BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGÂN HÀNG NHÀ NƢỚC VIỆT NAM TRƢỜNG ĐẠI HỌC NGÂN HÀNG THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH ĐỖ THỊ THANH TIỀN ẢNH HƢỞNG CỦA CHÍNH SÁCH CỔ TỨC ĐẾN GIÁ CỔ PHIẾU TRÊN THỊ TRƢỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SĨ Chuyên ngành: Tài chính - Ngân hàng Mã số chuyên ngành: 8340201 TP. HCM, NĂM 2024 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGÂN HÀNG NHÀ NƢỚC VIỆT NAM TRƢỜNG ĐẠI HỌC NGÂN HÀNG THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH ĐỖ THỊ THANH TIỀN ẢNH HƢỞNG CỦA CHÍNH SÁCH CỔ TỨC ĐẾN GIÁ CỔ PHIẾU TRÊN THỊ TRƢỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SĨ Chuyên ngành: Tài chính - Ngân hàng Mã số chuyên ngành: 8340201 HVTH: ĐỖ THỊ THANH TIỀN MSHV: 020124220156 GVHD: PGS. NGUYỄN THỊ LOAN TP. HCM, NĂM 2024 i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan rằng công trình nghiên cứu này là luận văn thạc sĩ do tác giả thực hiện với sự hƣớng dẫn của PGS.
Nguyễn Thị Loan. Mọi thông tin trong luận văn, từ giả thuyết, mô hình tới kết quả, đều đƣợc biểu đạt một cách trung thực và chƣa từng xuất hiện trên bất kỳ phƣơng tiện truyền thông nào trƣớc đây. Dữ liệu trong bảng biểu đóng vai trò quan trọng trong quá trình phân tích, nhận xét và đánh giá, đƣợc thu thập từ nhiều nguồn và đƣợc mô tả chi tiết trong phần tài liệu tham khảo. Ngoài ra, tôi đã sử dụng nhận xét, đánh giá và dữ liệu từ các tác giả và tổ chức khác trong luận văn, và tất cả đều đƣợc trích dẫn và chú thích nguồn gốc một cách đầy đủ.
Tôi cam kết chịu trách nhiệm toàn bộ về nội dung của luận văn và sẽ chịu trách nhiệm đầy đủ nếu có bất kỳ hành vi gian lận nào đƣợc phát hiện. HCM, ngày 14 tháng 08 năm 2024 Tác giả Đỗ Thị Thanh Tiền ii LỜI CẢM ƠN Trƣớc hết, tôi muốn bày tỏ lòng tri ân sâu sắc đến Cô PGS. Nguyễn Thị Loan, ngƣời đã không tiếc công sức chỉ dẫn và góp phần quan trọng vào quá trình hoàn thiện luận văn này. Bên cạnh đó, tôi cũng muốn gửi lời cảm ơn chân thành đến Ban Giám hiệu của Đại học Ngân hàng TP.
HCM cùng với các thầy cô giáo đã truyền đạt cho tôi những kiến thức vô giá trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu tại trƣờng. Những kiến thức và sự hỗ trợ mà thầy cô đã cung cấp không chỉ giúp tôi hoàn thiện luận văn mà còn tạo ra sự phát triển vƣợt bậc cho bản thân trong công việc hiện tại. Cuối cùng, tôi muốn gửi lời cảm ơn chân thành đến gia đình, đồng nghiệp và bạn bè, những ngƣời đã luôn động viên, khuyến khích và tạo điều kiện thuận lợi để giúp tôi hoàn thành luận văn này. Sự ủng hộ và động viên của họ đã trở thành nguồn động lực quan trọng và không thể thiếu trong quá trình này.
HCM, ngày 14 tháng 08 năm 2024 Tác giả Đỗ Thị Thanh Tiền iii TÓM TẮT 1. Tiêu đề “Ảnh hƣởng của chính sách cổ tức đến giá cổ phiếu trên thị trƣờng chứng khoán Việt Nam. Tóm tắt Luận văn nghiên cứu này đƣợc thực hiện dựa trên dữ liệu thứ cấp từ 174 công ty niêm yết trên thị trƣờng chứng khoán Việt Nam trong giai đoạn từ năm 2016 đến năm 2023. Trong quá trình nghiên cứu, tác giả đã tổng hợp và phân tích các lý thuyết liên quan đến thị trƣờng chứng khoán, chính sách cổ tức, giá trị cổ phiếu và các mối quan hệ giữa chúng.
