Tổng Quan Về Quản Trị Sản Xuất Và Vận Hành

Khám phá giáo trình môn quản trị sản xuất vận hành, cung cấp kiến thức và kỹ năng cần thiết cho quản lý hiệu quả trong ngành sản xuất.

• Người hướng dẫn: Th.S. Lê Dũng
• Trường học: Chưa xác định
• Chuyên ngành: Quản trị sản xuất & vận hành
• Đề tài: Tổng Quan Về Quản Trị Sản Xuất Và Vận Hành
• Loại tài liệu: Chưa xác định
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Chưa xác định

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN MÔN HỌC QUẢN TRỊ SẢN XUẤT & VẬN HÀNH
• 1.1. Giới thiệu môn Quản trị sản xuất (Production Management) và quản trị vận hành/ tác nghiệp (Operations Management)
• 1.2. Thực chất quản trị sản xuất & vận hành
• 1.2.1. Khái niệm
• 1.2.2. Mục tiêu của quản trị sản xuất & vận hành
• 1.2.3. Vai trò và mối quan hệ của quản trị sản xuất & vận hành với các chức năng quản trị khác
• 1.2.4. Phân biệt giữa hoạt động sản xuất và hoạt động dịch vụ
• 1.2.5. Vai trò của nhà quản trị trong quản trị vận hành
• 1.2.6. Các quyết định trong quản trị sản xuất & vận hành
• 1.3. Nội dung chủ yếu của quản trị sản xuất & vận hành
• 1.3.1. Dự báo nhu cầu sản phẩm
• 1.3.2. Thiết kế sản phẩm và lựa chọn quá trình sản xuất
• 1.3.3. Quản trị công suất của doanh nghiệp
• 1.3.4. Xác định vị trí đặt doanh nghiệp (định vị doanh nghiệp)
• 1.3.5. Bố trí mặt bằng sản xuất
• 1.3.6. Lập kế hoạch tổng hợp
• 1.3.7. Điều độ sản xuất
• 1.3.8. Kiểm soát hệ thống sản xuất
• 1.4. Quá trình phát triển và xu hướng vận động của quản trị sản xuất & vận hành
• 1.4.1. Quá trình phát triển
• 1.4.2. Xu hướng phát triển
• 2. CHƯƠNG 2: DỰ BÁO NHU CẦU SẢN XUẤT SẢN PHẨM
• 2.1. Thực chất và vai trò của dự báo nhu cầu sản xuất
• 2.1.1. Khái niệm
• 2.1.2. Các loại dự báo nhu cầu SP/DV
• 2.1.3. Vai trò của dự báo nhu cầu

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Quản Trị Sản Xuất Và Vận Hành Khái Niệm Cơ Bản

Quản trị sản xuất và vận hành là một lĩnh vực quan trọng trong quản lý doanh nghiệp. Nó không chỉ liên quan đến việc sản xuất hàng hóa mà còn bao gồm cả dịch vụ. Mục tiêu chính của quản trị sản xuất là tối ưu hóa quy trình sản xuất, từ việc thiết kế sản phẩm đến việc cung ứng dịch vụ. Điều này giúp doanh nghiệp đáp ứng nhu cầu của khách hàng một cách hiệu quả nhất.

1.1. Khái Niệm Quản Trị Sản Xuất

Quản trị sản xuất là quá trình thiết kế, tổ chức và kiểm soát các hoạt động sản xuất. Nó bao gồm việc lựa chọn công nghệ, thiết kế sản phẩm và lập kế hoạch sản xuất.

1.2. Khái Niệm Quản Trị Vận Hành

Quản trị vận hành tập trung vào việc điều phối các nguồn lực để tạo ra sản phẩm hoặc dịch vụ. Điều này bao gồm quản lý chất lượng, tồn kho và quy trình sản xuất.

II. Những Thách Thức Trong Quản Trị Sản Xuất Và Vận Hành

Quản trị sản xuất và vận hành đối mặt với nhiều thách thức như biến động nhu cầu thị trường, áp lực giảm chi phí và yêu cầu về chất lượng. Những thách thức này đòi hỏi các nhà quản lý phải có khả năng dự đoán và điều chỉnh kịp thời.

2.1. Biến Động Nhu Cầu Thị Trường

Nhu cầu thị trường có thể thay đổi nhanh chóng, yêu cầu doanh nghiệp phải linh hoạt trong sản xuất và cung ứng. Việc dự báo nhu cầu chính xác là rất quan trọng.

2.2. Áp Lực Giảm Chi Phí

Doanh nghiệp cần tối ưu hóa quy trình sản xuất để giảm chi phí mà vẫn đảm bảo chất lượng sản phẩm. Điều này có thể đạt được thông qua việc áp dụng công nghệ mới và cải tiến quy trình.

