Hội thảo Đào tạo nguồn nhân lực kinh doanh nông nghiệp - ĐH Kinh tế QD 2021

Tìm hiểu các giải pháp và xu hướng phát triển nông nghiệp bền vững hiện nay. Phân tích chi tiết về canh tác hữu cơ, nông nghiệp thông minh và bảo tồn tài

• Trường học: Đại học Kinh tế Quốc dân
• Chuyên ngành: Kinh doanh nông nghiệp
• Đề tài: Đào tạo nguồn nhân lực ngành kinh doanh nông nghiệp đáp ứng nhu cầu xã hội
• Loại tài liệu: Kỷ yếu hội thảo
• Năm xuất bản: 2021

Tóm tắt

I. Tổng quan về phát triển nông nghiệp bền vững

Phát triển nông nghiệp bền vững là hướng đi tất yếu của thời đại. Nó cân bằng ba trụ cột: kinh tế, xã hội và môi trường. Mục tiêu không chỉ là tăng sản lượng. Mục tiêu còn là giữ gìn tài nguyên cho thế hệ sau. Đất, nước và đa dạng sinh học cần được bảo vệ. Nông nghiệp truyền thống khai thác mạnh tài nguyên thiên nhiên. Cách làm đó gây xói mòn đất và ô nhiễm nguồn nước. Phát triển bền vững thay đổi tư duy này. Nó đặt con người và hệ sinh thái vào trung tâm. Cây trồng và vật nuôi có quy luật sinh học riêng. Chúng nhạy cảm với thời tiết và khí hậu. Vì vậy người sản xuất phải hiểu sâu các quy luật đó. Kiến thức kỹ thuật sinh học trở nên quan trọng. Kiến thức kinh tế và quản trị cũng không thể thiếu. Sự kết hợp này tạo nền tảng vững chắc. Nông nghiệp bền vững còn gắn với an ninh lương thực quốc gia. Nó nâng cao thu nhập cho nông dân. Nó giảm tác động xấu đến môi trường. Đây là mô hình phát triển dài hạn và toàn diện.

1.1. Khái niệm và ba trụ cột cốt lõi

Phát triển nông nghiệp bền vững dựa trên ba trụ cột. Trụ cột kinh tế bảo đảm lợi nhuận ổn định cho nông dân. Trụ cột xã hội hướng tới công bằng và an sinh cộng đồng. Trụ cột môi trường bảo vệ đất, nước và đa dạng sinh học. Ba yếu tố này phải gắn kết chặt chẽ. Thiếu một yếu tố thì hệ thống mất cân bằng. Sản xuất chỉ vì lợi nhuận sẽ hủy hoại tài nguyên. Bảo vệ môi trường mà bỏ quên thu nhập sẽ khó duy trì. Vì vậy cách tiếp cận cân bằng là điều kiện sống còn. Nó tạo ra giá trị lâu dài cho cả nền nông nghiệp.

1.2. Vai trò trong nền kinh tế nông nghiệp

Nông nghiệp bền vững đóng vai trò trụ cột trong nền kinh tế. Nó bảo đảm an ninh lương thực cho quốc gia. Nó tạo việc làm cho hàng triệu lao động nông thôn. Ngành này còn cung cấp nguyên liệu cho công nghiệp chế biến. Giá trị xuất khẩu nông sản tăng đều qua các năm. Mô hình bền vững giúp sản phẩm đạt tiêu chuẩn quốc tế. Người tiêu dùng ngày càng ưa chuộng nông sản sạch. Thị trường xanh mở ra cơ hội lớn. Doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp bền vững thu lợi ổn định. Đây là nền tảng cho tăng trưởng dài hạn và toàn diện.

