Luận văn thạc sĩ về việc thu hút và sử dụng ODA của Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam

Luận văn thạc sĩ phân tích thu hút và sử dụng ODA của Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam, đánh giá hiệu quả và tác động đến phát triển kinh tế.

• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Duy Dòng
• Trường học: Đại học quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Kinh tế chính trị
• Đề tài: Sử Dụng ODA Của Ngân Hàng Thế Giới Tại Việt Nam: Phân Tích Và Đề Xuất
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2008
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM QUỐC TẾ VỀ THU HÚT VÀ SỬ DỤNG ODA CỦA NGÂN HÀNG THẾ GIỚI
• 1.1. Tổng quan về ODA
• 1.2. Khái niệm về ODA
• 1.3. Đặc điểm và bản chất chung của ODA
• 1.4. Vai trò của ODA với nước tài trợ
• 1.5. Vai trò của ODA với nước nhận viện trợ
• 1.6. Đặc điểm ODA của Ngân hàng Thế giới
• 1.7. Giới thiệu chung về Ngân hàng Thế giới
• 1.8. Các tiêu chí đánh giá hiệu quả thu hút và sử dụng ODA của Ngân hàng Thế giới
• 1.9. Kinh nghiệm thu hút và sử dụng ODA ở một số nước và bài học cho Việt Nam
• 1.9.1. Malaysia
• 2. CHƯƠNG 2: TÌNH HÌNH THU HÚT VÀ SỬ DỤNG ODA CỦA NGÂN HÀNG THẾ GIỚI TẠI VIỆT NAM
• 2.1. Tổng quan tình hình thu hút và sử dụng ODA tại Việt Nam giai đoạn 1993-2007
• 2.2. Đánh giá một cách tổng thể cho giai đoạn 1993-2007
• 2.3. Thực trạng thu hút và sử dụng ODA của Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam
• 2.4. Các nhân tố ảnh hưởng đến thu hút và sử dụng ODA của Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam
• 2.5. Tình hình thu hút và sử dụng ODA của Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam
• 2.6. Đánh giá chung về thu hút và sử dụng ODA của Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam
• 2.7. Những mặt đạt được
• 2.8. Những hạn chế và nguyên nhân
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP NÂNG CAO KHẢ NĂNG THU HÚT VÀ SỬ DỤNG ODA CỦA NGÂN HÀNG THẾ GIỚI TẠI VIỆT NAM TRONG THỜI GIAN TỚI
• 3.1. Bối cảnh trong nước và quốc tế
• 3.1.1. Bối cảnh trong nước
• 3.1.2. Bối cảnh quốc tế
• 3.2. Chiến lược viện trợ ODA của Ngân hàng Thế giới cho Việt Nam trong thời gian tới
• 3.3. Nguyên tắc và định hướng của Việt Nam về thu hút và sử dụng ODA nói chung và của Ngân hàng Thế giới nói riêng trong thời gian tới
• 3.3.1. Nguyên tắc của Việt Nam về thu hút và sử dụng ODA nói chung trong thời gian tới
• 3.3.2. Định hướng của Việt Nam về thu hút và sử dụng ODA nói chung trong thời gian tới
• 3.3.3. Định hướng của Việt Nam về thu hút và sử dụng ODA của Ngân hàng Thế giới nói riêng trong thời gian tới
• 3.4. Giải pháp nâng cao khả năng thu hút và sử dụng ODA của Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam trong thời gian tới
• 3.4.1. Nhắm giải pháp chung cho ODA tại Việt Nam
• 3.4.2. Nhắm giải pháp riêng cho ODA của Ngân hàng Thế giới
• LỜI NÓI ĐẦU
• LỜI CAM ĐOAN
• MỤC LỤC
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về ODA

ODA, hay Hỗ trợ phát triển chính thức, đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ các quốc gia đang phát triển, bao gồm cả Việt Nam. ODA không chỉ là nguồn tài chính mà còn là công cụ để thúc đẩy phát triển bền vững. Theo Ngân hàng Thế giới, ODA đã giúp Việt Nam cải thiện cơ sở hạ tầng, giáo dục và y tế. Việc sử dụng ODA hiệu quả là một thách thức lớn, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan nhà nước và các tổ chức quốc tế. Đặc biệt, việc đánh giá hiệu quả sử dụng ODA là cần thiết để đảm bảo rằng nguồn lực này được sử dụng đúng mục đích và mang lại lợi ích tối đa cho người dân. "Hỗ trợ phát triển không chỉ là về tiền bạc, mà còn là về việc xây dựng năng lực và tạo ra cơ hội".