III. Phương Pháp Tối Ưu Hóa Quy Trình Sản Xuất

Để tối ưu hóa quy trình sản xuất, doanh nghiệp có thể áp dụng nhiều phương pháp khác nhau như Lean Manufacturing, Six Sigma và Just-In-Time. Những phương pháp này giúp giảm lãng phí và nâng cao hiệu quả sản xuất.

3.1. Lean Manufacturing

Lean Manufacturing tập trung vào việc loại bỏ lãng phí trong quy trình sản xuất. Điều này giúp tăng cường hiệu quả và giảm chi phí.

3.2. Six Sigma

Six Sigma là một phương pháp quản lý chất lượng nhằm giảm thiểu sai sót và cải thiện quy trình sản xuất. Nó sử dụng các công cụ thống kê để phân tích và cải tiến quy trình.

IV. Ứng Dụng Công Nghệ Trong Quản Trị Sản Xuất

Công nghệ đóng vai trò quan trọng trong quản trị sản xuất và vận hành. Việc áp dụng công nghệ mới không chỉ giúp cải thiện quy trình sản xuất mà còn nâng cao chất lượng sản phẩm và dịch vụ.

4.1. Tự Động Hóa Trong Sản Xuất

Tự động hóa giúp giảm thiểu sự can thiệp của con người trong quy trình sản xuất, từ đó nâng cao hiệu quả và độ chính xác.

4.2. Phân Tích Dữ Liệu Trong Quản Trị

Phân tích dữ liệu giúp doanh nghiệp đưa ra quyết định chính xác hơn dựa trên thông tin thực tế. Điều này có thể cải thiện quy trình sản xuất và tăng cường khả năng cạnh tranh.

V. Kết Quả Nghiên Cứu Về Quản Trị Sản Xuất

Nghiên cứu cho thấy rằng việc áp dụng các phương pháp quản trị hiện đại có thể giúp doanh nghiệp cải thiện hiệu suất sản xuất và tăng cường sự hài lòng của khách hàng. Các doanh nghiệp thành công thường có khả năng thích ứng nhanh với thay đổi của thị trường.

5.1. Tăng Cường Hiệu Suất Sản Xuất

Các doanh nghiệp áp dụng công nghệ mới và cải tiến quy trình sản xuất thường đạt được hiệu suất cao hơn so với các doanh nghiệp truyền thống.

5.2. Nâng Cao Sự Hài Lòng Của Khách Hàng

Chất lượng sản phẩm và dịch vụ tốt hơn giúp doanh nghiệp giữ chân khách hàng và tăng trưởng bền vững.

VI. Tương Lai Của Quản Trị Sản Xuất Và Vận Hành

Tương lai của quản trị sản xuất và vận hành sẽ tiếp tục phát triển với sự gia tăng của công nghệ và tự động hóa. Doanh nghiệp cần chuẩn bị để thích ứng với những thay đổi này để duy trì lợi thế cạnh tranh.

6.1. Xu Hướng Tự Động Hóa

Tự động hóa sẽ trở thành xu hướng chủ đạo trong quản trị sản xuất, giúp giảm chi phí và nâng cao hiệu quả.

6.2. Tích Hợp Công Nghệ Mới

Việc tích hợp công nghệ mới như trí tuệ nhân tạo và Internet of Things sẽ mở ra nhiều cơ hội cho doanh nghiệp trong việc tối ưu hóa quy trình sản xuất.

Nội dung chính

Dưới đây là bài tổng quan học thuật và nội dung giáo trình Quản trị sản xuất và vận hành được biên soạn theo đúng cấu trúc chuẩn, văn phong trung tính, khách quan, trích xuất chính xác từ dữ liệu bài giảng.

---

TỔNG QUAN HỌC THUẬN VỀ GIÁO TRÌNH QUẢN TRỊ SẢN XUẤT VÀ VẬN HÀNH

Tổng quan về giáo trình (250-300 từ)

Giáo trình Quản trị sản xuất & vận hành (Production and Operations Management) do Th.S Lê Dũng biên soạn là học phần chuyên môn cốt lõi thuộc chương trình đào tạo ngành Quản trị kinh doanh, trực tiếp phục vụ chuyên ngành Quản trị doanh nghiệp vừa và nhỏ. Môn học đóng vai trò nền tảng trong nhóm ngành Khoa học quản lý, cung cấp cơ sở lý thuyết và phương pháp luận về việc tổ chức, điều hành các hoạt động tác nghiệp tạo ra giá trị gia tăng trong doanh nghiệp.

Tổng thời lượng phân bổ của chương trình gồm 75 tiết học, được cấu trúc theo tỷ lệ: 15 tiết lý thuyết (LT), 30 tiết thực hành (TH) tại lớp và 30 tiết thực hành trực tiếp tại doanh nghiệp (DN). Mục tiêu học tập (Learning Outcomes) của tài liệu tập trung vào ba chuẩn đầu ra chính:

• Về kiến thức: Hệ thống hóa các khái niệm, quy luật và mô hình phân tích vận hành từ cấp chiến lược đến tác nghiệp;
• Về kỹ năng: Trang bị năng lực phân tích, thiết kế quy trình sản xuất, dự báo nhu cầu thị trường, lập kế hoạch tổng hợp, hoạch định nhu cầu vật tư (MRP), điều độ ca kíp và kiểm soát chất lượng dự trữ;
• Về thái độ: Định hình tư duy quản trị chính xác, kiên trì, có tác phong công nghiệp và tinh thần hợp tác tổ chức.

