người bệnh/ người nhà người bệnh. Mọi người đều phải chịu trách nhiệm về hành vi của mình và bản thân những người bị hành hung cần được pháp luật bảo vệ.
Khung pháp lý chưa đủ sức răn đe sẽ khiến tình trạng bạo lực trong lĩnh vực y tế ngày càng tiếp diễn. e Nhìn từ góc độ dao đức: Bao lực là hành vi ngược đãi về thân thể, lời nói và tình cảm. Những hành vi ấy làm băng hoại giá trị đạo đức. Nó không chỉ có tác động tiêu cực đến tâm lý, sức khỏe của nhân viên y tế mà còn ảnh hưởng đến động lực làm việc của họ.
Hậu quả của việc bạo lực này làm ton hại đến chất lượng chăm sóc và khiến nguy cơ cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe gặp rủi ro. Nó cũng dẫn đến mất an ninh trật tự tại cơ sở y tế, gây ton thất tài chính to lớn trong lĩnh vực y tế. Nguyên nhân dẫn đến tình trạng này xuất phát từ nhiều phía. Về phía xã hội, nhiều người bệnh và người nhà người bệnh nhận thức chưa đúng, chưa cảm thông, thấu hiểu với điều kiện khó khăn của bệnh viện, nhân viên y tế, không có thói quen xếp hàng, chờ đợi, đòi hỏi quá mức và có hành vi ứng xử không đúng mực với đội ngũ thầy thuốc.
e Nhìn từ góc độ văn hóa: Bao lực trong lĩnh vực y tế là một hiện tượng sai lệch về văn hóa, thể hiện lối ứng xử coi thường luật pháp, bỏ qua nội quy của cơ sở y tế, đi ngược lại và làm hoen 6 những giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp trong xã hội. e Nhìn từ góc độ y tế: Như tác giả đã trình bày ở trên, nguyên nhân dẫn đến tình trạng bạo lực không chỉ xuất phát từ phía người bệnh/ người nhà người bệnh mà còn từ phía cơ sở y tế. Do tình trạng quá tải, tinh thần thái độ, lời ăn tiếng nói, phong cách ứng xử của nhân viên y tế với người bệnh chưa được họ đồng thuận, gây những bức xúc cho người bệnh/ người nhà người bệnh. Đặc điểm nghề y và sự nguy hiểm của bạo lực trong lĩnh vực y tế Đặc điểm nghề y Sinh, lão, bệnh, tử - đó là quy luật của đời người.
Con người từ khi sinh ra đến lúc nhằm mắt xuôi tay, có biết bao khó khăn thử thách phải trai qua, trong đó bệnh tật là một trong những khó khăn lớn nhất. Người thầy thuốc có vinh hạnh lớn 22 lao khi được chia sẻ với đồng loại trong những thời khắc khó khăn đó và được tôn vinh bằng một tên gọi thân thương: Thay thuốc. Người xưa có câu “Trong làng có mỏ vàng không bằng có ông lang thầy thuốc”. Họ làm việc hầu như không có ngày nghỉ, bất cứ lúc nào cũng cần có mặt dé kịp thời xử lý những bệnh nhân cấp cứu.
Họ lặng thầm “chạy đua” với sự song của người bệnh. Trước hết, nghề y là một nghề thầm lặng. Những đóng góp của ngành y không có tính khoa trương bởi suy cho cùng, ngành y vẫn là kẻ chiến bại trong cuộc chiến bệnh tật. Các bác sĩ miệt mài cứu chữa người bệnh, đối mặt với những hiểm nguy.
Hàng ngày, họ phải tiếp xúc liên tục với người bệnh mang mầm bệnh như: viêm gan siêu vi, bach hau, lao phdi,. đặc biệt là với những người làm việc tại các chuyên khoa như truyền nhiễm, lao,. Đầu năm 2020, dịch bệnh Covid-19 bùng phát tại Việt Nam, cả nước căng mình chống dịch. Lực lượng tuyến đầu trong đó đội ngũ thầy thuốc luôn phải đối mặt với nguy cơ lây nhiễm Covid-19 từ người bệnh.