Các nghiên cứu liên quan trong và ngoài nƣớc đã đƣợc thực hiện để làm cơ sở cho việc xây dựng mô hình và giả thuyết nghiên cứu. Các yếu tố đƣợc xem xét trong mô hình nghiên cứu bao gồm: Cổ tức trên mỗi cổ phiếu, Tỷ lệ chi trả cổ tức, Lợi nhuận sau thuế, Thu nhập trên mỗi cổ phiếu, Tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu, Tốc độ tăng trƣởng kinh tế, và Tỷ lệ lạm phát. Kết quả nghiên cứu cho thấy tỷ lệ chi trả cổ tức, tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu, tốc độ tăng trƣởng kinh tế và tỷ lệ lạm phát có mối quan hệ ngƣợc chiều với giá cổ phiếu, trong khi cổ tức trên mỗi cổ phiếu, lợi nhuận sau thuế và thu nhập trên mỗi cổ phiếu có mối quan hệ cùng chiều. Mặc dù tỷ lệ chi trả cổ tức cũng có tác động đến giá cổ phiếu, nhƣng mối quan hệ này không đạt mức ý nghĩa thống kê.
Từ khóa Chính sách cổ tức, tỷ lệ chi trả cổ tức, thu nhập trên mỗi cổ phiếu, tốc độ tăng trƣởng kinh tế, tỷ lệ lạm phát, tỷ lệ sinh lời trên vốn chủ sở hữu. Title “The impact of dividend policy on stock prices in the Vietnamese stock market” 1. Summary This thesis research was conducted based on secondary data from 174 companies listed on the Vietnamese stock market during the period from 2016 to 2023. Throughout the research process, the author compiled and analyzed theories related to the stock market, dividend policy, stock value, and the relationships among them.
Both domestic and international studies were reviewed to provide a foundation for the development of the research model and hypotheses. The factors considered in the research model include Dividends per Share, Dividend Payout Ratio, Net Profit After Tax, Earnings per Share, Return on Equity, Economic Growth Rate, and Inflation Rate. The research results indicate that the Dividend Payout Ratio, Return on Equity, Economic Growth Rate, and Inflation Rate have an inverse relationship with stock prices, while Dividends per Share, Net Profit After Tax, and Earnings per Share have a positive relationship. Although the Dividend Payout Ratio also impacts stock prices, this relationship is not statistically significant.
Keywords Dividend policy, dividend payout ratio, earnings per share, economic growth rate, inflation rate, return on equity. v DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT TIẾNG VIỆT Từ viết tắt Cụm từ Tiếng Việt CTCK Công ty chứng khoán CTCP Công ty cổ phần CSCT Chính sách cổ tức CTNY Công ty niêm yết NHNN Ngân hàng nhà nƣớc TSSL Tỷ suất sinh lợi DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT TIẾNG ANH Từ viết tắt Cụm từ tiếng Anh Cụm từ tiếng Việt DPR Dividend Payout Ratio Tỷ lệ chi trả cổ tức DPS Dividend Per Share Cổ tức trên mỗi cổ phiếu EAT Earning After Tax Thu nhập sau thuế Thu nhập trên mỗi cổ EPS Earning Per Share phiếu FEM Fixed Effects Model Mô hình tác động cố định Feasible Generalized Least Bình phƣơng tối thiểu tổng FGLS Squares quát khả thi GDP Gross Domestic Product Tốc độ tăng trƣởng kinh tế Bình phƣơng tối thiểu tổng GLS Generalized Least Squares quát Sở giao dịch chứng khoán HNX Ha Noi Stock Exchange Hà Nội vi Ho Chi Minh City Stock Sở giao dịch chứng khoán HOSE Exchange TP. Hồ Chí Minh INF Inflation rate Tỷ lệ lạm phát Mô hình hồi quy ƣớc Pooled Ordinary Least Pooled OLS lƣợng bình phƣơng nhỏ Squares nhất Mô hình tác động ngẫu REM Random Effects Model nhiên Tỷ suất sinh lời trên vốn ROE Return On Equity chủ sở hữu SP Stock Price Giá cổ phiếu Hệ số phóng đại phƣơng VIF Variance Inflation Factor sai vii MỤC LỤC LỜI CẢM ƠN. iv DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT TIẾNG VIỆT .v DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT TIẾNG ANH.
vii DANH MỤC BẢNG. xi DANH MỤC HÌNH ẢNH. xii CHƢƠNG 1: GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI. Lý do chọn đề tài.