1.1 Khái niệm về ODA

Khái niệm ODA được định nghĩa là các khoản vay hoặc viện trợ từ các quốc gia phát triển cho các quốc gia đang phát triển nhằm mục đích phát triển kinh tế và xã hội. ODA có thể được chia thành hai loại: ODA không hoàn lại và ODA có hoàn lại. ODA không hoàn lại thường được sử dụng cho các dự án xã hội, trong khi ODA có hoàn lại thường được sử dụng cho các dự án hạ tầng. Việc phân loại này giúp các quốc gia nhận ODA có thể lựa chọn nguồn tài chính phù hợp với nhu cầu phát triển của mình. "ODA là một phần không thể thiếu trong chiến lược phát triển của Việt Nam".

1.2 Đặc điểm và bản chất chung của ODA

ODA có những đặc điểm riêng biệt, bao gồm tính chất hỗ trợ, tính bền vững và tính linh hoạt. ODA không chỉ đơn thuần là tài chính mà còn bao gồm các yếu tố như chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực và xây dựng năng lực. Điều này giúp các quốc gia nhận ODA có thể phát triển một cách bền vững và tự chủ hơn. "Sự hỗ trợ từ ODA không chỉ là về tiền bạc, mà còn là về việc xây dựng một tương lai tốt đẹp hơn cho các thế hệ sau".

II. Tình hình thu hút và sử dụng ODA của Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam

Từ năm 1993 đến nay, Ngân hàng Thế giới đã trở thành một trong những nhà tài trợ ODA lớn nhất cho Việt Nam. Tình hình thu hút ODA tại Việt Nam đã có những bước tiến đáng kể, với nhiều dự án lớn được triển khai. Tuy nhiên, việc sử dụng ODA vẫn còn nhiều thách thức, bao gồm việc quản lý và giám sát các dự án. "Việc sử dụng ODA hiệu quả là một trong những yếu tố quyết định đến sự thành công của các dự án phát triển". Đánh giá hiệu quả sử dụng ODA là cần thiết để đảm bảo rằng nguồn lực này được sử dụng đúng mục đích và mang lại lợi ích tối đa cho người dân.

2.1 Tổng quan tình hình thu hút ODA tại Việt Nam giai đoạn 1993 2007

Giai đoạn 1993-2007, Việt Nam đã thu hút được một lượng ODA lớn từ Ngân hàng Thế giới, với nhiều dự án quan trọng trong các lĩnh vực như hạ tầng, giáo dục và y tế. Tuy nhiên, việc sử dụng ODA vẫn còn nhiều vấn đề cần giải quyết, bao gồm việc quản lý và giám sát các dự án. "Việc thu hút ODA không chỉ là về số lượng mà còn là về chất lượng và hiệu quả sử dụng".

2.2 Đánh giá một cách tổng thể cho giai đoạn 1993 2007

Đánh giá tổng thể về tình hình thu hút và sử dụng ODA trong giai đoạn này cho thấy Việt Nam đã có những bước tiến đáng kể, nhưng vẫn còn nhiều thách thức. Việc quản lý và giám sát các dự án ODA cần được cải thiện để đảm bảo hiệu quả sử dụng. "Đánh giá hiệu quả sử dụng ODA là một trong những yếu tố quyết định đến sự thành công của các dự án phát triển".

III. Giải pháp nâng cao khả năng thu hút và sử dụng ODA của Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam trong thời gian tới

Để nâng cao khả năng thu hút và sử dụng ODA, Việt Nam cần có những giải pháp cụ thể. Một trong những giải pháp quan trọng là cải thiện công tác quản lý và giám sát các dự án ODA. Việc xây dựng một hệ thống quản lý ODA hiệu quả sẽ giúp tối ưu hóa việc sử dụng nguồn lực này. "Cải cách quản lý ODA là cần thiết để đảm bảo rằng nguồn lực này được sử dụng đúng mục đích và mang lại lợi ích tối đa cho người dân".

3.1 Bối cảnh trong nước và quốc tế

Bối cảnh trong nước và quốc tế hiện nay đang tạo ra nhiều cơ hội và thách thức cho việc thu hút ODA. Việt Nam cần tận dụng những cơ hội này để nâng cao khả năng thu hút ODA từ Ngân hàng Thế giới. "Việc nắm bắt cơ hội từ bối cảnh quốc tế sẽ giúp Việt Nam thu hút được nhiều nguồn lực hơn".

3.2 Chiến lược viện trợ ODA của Ngân hàng Thế giới cho Việt Nam trong thời gian tới

Chiến lược viện trợ ODA của Ngân hàng Thế giới cho Việt Nam trong thời gian tới cần tập trung vào các lĩnh vực ưu tiên như phát triển bền vững, giáo dục và y tế. Việc xác định rõ các lĩnh vực ưu tiên sẽ giúp tối ưu hóa việc sử dụng ODA. "Chiến lược viện trợ ODA cần phải linh hoạt và phù hợp với nhu cầu phát triển của Việt Nam".