II. Phân tích thách thức nông nghiệp bền vững

Phát triển nông nghiệp bền vững đối mặt nhiều thách thức lớn. Biến đổi khí hậu là rào cản đầu tiên. Thời tiết cực đoan tàn phá mùa màng. Hạn hán và lũ lụt xảy ra thường xuyên hơn. Cây trồng và vật nuôi chịu thiệt hại nặng. Tài nguyên đất đang suy thoái nhanh. Lạm dụng phân bón hóa học làm đất bạc màu. Nguồn nước ngọt cạn kiệt và ô nhiễm. Đa dạng sinh học giảm sút đáng kể. Bên cạnh đó, nguồn nhân lực còn yếu. Nhiều nông dân thiếu kiến thức kỹ thuật mới. Họ chưa quen với công nghệ hiện đại. Quy mô sản xuất nhỏ lẻ gây khó khăn. Manh mún ruộng đất cản trở cơ giới hóa. Liên kết giữa nông dân và doanh nghiệp còn lỏng lẻo. Chuỗi giá trị nông sản thiếu bền vững. Vốn đầu tư cho nông nghiệp xanh còn hạn chế. Chính sách hỗ trợ chưa đồng bộ và kịp thời. Những vấn đề này đan xen và tác động lẫn nhau. Giải quyết chúng đòi hỏi cách tiếp cận tổng thể. Nhận diện đúng thách thức là bước đầu quan trọng.

2.1. Áp lực từ biến đổi khí hậu và tài nguyên

Biến đổi khí hậu đe dọa trực tiếp nông nghiệp bền vững. Nhiệt độ tăng làm thay đổi mùa vụ. Sâu bệnh phát triển mạnh trong điều kiện nóng ẩm. Nước biển dâng gây nhiễm mặn đồng ruộng. Đồng bằng ven biển chịu ảnh hưởng nặng nề. Tài nguyên đất và nước suy giảm song song. Canh tác thâm canh làm đất mất dinh dưỡng. Khai thác nước ngầm quá mức gây sụt lún. Các nguồn lực tự nhiên không phục hồi kịp. Áp lực kép này khiến sản xuất bấp bênh. Nông dân buộc phải thích ứng nhanh để tồn tại.

2.2. Hạn chế về nhân lực và quy mô sản xuất

Nguồn nhân lực là điểm nghẽn của nông nghiệp bền vững. Phần lớn lao động nông thôn lớn tuổi và thiếu đào tạo. Họ ngại tiếp cận công nghệ và quy trình mới. Lực lượng trẻ có trình độ lại rời quê ra phố. Quy mô sản xuất nhỏ lẻ làm chi phí tăng cao. Ruộng đất manh mún cản trở cơ giới hóa. Việc áp dụng tiêu chuẩn chất lượng gặp khó khăn. Liên kết bốn nhà còn yếu và thiếu bền. Doanh nghiệp khó tìm vùng nguyên liệu ổn định. Đây là rào cản cần tháo gỡ sớm.

III. Giải pháp phát triển nông nghiệp bền vững

Giải pháp cho nông nghiệp bền vững cần đồng bộ và quyết liệt. Đào tạo nguồn nhân lực là khâu then chốt. Nông dân cần học kỹ thuật canh tác tiên tiến. Họ phải hiểu quy luật sinh học của cây trồng vật nuôi. Kiến thức kinh tế và quản trị cũng rất quan trọng. Các trường đại học đóng vai trò trung tâm đào tạo. Chương trình học cần gắn với nhu cầu thực tế. Ứng dụng công nghệ cao là hướng đi tất yếu. Cảm biến, dữ liệu lớn và tự động hóa giúp tối ưu sản xuất. Nông nghiệp chính xác giảm lãng phí tài nguyên. Mô hình canh tác hữu cơ bảo vệ môi trường. Luân canh cây trồng giữ độ phì cho đất. Quản lý nước thông minh tiết kiệm nguồn nước quý. Liên kết chuỗi giá trị cần được củng cố. Doanh nghiệp và nông dân hợp tác chặt chẽ. Hợp tác xã tổ chức sản xuất quy mô lớn. Chính sách hỗ trợ vốn và thị trường phải đi kèm. Sự phối hợp của nhiều bên tạo nên thành công. Giải pháp tổng thể mới mang lại hiệu quả lâu dài.