Mục tiêu của đề tài. Mục tiêu tổng quát. Mục tiêu cụ thể:. Câu hỏi nghiên cứu.
Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu. Đối tƣợng nghiên cứu:. Phạm vi nghiên cứu:. Phƣơng pháp nghiên cứu.
Đóng góp của đề tài. Kết cấu của luận văn: Luận văn này bao gồm 5 chƣơng .5 Tóm tắt chƣơng 1. CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU TRƢỚC. Tổng quan lý thuyết.
Khái niệm cổ tức và chính sách cổ tức. Quy trình chi trả cổ tức. Các hình thức chi trả cổ tức. Các chỉ số thể hiện chính sách cổ tức của công ty niêm yết.
Lý thuyết về tác động của chính sách cổ tức đến giá cổ phiếu. Các nghiên cứu liên quan về tác động của chính sách cổ tức đến giá cổ phiếu. Các nghiên cứu ngoài nƣớc. Các nghiên cứu trong nƣớc.
Khoảng trống nghiên cứu.26 Tóm tắt chƣơng 2. PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Mô hình và giả thuyết nghiên cứu. Mô hình nghiên cứu.
Giả thiết nghiên cứu. Quy trình nghiên cứu. Dữ liệu nghiên cứu. Trình tự xử lý dữ liệu.
Thống kê mô tả dữ liệu. Phân tích tƣơng quan. Phân tích hồi quy. Kiểm tra mô hình và ƣớc lƣợng hệ số hồi quy.
KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU. Mô tả mẫu dữ liệu nghiên cứu. Thống kê mô tả mẫu nghiên cứu. Phân tích tƣơng quan của các biến độc lập và phụ thuộc trong mô hình.
Phân tích kết quả hồi quy. Kết quả hồi quy của các mô hình. So sánh sự phù hợp giữa mô hình hồi quy gộp Pooled OLS và mô hình tác động cố định FEM. So sánh sự phù hợp giữa mô hình tác động cố định FEM và mô hình tác động ngẫu nhiên REM.
Kiểm định lựa chọn mô hình. Thảo luận kết quả nghiên cứu. Kết quả nghiên cứu. Thảo luận kết quả nghiên cứu .12 Tóm tắt chƣơng 4.
KẾT LUẬN VÀ HÀM Ý QUẢN TRỊ. Hàm ý chính sách. Đối với chính sách cổ tức. Đối với thu nhập trên mỗi cổ phiếu.
Đối với lợi nhuận sau thuế. Đối với tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu. Đối với tốc độ tăng trƣởng kinh tế. Đối với kiểm soát lạm phát.
Hạn chế và đề xuất hƣớng nghiên cứu tiếp theo. Hạn chế của đề tài. Hƣớng nghiên cứu tiếp theo.24 TÀI LIỆU THAM KHẢO. Các công ty trong mẫu nghiên cứu.
Kết quả phân tích từ phần mềm STATA 17.40 xi DANH MỤC BẢNG Bảng 2. Bảng tóm tắt các nghiên cứu liên quan trong và ngoài nƣớc. Tổng hợp các nhân tố trong mô hình. Kết quả thống kê mô tả các biến quan sát.
Phân tích tƣơng quan của các biến độc lập và phụ thuộc trong mô hình. Kết quả phân tích hồi quy của các mô hình. Kết quả so sánh sự phù hợp giữa mô hình hồi quy gộp Pooled OLS và mô hình tác động cố định FEM. Kết quả so sánh sự phù hợp giữa mô hình tác động cố định FEM và mô hình tác động ngẫu nhiên REM.
Kết quả kiểm định hiện tƣợng đa cộng tuyến. Kết quả kiểm định phƣơng sai sai số thay đổi. Kết quả kiểm định tự tƣơng quan. Kết quả ƣớc lƣợng mô hình FEM sau khi khắc phục các khuyết tật bằng phƣơng pháp FGLS.
Kết quả ƣớc lƣợng mô hình bằng phƣơng pháp FGLS. 11 xii DANH MỤC HÌNH ẢNH Hình 2.Quy trình chi trả cổ tức .