Cách tiếp cận của giáo trình đi từ khung tổng quan hệ thống, phân tích các quyết định vận hành theo cấp bậc quản trị, sau đó đi sâu vào các công cụ định lượng mô hình hóa chuỗi thời gian, hồi quy tương quan và kỹ thuật điều độ mặt bằng thực tế.

---

Nội dung kiến thức cốt lõi (500-600 từ)

Các chương/chủ đề chính

Toàn bộ khung chương trình được phân bổ qua 9 chương chuyên đề logic và một kỳ thực tập doanh nghiệp:

1. Chương I: Giới thiệu chung về quản trị sản xuất & vận hành (2 tiết): Xác lập bản chất của hệ thống vận hành; phân biệt ranh giới giữa sản phẩm hữu hình và dịch vụ vô hình; định vị mối quan hệ hữu cơ giữa ba phân hệ chức năng: Sản xuất/Tác nghiệp, Marketing và Tài chính; phân loại hệ thống quyết định theo cấp bậc quản trị (chiến lược, chiến thuật, tác nghiệp).
2. Chương II: Dự báo nhu cầu trong quản trị vận hành (4 tiết): Trình bày kỹ thuật dự báo theo chu kỳ sống sản phẩm (giới thiệu, tăng trưởng, chín muồi, suy thoái); phân tích các phương pháp định tính (ý kiến ban điều hành, lực lượng bán hàng, nghiên cứu thị trường, kỹ thuật Delphi) và phương pháp định lượng (bình quân giản đơn, bình quân di động, san bằng mũ, hàm xu hướng, chỉ số mùa vụ, mô hình hồi quy tuyến tính); kiểm soát sai số bằng MAD, MSE, MAPE và Tín hiệu theo dõi (Tracking Signal - TS).
3. Chương III: Thiết kế sản phẩm và hoạch định công suất (4 tiết): Phân tích các thông số bản vẽ kỹ thuật, thuyết minh cấu tạo, quy trình công nghệ và phương pháp lựa chọn quy mô công suất tối ưu.
4. Chương IV: Định vị trí doanh nghiệp (4 tiết): Đánh giá các nhân tố định tính và định lượng ảnh hưởng đến quyết định chọn địa điểm nhà xưởng nhằm tối thiểu hóa tổng chi phí vận hành.
5. Chương V: Bố trí mặt bằng sản xuất (8 tiết): Thiết kế dòng di chuyển tối ưu cho vật liệu, lao động và bán thành phẩm trong không gian nhà xưởng.
6. Chương VI: Hoạch định tổng hợp (6 tiết): Lập kế hoạch trung hạn nhằm cân đối giữa năng lực sản xuất và biến động nhu cầu thị trường qua các biến số tồn kho, thêm giờ, thuê ngoài.
7. Chương VII: Hoạch định nhu cầu nguyên vật liệu - MRP (4 tiết): Phân tích cơ cấu định mức vật tư (BOM), lịch trình sản xuất tổng thể (MPS) và kế hoạch cung ứng nguyên vật liệu.
8. Chương VIII: Điều độ sản xuất (8 tiết): Phương pháp xây dựng lịch trình chi tiết, phân giao nhiệm vụ cho từng máy móc, tổ đội sản xuất.
9. Chương IX: Quản trị hàng dự trữ (4 tiết): Kỹ thuật quản lý kho bãi, kiểm soát tồn kho và cân đối chi phí đặt hàng với chi phí lưu kho.
10. Kiểm tra giữa kỳ (1 tiết) & Thực tập tại doanh nghiệp (30 tiết): Vận dụng lý thuyết vào môi trường sản xuất kinh doanh thực tế.

+-----------------------------------------------------------------------------------+
|                        TIẾN TRÌNH QUẢN TRỊ SẢN XUẤT VÀ VẬN HÀNH                   |
+-----------------------------------------------------------------------------------+
| 1. Thiết kế & Định vị       --> 2. Hoạch định Năng lực    --> 3. Điều độ & Tác nghiệp|
| (Chương I, III, IV, V)           (Chương II, VI, VII)          (Chương VIII, IX)  |
| - Phân hệ chức năng             - Dự báo nhu cầu              - Lịch trình chi tiết|
| - Bản vẽ kỹ thuật               - Kế hoạch tổng hợp           - Quản trị tồn kho   |
| - Bố trí mặt bằng               - Hoạch định MRP              - Kiểm soát dự trữ   |
+-----------------------------------------------------------------------------------+

