Đồ án tốt nghiệp: Ứng dụng chitosan sản xuất từ chitin qua phương pháp lên men lactic

• Tác giả: Nguyễn Thị Thanh Nhật
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Hoài Hương
• Trường học: Trường Đại học Công nghệ TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Công nghệ Sinh học
• Đề tài: Ứng dụng chitosan sản xuất từ chitin thu hồi bằng phương pháp lên men lactic
• Loại tài liệu: Đồ án tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN
• 1.1. Tổng quan về tôm sú
• 1.2. Cấu tạo của vỏ tôm
• 1.3. Tổng quan về chitin – chitosan
• 1.4. Lịch sử phát hiện chitin – chitosan
• 1.5. Cấu trúc của chitin – chitosan. Tính chất của chittin – chitosan
• 1.6. Ứng dụng của chitosan
• 1.7. Ứng dụng chitosan kích thích nảy mầm hạt giống
• 1.8. Tình hình sản xuất chitin – chitosan hiện nay
• 1.9. Tổng quan về vi khuẩn lactic
• 1.10. Đặc tính chung
• 1.11. Đặc điểm sinh lý – sinh hóa
• 1.12. Giới thiệu các nghiên cứu ứng dụng vi khuẩn lactic vào lên men thu hồi chitin
• 2. CHƯƠNG 2: VẬT LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP
• 2.1. Vật liệu nghiên cứu
• 2.2. Địa điểm nghiên cứu
• 2.3. Thời gian thực hiện
• 2.4. Phương pháp luận
• 2.5. Phương pháp thí nghiệm
• 2.6. Thu thập mẫu và nguyên liệu
• 2.7. Xác định thông số về thành phần hóa học của nguyên liệu đầu vỏ tôm
• 2.8. Quy trình lên men kéo dài. Phương pháp tiến hành
• 2.9. Khảo sát ảnh hưởng của chitosan khả năng ức chế nấm Aspergillus flavus CĐP1 trên môi trường nuôi cấy PDA
• 2.10. Khảo sát ảnh hưởng của chitosan lên khả năng kích hoạt sự ra rễ hạt đậu nành, hạt đậu phộng ở các nồng độ tương ứng
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 3.1. Xác định thành phần hóa học của nguyên liệu vỏ tôm
• 3.2. Thông số hóa học sau quá trình lên men lactic thu hồi chitin với tỉ lệ rỉ đường 20%
• 3.3. Hiệu quả khử khoáng và khử protein của quá trình lên men lactic với tỉ lệ rỉ đường 20 %, mật độ giống 3,16 x 10^6 cfu/ ml, 10 ngày
• 3.4. So sánh một số đặc tính, tính chất vật lý chitosan từ chitin theo phương pháp lên men lactic và chitosan thương phẩm
• 3.5. Khảo sát ảnh hưởng nồng độ chitosan lên hoạt tính kháng nấm Aspergillus flavus CĐP1
• 3.6. Khảo sát ảnh hưởng của chitosan lên khả năng kích hoạt nảy mầm hạt đậu tương
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về chitosan và chitin

Chitosan và chitin là hai chất liệu sinh học quan trọng được ứng dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực. Chitin là một polymer tự nhiên có trong vỏ giáp xác, côn trùng và nấm. Chitosan là dẫn xuất của chitin, được tạo ra bằng cách khử acetyl hóa chitin. Phương pháp lên men lactic là một công nghệ sinh học tiên tiến để thu hồi chitin từ vỏ tôm, thay thế cho các phương pháp hóa học truyền thống. Phương pháp này không chỉ thân thiện với môi trường mà còn mang lại hiệu suất cao. Đồ án tốt nghiệp này tập trung vào việc ứng dụng chitosan sản xuất từ chitin thu hồi bằng quy trình lên men lactic, nhằm tạo ra các chế phẩm sinh học có giá trị.

1.1. Lịch sử phát hiện chitin và chitosan

Chitin được phát hiện lần đầu tiên bởi Henri Braconnot vào năm 1881. Năm 1894, chitosan được tạo ra bằng cách xử lý chitin với kiềm. Các nghiên cứu sau này đã xác định cấu trúc và tính chất của hai hợp chất này, mở ra nhiều ứng dụng công nghệ trong y học, nông nghiệp và công nghiệp.