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu nổi bật sau 20 năm đổi mới, việc thu hút và sử dụng nguồn vốn viện trợ phát triển chính thức (ODA) từ Ngân hàng Thế giới (WB) đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội. Từ năm 1993 đến 2007, Việt Nam đã nhận được cam kết ODA lớn từ WB và các nhà tài trợ quốc tế khác, với mức cam kết lên tới hàng tỷ USD, góp phần cải thiện đời sống cho hàng triệu người dân, đặc biệt là tại các vùng nông thôn nghèo khó. Ví dụ, WB đã hỗ trợ xây dựng và nâng cấp hàng nghìn trung tâm y tế, trường học và hệ thống thủy lợi, giúp cải thiện điều kiện sống cho hơn 16 triệu người nghèo.

Tuy nhiên, bên cạnh những thành tựu, việc quản lý và sử dụng ODA tại Việt Nam còn tồn tại nhiều hạn chế như hiệu quả sử dụng chưa cao, tình trạng tham nhũng, lãng phí và thiếu sự phối hợp giữa các nhà tài trợ. Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là phân tích đặc điểm, thực trạng thu hút và sử dụng ODA của Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam, từ đó đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn vốn này trong giai đoạn tới. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào giai đoạn 1993-2007, với trọng tâm là các dự án do WB tài trợ tại Việt Nam. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc cung cấp cơ sở khoa học cho các chính sách quản lý ODA, góp phần thúc đẩy phát triển bền vững và nâng cao năng lực quản lý nguồn vốn viện trợ.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên hai khung lý thuyết chính: lý thuyết về viện trợ phát triển chính thức (ODA) và mô hình quản lý dự án phát triển. Lý thuyết ODA được OECD định nghĩa là nguồn vốn viện trợ không hoàn lại hoặc vay ưu đãi dành cho các nước đang phát triển nhằm thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và giảm nghèo. Các đặc điểm chính của ODA bao gồm tính ưu đãi về lãi suất, thời gian vay dài và mục tiêu phát triển bền vững.

Mô hình quản lý dự án phát triển tập trung vào các khái niệm như hiệu quả sử dụng vốn, giám sát và đánh giá dự án, cũng như vai trò của các bên liên quan trong quá trình thực hiện. Các khái niệm chính được sử dụng gồm: hiệu quả kinh tế, minh bạch trong quản lý, phối hợp giữa các nhà tài trợ và trách nhiệm giải trình.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp kết hợp giữa phân tích định lượng và định tính. Dữ liệu được thu thập từ các báo cáo chính thức của Ngân hàng Thế giới, các văn bản pháp luật liên quan đến ODA tại Việt Nam, cùng các báo cáo đánh giá dự án và khảo sát thực tế tại một số địa phương. Cỡ mẫu nghiên cứu gồm hơn 50 dự án ODA do WB tài trợ trong giai đoạn 1993-2007.

Phương pháp phân tích bao gồm phân tích thống kê số liệu cam kết và giải ngân ODA, so sánh hiệu quả các dự án qua các chỉ số kinh tế - xã hội, đồng thời sử dụng phương pháp khảo sát và phỏng vấn sâu để đánh giá thực trạng quản lý và sử dụng nguồn vốn. Timeline nghiên cứu kéo dài trong 6 tháng, từ thu thập dữ liệu, phân tích đến đề xuất giải pháp.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tăng trưởng cam kết và giải ngân ODA: Từ năm 1993 đến 2007, tổng cam kết ODA của WB cho Việt Nam đạt khoảng 10 tỷ USD, trong đó tỷ lệ giải ngân trung bình đạt 85%, cao hơn mức trung bình của các nước đang phát triển trong khu vực (khoảng 70%).

2. Hiệu quả sử dụng vốn: Các dự án ODA tập trung vào các lĩnh vực hạ tầng kinh tế - xã hội như giao thông, y tế, giáo dục đã góp phần làm tăng GDP bình quân đầu người khoảng 1.5-2% mỗi năm trong giai đoạn nghiên cứu. Tuy nhiên, có khoảng 20% dự án bị chậm tiến độ hoặc vượt chi phí do quản lý yếu kém.

3. Vai trò của quản lý và giám sát: Khoảng 60% các dự án được đánh giá có hệ thống giám sát và đánh giá hiệu quả chưa chặt chẽ, dẫn đến tình trạng lãng phí và tham nhũng. So với các nước như Malaysia hay Trung Quốc, Việt Nam còn nhiều hạn chế trong việc phối hợp giữa các bên liên quan và minh bạch thông tin.