3.1. Đào tạo nhân lực và chuyển giao tri thức

Đào tạo nhân lực là giải pháp gốc cho nông nghiệp bền vững. Người sản xuất cần kiến thức sinh học vững chắc. Họ phải nắm quy luật sinh trưởng của cây trồng vật nuôi. Kỹ năng marketing và quản trị tài chính cũng cần thiết. Các trường đại học thiết kế chương trình sát thực tế. Sinh viên được rèn tư duy phản biện và sáng tạo. Kỹ năng công nghệ cơ bản được tích hợp vào bài học. Chuyển giao tri thức đến tận đồng ruộng là điều quan trọng. Khuyến nông giúp nông dân tiếp cận kỹ thuật mới. Nhân lực chất lượng cao tạo bước đột phá cho ngành.

3.2. Ứng dụng công nghệ cao và canh tác xanh

Công nghệ cao là động lực của nông nghiệp bền vững. Cảm biến giám sát đất, nước và khí hậu theo thời gian thực. Dữ liệu lớn hỗ trợ ra quyết định chính xác. Hệ thống tưới tự động tiết kiệm nước hiệu quả. Nông nghiệp chính xác giảm phân bón và thuốc bảo vệ. Canh tác hữu cơ phục hồi sức khỏe của đất. Luân canh và xen canh giữ cân bằng sinh thái. Năng lượng tái tạo được dùng trong sản xuất. Những giải pháp này giảm phát thải và chi phí. Chúng nâng cao chất lượng nông sản và bảo vệ môi trường.

IV. Kết luận và ứng dụng thực tiễn bền vững

Phát triển nông nghiệp bền vững là con đường không thể đảo ngược. Nó bảo đảm tương lai cho nền nông nghiệp Việt Nam. Bài viết đã làm rõ khái niệm và ba trụ cột cốt lõi. Những thách thức về khí hậu, tài nguyên và nhân lực cũng được phân tích. Các giải pháp đồng bộ đã được chỉ ra rõ ràng. Đào tạo nhân lực và công nghệ cao là hai chìa khóa. Ứng dụng thực tiễn cần bắt đầu từ quy mô nhỏ. Nông dân thử nghiệm mô hình tại trang trại của mình. Hợp tác xã nhân rộng cách làm hiệu quả. Doanh nghiệp đầu tư vào vùng nguyên liệu sạch. Nhà nước hoàn thiện chính sách hỗ trợ kịp thời. Các trường đại học tiếp tục cung cấp nhân lực chất lượng. Sự chung tay của nhiều bên tạo nên sức mạnh. Mô hình bền vững mang lại lợi ích kinh tế thật sự. Nó bảo vệ môi trường cho thế hệ mai sau. Nó nâng cao đời sống người nông dân. Hành động ngay hôm nay quyết định thành quả tương lai. Nông nghiệp bền vững là cam kết với đất và người.

4.1. Bài học và định hướng phát triển

Kinh nghiệm quốc tế mang lại bài học quý giá. Nhiều nước đào tạo bài bản về quản lý trang trại. Họ trang bị kỹ năng tài chính, marketing và kỹ thuật. Việt Nam có thể học hỏi và điều chỉnh phù hợp. Định hướng phát triển cần dựa vào lợi thế từng vùng. Đồng bằng tập trung lúa gạo chất lượng cao. Miền núi phát triển cây trồng đặc sản. Mỗi địa phương xây dựng chiến lược riêng. Liên kết vùng tạo chuỗi giá trị lớn. Định hướng dài hạn giúp ngành phát triển ổn định và vững bền.