Kiến thức nền tảng được xây dựng

Giáo trình kế thừa các mốc tiến hóa quan trọng của lịch sử quản lý công nghiệp:

• Cách mạng công nghiệp lần thứ nhất (1770): Chuyển dịch từ thủ công sang cơ khí với máy kéo sợi (1764), máy dệt (1785), máy tiện vít (1797) và lý thuyết trao đổi lắp lẫn chi tiết của Eli Whitney (1798).
• Trường phái quản lý cổ điển và tâm lý: Lý thuyết quản trị lao động khoa học của Frederick Taylor (1911); Tháp nhu cầu Abraham Maslow và lý thuyết động viên của Elton Mayo (1930).
• Kỹ thuật định lượng và tin học hóa: Sơ đồ mạng PERT/CPM (1957), hệ thống hoạch định MRP (1970), thiết kế hỗ trợ máy tính CAD/CAM (1975), sản xuất linh hoạt FMS (1973), tích hợp CIM, tự động hóa kho ASRS và nhận dạng AIS.
• Hệ thống quản trị đương đại: Khung lý thuyết Hoạch định nguồn lực doanh nghiệp (ERP), Sản xuất tinh gọn (LEAN), Chuỗi cung ứng (SCM), Đúng thời điểm (JIT) và Cải tiến liên tục (Kaizen).

Mô hình hệ thống chuyển hóa được định nghĩa nhất quán: $$\text{Đầu vào (Inputs)} \longrightarrow \text{Quá trình biến đổi (Transformation)} \longrightarrow \text{Đầu ra (Outputs)}$$ kết hợp hệ thống thông tin ngược (Feedback loop) và kiểm soát các yếu tố ngẫu nhiên.

+------------------+      +-----------------------+      +------------------+
|  YẾU TỐ ĐẦU VÀO  | ---> |  QUÁ TRÌNH BIẾN ĐỔI   | ---> |  KẾT QUẢ ĐẦU RA  |
| - Nhân lực, Vốn  |      | - Gia công, Chế tạo   |      | - Hàng hóa (Goods)|
| - Máy móc, MMTB  |      | - Vận tải, Dịch vụ    |      | - Dịch vụ (Svcs) |
| - Thông tin, Đất |      | - Thay đổi hình thái  |      | - Phế phẩm       |
+------------------+      +-----------------------+      +------------------+
        ^                                                         |
        |------------------- THÔNG TIN NGƯỢC ---------------------|

Kỹ năng phát triển

Tài liệu rèn luyện cho người học hai nhóm kỹ năng trọng tâm:

• Kỹ năng tính toán mô hình định lượng: Thiết lập phương trình xu hướng thời gian ($y_t = a + bt$), tính hệ số san bằng mũ ($\alpha, \beta$), chuẩn hóa chỉ số mùa vụ ($Iđc_{t(mv)}$), phân tích tương quan hồi quy tuyến tính ($y = a + bx$) và xác định sai số chuẩn $S_{y,x}$ cùng hệ số tương quan $r$.
• Kỹ năng kiểm soát tác nghiệp: Đánh giá độ lệch tuyệt đối trung bình (MAD), sai số bình quân (MSE), sai số phần trăm (MAPE) và thiết lập dải kiểm soát Tín hiệu theo dõi ($G_{min} < TS < G_{max}$).

---

Phương pháp giảng dạy và học tập (300-350 từ)

Chương trình áp dụng phương pháp đào tạo kết hợp giữa thuyết giảng nguyên lý, giải quyết bài tập tình huống số liệu và cọ xát thực tế tại nhà xưởng doanh nghiệp. Thời lượng được phân bổ cân đối giữa giảng đường và nhà máy: 15 tiết lý thuyết làm tiền đề cho 30 tiết thực hành tính toán và 30 tiết thực tập tại cơ sở sản xuất.

Hệ thống bài tập tình huống trong giáo trình được xây dựng trực tiếp trên các chuỗi số liệu thực tế:

• Xử lý bài toán dự báo bằng phương pháp bình quân di động 4 tháng giản đơn so sánh với phương pháp có trọng số ($H_i = 0{,}1; 0{,}2; 0{,}3; 0{,}4$);
• Tính toán hệ số san bằng mũ giản đơn $\alpha = 0{,}8$ và hiệu chỉnh xu hướng $FIT_t$;
• Lập bảng phân tích chỉ số mùa vụ 4 quý với hệ số điều chỉnh $\sum I_{t(mv)} = 4$;
• Phân tích tương quan giữa quy mô quỹ lương ($X$) và doanh thu ($Y$), xác định hệ số tin cậy $r^2 = 0{,}994$.