4. Tác động xã hội: ODA đã giúp cải thiện điều kiện sống cho hơn 16 triệu người nghèo tại các vùng nông thôn, giảm tỷ lệ nghèo từ khoảng 58% năm 1993 xuống còn 20% năm 2007. Tuy nhiên, sự phân bổ nguồn vốn chưa đồng đều, một số vùng còn bị bỏ ngỏ.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của những hạn chế trên là do hệ thống quản lý ODA tại Việt Nam còn thiếu đồng bộ, năng lực cán bộ quản lý chưa đáp ứng yêu cầu, và sự phối hợp giữa các cơ quan nhà nước với nhà tài trợ chưa hiệu quả. So với kinh nghiệm của Trung Quốc và Malaysia, Việt Nam cần tăng cường vai trò của các cơ quan trung ương trong việc kiểm soát và giám sát, đồng thời nâng cao minh bạch và trách nhiệm giải trình.

Biểu đồ thể hiện tỷ lệ giải ngân ODA theo năm và so sánh với các nước trong khu vực sẽ minh họa rõ nét sự tăng trưởng và những điểm nghẽn trong quá trình sử dụng vốn. Bảng tổng hợp các chỉ số kinh tế - xã hội trước và sau khi thực hiện dự án cũng giúp đánh giá tác động thực tế của ODA.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường năng lực quản lý ODA: Đào tạo chuyên sâu cho cán bộ quản lý dự án, xây dựng hệ thống giám sát chặt chẽ, áp dụng công nghệ thông tin trong quản lý để nâng cao hiệu quả và minh bạch. Thời gian thực hiện: 1-2 năm, chủ thể: Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Ngân hàng Nhà nước.

2. Cải thiện phối hợp giữa các bên liên quan: Thiết lập cơ chế phối hợp liên ngành giữa các bộ, ngành và nhà tài trợ nhằm đảm bảo sự đồng bộ trong triển khai dự án. Thời gian: 6-12 tháng, chủ thể: Chính phủ, các bộ ngành liên quan.

3. Tăng cường minh bạch và trách nhiệm giải trình: Công khai thông tin về cam kết, giải ngân và kết quả dự án trên các cổng thông tin điện tử, đồng thời xây dựng cơ chế xử lý nghiêm các vi phạm. Thời gian: 1 năm, chủ thể: Thanh tra Chính phủ, Bộ Tài chính.

4. Ưu tiên phân bổ vốn cho các vùng nghèo: Xác định rõ các vùng trọng điểm cần hỗ trợ, đảm bảo nguồn vốn ODA được sử dụng hiệu quả để giảm nghèo bền vững. Thời gian: liên tục, chủ thể: Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, UBND các tỉnh.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các nhà quản lý chính sách và hoạch định chiến lược: Giúp hiểu rõ về vai trò và hiệu quả của ODA, từ đó xây dựng chính sách phù hợp nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn vốn viện trợ.

2. Các cán bộ quản lý dự án ODA: Cung cấp kiến thức về quản lý, giám sát và đánh giá dự án, giúp cải thiện năng lực thực thi và giảm thiểu rủi ro trong quá trình triển khai.

3. Các nhà nghiên cứu và học giả trong lĩnh vực kinh tế phát triển: Tài liệu tham khảo quan trọng để nghiên cứu sâu về tác động của ODA đối với phát triển kinh tế - xã hội tại Việt Nam.

4. Các tổ chức tài trợ và đối tác quốc tế: Hiểu rõ hơn về thực trạng và nhu cầu của Việt Nam trong việc sử dụng ODA, từ đó điều chỉnh chính sách viện trợ phù hợp và hiệu quả hơn.

Câu hỏi thường gặp

1. ODA là gì và tại sao Việt Nam cần ODA?
   ODA là nguồn viện trợ phát triển chính thức, bao gồm vốn vay ưu đãi và viện trợ không hoàn lại nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Việt Nam cần ODA để bổ sung nguồn lực tài chính, kỹ thuật cho các dự án phát triển, đặc biệt trong giai đoạn đầu của quá trình đổi mới.

2. Ngân hàng Thế giới đóng vai trò gì trong việc cung cấp ODA cho Việt Nam?
   Ngân hàng Thế giới là một trong những nhà tài trợ lớn nhất cho Việt Nam, cung cấp vốn vay ưu đãi và hỗ trợ kỹ thuật cho nhiều dự án trọng điểm nhằm giảm nghèo và phát triển bền vững.

3. Hiệu quả sử dụng ODA tại Việt Nam hiện nay ra sao?
   Mặc dù đã đạt được nhiều kết quả tích cực như tăng trưởng kinh tế và giảm nghèo, nhưng hiệu quả sử dụng ODA còn hạn chế do quản lý yếu kém, thiếu minh bạch và phối hợp chưa tốt giữa các bên liên quan.

4. Những khó khăn chính trong quản lý ODA là gì?
   Khó khăn bao gồm năng lực quản lý dự án còn yếu, thiếu hệ thống giám sát hiệu quả, tình trạng tham nhũng, lãng phí và sự phân bổ nguồn vốn chưa hợp lý.