1.2. Tính chất và cấu trúc của chitin và chitosan

Chitin là một polymer mạch thẳng, cấu tạo từ các đơn vị N-acetylglucosamine. Chitosan có cấu trúc tương tự nhưng chứa nhiều nhóm amin tự do hơn, giúp nó có khả năng hòa tan trong môi trường acid. Cả hai đều có tính kháng khuẩn, kháng nấm và khả năng phân hủy sinh học cao.

II. Phương pháp lên men lactic trong sản xuất chitosan

Phương pháp lên men lactic là một quy trình sinh học sử dụng vi sinh vật lactic để thu hồi chitin từ vỏ tôm. Quá trình này bao gồm các bước khử khoáng và khử protein, tạo ra chitin tinh khiết. Quy trình lên men này không chỉ giảm thiểu việc sử dụng hóa chất độc hại mà còn tăng hiệu suất thu hồi chitin. Đồ án tốt nghiệp này đã áp dụng phương pháp này để sản xuất chitosan từ chitin thu hồi, với mục tiêu tạo ra các sản phẩm có giá trị cao.

2.1. Quy trình lên men lactic

Quy trình bao gồm các bước: chuẩn bị nguyên liệu vỏ tôm, lên men với vi khuẩn lactic, khử khoáng và khử protein. Quá trình lên men được tối ưu hóa bằng cách điều chỉnh tỉ lệ rỉ đường và mật độ vi khuẩn, đảm bảo hiệu suất thu hồi chitin cao nhất.

2.2. So sánh với phương pháp hóa học

So với phương pháp hóa học, phương pháp lên men lactic mang lại nhiều lợi ích như giảm thiểu ô nhiễm môi trường, tiết kiệm chi phí và tăng hiệu suất thu hồi chitin. Đây là một bước tiến quan trọng trong công nghệ sinh học.

III. Ứng dụng của chitosan trong nghiên cứu khoa học

Chitosan có nhiều ứng dụng trong các lĩnh vực như y học, nông nghiệp và công nghiệp. Trong nghiên cứu khoa học, chitosan được sử dụng để kháng nấm, kích thích nảy mầm hạt giống và xử lý nước thải. Đồ án tốt nghiệp này đã khảo sát khả năng ức chế nấm Aspergillus flavus và kích thích nảy mầm hạt đậu tương, đậu phộng của chitosan, cho thấy tiềm năng lớn của chất liệu này.

3.1. Khả năng kháng nấm của chitosan

Chitosan có khả năng ức chế sự phát triển của nấm Aspergillus flavus, một loại nấm gây hại trong nông nghiệp. Kết quả nghiên cứu cho thấy chitosan từ phương pháp lên men lactic có hiệu quả tương đương với chitosan thương mại.

3.2. Kích thích nảy mầm hạt giống

Chitosan được sử dụng để kích thích nảy mầm hạt đậu tương và đậu phộng. Nghiên cứu cho thấy chitosan từ quy trình lên men lactic có khả năng tăng tỉ lệ nảy mầm và chiều dài rễ, mang lại hiệu quả cao trong nông nghiệp.

IV. Giá trị và ứng dụng thực tiễn của đồ án

Đồ án tốt nghiệp này không chỉ mang lại giá trị học thuật mà còn có ứng dụng thực tiễn cao. Việc sử dụng phương pháp lên men lactic để sản xuất chitosan từ chitin giúp giảm thiểu ô nhiễm môi trường và tạo ra các sản phẩm có giá trị kinh tế. Chitosan từ quy trình này có thể được ứng dụng trong y học, nông nghiệp và công nghiệp, góp phần phát triển bền vững.

4.1. Giá trị học thuật

Đồ án đã góp phần vào việc nghiên cứu và phát triển công nghệ sinh học, đặc biệt là trong lĩnh vực sản xuất chất liệu sinh học từ nguồn phế liệu thủy sản.

4.2. Ứng dụng thực tiễn

Chitosan từ quy trình lên men lactic có thể được sử dụng rộng rãi trong các ngành công nghiệp, nông nghiệp và y tế, mang lại hiệu quả kinh tế và môi trường cao.