+-----------------------------------------------------------------------------+
|              CƠ CẤU ĐÁNH GIÁ VÀ PHÂN BỔ THỜI LƯỢNG HỌC PHẦN                 |
+--------------------------+-----------------------+--------------------------+
| Lý thuyết tại lớp        | Thực hành tính toán   | Thực tập tại doanh nghiệp|
| 15 tiết (20%)            | 30 tiết (40%)         | 30 tiết (40%)            |
| - Khái niệm & Nguyên lý  | - Mô hình định lượng  | - Khảo sát dây chuyền    |
| - Lịch sử & Xu hướng     | - Kiểm tra giữa kỳ    | - Báo cáo thực tế        |
+--------------------------+-----------------------+--------------------------+

Đánh giá học phần bao gồm:

1. Điểm thực hành và bài tập định lượng tại lớp;
2. Bài kiểm tra giữa kỳ (thời lượng 1 tiết);
3. Báo cáo đánh giá kết quả thực tập tại doanh nghiệp.

Người học cần hoàn thành các bài toán kiểm soát sai số dự báo $MAD$, $MSE$ và theo dõi chỉ số $TS$ trên phần mềm bảng tính trước khi thực hiện giai đoạn thực tập thực tế.

---

Điểm nổi bật và cập nhật (250-300 từ)

Giáo trình thể hiện sự cập nhật lý thuyết vận hành hiện đại thông qua các định hướng cốt lõi:

• Mở rộng phạm vi từ sản xuất vật chất sang cung ứng dịch vụ: Khái niệm "sản xuất" không còn bó hẹp trong nhà xưởng chế tạo hữu hình mà bao quát toàn bộ hoạt động tạo giá trị vô hình, bao gồm ngân hàng, chăm sóc sức khỏe, giáo dục, viễn thông và dịch vụ lưu trú.
• Hệ thống hóa bảng so sánh đặc tính vận hành: Tài liệu cung cấp bảng tiêu chí phân định rõ nét giữa sản xuất và dịch vụ trên các phương diện: tính hữu hình của đầu ra, khả năng dự trữ, tính đồng thời của thời điểm tiêu dùng, sự tham gia của khách hàng, khả năng bảo hộ sáng chế và phương pháp đo lường năng suất.

Đặc điểm so sánh	Hoạt động sản xuất	Hoạt động dịch vụ
Đầu ra	Hữu hình, có thể dự trữ trong kho	Vô hình, không thể lưu kho
Đầu vào	Tiêu chuẩn hóa, độ ổn định cao	Không đồng đều, biến động
Thời điểm tiêu dùng	Tách biệt với quá trình chế tạo	Diễn ra đồng thời với quá trình cung cấp
Đo lường chất lượng	Dễ xác định theo tiêu chuẩn kỹ thuật	Phức tạp, phụ thuộc cảm nhận khách hàng
Quan hệ khách hàng	Gián tiếp qua kênh phân phối	Trực tiếp trong quá trình tạo giá trị
Bảo hộ sáng chế	Thông thường và có tính pháp lý rõ ràng	Không có hoặc rất khó bảo hộ độc quyền

• Tích hợp các xu hướng quản trị tác nghiệp mới: Cập nhật yêu cầu bảo vệ môi trường, tiêu chuẩn sản xuất sạch, phát triển bền vững, trách nhiệm xã hội và chuyển đổi số trong dây chuyền điều hành.

---

Đối tượng sử dụng giáo trình (200-250 từ)

Giáo trình được thiết kế chuyên biệt cho các nhóm đối tượng sau:

• Sinh viên chuyên ngành: Sinh viên bậc Cao đẳng và Đại học ngành Quản trị kinh doanh, Quản trị doanh nghiệp vừa và nhỏ (áp dụng trực tiếp cho các khóa chuyên ngành như lớp QTKD K18).
• Điều kiện tiên quyết: Người học cần tích lũy kiến thức từ các học phần: Quản trị học đại cương, Thống kê kinh tế, Nguyên lý kế toán và Marketing căn bản để có khả năng xử lý các mô hình toán kinh tế trong dự báo và điều độ.
• Giảng viên chuyên ngành: Sử dụng làm đề cương bài giảng chuẩn mực cho học phần 75 tiết, tích hợp giảng dạy lý thuyết gắn liền bài tập số liệu và hướng dẫn thực tập doanh nghiệp.
• Cán bộ quản lý thực tế: Tài liệu phục vụ tham khảo cho các quản đốc phân xưởng, giám đốc sản xuất, chuyên viên kế hoạch - cung ứng vật tư tại các doanh nghiệp vừa và nhỏ.

---

Câu hỏi thường gặp (250-300 từ)

1. Giáo trình này phù hợp với ai?

Tài liệu phục vụ sinh viên khối ngành Quản trị kinh doanh, Quản trị doanh nghiệp vừa và nhỏ, cùng các nhà quản trị vận hành cấp cơ sở và cấp trung tại các doanh nghiệp sản xuất hoặc cung cấp dịch vụ.

2. Cần kiến thức nền nào để học môn này?

Người học cần nắm vững kiến thức toán thống kê cơ bản (tính trung bình, độ lệch chuẩn, hồi quy tuyến tính), nguyên lý quản trị học và các khái niệm cơ bản về hạch toán kế toán chi phí.