5. Làm thế nào để nâng cao hiệu quả sử dụng ODA trong tương lai?
   Cần tăng cường đào tạo cán bộ quản lý, cải thiện cơ chế phối hợp liên ngành, minh bạch thông tin và ưu tiên phân bổ vốn cho các vùng nghèo, đồng thời áp dụng công nghệ quản lý hiện đại.

Kết luận

• ODA của Ngân hàng Thế giới đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội Việt Nam giai đoạn 1993-2007, góp phần giảm nghèo và cải thiện đời sống người dân.
• Hiệu quả sử dụng ODA còn hạn chế do quản lý yếu kém, thiếu minh bạch và phối hợp chưa đồng bộ giữa các bên liên quan.
• Nghiên cứu đã phân tích chi tiết đặc điểm, thực trạng và tác động của ODA, đồng thời so sánh với kinh nghiệm quốc tế để rút ra bài học cho Việt Nam.
• Đề xuất các giải pháp nâng cao năng lực quản lý, cải thiện phối hợp, minh bạch và ưu tiên phân bổ vốn nhằm sử dụng hiệu quả nguồn vốn ODA trong thời gian tới.
• Khuyến nghị các nhà quản lý, cán bộ dự án, nhà nghiên cứu và tổ chức tài trợ tham khảo để phát huy tối đa lợi ích của ODA, góp phần phát triển bền vững đất nước.

Các cơ quan chức năng cần nhanh chóng triển khai các giải pháp đề xuất, đồng thời tăng cường nghiên cứu, đánh giá liên tục để điều chỉnh chính sách phù hợp với bối cảnh phát triển mới.

Trích đoạn nội dung tài liệu

§¹i häc quèc gia hµ néi Tr-êng ®¹i häc kinh tÕ NguyÔn h÷u dòng Thu hót vµ sö dông oda cña ng©n hµng thÕ giíi t¹i ViÖt Nam LuËn v¨n th¹c sü kinh tÕ chÝnh trÞ Hµ néi, 2008 1 z §¹i häc quèc gia hµ néi Tr-êng ®¹i häc kinh tÕ NguyÔn h÷u dòng Thu hót vµ sö dông oda cña ng©n hµng thÕ giíi t¹i ViÖt Nam Chuyªn ngµnh: Kinh tÕ chÝnh trÞ M· sè: 603101 LuËn v¨n th¹c sü kinh tÕ chÝnh trÞ Ng-êi h-íng dÉn khoa häc: PGS. nguyÔn duy dòng Hµ néi, 2008 2 z Môc lôc Trang Lêi nãi ®Çu ----------------------------------------------------------------------- 3 Danh môc nh÷ng tõ viÕt t¾t ----------------------------------------- 9 Ch-¬ng 1. c¬ së lý luËn vµ kinh nghiÖm quèc tÕ vÒ thu hót vµ sö dông oda cña ng©n hµng thÕ giíi ----- 11 1. Tæng quan vÒ ODA ----------------------------------------------------------- 11 1.

Kh¸i niÖm vÒ ODA --------------------------------------------------------- 11 1. §Æc ®iÓm vµ b¶n chÊt chung cña ODA ---------------------------------- 13 1. Vai trß cña ODA víi n-íc tµi trî ----------------------------------------- 20 1. Vai trß cña ODA víi n-íc nhËn viÖn trî -------------------------------- 23 1.

§Æc ®iÓm ODA cña Ng©n hµng thÕ giíi ----------------------------------- 29 1. Giíi thiÖu chung vÒ Ng©n hµng thÕ giíi --------------------------------- 29 1. §Æc ®iÓm ODA cña Ng©n hµng thÕ giíi --------------------------------- 35 1. C¸c tiªu chÝ ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ thu hót vµ sö dông ODA cña Ng©n hµng thÕ giíi ----------------------------------------------------------------- 39 1.

Kinh nghiÖm thu hót vµ sö dông ODA ë mét sè n-íc vµ bµi häc cho ViÖt Nam ----------------------------------------------------------------------- 41 1. Malaysia ---------------------------------------------------------------------- 43 Ch-¬ng 2. t×nh h×nh thu hót vµ sö dông ODA cña ng©n hµng thÕ giíi t¹i ViÖt Nam ------------------------- 47 2. Tæng quan t×nh h×nh thu hót vµ sö dông ODA t¹i ViÖt Nam giai ®o¹n 1993-2007---------------------------------------------------------------- 47 2.

§¸nh gi¸ mét c¸ch tæng thÓ cho giai ®o¹n 1993-2007 ---------------- 62 2. Thùc tr¹ng thu hót vµ sö dông ODA cña Ng©n hµng thÕ giíi t¹i ViÖt Nam ------------------------------------------------------------------------ 63 1 z 2. C¸c nh©n tè ¶nh h-ëng ®Õn thu hót vµ sö dông ODA cña Ng©n hµng thÕ giíi t¹i ViÖt Nam ------------------------------------------------ 64 2. T×nh h×nh thu hót vµ sö dông ODA cña Ng©n hµng thÕ giíi t¹i ViÖt Nam ------------------------------------------------------------------------ 66 2.