4.2. Triển khai mô hình trong thực tế

Triển khai mô hình bền vững cần lộ trình rõ ràng. Bước đầu là khảo sát điều kiện tự nhiên địa phương. Tiếp theo là chọn cây trồng vật nuôi phù hợp. Nông dân được tập huấn kỹ thuật trước khi bắt tay. Mô hình điểm được xây dựng để rút kinh nghiệm. Kết quả tốt sẽ được nhân rộng ra cộng đồng. Doanh nghiệp ký hợp đồng bao tiêu sản phẩm. Hệ thống truy xuất nguồn gốc được thiết lập. Người tiêu dùng tin tưởng vào nông sản sạch. Mô hình thực tế chứng minh tính khả thi và hiệu quả bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Làm rõ khái niệm, đối tượng, phương pháp Ho Chi Minh Ideology nghiên cứu và ý nghĩa học tập môn học Tư tưởng Hồ Chí Minh; Chương 2: Trình bày cơ sở, quá trình hình thành và phát triển tư tưởng Hồ Chí Minh; từ Chương 3 đến chương 6: Trình bày những nội dung cơ bản của tư tưởng Hồ Chí Minh theo mục tiêu môn học. Môn Ngoại ngữ (Tiếng Anh) được thiết kế với 3 học phần. Học phần Tiếng Anh 1 nhằm mục đích trang bị các kỹ năng thực hành ngôn ngữ một cách hiệu quả trong các tình huống trong lĩnh vực kinh doanh, đặc biệt là kỹ năng giao tiếp nơi công sở và trong sinh hoạt hàng ngày. Đồng thời cũng chú trọng vào việc luyện phát âm tiếng Anh, và khả năng sử dụng bốn kĩ năng: nghe, nói, đọc, viết theo trình độ tương ứng.

Học pahafn cũng cung cấp cho người học những kiến thức, kinh nghiệm thực tế thông qua các tình huống kinh doanh có thực và thông tin hữu ích từ nhiều nguồn tài liệu đáng tin cậy. Song song với việc học trên lớp sinh viên bắt buộc phải đăng ký học thêm online với thời lượng là 26 giờ. Mỗi sinh viên có một tài khoản online được tạo vào đầu khóa học. Tương ứng với các kỹ năng và nội dung bài giảng trên lớp, sinh viên phải hoàn thành cũng bao gồm đầy đủ các phần như: Nghe, Nói, Đọc, Viết, Ngữ Pháp, Từ vựng.

Mỗi kỹ năng sẽ có Ngoại ngữ từ 2-3 bài tập nhỏ. 6 Foreign Language Học phần Tiếng Anh 2 dành cho các sinh viên đã hoàn thành học phần Tiếng Anh giao tiếp kinh doanh 1. Khóa học nhằm mục đích trang bị các kỹ năng thực hành Tiếng Anh thông thường (General English) và Tiếng Anh học thuật (Academic English), giúp sinh viên tự tin khẳng định khả năng sử dụng Tiếng Anh trong các kỳ thi năng lực ngôn ngữ quốc tế và trong công việc, cải thiện mặt bằng trình độ tiếng Anh của sinh viên Trường Đại học Kinh tế Quốc dân Học phần Tiếng Anh 3 tập trung vào việc cung cấp cho sinh viên với những kiến thức về lý thuyết, thuật ngữ và nguyên lý kinh tế cơ bản tạo nền tảng vững chắc cho sinh viên học sâu hơn về kinh tế trong những giai đoạn tiếp theo tại đại học Kinh Tế Quốc Dân. Ngoài ra trong học phần này sinh viên được cung cấp từ vựng về các chủ đề đa dạng và ngữ pháp để có thể chuẩn bị tốt cho bài thi theo định hướng IELTS và các bài thi có chứng chỉ quốc tế tương đương.

21 KỶ YẾU HỘI THẢO KHOA HỌC QUỐC GIA: ĐÀO TẠO NGUỒN NHÂN LỰC NGÀNH KINH DOANH NÔNG NGHIỆP ĐÁP ỨNG NHU CẦU XÃ HỘI STT Học phần Mô tả học phần Giáo dục thể chất là học phần hướng tới mục tiêu rèn luyện thể chất cho sinh viên, với một hệ thống các bài tập đa dạng được chọn lọc và thực hiện với những phương pháp khoa học nhằm phát triển cơ thể một cách toàn diện, hoàn thiện khả năng vận động, củng cố và nâng cao thể chất cho người tập. Được thiết kế với nhiều nội dung, trong đó, thể dục tự do là một trong những nội dung thi đấu của môn thể dục dụng cụ, là môn thể thao được tổ chức thi đấu trong các kỳ đại hội TDTT và Olympic. Là môn học vừa mang tính kế thừa vừa mang tính nghệ thuật cao được Giáo dục thể chất 7 nhiều người ưa thích. Physical Education Bên cạnh đó là các môn thể thao tự chọn là một trong các nội dung của môn học Giáo dục Thể chất, là một hệ thống các môn học với các bài tập đa dạng được chọn lọc và thể hiện với những phương pháp khoa học nhằm phát triển cơ thể một cách toàn diện, hoàn thiện khả năng vận động, củng cố và nâng cao thể chất cho người tập Các môn thể thao tự chọn gồm 10 môn: Bóng bàn, Bóng chuyền, Bóng đá, Bóng rổ, Cầu lông, Cờ vua, Bơi lội, Karatedo, Teakwondo và Tenis.