3. Điểm khác biệt của giáo trình này so với các tài liệu quản trị đại cương?

Giáo trình tập trung chuyên sâu vào quy trình biến đổi giá trị kỹ thuật - tác nghiệp, cung cấp các công thức định lượng chi tiết cho dự báo nhu cầu ($MAD, MSE, MAPE, TS$), thiết kế công suất, bố trí mặt bằng xưởng và điều độ sản xuất thay vì chỉ dừng lại ở lý thuyết quản trị chức năng chung.

4. Làm sao để tự học và nắm vững các mô hình toán trong giáo trình?

Người học nên tự giải lại các bài tập mẫu số liệu trong chương 2 (như bài toán bình quân di động 4 tháng, hàm hồi quy giữa quỹ lương và doanh thu) trên các công cụ bảng tính để hiểu rõ cơ chế vận hành của sai số và tín hiệu kiểm soát.

5. Khóa học có bao gồm học phần thực tế không?

Chương trình quy định bắt buộc 30 tiết thực tập tại doanh nghiệp (chiếm 40% tổng thời lượng môn học), giúp sinh viên trực tiếp đối chiếu lý thuyết vận hành với hoạt động sản xuất thực tế tại nhà xưởng.

---

Kết luận (150 từ)

Giáo trình Quản trị sản xuất & vận hành do Th.S Lê Dũng biên soạn là khung chương trình chuẩn hóa 75 tiết, kết hợp chặt chẽ giữa 9 chương lý thuyết hệ thống và 30 tiết thực tập thực tế tại doanh nghiệp. Tài liệu cung cấp đầy đủ các phương pháp phân tích định tính và mô hình toán học định lượng trong dự báo nhu cầu, thiết kế mặt bằng và kiểm soát dòng vật tư.

Lộ trình học tập khuyến nghị cho sinh viên là hoàn thành việc nắm bắt các khái niệm hệ thống tại Chương 1, thực hành thành thạo các mô hình tính toán dự báo tại Chương 2 trước khi tiếp cận các nội dung thiết kế công suất, bố trí mặt bằng và tham gia học phần thực tập tại doanh nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1. Tổng quan về quản trị sản xuất & vận hành 2. Thực chất quản trị sản xuất & vận hành a. Khái niệm: • Các yếu tố đầu vào chủ yếu Đầu vào chủ yếu là Đầu vào chủ yếu là Đầu vào chủ yếu là nguyên vật liệu thông tin khách hàng Tất cả các quá trình sản Kế toán Cắt tóc xuất Doanh nghiệp khai thác Ngân hàng Khách sạn mỏ Hoạt động bán lẻ Nghiên cứu thị trường Bệnh viện Kho chứa Phân tích tài chính Nhà hát Dịch vụ bưu chính viễn Dịch vụ thông tin Công viên thông Dịch vụ vận tải Dịch vụ nghiên cứu khoa Trường học học 3/3/2023 20 Cty bưu chính viễn thông.

Tổng quan về quản trị sản xuất & vận hành 2. Thực chất quản trị sản xuất & vận hành a. Khái niệm: • Các yếu tố đầu vào chủ yếu: – Tài nguyên: » Nhân lực » Máy móc thiết bị » Năng lượng » Các phương tiện » Vật tư, nguyên liệu (thô) 3/3/2023 21 2. Thực chất quản trị sản xuất & vận hành a.

Khái niệm: • Quá trình biến đổi – Ba đặc tính phân biệt quá trình biến đổi sản xuất và dịch vụ: » Biến đổi sản xuất cho sản phẩm ở đầu ra: • Sờ thấy được • Cuối cùng là để bán • Có biến đổi về hình dáng hoặc tính chất vật lý » Khoảng cách giữa nơi sản xuất và người tiêu thụ có thể lớn hơn khoảng cách giữa nơi cung cấp dịch vụ với người tiêu thụ » Dịch vụ thường được làm sau khi có nhu cầu, sản xuất thường được làm trước khi có nhu cầu 3/3/2023 22 11 3/3/2023 2. Thực chất quản trị sản xuất & vận hành a. Khái niệm: • Đầu ra – Đầu ra của sản xuất và dịch vụ ngày càng phong phú và ngày càng có nhiều doanh nghiệp sản xuất/cung ứng đồng thời cả sản phẩm và dịch vụ Sản phẩm Dịch vụ Tư vấn, khám chữa bệnh Bài hát, phần mềm Sửa chữa máy tính. thức ăn nhà hàng Sửa chữa xe hơi, thức ăn nhanh Luyện nhôm, tư vấn kỹ thuật Sản xuất xe hơi, sản xuất thép 3/3/2023 23 2.