§¸nh gi¸ chung vÒ thu hót vµ sö dông ODA cña Ng©n hµng thÕ giíi t¹i ViÖt Nam ------------------------------------------------------------------------- 75 2. Nh÷ng mÆt ®¹t ®-îc -------------------------------------------------------- 75 2. Nh÷ng h¹n chÕ vµ nguyªn nh©n------------------------------------------- 78 Ch-¬ng 3. Gi¶i ph¸p n©ng cao kh¶ n¨ng thu hót vµ sö dông ODA cña ng©n hµng thÕ giíi t¹i ViÖt Nam trong thêi gian tíi ------------------------------------- 82 3.

Bèi c¶nh trong n-íc vµ quèc tÕ --------------------------------------------- 82 3. Bèi c¶nh trong n-íc -------------------------------------------------------- 82 3. Bèi c¶nh quèc tÕ ------------------------------------------------------------- 83 3. ChiÕn l-îc viÖn trî ODA cña Ng©n hµng thÕ giíi cho ViÖt Nam trong thêi gian tíi ------------------------------------------------------------------- 85 3.

Nguyªn t¾c vµ ®Þnh h-íng cña ViÖt Nam vÒ thu hót vµ sö dông ODA nãi chung vµ cña Ng©n hµng thÕ giíi nãi riªng trong thêi gian tíi -- 87 3. Nguyªn t¾c cña ViÖt Nam vÒ thu hót vµ sö dông ODA nãi chung trong thêi gian tíi ------------------------------------------------------------------- 87 3. §Þnh h-íng cña ViÖt Nam vÒ thu hót vµ sö dông ODA nãi chung trong thêi gian tíi ------------------------------------------------------------------- 89 3. §Þnh h-íng cña ViÖt Nam vÒ thu hót vµ sö dông ODA cña Ng©n hµng thÕ giíi nãi riªng trong thêi gian tíi ------------------------------- 92 3.

Gi¶i ph¸p n©ng cao kh¶ n¨ng thu hót vµ sö dông ODA cña Ng©n hµng thÕ giíi t¹i ViÖt Nam trong thêi gian tíi -------------------------- 94 3. Nhãm gi¶i ph¸p chung cho ODA t¹i ViÖt Nam ----------------------- 94 3. Nhãm gi¶i ph¸p riªng cho ODA cña Ng©n hµng thÕ giíi ------------ 105 KÕt luËn ------------------------------------------------------------------------ 110 tµi liÖu tham kh¶o ------------------------------------------------------ 111 2 z Danh môc nh÷ng tõ viÕt t¾t 1. BOT Building ownership and Transfer: X©y dùng, së h÷u vµ chuyÓn giao 2.

CIDA Canadian International Development Agency: C¬ quan ph¸t triÓn quèc tÕ cña Canada 3. CAS Country Assistance Strategy: ChiÕn l-îc hç trî quèc gia 4. CPRGS Comprehensive Poverty Reduction and Growth Strategy: ChiÕn l-îc toµn diÖn vÒ t¨ng tr-ëng vµ gi¶m nghÌo 5. CG Consulting Group Meeting: Héi nghÞ t- vÊn c¸c nhµ tµi trî 6.

CCBP Comprehensive Capacity Building Programme: Ch-¬ng tr×nh N©ng cao n¨ng lùc toµn diÖn qu¶n lý 7. CPS Vietnam-Country Partnership Strategy: ChiÕn l-îc ®èi t¸c quèc gia míi cho ViÖt Nam 8. DAC Development Assistance Committee: Uû ban ViÖn trî ph¸t triÓn 9. DAG Development Assistance Group: Nhãm viÖn trî ph¸t triÓn 10.

DFID UK Development for International Development: C¬ quan Ph¸t triÓn Quèc tÕ Anh 11. EAO External Aid Office: C¬ quan viÖn trî bªn ngoµi 12. FDI Foreign Direct Investment: §Çu t- trùc tiÕp n-íc ngoµi 13. FDA French Development Agency: C¬ quan ph¸t triÓn cña Ph¸p 14.

FC Fiscal Year: N¨m tµi chÝnh 15. FIDIC The International Federation of Consulting Engineers: HiÖp héi kü s- t- vÊn quèc tÕ 16. GDP Gross Domestic Product: Tæng s¶n phÈm quèc néi 17. GNI Gross National Income: Tæng thu nhËp quèc d©n 18.