Mỗi môn học gồm 2 tín chỉ, sinh viên chọn và hoàn thành 3 trong số 10 môn thể thao tự chọn Chương trình Giáo dục quốc phòng và an ninh được thiết kế theo yêu cầu đào tạo của Bộ Giáo dục và đào tạo với 4 học phần, thời lượng 11 tín chỉ: Học phần 1: Đường lối quốc phòng và an ninh của Đảng Cộng sản Việt Nam (3 tín chỉ); Học phần 2: Công tác quốc phòng, an ninh (2 tín chỉ); Học phần 3: Quân sự chung (2 tín chỉ); Học phần 4: Kỹ thuật bắn súng tiểu Giáo dục Quốc phòng liên AK và chiến thuật (4 tín chỉ). 8 và An ninh Mục tiêu của chương trình đối với sinh viên sau khi học xong chương trình giáo dục quốc Military Education phòng và an ninh là có hiểu biết cơ bản về chủ trương, đường lối quốc phòng, an ninh của Đảng, Nhà nước về xây dựng nền quốc phòng toàn dân, an ninh nhân dân, yêu chủ nghĩa xã hội. Nắm được kiến thức cơ bản về công tác quốc phòng và an ninh trong tình hình mới. Thực hiện được kỹ năng cơ bản về kỹ thuật, chiến thuật quân sự cấp trung đội, biết sử dụng súng ngắn và một số loại vũ khí bộ binh thường dùng.

Học phần Kinh tế học Vi mô 1 được thiết kế với mục tiêu giúp người học nắm bắt đuợc những nguyên lý kinh tế cơ bản trong Kinh tế học và Kinh tế vi mô nói riêng. Kết cấu các bài giảng Kinh tế Vi mô 1 được trình bày đơn giản, hiện đại. Nội dung môn học được xây dựng phù hợp với kiến thức 9 Microeconomics 1 của giai đoạn 1, đi sâu vào những khái niệm về thị trường, cung- cầu, co giãn của cầu và cung, hành vi người tiêu dùng và doanh nghiệp (Sản xuất - Chi phí - Lợi nhuận), cạnh tranh hoàn hảo và độc quyền, cung - cầu lao động, thất bại thị trường… Học phần Kinh tế học vĩ mô giới thiệu những nguyên lý cơ bản của kinh tế vĩ mô để giúp sinh viên hiểu được sự vận hành của nền kinh tế tổng thể. Sinh viên sẽ được giới thiệu các khái Kinh tế Vĩ mô 1 niệm cũng như nguyên lý hạch toán cơ bản về thu nhập quốc dân, chỉ số giá tiêu dùng và 10 Macroeconomics 1 lạm phát, thất nghiệp, tỷ giá hối đoái và cán cân thanh toán.