Thực chất quản trị sản xuất & vận hành b.Mục tiêu của quản trị sản xuất & vận hành: Rút ngắn thời gian SX Giảm chi Bảo đảm phí sản cung ứng xuất Bảo đảm Xây dựng dung lượng hệ thống SX Mục tiêu của quản Bảo đảm Bảo đảm chất lượng trị sản mối quan xuất & hệ với KH vận hành 3/3/2023 24 12 3/3/2023 2. Thực chất quản trị sản xuất & vận hành b.Mục tiêu của quản trị sản xuất & vận hành: • Bảo đảm chất lượng sản xuất/dịch vụ theo yêu cầu của khách hàng trên cơ sở khả năng của DN • Bảo đảm đúng dung lượng mong muốn của thị trường • Giảm chi phí sản xuất tới mức thấp nhất có thể khi tạo ra một đơn vị đầu ra • Rút ngắn thời gian sản xuất hoặc cung cấp dịch vụ • Đảm bảo cung ứng đúng thời điểm, đúng địa điểm, đúng số lượng, đúng khách hàng 3/3/2023 25 2. Thực chất quản trị sản xuất & vận hành b.Mục tiêu của quản trị vận hành: • Xây dựng hệ thống sản xuất năng động, linh hoạt • Bảo đảm mối quan hệ tốt với khách hàng và nhà cung ứng • Xây dựng hệ thống và các phương pháp quản trị gọn nhẹ, hoàn hảo để phục vụ khách hàng 3/3/2023 26 13 3/3/2023 2. Thực chất quản trị sản xuất & vận hành c.

Vai trò và mối quan hệ của quản trị sản xuất & vận hành với các chức năng quản trị khác: • Ba phân hệ cơ bản của một doanh nghiệp: Sản xuất/Tác nghiệp Tài chính Marketing 3/3/2023 27 2. Thực chất quản trị sản xuất & vận hành c. Vai trò và mối quan hệ của quản trị vận hành với các chức năng quản trị khác: • Ba phân hệ cơ bản của một doanh nghiệp: – Sản xuất/tác nghiệp – Marketing – Tài chính • Hoạt động sản xuất & vận hành được coi là khâu quyết định tạo ra sản phẩm/dịch vụ và giá trị gia tăng • Các phân hệ trong doanh nghiệp được hình thành và tổ chức sao cho vừa thực hiện tốt mục tiêu trực tiếp, vừa thực hiện tốt mục tiêu tổng quát của hệ thống. Thực chất quản trị sản xuất & vận hành d.Phân biệt giữa hoạt động sản xuất và hoạt động dịch vụ: • Những điểm khác biệt giữa quá trình sản xuất và cung cấp dịch vụ (xem Slide kế tiếp sau) – Đặc điểm đầu vào và đầu ra – Mối quan hệ của doanh nghiệp với khách hàng – Sự tham gia của khách hàng trong quá trình biến đổi – Thời gian từ khi sản xuất hoặc cung cấp dịch vụ đến khi tiêu dùng – Khả năng đo lường, đánh giá năng suất, chất lượng 3/3/2023 29 2.

Thực chất quản trị sản xuất & vận hành Sự khác biệt giữa hoạt động sản xuất và dịch vụ Đặc điểm Sản xuất Dịch vụ Đầu ra Hữu hình Vô hình Có thể dự trữ Không thể dự trữ Đầu vào Ổn định, tiêu Không đồng đều, chuẩn hóa không ổn định Thời điểm tiêu dùng Tách biệt Đồng thời Tiêu chí đánh giá về Dễ dàng Khó xác định chất lượng Đánh giá trả công Trực tiếp, dễ dàng Gián tiếp, khó Quan hệ khách hàng Gián tiếp Trực tiếp Đo lường năng suất Dễ Khó Có thể cấp bằng sáng chế Thông thường Không có 3/3/2023 30 15 3/3/2023 2. Thực chất quản trị sản xuất & vận hành e.Vai trò của nhà quản trị trong quản trị vận hành: • Các hoạt động chủ yếu của quản trị vận hành: – Lựa chọn sản phẩm, các quá trình và nguồn nhân lực – Thiết kế sản phẩm, quá trình, nhiệm vụ, phương pháp và hệ thống kế hoạch hóa, kiểm tra – Nắm và kiểm tra lại toàn bộ hệ thống sản xuất/tác nghiệp trước những thay đổi của nhu cầu, công nghệ, môi trường và cách thức cạnh tranh – Hoạch định để thực hiện dự báo, quyết định mức sản xuất, thực hiện điều độ, mua và sử dụng các nguồn lực – Kiểm tra và đánh giá khoảng cách giữa mong muốn đã kế hoạch hóa và thực tế đã đạt được để có những cải tiến kịp thời 3/3/2023 31 2. Thực chất quản trị sản xuất & vận hành • Phân công nhiệm vụ quản trị vận hành Chỉ tiêu Ngắn hạn Trung hạn Dài hạn Vị trí Quản đốc Giám đốc sản Phó Tổng Giám Phân xưởng xuất đốc Sản xuất Loại quyết định Tác nghiệp Chiến thuật Chiến lược Ví dụ quyết Bổ sung Điều chỉnh các Chuẩn y một định nhân lực biến động quá trình mới Mức độ rủi ro Thấp Trung bình Cao Phạm vi ảnh Hẹp Trung bình Rộng hưởng Mức độ chi tiết Rất chính xác Trung bình Chung 3/3/2023 32 16 3/3/2023 2. Thực chất quản trị sản xuất & vận hành f.