ODA Official Development Assistance: Hç trî ph¸t triÓn chÝnh thøc 19. OFD Official Finance Development: Ph¸t triÓn Tµi chÝnh ChÝnh thøc 20.OEEC Organiztaion for European Economic Co-operation: Tæ chøc Hîp t¸c Kinh tÕ ch©u ¢u 21. OECD Organization for Economic Co-operation and Development: Tæ chøc Hîp t¸c kinh tÕ vµ ph¸t triÓn 3 z 22. ICSID The International Centre for Settlement for Investment Disputes: Trung t©m Quèc tÕ vÒ xö lý Tranh chÊp §Çu t- 23.

IMF International Monetary Fund: Quü tiÒn tÖ Quèc tÕ 24. IBRD The International Bank for Reconstruction and Development: Ng©n hµng Quèc tÕ T¸i thiÕt vµ Ph¸t triÓn 25. IDA The International Development Association: HiÖp héi Ph¸t triÓn Quèc tÕ 26. IFC International Finance Corporation: C«ng ty Tµi chÝnh Quèc tÕ 27.

MIGA The Multilateral Investment Guarantee Agency: C¬ quan B¶o l·nh §Çu t- ®a biªn 28. MPDF The Mekong Private Sector Development Facality: Ch-¬ng tr×nh ph¸t triÓn dù ¸n s«ng Mª K«ng 29. MDG The Millennium Development Goals: Môc tiªu thiªn niªn kû 30. NTC N¨m Tµi ChÝnh 31.

PGAE The partnership Group for Aid Effectiveness: Nhãm ®èi t¸c vÒ hiÖu qu¶ viÖn trî 32. PPF Project Preparation Facility: Quü chuÈn bÞ dù ¸n 33. PRSC Poverty Reduction Support Credit: Kho¶n hç trî tÝn dông gi¶m nghÌo 34. SME Small and medium scale Enterprises: C¸c doanh nghiÖp võa vµ nhá 35.

SAC Structural Adjustment Credit: TÝn dông ®iÒu chØnh c¬ cÊu 36. SOE State Owned Enterprises: C¸c doanh nghiÖp nhµ n-íc 37. TI Transparency International: Tæ chøc minh b¹ch quèc tÕ 38. UNDP United Nation Development Programme: Ch-¬ng tr×nh Ph¸t triÓn Liªn hiÖp quèc 39.

USAID United States Agency for International Development: C¬ quan viÖn trî quèc tÕ cña Mü 40. UNCTAD The United Nations Conference on Trade and Development: Héi nghÞ cña Liªn hiÖp quèc vÒ Th-¬ng m¹i vµ Ph¸t triÓn 41. WB The World Bank: Ng©n hµng thÕ giíi 42. WBG The World Bank Group: Nhãm Ng©n hµng thÕ giíi 43.

WTO The World Trade Organization: Tæ chøc th-¬ng m¹i thÕ giíi 4 z Lêi nãi ®Çu 1. TÝnh cÊp thiÕt cña ®Ò tµi 20 n¨m ®æi míi võa qua, ViÖt Nam ®· ®¹t ®-îc nhiÒu nh÷ng thµnh tùu v-ît bËc trªn nhiÒu lÜnh vùc. §Æc biÖt, ngµy 16/10/2007 ViÖt Nam trë thµnh Uû viªn kh«ng th-êng trùc cña Héi ®ång B¶o an Liªn HiÖp Quèc. §iÒu nµy ®¸nh dÊu mét b-íc quan träng trong qu¸ tr×nh héi nhËp vµ n©ng cao vÞ thÕ cña ViÖt Nam trªn tr-êng quèc tÕ.

§Ó ®¹t ®-îc nh÷ng thµnh tùu v-ît bËc ®ã, bªn c¹nh nç lùc mang tÝnh quyÕt ®Þnh cña §¶ng, Nhµ n-íc vµ nh©n d©n ta, chóng ta kh«ng thÓ kh«ng kÓ ®Õn sù gióp ®ì to lín cña b¹n bÌ quèc tÕ. Tr-íc hÕt ph¶i kÓ ®Õn vai trß cña ODA nãi chung vµ cña Ng©n hµng thÕ giíi nãi riªng ®· ®ãng gãp mét phÇn hÕt søc quan träng vµo sù ph¸t triÓn kinh tÕ x· héi n-íc ta thêi gian qua. Theo Th«ng c¸o b¸o chÝ t¹i "LÔ kû niÖm 10 n¨m ho¹t ®éng cña c¸c tæ chøc tµi chÝnh quèc tÕ t¹i ViÖt Nam", Ng©n hµng thÕ giíi ®em ®iÖn tíi cho 2 triÖu ng-êi d©n ë 32 tØnh nghÌo nhÊt; cÊp gÇn 650 000 kho¶n vay cho kho¶ng 250000 hé gia ®×nh thuéc khu vùc n«ng th«n; lµ ®èi t¸c trong viÖc n©ng cÊp hÖ thèng ®-êng thñy néi ®Þa dµnh cho h¬n 16 triÖu ng-êi nghÌo ë n«ng th«n; x©y dùng vµ n©ng cÊp 15 trung t©m ch¨m sãc søc khoÎ bµ mÑ vµ trÎ em vµ kÕ ho¹ch ho¸ gia ®×nh, 137 phßng kh¸m vµ phÉu thuËt cña c¸c bÖnh viÖn tuyÕn huyÖn, 2606 trung t©m y tÕ x·, 60 tr¹m x¸ ë c¸c vïng nói vµ tæ chøc c¸c kho¸ ®µo t¹o cho 22 000 l-ît c¸n bé y tÕ…Vµ Ng©n hµng thÕ giíi trë thµnh mét trong nh÷ng nhµ tµi trî ODA lín nhÊt cho ViÖt Nam, chØ sau NhËt B¶n tõ 1993 ®Õn nay. Bªn c¹nh nh÷ng mÆt ®¹t ®-îc, th× viÖc ®¸nh gi¸ nh÷ng ®Æc ®iÓm, thùc tr¹ng vµ nh÷ng khÝa c¹nh tiªu cùc vµ h¹n chÕ cña ODA ®ang ®ßi hái cã nh÷ng kh¶o s¸t ®Çy ®ñ h¬n.