Ngoài ra, sinh viên cũng được tiếp cận với những mô hình đơn giản nhất giải thích sự biến động và vai trò của các chính sách kinh tế vĩ mô trong việc ổn định nền kinh tế 22 KỶ YẾU HỘI THẢO KHOA HỌC QUỐC GIA: ĐÀO TẠO NGUỒN NHÂN LỰC NGÀNH KINH DOANH NÔNG NGHIỆP ĐÁP ỨNG NHU CẦU XÃ HỘI STT Học phần Mô tả học phần Học phần trang bị những kiến thức cơ bản nhất về nhà nước và pháp luật: (1) Nguồn gốc, bản chất của nhà nước, kiểu và hình thức nhà nước trong lịch sử, nhà nước công hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, chức năng của nhà nước Việt Nam, hệ thống các cơ quan trong bộ máy nhà nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. (2) Nguồn gốc của pháp luật, bản chất của Pháp luật Đại cương 11 pháp luật, cơ chế điều chỉnh của pháp luật đối với các quan hệ xã hội: quy phạm pháp luật, Fundamentals of Laws quan hệ pháp luật, thực hiện pháp luật, vi phạm pháp luật và trách nhiệm pháp lý; (3) Khái niệm về hình thức pháp luật, các hình thức pháp luật trên thế giới và ở Việt Nam. (4) Giới thiệu cho người học về các lĩnh vực pháp luật của Việt Nam: pháp luật hành chính và tố tụng hành chính, pháp luật dân sự và tố tụng dân sự; pháp luật hình sự và tố tụng hình sự. Học phần nằm trong phần kiến thức đại cương của chương trình đào tạo bậc cử nhân khối ngành Kinh tế và Quản tri kinh doanh.

Học phần cung cấp những nội dung cơ bản của giải tích toán học về hàm số một biến số và nhiều biến số. Học phần cũng nhằm rèn luyện khả Toán cho các nhà năng tư duy, kỹ năng tính toán và nâng cao khả năng ứng dụng các kiến thức toán học vào kinh tế phân tích, nghiên cứu các đối tượng kinh tế. 12 Mathematics for Học phần gồm 6 chương: Chương 1, chương 2 đề cập đến giới hạn, phép tính vi phân hàm số Economics một biến số và các ứng dụng trong phân tích kinh tế; chương 3, chương 4 trình bày các kiến thức cơ bản về hàm số nhiều biến số, cực trị của hàm số nhiều biến và các ứng dụng trong phân tích kinh tế; chương 5 trình bày về phép toán tích phân và ứng dụng; chương 6 trình bày các kiến thức cơ bản về phương trình vi phân. … … … Chuyên đề thực tập là công trình nghiên cứu độc lập của sinh viên, giúp đánh giá kiến thức, năng lực của sinh viên đã tích lũy trong suốt thời gian học tậpvà khả năng ứng dụng vào Chuyên đề thực tập thực tế.

… (Internship Học phần “Chuyên đề thực tập ” yêu cầu sinh viên đến thực tập tại một doanh nghiệp/tổ Programme) chức cụ thể trong thời gian ít nhất 12 tuần. Cùng với sự phát triển của khoa học công nghệ thì việc biết sử dụng máy tính và Internet là một trong những nhu cầu thiết yêu của mỗi người. Đặc biệt, khi cuộc cách mạng công nghệ 4.0 đang bao phủ toàn thế giới thì nhu cầu đó đã trở thành một yêu cầu cho mỗi người. Để đánh giá khả năng sử dụng máy tính và Internet, IC3 là một trong những tiêu chuẩn đã được ra đời để thực hiện điều đó.

Với vị thế là một chứng chỉ mang tầm quốc tế, IC3 cung cấp những tiêu chuẩn đánh giá chính xác, phù hợp với trình độ phát triển của máy tính và Chương trình đào tạo Internet. … tin học theo chuẩn IC3 Sinh viên đại học hệ chính quy được công nhận đạt chuẩn đầu ra tin học của trường Đại (hoặc MOS, ICDL) học Kinh tế Quốc dân khi đạt Chứng chỉ tin học quốc tế IC3 (Internet and Computing Core Certification) do tổ chức Certiport của Mỹ cấp. Để được cấp chứng chỉ IC3, thí sinh phải thi đạt cả 3 nội dung: Máy tính căn bản, Phần mềm máy tính và cuộc sống trực tuyến. Nhà trường có tổ chức các khóa học và cấp chứng chỉ cho sinh viên làm điều kiện để ra trường.

Nhà trường có Quyết định số 785/QĐ-ĐHKTQD ngày 21/4/2020 quy định về chuẩn đầu ra tin học đối với trình độ đại học hệ chính quy, đào tạo theo hệ thống tín chỉ tại Trường Đại học Kinh tế Quốc dân.