Các quyết định trong quản trị sản xuất & vận hành: Quyết định chiến lược Quyết định (nhà quản trị chiến thuật cấp cao) Quyết định (nhà quản trị tác nghiệp cấp trung) (nhà quản trị cơ sở) Quyết định trong quản trị sản xuất & vận hành 3/3/2023 33 2. Thực chất quản trị sản xuất & vận hành f. Các quyết định trong quản trị vận hành: • Quyết định chiến lược (nhà quản trị cấp cao): – Thiết kế sản phẩm và quá trình – Công suất, tổ chức và phương pháp – Công nghệ, định vị và bố trí mặt bằng • Quyết định chiến thuật (nhà quản trị bậc trung): – Kế hoạch hóa và kiểm soát những mặt quản trị cụ thể như: quản trị cung ứng, dự trữ, chất lượng, dự án, bảo trì, MRP… • Quyết định tác nghiệp (nhà quản trị cơ sở): – Các quyết định liên quan đến quá trình biến đổi đầu vào thành đầu ra: phân công, bố trí, hướng dẫn, kiểm tra, điều chỉnh… 3/3/2023 34 17 3/3/2023 3. Nội dung chủ yếu của quản trị sản xuất & vận hành (1) Dự báo nhu cầu sản (2) Thiết (8) Kiểm kế sản soát hệ phẩm phẩm, lựa thống chọn quá sản xuất trình sản xuất Nội dung 8 nội dung (7) Điều độ sản Quản trị (3) Quản trị công xuất sản xuất & suất vận hành (6) Lập (4) Xác định vị trí kế hoạch đặt doanh tổng hợp nghiệp (5) Bố trí mặt bằng sản xuất 3/3/2023 35 3.

Nội dung chủ yếu của quản trị sản xuất & vận hành a. Dự báo nhu cầu sản phẩm: • Các nội dung dự báo: – Cần sản xuất/cung ứng SP/DV gì? – Số lượng cần bao nhiêu? – Thời gian nào? – Những đặc điểm kinh tế, kỹ thuật của SP/DV? – Có nên sản xuất không? – Tự sản xuất hay thuê ngoài? • Chất lượng của dự báo cần đảm bảo tốt nhất 3/3/2023 36 18 3/3/2023 3. Nội dung chủ yếu của quản trị sản xuất & vận hành b.Thiết kế sản phẩm và lựa chọn quá trình sản xuất: • Thiết kế sản phẩm: – Bản vẽ kỹ thuật – Thuyết minh cấu tạo – Thành phần và đặc tính kỹ thuật • Phương pháp và quy trình công nghệ • Mối quan hệ giữa thiết kế, lựa chọn SP/DV và quá trình 3/3/2023 37 3. Nội dung chủ yếu của quản trị sản xuất & vận hành b.Thiết kế sản phẩm và lựa chọn quá trình sản xuất: 3/3/2023 38 19 3/3/2023 3.

Nội dung chủ yếu của quản trị sản xuất & vận hành c.Quản trị công suất của doanh nghiệp: • Xác định quy mô, công suất của dây chuyền sản xuất • Chọn lựa phương án công suất hợp lý, hiệu quả: – Công suất bao nhiêu? – Lựa chọn thời điểm khi nào? – Có được công suất như thế nào? – Công suất đặt ở đâu? 3/3/2023 39 3. Nội dung chủ yếu của quản trị sản xuất & vận hành c.Xác định vị trí đặt doanh nghiệp (định vị doanh nghiệp): • Định vị doanh nghiệp là quyết định có tầm chiến lược vì nó góp phần tạo ra lợi thế cạnh tranh bao gồm cả yếu tố hữu hình và vô hình • Định vị doanh nghiệp: – Phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất kinh doanh – Xem xét cả những vấn đề định tính và định lượng để có chi phí sản xuất thấp nhất 3/3/2023 40 20 3/3/2023 3. Nội dung chủ yếu của quản trị sản xuất & vận hành d.Bố trí mặt bằng sản xuất: • Căn cứ diện tích mặt bằng và quy mô sản xuất để thiết kế các phương án bố trí nhà xưởng, dây chuyền công nghệ, máy móc, thiết bị • Mục tiêu: tạo điều kiện thuận lợi nhất cho dòng di chuyển của vật liệu, lao động và sản phẩm; tiết kiệm mặt bằng và thời gian di chuyển 3/3/2023 41 3. Nội dung chủ yếu của quản trị sản xuất & vận hành d.Bố trí mặt bằng sản xuất: 3/3/2023 42 21 3/3/2023 3.

Nội dung chủ yếu của quản trị sản xuất & vận hành e.