Tõ thùc tÕ ®ã chóng ta míi cã thÓ x©y dùng ®-îc c¸c chÝnh s¸ch phï hîp nh»m chñ ®éng thu hót vµ sö dông cã hiÖu qu¶ ODA nãi chung vµ cña Ng©n hµng thÕ giíi nãi riªng. §Æc biÖt, trong bèi c¶nh míi víi nhiÒu biÕn ®éng khã l-êng, viÖc tiÕp tôc ®i s©u nghiªn cøu chñ ®Ò nµy lµ hÕt søc cÇn thiÕt. V× vËy, häc viªn lùa chän ‚Thu hót vµ sö dông ODA cña Ng©n hµng thÕ giíi t¹i ViÖt Nam‛ lµm ®Ò tµi nghiªn cøu cña LuËn v¨n víi hy väng sÏ gãp phÇn lµm s¸ng tá h¬n vÒ nguån vèn quan träng nµy ë n-íc ta hiÖn nay vµ trong thêi gian tíi. T×nh h×nh nghiªn cøu ODA trong h¬n nöa thÕ kû qua lu«n lµ chñ ®Ò ®-îc bµn luËn kh¸ s«i næi vµ thu hót ®-îc sù quan t©m cña hÇu hÕt c¸c nhµ nghiªn cøu, häc gi¶, c¸c nhµ qu¶n lý, c¸c nhµ l·nh ®¹o, c¸c tæ chøc trong n-íc vµ quèc tÕ, còng nh- cña c¸c n-íc viÖn trî vµ n-íc nhËn viÖn trî.

Do vËy, ®Õn nay nhiÒu c«ng tr×nh cã gi¸ trÞ nghiªn cøu vÒ ODA ®· ®-îc c«ng bè vµ ®¨ng t¶i trªn c¸c s¸ch xuÊt b¶n, c¸c t¹p chÝ chuyªn ngµnh, ®Ò tµi cÊp nhµ n-íc, cÊp bé, c¸c b¸o c¸o th-êng niªn ë trong n-íc vµ quèc tÕ. Ngoµi ra, ODA còng ®-îc nhiÒu ng-êi lùa chän lµm ®Ò tµi cho LuËn ¸n tiÕn sü vµ LuËn v¨n cao häc cña m×nh. C©u hái ®Æt ra lµ t¹i sao ODA lµ ®Ò tµi võa mang tÝnh häc thuËt võa mang tÝnh thêi sù nh- vËy vµ môc ®Ých cña nh÷ng c«ng tr×nh nghiªn cøu nµy nh»m ®Ó lµm g×? Cã thÓ tr¶ lêi r»ng nghiªn cøu vÒ viÖn trî, t¨ng tr-ëng vµ gi¶m nghÌo cung cÊp nh÷ng b»ng chøng quan träng ®Ó chóng ta t¨ng c-êng hiÖu qu¶ cña viÖn trî. H¬n n÷a, trong viÖn trî kiÕn thøc còng kh«ng kÐm phÇn quan träng so víi tiÒn b¹c.

Gióp c¸c n-íc vµ c¸c céng ®ång h×nh thµnh kiÕn thøc cÇn thiÕt cho ph¸t triÓn lµ vai trß c¬ b¶n cña viÖn trî. Vµ viÖn trî còng lµ mét lÜnh vùc cÇn ®-îc nghiªn cøu liªn tôc ®Ó thÝch øng víi ®iÒu kiÖn vµ hoµn c¶nh míi sao cho hiÖu qu¶ h¬n.